İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/580 E. 2024/474 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/580
- Karar No
- 2024/474
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/580 Esas KARAR NO : 2024/474 DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 07/09/2023 KARAR TARİHİ : 03/07/2024 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ İDDİA: Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; davalı ... Tic.Ltd.Şti. nin talepleri üzerine verilen kargo hizmeti neticesinde davacı şirketin, davalı borçludan 1.752,99 TL tutarında alacağı bulunduğunu, davacı şirket, davalı/borçluya ait taşıma işlemlerini gerçekleştirdiğini, bu taşıma ilişkisi sonucu karşı tarafın ödemesi gereken hizmet bedeli borcu doğduğunu, ancak davalı/borçlu, borcunu ödemediğini, alacağın tahsili için davalı tarafa yazılı ve sözlü olarak defalarca kez müracaat edilmiş ise de, herhangi bir olumlu netice elde edilememiş ve bunun üzerine davalı tarafa karşı .... İcra Müdürlüğü 2022/... Esas Sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatılması zorunluluğu hasıl olduğunu ancak davalı/borçlunun haksız ve hukuka aykırı itirazı üzerine söz konusu takip durduğunu, davalı borçlu kendisine tebliğ edilen ödeme emrine rağmen borcunu ödememiş; borca, masrafa, faize, yetkiye ve tüm fer’ilerine itiraz ettiğini, ancak davalı yan tarafından ileri sürülen itirazlar aşağıda izah edilecek nedenlerle haksız ve dayanaksız olduğunu, fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile davalı/borçlunun haksız ve kötüniyetli borca, masrafa, faize, yetkiye ve tüm ferilerine itirazlarının iptalini, davalı/borçlu aleyhine %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. SAVUNMA: Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; alıcı ödemeli kargonun mesai saatleri dışında, geç bir saatte(8 PM / 20:00) başka bir adrese teslim edilmiş olması karşısında davacının kendi kusurlu(geç teslimat) davranışı nedeni ile kargo bedeli tahsilatı yap(a)maması; bu hususta daha sonrasında asıl yükümlü alıcıya öneri yahut başvuru yapılmaması, alıcı tarafından ödemenin kabul edilmediğine ilişkin bilgi ve belgenin bulunmaması karşısında davacının kusuru nedeni ile oluşan kaybın davalıya yükletilmesi mümkün olmadığını, bu hususta davacı tarafından tanzim edilen faturaya yasal süre içerisinde davacının ilk olarak alıcıya başvuru yapması gerekliliği ile itiraz edildiğini, davanın reddini, yargılama giderlerinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER 1-Bilirkişi Raporu 2-... İcra Müdürlüğü 2022/... Esas Sayılı dosyası. Bilirkişi tarafından düzenlenen 05/04/2024 tarihli raporda özetle; Sayın Mahkemenin verdiği yetki ve görev kapsamında Davacı ... ... ... ve Tic.Ltd. Şti.'nin ve yasal ticari defterleri usul yönünden incelenmiş olup ibraz edilen 01.06.2021-31.05.2022 özel hesap dönemine ilişkin ticari defterlerin HMK m.222/1-4 ve 6102 sayılı TTK'nın 64.maddesinin üçüncü fikra hükümlerine göre açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapılmış olduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, defterlerin usulüne göre tutulmuş olduğu, Davalı ... San.ve Tic.Ltd.Şti''nin yasal ticari defterleri usul yönünden incelenmiş olup ibraz edilen 2021 yılına ilişkin ticari defterlerin HMK m.222/1-4 ve 6102 sayılı TTK'nın 64. maddesinin üçüncü fikra hükümlerine göre açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapılmış olduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, defterlerin usulüne göre tutulmuş olduğu görülmüştür. Somut olayda, davanın konusunun, taraflar arasında imzalanan sözleşme doğrultusunda, dava dosyasında sunulmuş olan sözleşme incelendiğinde; dava konusu ile ilişkili olarak sözleşmenin “Özel Kargo Taşımacılığı” alanında bir sözleşme olduğu, ödemeli gönderi hizmeti sadece yurtdışı hizmetlerinde geçerli olduğu, müşteri tarafından ...'ye aksine bir talimat verilmediği sürecefaksine talimatlar yazılı olmak zorundadır) tüm yurtdışı alıcı ödemeli gönderilerin ... tarafından gönderilmesinin kabul edildiği, Yurtdışı alıcılarının ödemeli gönderi bedellerini (gönderiyi teslim alsın veya almasın) ödemeyi kabul etmemesi halinde, müşterinin, ...'nin ilk talebinde, standart fiyat listesinden ödemeyi kabul ve taahhüt edeceği, alıcının adresinin geçici bir adres olmaması gerektiği, ...'nin faturalandırma ve tahsilat süresinin olduğu, ... zamanında ödenmeyen faturalar için vade farkı faturası kesme ve herhalde faiz talep haklarını saklı tuttuğu, bunun yurtdışı gönderiler için de geçerli olduğu, işbu sözleşmeden doğan ihtilafların hal merci İstanbul Mahkeme ve İcra daireleri olduğu, ve sadece davalının kaşe ve imzasının bulunduğu ...'nin matbu sözleşmesinde sözleşme tarihi ve sözleşme bedeli yazılı olmadığı görülmüştür. Faturaya dayalı alacak davalarında davalı akdi ilişkiyi açıkça kabul etmemiş ise taraflar arasında akdi bir ilişkinin bulunduğunu ispat külfeti faturayı düzenleyen alacaklı tarafa düşmektedir. Öncelikle şunu belirtmek gerekir ki, bir ticari ilişki ve bu ilişkiden kaynaklı alacağının olduğunu iddia eden taraf bunu yazılı belgeler ile ispat etmesi gerekir. İspatın konusu, ispat yükünün kimde olduğu ve ispat talarının neler olduğu HMK 187,190 ve 200. Maddelerinde açıkça belirtilmiştir. Alacaklı izenlediği faturadaki malların ya da hizmetin karşı tarafa teslim edildiğini HMK 200. Maddesinde belirtilen deliller ile ispat etmesi gerekir. Fatura tek başına taraflar arasındaki akdi ilişkinin belgesi sayılamaz. Domaniç 'e göre de “bir akdin icra safhasına taalluk eden fatura, mutlaka mevcut ve evvelce tamamlanmış bir anlaşmaya dayalı olması gerektiğinden, bir icap bile değildir. Kaldı ki icabı reddetmemek kabul niteliğinde de değildir. (BK.m3-5). Fatura sözleşmenin kurulması safhasıyla ilgili olmayıp ifasına ilişkin olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin bulunması gerekir. (Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu E:2001/1, K:2003/1, T:27.06.2003. Normal şartlarda alacaklı faturaya konu mal ve hizmeti davalı borçluya teslim ettiğine dair borçlunun imzasını kabul ettiği irsaliye veya teslime dair yazılı belge ile ispat edebilir. Davacının, davalı borçlu ile aralarında akdi bir ilişki olduğunu, bir başka anlatımla takibe konu faturadaki fatura konusu hizmet ifası ile ilgili ticari ilişkiyi ispat etmeden iddia ettiği alacağın tahsilini sağlaması mümkün değildir. Akdi ilişki ise, taraflar arasında düzenlenen imzası davalı tarafından kabul edilmiş bir sözleşme, faturaya konu malların borçluya teslim edildiğine dair bir irsaliye ve teslim fişi ile vb. somut yazılı belgelerle ispat edilebilir. Akdi ilişki ispat edilemediği sürece davacının davalı adına fatura düzenlemesi ve ticari defierlerine göre bu faturalar nedeniyle alacaklı gözükmesinin davalıyı bağlayıcı bir yanı yoktur. Huzurdaki davanın somut olayında, tacir olan tarafların defter ve dayanak belgeleri incelenmiş olup, davalı/borçlu ticari ilişkiyi inkâr etmemiş, zaten kendi defter kayıtlarında davalı/borçlu alacaklının faturasını defterlerine kaydetmiş fakat süresi içinde iade faturası kesmiştir. Davacının defterlerinde kendi kesmiş olduğu faturası bulunmakta, davacının iade faturasının kaydı bulunmamaktadır. Her iki tarafta da aralarında akdi ticari bir ilişkinin varlığını ve fatura içeriği hizmetin yapıldığını kabul etmekte olup, buna rağmen davalı/borçlunun süresi içinde kesmiş olduğu iade faturasına TTK'nın 23. madde hükmünce 8 günlük sürede usulüne uygun itirazın olmadığını ve faturaya istinaden bir ödemenin de yapılmadığını kabul etmek gerekir. Konişmentoda ise her iki tarafın da mutabık olduğu şekilde kargonun “Alıcı Ödemeli” gönderilmiş olduğu, ödemenin karşı taraftan alınamamış olduğu sabit olup, ödemenin “Alıcıdan talep edilip reddine ilişkin bir evrak dava dosyasında bulunmamaktadır. Taşıma Hukuku uzmanlık alanımda olmadığı için bu konuda ispat yükü için Taşıma Hukuku konusunda uzman görüşü alınması Sayın Mahkeme'nin takdirinde olduğu bildirilmiştir. ... İcra Müdürlüğünün 2022/... Esaslı dosyanın incelenmesinde 1.752,99 toplam alacak için takip yapıldığı, ödeme emrinin tebliğ edildiği, borçlunun 08/03/2022 tarihinde borca itiraz ettiği anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememize açılan iş bu dava İcra ve İflas Kanununun 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır. Uyuşmazlık; taraflar arasındaki kargo taşımacılık sözleşmesinden kaynaklı olarak davacının davalı taraftan alacağı bulunup bulunmadığı ve başlatılan takibe yapılan itirazın yerinden olup olmadığı ve alacağın zaman aşımına uğrayıp uğramadığı ile Mahkememizin yetkili olup olmadığı noktalarında toplandığı görülmüştür. Tarafların dayandıkları vakaların ispatı için delil olarak ileri sürdükleri sözleşemenin, fatura, teslim ve taşıma belgeleri ile elektronik postaların dosyaya sunulduğu ve icra dosyasının celp edildiği görüldü. Taraflar arasındaki defter ve belgelerin incelenerek davacının alacağı bulunup bulunmadığının tespiti için dosya SMMM bilirkişisine tevdi edilmiş dosyaya sunulan bilirkişi raporunun hükme esas alınabileceği ve denetime el verişli olduğu görüldü. Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde; dava ve cevap dilekçesi ile e- posta yazışmalarından taraflar arasında taşımacılık sözleşmesi kurulduğu ve davacı taşıma şirketinin davalıya ait emtiayı taşıma hizmetini yerine getirdiği uyuşmazlık dışıdır. Davalı taşıma hizmetinin yerine getirildiğini cevap dilekçesinde ikrar etmiş ancak ödeminin üçüncü kişi tarafından karşılanacak şekilde karşı ödemeli taşıma yapıldığı savunmasında bulunmuştur. Taraflar arasındaki sözleşmenin ödemeli gönderiler başlığındaki hükmü incelendiğinde karşı ödemeli gönderilerde ödeme yapılmadığı taktirde, ödeminin gönderici tarafından karşılanacağı hüküm altına alındığı bu hali ile davacının davalı gönderici şirketten alacağını talep etme hakkı bulunduğu, davalının zaman aşımı itirazının değerlendirilmesinde ise, kanunun aradığı iki yıllık süre içerisinde davacının takip başlattığı dolayısı ile zaman aşımının kesildiği görülmekle davalının zaman aşımı itirazı dikkate alınmayarak davanın kabulü ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan ....İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının iptaline, takibin 1.752,99 TL Asıl alacak üzerinden takip tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile birlikte devamına, Alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olduğundan asıl alacak üzerinden hesaplanan 350,59 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesinde Ayrıntıları ile Açıklandığı Üzere; 1- Davanın KABUL ile; davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan ....İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının iptaline, takibin 1.752,99 TL Asıl alacak üzerinden takip tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile birlikte devamına, 2-Alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olduğundan asıl alacak üzerinden hesaplanan 350,59 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Karar ve ilam harcı 427,60-TL nin peşin alınan 269,85-TL den düşümü ile kalan 157,75-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, 4-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-10 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, 5-Davacı tarafından yatırılan 539,70-TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan 3.580,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 1.752,99-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 8-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı parasal miktar itibariyle kesin karar açıkça okunup usulen anlatıldı.03/07/2024 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır *5070 Sayılı Kanun Gereğince Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.*