İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2026/481 E. 2026/154 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2026/481
Karar No
2026/154
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 24. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/481 Esas KARAR NO : 2026/154

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 14/03/2025 KARAR TARİHİ : 02/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 21.11.2024 tarihinde saat 14.18 de müvekkiline ait ... plaka nolu aracın, ... .... sokak 2 girişinde davalı ...’e ait ... plaka nolu araç ile çarpması nedeniyle maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, trafik kazası tespit tutanağında ... plaka nolu aracın sigorta mutabakatına göre kusurlu bulunduğunu, bu aracın trafik poliçesini düzenleyen davalı ...ye ön başvuru yapılıp, akabinde taraflardan sigorta şirketi ve diğer davalılara karşı özellikle sigorta şirketi ve davalı ...nin tacir sıfatına haiz olması sebebiyle, arabuluculuk bürosuna başvurulduğunu, meydana gelen kazada müvekkilinin aracının elektronik arıza nedeniyle araç onarımı için davalı ...’e teslim edildiğini, ancak onarım sürecinde bulunan aracın izinsiz olarak servisten çıkarılıp trafiğe çıkarılarak ... plaka nolu araç ile maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmesinde ... şirketince müvekkiline karşı asli kusurlu olduğunu, değer kaybı hesaplaması için 21.11.2024 tarihli kaza sonucunda müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının tespiti için dosyanın alanında uzman bilirkişiye verilerek değer kaybı hesaplaması yaptırılmasını talep ettiklerini, ayrıca müvekkilinin aracının hususi bir araç olması, aracın onarımı nedeniyle hak mahrumiyeti tazminatı meydana geldiğini, bütün bu nedenlerle, talep edilebilir tazminat bedelinin mahkemece yaptırılarak bilirkişi incelemesi ile tespit edilebileceği baz alınarak, ... plaka nolu aracın kaza neticesinde gördüğü hasar nedeniyle meydana gelen değer kaybı ve hak mahrumiyet zararının tazmini için, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00 TL değer kaybının olay tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi işletilerek davalılardan müştereken ve müteselsilen istenilmesini, 100,00 TL hak mahrumiyeti tazminatının olay tarihinden itibaren Merkez Bankasında uygulanan en yüksek mevduat faizi ile davalılar ... ve ...’den istenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... plaka nolu aracın ... tarafından kasko sigortası yapıldığını, konu davaya İMM poliçesi kapsamında ...ye ihbar adilmesini talep ettiklerini, konu davaya İMM poliçesi kapsamında ... Sigortanın da ihbar edilmesini talep ettiklerini, olayda kusur durumunun tespiti gerektiğini, onarım sürecinde olan aracı trafiğe çıkararak karayollarının güvenliğini tehlikeye atıldığını, dosyada öncelikle kusur tespiti yapılması gerektiğini, bu nedenle dosyanın ATK ya gönderilmesini talep ettiklerini, araç mahrumiyeti iddalarını kabul etmediklerini, davacının aracının onarım sürecinde olduğu ve busüre zarfında kazanın meydana geldiği hususunun önemle gözetilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte gerçek değer kaybının belirlenmesi için gerekli kriterlerin incelenmesi ve bu incelemenin de alanında uzman bilirkişi kanalı ile yapılması gerektiğini, bütün bu nedenlerle, davacının aracının daha önce kazaya karışıp karışmadığının tramer kayıtları ile tespitini, ... den davacıya ait ... plaka nolu aracın kazadan önceki onarım sürecine ilişkin tüm belge ve kayıtların celbini, ATK Trafik İhtisas Dairesinden kusur raporu alınmasını, davanın ...ye ihbarını, değer kaybı ve araç mahrumiyeti tazminatı yönelik bilirkişi raporu alınmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karıştığı iddia edilen ... plaka nolu aracın müvekkili şirket nezdinde trafik sigortası yapıldığını, poliçe teminat limitinin araç başına 200.000,00 TL olup, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zararı nisbetinde olduğunu, huzurdaki uyuşmazlığın belirsiz alacak olarak ikame edilmesinde hukuki bir yarar bulunmadığından, davanın reddini talep ettiklerini, davacının başvuru şartını yerine getirmeden dava yoluna başvurduğunu ve müvekkili şirkete usule uygun başvuru yapılmasının dava şartı olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere müvekkili şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitleri dahilinde tazminattan sorumlu olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, kusur durumunun ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından tespitini talep ettiklerini, değer kaybının itirazları baki kalmakla birlikte reel piyasa koşullarına göre hesaplama yapılacaksa kaza tarihinin esas alınması gerektiğini, ayrıca kabul anlamına gelmemekle birlikte, başvurucunun araç mahrumiyetine ilişkin talebini somut delillerle ortaya koyması gerektiğini, bütün bu nedenlerle, fazlaya ve başkaya ilişkin hakları, ihbar, dava, talep ve şikayet hakları saklı tutularak, ihbar olunan müvekkili hakkında hüküm kurulmamasını, müvekkili şirket hakkında açılan davanın reddini, her halükarda esastan davanın dava şartı yokluğundan reddini, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddini, aksinin kabulü halinde sorumluluğun azami poliçe teminatı ile sorumlu tutulmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklı araçta oluşan değer kaybı ve hak mahrumiyeti bedelinin tazmini istemine ilişkin maddi tazminat davası olup belirsiz alacak davası olarak açılmıştır. Davalılardan ...'e yönelik açılan dava iş bu dosyadan tefrik edilmiş ayrı esasa kaydedilerek görevsizlik kararı verilmiştir. Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortası ile sigortalı, davalı ...'in maliki olduğu ... plaka sayılı aracın 21/11/2024 tarihinde trafik kazasına karıştıkları ve davacıya ait aracın hasara uğradığı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın taraf sürücülerin kusur oranları, davacının aracında meydana gelen hasar miktarı ile aracın hasardan kaynaklı tamir süresi ve bu nedenle kullanılamamasından dolayı davacının kullanım kaybı bulunup bulunmadığı, varsa süresi ve talep edebileceği tazminat miktarları, davacının aracında değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı davalıların bu miktarlardan sorumlulukları bulunup bulunmadığı, davanın kabulü halinde faiz başlangıç tarihi ile faiz türü noktasında toplandığı anlaşılmıştır. ZMMS motorlu bir aracın karayollarında işletilmesi sırasında, bir kimsenin zarara uğramasına neden olunması durumunda, aracı işletenin, üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli sınırlar içinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir sorumluluk sigortası türüdür. Bu sigorta türünde sigortacı, oluşan zararın tamamından değil, sigorta teminatı verdiği işleten ve onun eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin zararın doğmasındaki kusurları oranında ve poliçede belirlenen tazminat tutarları limitlerine kadar sorumlu olur. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi “Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.” hükmünü içermektedir. Diğer taraftan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi; “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” Hükmünü, Aynı kanunun 85. Maddesinde ise; “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükmünü içermektedir.

Kazaya karışan araçların kaza tarihi ve halen malik bilgilerini gösterir tescil ve ruhsat kayıtları uyap üzerinden dosya arasına alınmış, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden hasar kayıtları, davalı sigorta şirketinden hasar dosyası celp edilmiş, 06.11.2025 tarihli bilirkişi raporu ve 29.01.2026 tarihli ek raporu alınarak dava sonuçlandırılmıştır. Kazaya karışan ve davalı tarafa ait ... plaka nolu otomobilin ... tarafından, ... numaralı poliçe ile 27.12.2023- 2024 tarihleri arasında Trafik Sigortası yapıldığı, poliçenin olayı kapsadığı, araç başına maddi teminat limitinin 120.000,00 TL olduğu görülmüştür. 06.11.2025 tarihli bilirkişi raporu ve 29.01.2026 tarihli ek raporu ile özetle; ...ye trafik sigortalı ve davalı ... maliki ve sürücüsü olduğu ... plaka nolu otomobil ile %75 (Yüzdeyetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, davacı tarafa ait ... plaka nolu otomobil sürücüsü davalı tarafın elemanı ...’ın %25 (Yüzdeyetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, davacı tarafa ait ... plaka nolu otomobilin kaza nedeniyle değer kaybı bedelinin toplam 79.000,00-TL olduğu, davalı sürücü olayda %75 oranında kusurlu olduğundan, davalılar ve sigorta şirketi bu bedelin 59.250,00-TL sinden sorumlu olacakları, davacı tarafa ait ... plaka nolu otomobilin kaza nedeniyle hak mahrumiyet bedelinin toplam 42.000,00-TL olduğu, davalı sürücü olayda %75 oranında kusurlu olduğundan, davalılar bu bedelin 31.500,00-TL sinden sorumlu olacakları bildirilmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 21.11.2024 günü saat 14.18 sularında, sürücü ... sevk ve yönetimindeki ... plaka nolu otomobil ile .... ... sokağı takiben seyrederken, Kirazlı sokak kontrolsüz kavşağına gelindiğinde aracının sağ ön çamurluk kısmına, sağdan Kirazlı sokaktan kavşağa giren sürücü ... sevk ve yönetimindeki ... plaka nolu otomobilin sol ön kısımları ile çarparak, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, olayın cereyan tarzına ve tespitlere göre, davalılardan ...ye trafik sigortalı, davalı ...'in maliki ve sürücüsü olduğu ... plaka nolu otomobil ile meskûn mahaldeki tek yönlü sokakta, sokağı ve sokaktaki araç trafiğini dikkate almadan oldukça hızlı seyrettiği, kontrolsüz kavşağa yaklaştığında yavaşlamadığı, kavşakta sağdan sokaktan kavşağa yaklaşan araca ilk geçiş hakkını vermeden aynı hızla kavşağa girerek, kazaya neden olduğu sabit olup, bu duruma göre, meskun mahalde hız kuralını, kavşaklara yaklaşma kuralını ve kavşaklarda ilk geçiş hakkı kuralını ihlal etmesi, dalgın, dikkatsiz ve tedbirsiz davranması nedeniyle olayda birinci derecede %75 oranında kusurlu olduğu, davacı tarafa ait ... plaka nolu otomobil sürücüsü davalı tarafın elemanı ...'ın, meskûn mahaldeki tek yönü sokakta, sokağı ve kavşağı gereği gibi kontrol etmeden oldukça hızlı seyrettiği, kavşakta soldan sokaktan kavşağa hatalı giren sürücünün aracını önceden görerek etkili ve yeterli önlem alamadığından, araca çarparak kazanın oluşumunda etkili olduğu sabit olup, bu duruma göre, meskun mahalde hız kuralını ihlal etmesi, dalgın, dikkatsiz ve tedbirsiz davranması nedeniyle olayda ikinci derecede %25 oranında kusurlu olduğu, internette ve diğer yayınlarda yapılan araştırmada yaklaşık aynı kilometre ve model otomobilden 4 adet ilan olduğu, bu ilanların ortalamasının 2.521.250,00-TL olduğu, pazarlık payı, döviz durumu, piyasa durumu ve değerlendirme endeksi dikkate alındığında ... plaka nolu, 2018 model otomobilin 21.11.2024 olay tarihindeki değerinin 1.849.000,00-TL olduğu, piyasa sorgulaması ve değer kaybı yöntemleri birlikte değerenlendiğinde otomobilin olay tarihinde hasarlanmış durumdaki piyasa rayicinin 1.765.000,00-TL – 1.775.000,00-TL arasında değiştiği ve ortalama 1.770.000,00-TL olduğu, bu duruma göre değer kaybının; 1.849.000,00-TL–1.770.000,00-TL = 79.000,00-TL olduğu, davalı sürücü olayda %75 oranında kusurlu olduğundan, davalı ve sigorta şirketinin bu bedelin 59.250,00-TL sinden sorumlu olacakları kanaatine varılmıştır. Davacı vekilinin 07/05/2026 tarihli dilekçesi ile hak mahrumiyeti bedelinden feragat ettiklerini bildirdiği görülmüştür. Davacı vekilinin 10/04/2026 tarihli bedel artırım dilekçesiyle değer kaybı tazminatı için 59.250,00 TL değer kaybı tazminatının olay tarihinden itibaren merkez bankasında uygulanan en yüksek mevduat faizi işletilerek tüm davalılardan istenilmesini talep ettiği eksik harcı yatırdığı görülmüştür. Esasen, haksız eylem nedeniyle meydana gelen zararda ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüt oluşmuş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir. Davalı sigorta şirketi yönünden ise 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2. maddesi gereğince, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde, sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekecektir. Islah edilen miktar yönünden de temerrüt tarihinden itibaren faiz yürütülmelidir. (Yargıtay 4. HD'nın 30.06.2022 tarih ve 2022/1725 E. - 2022/9741 K. ) Sigortacının kısmi ödeme yapması halinde ise, söz konusu ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak esas alınacaktır. ( Yargıaty 17. HD'ninin 04/02/2020 tarih ve 2019/4875 E. 2020/720 K.) Avans faizi istenebilmesi için borçlunun tacir olması ve borcun da ticari işletmesi ile ilgili bulunmasının yeterli olduğu, alacaklının da tacir olmasının gerekmediği, alacaklının haksız eylem dahil her türlü nedenden kaynaklanan alacakları için tacir olan borçludan avans faizi oranında temerrüt faizi isteme hakkının bulunduğu sonucuna varılmaktadır. Bu durumda gerçek veya tüzel kişi tacirler arasında, haksız eylem de dahil, her türlü nedenden kaynaklanan uyuşmazlıklarda, açıkça talep edilmesi hâlinde Merkez Bankasının kısa vadeli avans kredileri için uyguladığı faiz oranında temerrüt faizine hükmedilmesi gerekmektedir. (YHGK 18.05.2022 tarih, 2020/(17)4-170 Esas ve 2022/698 Karar) Eldeki davada, davalı malik ... kaza tarihi itibariyle temerrüde düşmüş ise de davacı, davalı sigorta şirketine 06/02/2025 tarihinde başvurmuş olup bu tarihi takip eden 8 iş günü sonrası 18/02/2025 tarihinde davalı sigorta şirketi temerrüde düşmüştür. Davalı ... tacir olmadığından ve davalıya ait ... plakalı aracın kullanım amacı hususi olduğundan yasal faize hükmetmek gerekmiş, davanın kısmen kabulü ile; davacının hak mahrumiyeti talebinin feragat nedeniyle reddine, 59.250,00 TL değer kaybına ilişkin maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihi olan 21.11.2024, sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 18.02.2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davanın Kısmen Kabulü ile; 1-Davacının hak mahrumiyeti talebinin feragat nedeniyle reddine, 2-59.250,00 TL değer kaybına ilişkin maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihi olan 21.11.2024, sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 18.02.2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 3-Alınması gerekli karar harcı 4.047,37-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 615,40 -TL peşin harç ile 1.012,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 2.419,9 -TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafça yatırılan 615,40-TL peşin harç ile 1.012,00 TL tamamlama harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 615,40-TL başvuru harcı, 87,50-TL vekalet harcı, 966,00-TL tebligat ve müzekkere gideri, 8.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 9.668,90-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 6-TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 4.900,00-TL arabuluculuk ücretin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına, 7-Davalılar tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karara yer olmadığına, 8-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 9-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 100-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 10-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,

Dair karar, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 26/10/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2026/481, K. 2026/154, T. 02.10.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2026-481-e-2026-154-k-c0602166445b