İlk Derece Mahkemesi 2026/133 E. 2026/544 K.

T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2026/133 Esas - 2026/544 T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2026/133 Esas KARAR NO : 2026/544

DAVA : Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) DAVA TARİHİ : 12/06/2023 KARAR TARİHİ : 26/06/2026 KARAR YAZMA TARİHİ :01.07.2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirkete ait ... plakalı aracın kaza sonrası hasarlandığını, bu kaza sonrası aracın onarımı için ... A.Ş tarafından 301.422,11 TL onarım ücreti tuttuğunu, bu ücretin ve müvekkilin zararının karşılanmasının ... Sigorta A. Ş 'ye ait olduğunu, işbu sebeplerden hasar bedel tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile , yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın aracı herhangi bir haklı sebep olmaksızın anlaşmalı servis dışında bir servise bıraktığını, poliçe klozları ile tanınan hakkı müvekkil şirketten almış olduğu ve hasarın artmasına neden olduğu, müvekkil şirketi dinlemeden hareket ettiği ve özel masraf yaptığı sebebiyle bu masraflara kendisinin katlanmakla yükümlü olduğunu, davacı tarafın hiçbir yükümlülüğü yerine getirmediğini davacının aracını anlaşmalı serviste tamir ettirmemesi usulüne uygun olmadığı, anlaşmalı yerde yaptırmadığı durumlarda davacının hasar büyütme, tamir edilmeyen bir parçayı tamir etme ve hatta teminat içerisine dahil etmeye çalışma olasılığı olduğunu, işbu sebeplerden davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK:Dava; davalı tarafından KASKO sigortası ile sigortalı davacıya ait aracın karıştığı trafik kazasında hasar gördüğünden bahisle hasar bedelinden kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkin olduğu tespit edildi. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapılmış olup olmadığı, kusur, davacının aracında kaza nedeniyle hasar meydana gelip gelmediği, gelmişse bundan kaynaklanan tazminat miktarının tespiti, davacının poliçe klozlarına aykırı davranması nedeniyle meydana gelen zarar nedeniyle tazminat miktarında bir artış olup olmadığı, tazminattan davalının sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise sorumlu olduğu bedelin ve sorumluluğunun niteliğinin tespiti, faizin başlangıcı ve oranına ilişkin olduğu görüldü. BOZMA İLAMI ÖNCESİ DOSYAYA KAZANDIRILANLAR: .... ve .... yazılan müzekkerelere ilişkin cevabi yazılar dosyamız içerisine kazandırılmıştır. Davacının davalı sigorta şirketine müracaatına ilişkin hasar dosyası dosyamız içerisine kazandırılmıştır. Tüm deliller toplandıktan sonra kusur ve hasar konusunda uzman makine mühendisi ve sigorta hukuku konusunda nitelikli hesap uzmanı bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetinden rapor alınmış, makine mühendisi bilirkişi .... ve Sigorta bilirkişisi ... 16/01/2024 tarihli raporlarında;23.01.2023 tarihinde meydana gelen iki araçlı trafik kazasının oluşumunda etken olan ... plakalı aracın sürücüsü ...; yukarıda açıklanan hususlar doğrultusunda kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun kusur yönleriyle (52/b) ve (56/a-1) maddeleri ile aynı kanunun asli kusurlardan (84/g) maddesinin kural ihlali neticesinde, meydana gelen bu kazada Asli Kusurlu (%75 oranında) olduğu, aynı bu kazanın oluşumunda nispeten etken oluşuyla ... plakalı aracın sürücüsü olan ...; yine yukarıda açıklanan hususlar doğrultusunda aynı şekilde kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun kusur yönleriyle (52/b) maddesinin kural ihlali neticesinde, meydana gelen bu kazada Tali kusurlu (%25 oranında) olduğu, davaya konu ... plakalı aracın oluşan hasarı ile ilgili olarak, 26.05.2023 tarihli ... ve Tic. A.Ş. tarafından davacı taraf şirketine kesilen e-arşiv faturaya göre; iskonto uygulanarak yedek parça/malzeme ve yapılan işçilik işlemleri ile birlikte toplam KDV dahil 301.422,11 TL olduğu belirlenmiştir. Bu tutarın yapılan araştırmalarda (ilgili servisler, tamirhaneler, yedek parçacılar, internet vb.) piyasa rayiç şartlarına göre parça fiyatlarında iskonto uygulanmasıyla uygun ve makul olduğu, teknik bilirkişi olmamız nedeniyle faizle ilgili hususların takdiri Sayın Mahkeme’nize bırakıldığı, dava konusu aracın onarımının yapıldığı ... ve Tic. A.Ş.’nin davalının anlaşmalı onarım servisleri arasında yer aldığı, Katma Değer Vergisi tutarının poliçe teminatı ve limit içerisinde değerlendirilmesi gerektiği mütalaa edilmiştir. Davacı vekili, 16/01/2024 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda ıslah dilekçesi sunarak, 301.422,11 TL hasar bedelinden kaynaklanan maddi tazminatının tahsilini talep etmiş, harcını ikmal etmiştir. ... KARARI: .... . Hukuk Dairesinin 19/12/2025 tarih, .... sayılı kararı ile; mahkememizce, taraflar arasında akdedilen sigorta poliçesinde yer alan kloz ve muafiyetler yönünden değerlendirme yapılarak faiz başlangıç tarihi ile faizin cinsi yönünden gerekçe yazılması gerekirken bu yükümlülüğe uyulmamış olması HMK'nın 297. ve Anayasa'nın 141/3.maddesine aykırılık teşkil ettiğinden kamu düzenine aykırılık oluşturan bu husus re'sen gözetilmediği için mahkememiz kararı kaldırılmıştır. BOZMA İLAMI SONRASI DOSYAYA KAZANDIRILANLAR: .... . Hukuk Dairesinin .... sayılı ilamı okundu. Mahkememizce yapılan bozma tensibi ile ... kaldırma ilamı doğrultusunda Davalı sigortanın cevap dilekçesindeki her bir muafiyete ve / veya indirim yapılması gereken durumlara ilişkin itirazlarında değerlendirilmesi için önceki bilirkişi heyetine dosyanın tevdii ile ek rapor istenilmiştir. Mahkememiz tarafından alınan 29/04/2026 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; 23.01.2023 tarihinde meydana gelen iki araçlı trafik kazasının oluşumunda etken olan ... plakalı aracın sürücüsü ...; kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun kusur yönleriyle (52/b) ve (56/a-1) maddeleri ile aynı kanunun asli kusurlardan (84/g) maddesinin kural ihlali neticesinde, meydana gelen bu kazada Asli Kusurlu (%75 oranında) olduğunu, kazanın oluşumunda nispeten etken oluşuyla ... plakalı aracın sürücüsü olan ...; yine kök raporda açıklanan hususlar doğrultusunda aynı şekilde kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun kusur yönleriyle (52/b) maddesinin kural ihlali neticesinde, meydana gelen bu kazada Tali kusurlu (%25 oranında) olduğu, davaya konu ... plakalı aracın oluşan hasarı ile ilgili olarak, 26.05.2023 tarihli ... ve Tic. A.Ş. tarafından davacı taraf şirketine kesilen e-arşiv faturaya göre; iskonto uygulanarak yedek parça/malzeme ve yapılan işçilik işlemleri ile birlikte toplam KDV dahil 301.422,11 TL olduğu belirlendiğini, bu tutarın, kök raporlarında da ayrıntılı şekilde izah edildiği üzere, yapılan araştırmalarda (ilgili servisler, tamirhaneler, yedek parçacılar, internet vb.) piyasa rayiç şartlarına göre parça fiyatlarında iskonto uygulanmasıyla uygun ve makul olduğunu, KDV tutarının gerçek zarar kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin görüşlerinin değişmediği; onarım faturasının dosyaya ibraz edilmiş olduğu; Katma Değer Vergisi tutarının poliçe teminatı ve limit içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini, davacının aracının onarımını, davalı sigorta şirketinin anlaşmalı onarım servisleri listesinde yer alan ... ve Tic. A.Ş.'de (... yetkili servisi) yaptırmış olduğu, dolayısıyla "anlaşmalı servis dışında onarımın yapıldığı" iddiasının dayanaktan yoksun olduğunu; parça tedariği iskontosuna (%38) ilişkin itiraz bakımından: söz konusu oranın, sigorta şirketinin kendi sistemi üzerinden parça tedariki yapması hâlinde uygulanabilecek bir iskonto olduğu; davacının tercihini anlaşmalı servisten yana kullandığı bir uyuşmazlıkta ve sigorta şirketinin parça tedarik sürecine aktif olarak dahil olmadığı durumda bu iskontunun ayrıca uygulanmasının teknik ve hukuki dayanağının bulunmadığını; kıymet kazanma tenzili itirazı bakımından: onarıma konu parçaların poliçede öngörülen tenzil kapsamındaki süreli kullanım gerektiren malzemeler olmadığı; kıymet kazanma tenzili uygulanmasını gerektiren teknik bir gerekçe bulunmadığını; aktif meslek klozu ve %15 tenzili muafiyet itirazı bakımından: sigortalının tüzel kişi olduğunu; davalının bu belgeleri usule uygun biçimde talep ettiğine dair dosyada herhangi bir kayda rastlanmadığını, bu nedenle söz konusu tenzili muafiyetin uygulanması için gerekli koşulların oluşmadığını; aracın hasar tarihi itibarıyla rayiç değerinin Karagöllü Ekspertiz Raporu'nda 800.000,00 TL olarak belirlendiğini; toplam hasar bedelinin (KDV dahil 301.422,11 TL) rayiç değerin uygulamada ve yerleşik yargıtay içtihatlarında belirtilen %70-%50 oranının altında kaldığını; onarımın her hâlükârda ekonomik olduğunu; faizin türü ve başlangıç tarihine ilişkin hususların hukuki değerlendirme gerektirdiği; bu konulardaki nihai takdir ve hukuki değerlendirme görev ve yetkisinin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu belirttikleri raporlarını sunmuşlardır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKEÇE: Dava; davalı tarafından KASKO sigortası ile sigortalı davacıya ait aracın karıştığı trafik kazasında hasar gördüğünden bahisle hasar bedelinden kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkin olduğu tespit edildi. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir. Uyuşmazlık; dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapılmış olup olmadığı, kusur, davacının aracında kaza nedeniyle hasar meydana gelip gelmediği, gelmişse bundan kaynaklanan tazminat miktarının tespiti, davacının poliçe klozlarına aykırı davranması nedeniyle meydana gelen zarar nedeniyle tazminat miktarında bir artış olup olmadığı, tazminattan davalının sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise sorumlu olduğu bedelin ve sorumluluğunun niteliğinin tespiti, faizin başlangıcı ve oranına ilişkin olduğu görüldü. Mahkememiz kararı .... sayılı ilamı ile ''...Somut olayda, mahkemece 16/01/2024 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda karar verilmiş ise de, hükme esas alınan bilirkişi raporunda poliçede yer alan muafiyet hükümlerinin uygulanmasının gerekip gerekmediğine ilişkin herhangi bir açıklama ve değerlendirme yapılmadığı gibi, ilk derece mahkemesi kararında da bu yönde bir gerekçe yazılmamıştır. Öte yandan mahkemece hükmedilen alacağa 04/04/2023 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmiş ise de, faiz başlangıç tarihinin neye göre tespit edildiği ve tarafları tacir olup Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen dava konusu uyuşmazlıkta neden yasal faize hükmedildiğine ilişkin herhangi bir gerekçe de yazılmamıştır.'' gerekçesi ile kaldırılmıştır. Kaldırma ilamı gibi celse arasında önceki heyetten rapor alınmış ve itiraz eden olmadığı görülmüştür. Sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, aracın onarımı yapılsın yada yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun yada olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yide zarar görene ödemek zorundadır. (.... 'nın 05.06.2014 tarih ve .... . ) Hasar bedeli araç rayicini % 50'si aştığı durumlarda aracın tamirinin ekonomik olmadığı açıktır. Bu durumda, araç pert total kabul edilerek aracın sovtaj bedeli de belirlenmek sureti ile hasarsız piyasa rayici ile sovtaj bedeli arasındaki farkın hasar miktarı olarak belirlenmesi gerekir. ( .... . HD'nın 18.05.2016 tarih ve .... ) Motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen zararlardan dolayı sorumluluk zarar görenin uğradığı gerçek zarar ile sınırlıdır. BK’nun 42. (6102 sayılı Kanun 50. Md.) 6762 sayılı TTK'nın 1283. ( 6102 sayılı TTK'nın 1427 vd ) maddeleri gereğince sigortacı, sigorta ettiren veya sigortadan yararlananın uğradığı gerçek zararı tazminle yükümlü olup motorlu aracın neden olduğu zarar nedeniyle meydana gelen gerçek zarar giderilmelidir. Gerçek zarar, zarar gören şeyin eski hale getirilebilmesi için gereken onarım ve işçilik giderlerini kapsar. Davalı sigorta şirketi gerçek zarardan sorumlu olup araç hiç tamir edilmemiş olsaydı dahi zarar gören kişinin gerçek zararına göre tazminat miktarı hesaplanması gerekmektedir. Zira, zarar görenin çıkma ve eşdeğer parçalarla aracı tamir etmesi beklenemeyeceği gibi gerçek zarar ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle karşılanır. Hasar bedeli tespit edilirken davalı sigorta şirketiyle servis arasında yapılan anlaşma vb nedenlerle yedek parça ve işçilik bedellerinin değerinde indirim yapılmaksızın meydana gelen gerçek zarar giderilmelidir. ( .... K.). Denetime ve hüküm kurmaya elverişli 29.04.2026 tarihli raporda; 23.01.2023 tarihinde meydana gelen iki araçlı trafik kazasının oluşumunda etken olan ... plakalı aracın sürücüsü ...; kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun kusur yönleriyle (52/b) ve (56/a-1) maddeleri ile aynı kanunun asli kusurlardan (84/g) maddesinin kural ihlali neticesinde, meydana gelen bu kazada Asli Kusurlu (%75 oranında) olduğu, kazanın oluşumunda nispeten etken oluşuyla ... plakalı aracın sürücüsü olan ...; yine kök raporda açıklanan hususlar doğrultusunda aynı şekilde kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun kusur yönleriyle (52/b) maddesinin kural ihlali neticesinde, meydana gelen bu kazada Tali kusurlu (%25 oranında) olduğu, Davaya konu ... plakalı aracın oluşan hasarı ile ilgili olarak, 26.05.2023 tarihli ... ve Tic. A.Ş. tarafından davacı taraf şirketine kesilen e-arşiv faturaya göre; iskonto uygulanarak yedek parça/malzeme ve yapılan işçilik işlemleri ile birlikte toplam KDV dahil 301.422,11 TL olduğu belirlenmiştir. Bu tutarın, kök rapordaki gibi yapılan araştırmalarda (ilgili servisler, tamirhaneler, yedek parçacılar, internet vb.) piyasa rayiç şartlarına göre parça fiyatlarında iskonto uygulanmasıyla uygun ve makul olduğu, KDV tutarının gerçek zarar kapsamında Katma Değer Vergisi tutarının poliçe teminatı ve limit içerisinde değerlendirilmesi gerektiği, Davacının aracının onarımını, davalı sigorta şirketinin anlaşmalı onarım servisleri listesinde yer alan ... ve Tic. A.Ş.'de (... yetkili servisi) yaptırmış olduğu, dolayısıyla "anlaşmalı servis dışında onarımın yapıldığı" iddiasının dayanaktan yoksun olduğu; Parça tedariği iskontosuna (%38) ilişkin itiraz bakımından: söz konusu oranın, sigorta şirketinin kendi sistemi üzerinden parça tedariki yapması hâlinde uygulanabilecek bir iskonto olduğu; davacının tercihini anlaşmalı servisten yana kullandığı bir uyuşmazlıkta ve sigorta şirketinin parça tedarik sürecine aktif olarak dahil olmadığı durumda bu iskontunun ayrıca uygulanmasının teknik ve hukuki dayanağının bulunmadığı; Kıymet kazanma tenzili itirazı bakımından: onarıma konu parçaların poliçede öngörülen tenzil kapsamındaki süreli kullanım gerektiren malzemeler olmadığı; kıymet kazanma tenzili uygulanmasını gerektiren teknik bir gerekçe bulunmadığı; Aktif meslek klozu ve %15 tenzili muafiyet itirazı bakımından: sigortalının tüzel kişi olduğu; davalının bu belgeleri usule uygun biçimde talep ettiğine dair dosyada herhangi bir kayda rastlanmadığı, bu nedenle söz konusu tenzili muafiyetin uygulanması için gerekli koşulların oluşmadığı; Aracın hasar tarihi itibarıyla rayiç değerinin Karagöllü Ekspertiz Raporu'nda 800.000,00 TL olarak belirlendiği; toplam hasar bedelinin (KDV dahil 301.422,11 TL) rayiç değerin uygulamada ve yerleşik yargıtay içtihatlarında belirtilen %70-%50 oranının altında kaldığı; onarımın her hâlükârda ekonomik olduğu, pert olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmıştır. Yine KASKO şirketine ön başvuru tebliğ tarihi 22.03.2023 olup sigorta hukuku gereği 45 gün sonrası 08.05.2023 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmış olup araç davacı şirket adına ticari işlerde kullanıldığı aksinin ispat edilemediği dikkate alındığında avans faizi işletilmesi gerektiği anlaşılmış, davacının kaldırma ilamı öncesi ıslahı gibi ve taraf istinaf sebepleri ile ve de kaldırma öncesi usuli kazanılmış haklara göre karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle; 1-Davanın KABULÜ ile, davacının 301.422,11 TL'den ibaret maddi tazminatının 08.05.2023 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 2-492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 20.590,14 TL harçtan, dava açılışında alınan 1.707,75 TL peşin harç ve ıslah nedeniyle alınan 3.500,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 5.207,75 TL harcın düşülmesi ile kalan 15.382,39 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE, 3) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE, 4) Davacı tarafından yapılan 1.707,75 TL peşin harç, 3.500,00 TL ıslah harcı, 179,90 TL başvurma harcı, 173,75 TL tebligat ücreti, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti, 242,00 TL posta gideri, olmak üzere toplam 10.803,40 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, 5) Davacının vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 48.227,54 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, 6) Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANA İADESİNE, Dair, davacı vekilinin YÜZÜNE KARŞI ve davalı vekilinin YOKLUĞUNDA taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/06/2026

Katip .... ¸

Hakim .... ¸