İlk Derece Mahkemesi 2025/591 E. 2025/591 K.

T.C. ...4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/591 Esas - 2026/203 TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ANKARA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/591 Esas KARAR NO : 2026/203

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/02/2022 KARAR TARİHİ : 26/03/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 24/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA : Davacı vekili dilekçesinde özetle; 05.07.2021 tarihinde davalının zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu, dava dışı ...'nın idaresindeki ... plakalı aracın yaya olan davacıya çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacının yaralandığını, kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 15.000,00-TL maddi, 50.000,00-TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Mahkememizce maddi tazminat yönünden talebin açıklatılması yoluna gidilmiş olup, davacı vekili 01.03.2022 tarihli dilekçe ile maddi tazminat talebini 10.000,00-TL kalıcı iş görmezlik, 100,00-TL bakıcı gideri, 100,00-TL ulaşım gideri, 100,00-TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri, 4.700,00-TL geçici iş görmezlik tazminatı olarak açıklamış, yargılama sırasında geçici iş göremezlik tazminatını 27.809,19-TL, sürekli iş göremezlik tazminatını 237.756,78-TL, bakıcı gideri tazminatı talebini ıslah dilekçesi ile 8.049,38 TL olarak belirlemiştir. CEVAP : Davalı vekili dilekçesinde özetle; uzlaşma sağlanmış olması nedeniyle soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamayacağını, davanın reddi gerektiğini, arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğini, zamanaşımı definde bulunduklarını, kusur ve maluliyete ilişkin iddiaları kabul etmediklerini, davalının geçici iş göremezlik tazminatı, tedavi giderinden sorumluluğu bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. DELİLLER : 1-) Davacıya ait tedavi belgeleri, adli tıp raporu 2-Davalı sigorta şirketi tarafından açılan hasar dosyası ve ZMMM poliçesi örneği. 3-)...CBS’nin 2021/139473 soruşturma nolu dosyası KYOK kararı 4-)Bilirkişi raporları ( kusur, maluliyet ve aktüer kök ve ek raporu ) 5- ) Sosyal ekonomik durum araştırması DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davalı sigorta şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yayanın maddi ve manevi tazminat taleplerine ilişkindir. Dosyaya sunulan arabuluculuk son tutanağından; tarafların arabuluculuk aşamasında anlaşamadıkları görülmüştür. Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde ; " ... davanın trafik kazasından doğan geçici, sürekli işgöremezlik tazminatı alacağı ile bakıcı gideri tazminatı, ulaşım gideri zararı, tedavi gideri zararı tahsili ve manevi tazminat talebine ilişkin olduğu, dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın kazanın gerçekleştiği tarihi kapsar şekilde 16.11.2020-16.11.2021 dönemine ilişkin olarak ZMMS poliçesi ile davalı sigorta şirketine sigortalı olduğu, olaya ilişkin ...Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2021/139473 Sor. sayılı dosyasında taksirle yaralamaya sebebiyet vermek suçunun CMK’nın 253. maddesine göre uzlaştırmaya tabi suçlardan olması nedeniyle uzlaştırma hükümlerinin uygulandığı, müşteki ... ile şüpheli ...'nın uzlaştıklarından 27.01.2022 tarihinde ...Cumhuriyet Başsavcılığınca uzlaşma nedeniyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, 15.01.2022 tarihli uzlaşma raporunda tarafların edimsiz olarak uzlaşmayı kabul ettiklerinin belirtildiği ve uzlaştırma raporunun düzenlendiği, taraflarca raporun imzalandığı, imza inkarında da bulunulmadığı, CMK'nın 253/19. maddesine göre davacının maddi tazminat davası açma hakkı bulunmadığı gibi açılmış davadan da feragat edilmiş sayılacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yolu başvurusu yapılmıştır. ...Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi'nin 2024/709 esas, 2025/820 karar sayılı ilam ile "... Bu durumda, Anayasa Mahkemesinin 26.07.2023 Tarih 2023/43 Esas 2023/141 Karar sayılı kararı ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 6/12/2006 tarihli ve 5560 sayılı Kanun’un 24. maddesiyle değiştirilen 253. maddesinin (19) numaralı fıkrasının beşinci cümlesinde yer alan “Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz;…” hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesi ile iptal edildiği anlaşılmakla somut uyuşmazlıkta uygulama olanağı kalmadığından işin esasına girilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru olmadığı" gerekçesiyle mahkememiz kararı kaldırılmıştır. Dosyanın mahkememize tevdi ile yukarıda yazılı esasa kaydı ile yargılamaya devam olunmuştur. Davalının süresinde zamanaşımı def'inde bulunduğu anlaşılmakla, öncelikle zamanaşımı def'i üzerinde durulmuştur. 6098 Sayılı TBK'nun 49. maddesi maddesinde haksız fiil tanımlanmış olup, TBK'nun değişik 72. maddesinde haksız fiilden zarar görenin bundan kaynaklanan zararının tazmini istemiyle açacağı davaların zararı ve faili öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl ve herhalde haksız fiil tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi bulunduğu belirtilmiştir. Bu düzenlemeye paralel olarak 2918 Sayılı KTK'nun 109/1 maddesinde; motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl zamanaşımı süresi öngörülmüştür. Bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir. Olay tarihi 05/07/2021 tarihi olup, dava tarihi itibariyle 2 yıllık zamanaşımı süresinin henüz dolmadığı anlaşılmakla, davalının zamanaşımı def'inin reddi gerekmiştir. Davalı sigorta şirketine yazılan müzekkere cevabından ; ZMMS poliçesinin sunulduğu poliçenin incelenmesinde; dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın kazanın gerçekleştiği tarihi kapsar şekilde 16/11/2020-16/11/2021 dönemine ilişkin olarak ZMMS poliçesi ile davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olduğu, 05.07.2021 tarihinde meydana gelen kazaya ilişkin olarak 2021311281067 no'lu hasar dosyasının açıldığı ve ...'in sürekli sakatlık, geçici iş göremezlik ve hastane gideri dolayısı ile yapılan başvurunun 04.10.2021 tarihinde yapıldığı, başvuruya istinaden ödeme yapılmadığı (sigorta poliçesi içeriğinde ölüm ve sakatlanma teminatının 410.000,00 TL olarak kaza başına belirlendiği, manevi zarara yönelik olarak herhangi bir teminat kararlaştırılmadığı) anlaşılmıştır. ...Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2021/139473 sayılı soruşturma dosyasının Uyap üzerinden celbi ile yapılan incelemesi neticesinde; müşteki ..., şüphelinin ..., suçun taksirle yaralamaya sebebiyet vermek olduğu, şüpheliye isnat edilen suçun CMK’nın 253. maddesine göre uzlaştırmaya tabi suçlardan olması nedeniyle uzlaştırma hükümlerinin uygulandığı, tarafların uzlaştıklarından bahisle 27.01.2022 tarihinde ...Cumhuriyet Başsavcılığınca uzlaşma nedeniyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği görülmüştür. T.C. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen 24.05.2023 tarihli raporda, ...'in 05.07.2021 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle; vücut engel oranının %21 olduğu, tıbbi iyileşme (iş göremezlik) süresinin 12 aya kadar uzayabileceği, ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 3 ay olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. T.C. Adli Tıp Kurumu Başkanlığı tarafından düzenlenen 16.06.2022 tarihli raporda, davalı ...sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'nın %75 oranında kusurlu olduğu, davacı yaya ...'in ise %25 kusurlu olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce aktüer bilirkişi ile hekim bilirkişiden alınan raporda özetle; ...'in dosya kapsamına göre tedavi gideri (refakatçi ücretleri, hastanın tedavisi sırasında refakatçi ile birlikte temel ihtiyaçları, ilaç farkları ve hasta katılım payları, pansuman, enjeksiyon, dikiş alınama ücreti, ortez giderleri) olarak 5.092,50 TL, yol giderleri olarak ise 456,95 TL olarak hesaplandığını, davacının kusur oranı düşüldükten sonra tedavi gideri 3.819,375 TL. Yol gideri 342,7125 TL olarak SGK nın sorumlu olduğu sağlık hizmet bedelleri dışında kalan kaçınılmaz ve belgeye bağlanamayan sağlık giderleri olarak hesaplama yapıldığı, davacı lehine, 27.809,19 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 237.756,78-TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 8.049,38 TL geçici bakıcı gideri tazminatı hesaplandığı anlaşılmıştır. Kaldırma ilamından sonra aktüer bilirkişiden güncel verilere göre hesap içerir rapor sunulması için ek rapor alınması yoluna gidilmiş olup, 24.01.2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " 1. Davacı vekilince; davacı ... lehine, 10.000,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı, 4.700,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL bakıcı gideri tazminatı, 100,00 TL ulaşım gideri tazminatı ve 100,00 TL tedavi gideri zararı tazminatı talebinde bulunulduğu, 2. Davalı ...sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'nın %75 oranında kusurlu olduğu, davacı yaya ...'in %25 kusurlu olduğunun tespiti sonucu, hesaplanan maddi zarardan TBK 52 inci maddesi kapsamında % 25 oranında kusur indirimi yapıldığı, 3. Davacı ...'ın 05.07.2021 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle, vücut engel oranının 96 21 olduğu, tıbbi iyileşme fiş göremezlik) süresinin 12 aya kadar uzayabileceği, ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 3 ay olduğunun tespit edildiği, 4. Davacı lehine, 27.809,19 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 528.931,74 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 8.049,38 TL geçici bakıcı gideri tazminatı hesaplandığı, 5. Kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçe limiti 430.000,00 TL olup, hesaplanan toplam tazminatın poliçe limitini aştığı, 6. Davacı tarafça, davalı ...sigorta şirketlerine yapılan başvurunun, 04.10.2021 tarihinde kayıt altına alındığının davalı tarafça belirtildiği, Sayın Mahkemece temerrüd koşullarının gerçekleştiğinin kabulü halinde, tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü sonrasına gelen 15.10.2021 tarihinde davalı ...sigorta şirketinin temerrüde düşeceğinin hesaplandığı, 7. Dava konusu kazaya karışan ... plakalı aracın kullanım amacının hususi-otomobil olduğunun ZMMS poliçesinden tespit edildiği, 8. Doktor bilirkişi ...tarafından 14.08.2023 tarihli raporda, SGK nın sorumlu olduğu sağlık hizmet bedelleri dışında kalan kaçınılmaz ve belgeye bağlanamayan sağlık giderleri olarak 3.819,37 TL tedavi gideri ve 342,71 TL Yol gideri hesaplandığı," şeklinde görüşe yer verildiği anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı tarafların iddia ve savunmaları ile toplanan deliller ile alınan bilirkişi raporları çerçevesinde somut olay ele alınmakla; adli tıp trafik ihtisas dairesinden alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davacı ...'in 05.07.2021 tarihinde yaralanmasıyla sonuçlanan trafik kazasında, sürücü ... sevk ve idaresindeki 06 AL 3793 plaka sayılı otomobil ile meskun mahaldeki olay yeri kavşağa geldiğinde seyrini mahal şartlarına uygun olacak biçimde kontrollü ve müteyakkız şekilde sürdürmesi hususlarına riayet etmeyip sağından kavşak mahallinden yola girip, yol ortasına kadar gelmiş olan yayaya ilk geçiş hakkını vermeyip zamanında etkin tedbir almadan çarpması neticesi meydana gelen kazada asli kusurlu olduğu, davacı yaya ...'in ise; olay mahalli kavşakta her ne kadar ilk geçiş hakkına haiz olsa da, karşıdan karşıya geçiş yapmadan önce solundaki araç trafiğini gerekli ve yeterli şekilde kontrol ettikten sonra geçişini uygun zamanda yapması hususlarına riayet etmediği, solundan gelen gelen aracın sadmesine maruz kaldığı olayda tali kusurlu olduğu bu nedenle sürücü ...'nın %75(Yüzde Yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu,davacı yaya ...'in %25(Yüzde Yirmibeş) oranında kusurlu olduğu, T.C. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen 24.05.2023 tarihli raporda, davacının 05.07.2021 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle; vücut engel oranının % 21 olduğu, tıbbi iyileşme (iş göremezlik) süresinin 12 aya kadar uzayabileceği, ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 3 ay olduğunun tespit edildiği, kolluk tarafından düzenlenen sosyal ve ekonomik durum araştırmasında davacının çalışmadığı, geliri olmadığının tespit edildiği, SGK tarafından, 17.02.2022 tarihli yazı ile 05.12.1995 tarihinden sonra davacının sigortalı tescil kaydının bulunmadığı tespiti çerçevesinde aktüer bilirkişi tarafından sunulan raporda 09.10.2020 tarih ve 31269 sayılı Resmi Gazetede yer alan Anayasa Mahkemesi Gerekçeli Kararı sonrasında, son dönem emsal kararlarına göre, trafik kazası sonucu oluşan maluliyet tazminatı ve destekten yoksun kalma tazminatı hesaplamaları, (05.07.2021 tarihli iş bu kazada bile) TRH 2010 yaşam tablosu kullanılarak, teknik faiz (iskonto) kullanılmadan progresif rant yöntemine göre, gelirin % 10 arttırılıp, % 10 İskonto edilmesi suretiyle ve davacının müterafik (birlikte) kusuru gözetilerek yapılan hesaplamaya itibar edilmiş olup, maddi tazminat istemi yönünden ıslah dilekçesi doğrultusunda taleple bağlı kalınarak ve kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçe limiti 410.000,00 TL olup asıl alacaklar yönünden bu miktar ile sınırlı olmak üzere ; 27.809,19 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 237.756,78 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 8.049,38 TL geçici bakıcı gideri, 100,00 TL tedavi gideri ve 100,00 TL yol gideri olmak üzere ve davalı sigorta şirketine yapılan başvurunun 04.10.2021 tarihinde kayıt altına alındığı bu tarih tebliğ tarihi olarak değerlendirilmekle, tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü sonrasına gelen 15.10.2021 tarihinde davalının temerrüde düştüğünün kabulü gerekmiş olup, hüküm altına alınan bedellerin 15/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine manevi tazminat istemi yönünden ise poliçe teminat kapsamında olmadığından davalı sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmadığından istemine reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, A)Maddi tazminat talepleri yönünden taleple bağlı kalınarak 27.809,19 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 237.756,78 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 8.049,38 TL geçici bakıcı gideri, 100,00 TL tedavi gideri ve 100,00 TL yol gideri olan maddi tazminat tutarlarının (ZMMS poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) 15/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine, B)Manevi tazminat isteminin reddine, 2-Alınması gerekli 18.704,32 TL harçtan peşin alınan 1.110,04 TL harç ile ıslah harcı olarak alınan 3.565,05 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.029,23 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Maddi tazminat davası yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 45.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Manevi tazminat davası yönünden davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 1.336,90 TL tebligat ve posta gideri, 4.200,00 TL bilirkişi ücreti, 11,50 TL vekalet harcı, 80,70 başvurma harcı ile 1.110,04-TL peşin harç ve ıslah harcı olan 3.565,05 TL olmak üzere toplam 10.304,19 TL yargılama giderinin ret kabul oranına göre 8.422,59 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin ret kabul oranına göre 1.082,40 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, bakiye kısmın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 7-Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine, Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ...Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/03/2026