Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/42 E. 2025/156 K.

T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/42 Esas - 2025/156 T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/42 Esas KARAR NO : 2025/156

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 12/02/2024 KARAR TARİHİ : 11/03/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 12/03/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Dava dilekçesinde özetle: Davacıya ait Sakarya İli ... İlçesi Mekece Mah. ... parsel sayılı taşınmaz üzerindeki soğuk hava deposunu 12/05/2022 tarihinde davalının şirketine 250.000,00 TL bedelli senet karşılığında sattığını, senet protesto için bankaya sunulduğunda banka senette iki farklı ödeme tarihi olduğu için senedi geçersiz Kabul ettiği ve davacıya geri verdiğini, davacı borç için davalıya başvurduğunda davalının borcu inkar ettiğini, bu sebeple davacının Pamukova İcra Müdürlüğünün 2023/163 E. sayılı icra takibini başlattığını, davalı tarafından yapılan haksız itirazla takibin durduğunu davalı tarafından yapılan haksız itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini, inca inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmektedir. Cevap dilekçesinde özetle; Davalı tarafın bir borcunun bulunmadığını, geçersiz bir belgeye dayanarak dava açıldığını dava konusu senedin kambiyo vasfını yitirdiğini, davalının ... Şirketinin yetlkilisi olmadığını, soğuk hava deposu satışına ilişkin tapu senedine bakıldığında satış bedelinin 250.000 tl olduğunu ve davalının bu borcunu ödediğini bu sebeple borca itirazlarının kabul edilmesini ve icra takibinin yetkisiz icra müdürlüğünde açıldığını, bu sebeple takibin derhal durdurulmasını, davanın reddini talep etmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, itirazın iptali talebinden ibarettir. Davacı taraf davalı aleyhine Pamukova İcra Müdürlüğünün 2023/163 sayılı dosyası ile ilamsız takip yürüttüğü, takip sebebinin ...TL Miktarlı ...Tanzim Tarihli, ... Vade Tarihli Senet" olarak belirtildiği, takibin davalı borçlunun yaptığı itiraz üzerine 17.05.2023 tarihinde durduğu tespit edilmiştir. Pamukova Asliye Hukuk Mahkemesi 2024/49 Esas ve 2024/357 Karar numaralı ilamında "...Mahkememizin 12/11/2024 tarihli yazısına istinaden Pamukova Malmüdürlüğü tarafından 13/11/2024 tarihli yazı cevabında; Davacının 01/01/2020-13/05/2022 tarihleri arasında "soğuk hava deposu işletmesi" faaliyetinden mükellef kaydı bulunduğu bildirilmiştir. Davacının ilgili yazıda faaliyet konusunun "Frigorifik depolama ve Antrepoculuk" olduğu tespit edilmiştir. Türk Ticaret Kanunu 4. Madde 1/e'ye göre "borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri" ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Bu kanun maddesine göre tarafların taşınmazın devir tarihinde tacir sıfatına haiz olmalarının yanında aralarındaki soğuk hava deposu(antrepo) satımı sözleşmesinden kaynaklı eldeki dava mutlak ticari dava niteliğindedir..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verdiği, dosyanın mahkememize gönderildiği ve esas numarası aldığı anlaşılmıştır. Eldeki dava 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden sonra 12.02.2024 tarihinde açılmıştır. Burada öncelikli olarak Asliye Ticaret Mahkemesinin davaya bakmakla görevli olup olmadığının belirlenmesi gerekir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde mutlak ticari davalar “(1)Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları (Ek ibare: 26/06/2012-6335 S.K./1.md.) ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava (Ek ibare: 26/06/2012-6335 S.K./1.md.) ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır” şeklinde düzenlenmiştir. 6102 sayılı TTK'nın 19/2.maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, 6102 sayılı TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar dışında, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez. 6335 Sayılı Kanununun 2.maddesi ile değişik 6102 Sayılı TTK'nın 5.maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleriyle diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunununda ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 6335 Sayılı kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı HMK'nın 1.maddesi uyarınca, kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve istinaf aşamasında Bölge Adliye Mahkemeleri tarafından re'sen incelenir. Bu kuralın tek istisnası, 6335 Sayılı Kanununun 2.maddesi ile değişik 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/(4).maddesinde düzenlenmiş olup, buna göre yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan ticari davalarda görev kuralına dayanılmamış olması, Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyecektir. Başka bir anlatımla, yargı çevresinde, Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine genel mahkeme sıfatıyla dava açılması halinde mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin görülmesi gerekir. Buna karşılık kanun aksi durumu düzenlememiş olduğundan, Asliye Hukuk Mahkemesinin ticari olmayan bir davayı Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla görmüş olması bir usule aykırılık halini oluşturmaktadır. Somut olayda; Davacı taraf Sakarya ili, ... ilçesi, ... mahallesi ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan soğuk hava deposunun davalıya 12/05/2022 tarihinde senet karşılığında satıldığını, senedin ödeme günü yaklaştığında davacı tarafından senedin bankaya ibraz edildiğini, banka tarafından senette 2 farklı ödeme tarihi bulunduğundan senedin tahsil edilemediğini, kambiyo vasfını yitirmiş senetten dolayı icra takibi yürütüldüğü, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürmüştür. Davalı ise davalının ... Şirketinin yetlkilisi olmadığını, soğuk hava deposu satışına ilişkin tapu senedine bakıldığında satış bedelinin 250.000 tl olduğunu ve davalının bu borcunu ödediğini bu sebeple borca itirazlarının kabul edilmesini ileri sürmüştür. Taraf beyanları ve dosya kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; taraflara arasında Sakarya ili, Pamukova ilçesi, ...mahallesi ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan soğuk hava deposunun satışına ilişkin olarak davalı tarafça takibe konu edilen senedin davacıya verilip verilmediği, takip dosyası kapsamında davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, takibe ve davaya yönelik yetki itirazının yerinde olup olmadığı yönündedir. Takibe konu edilen senet incelendiğinde 250.000,00 TL Miktarlı 13/05/2022 Tanzim Tarihli,25/03/2023 ve 25/02/2023Vade Tarihli Senet olduğu, senet üzerinde iki farklı vade tarihi olduğu, görülmekle 6102 sayılı TTK'nın 703/2 maddesi uyarınca senedin kambiyo vasfına haiz olmadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla senetin vasfı dolayısıyla mahkememizin davaya bakmaya görevli olmadığı tespit edilmiştir. Pamukova Asliye Hukuk Mahkemesi 2024/49 Esas ve 2024/357 Karar numaralı ilamında soğuk hava deposunun satımına yönelik ilişkinin antrepo ilişkisinden kaynaklandığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş olsa da davaya konu satım işinin soğuk hava deposunun satımına yönelik olup davada antrepo ilişkisinden kaynaklı bir durum mevcut değildir. Ayrıca taraf beyanları ve tapu kayıtlarına göre de Sakarya ili, Pamukova ilçesi, ... mahallesi ... parsel sayılı taşınmaz dava dışı ...'dan dava dışı ...'ne satıldığı, davalının da bu satım ilişkisinde düzenlenen resmi senette dava dışı ...'nin vekili olarak yer aldığı, dolayısıyla söz konusu satım ilişkisinde davacının dahi olmadığı, bu kapsamda taraflar arasında taşınmazın satımından kaynaklı uyuşmazlık çıkmış olup dava mutlak ticari dava mahiyetinde değildir. Diğer yandan davanın nispi ticari dava olup olmadığı yönünde mahkememizce inceleme yapılmış, tarafların tacir olup olmadığı araştırılmıştır. Davacının, Sakarya Ticaret ve Sicil Müdürlüğünün 31.01.2025 tarihli cevabi yazısına göre kaydının olmadığı, 04.02.2025 tarihli Sakarya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği'nin cevabi yazısına göre esnaf kaydının olduğu, 04.02.2025 tarihli Sakarya Defterdarlığının cevabi yazısında işletme esasına göre defter tuttuğu ve vergi beyannamelerinin esnaf sınırını aşmadığı belirtilmiş olup yapılan inceleme neticesinde davacının tacir sıfatına haiz olmadığı tespit edilmiştir. Davalının, İstanbul Ticaret ve Sicil Müdürlüğünün 31.01.2025 tarihli ve İstanbul Sanayi Odası'nın 29.01.2025 tarihli cevabi yazısına göre kaydının olmadığı, 27.01.2025 tarihli İstanbul Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği'nin cevabi yazısına göre esnaf kaydının olduğu, 03.02.2025 tarihli İstanbul Defterdarlığının cevabi yazısında 01.01.2006-31.12.2021 tarihleri arasında gerçek usulde vergi mükellefi olduğu belirtilmiş olup taşınmazın satış tarihi de dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde davalının tacir sıfatına haiz olmadığı tespit edilmiştir. Mahkememizce yapılan tüm inceleme neticesinde davanın mutlak ticari dava olmadığı gibi nispi ticari dava da olmadığı anlaşılmakla davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle mahkememizin görevsizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Kararın istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde HMK'nın 21. maddesi gereği görevli mahkemenin belirlenmesi amacıyla dosyanın Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesine resen gönderilmesine dair ayrıca hüküm tesis edilmiştir.

Hüküm: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereği davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine, 2-Bu görevsizlik kararına karşı istinaf yoluna başvurulması ve istinaf dairesince verilecek red kararı ile görevsizlik kararının kesinleşmesi halinde, bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, mahkememize bir dilekçe ile başvurularak gönderme talep edilmesi halinde dosyanın görevli Pamukova Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, 3-Yukarıda belirtilen yasal süre içinde göndermenin talep edilmemesi halinde dosyanın ele alınarak verilecek ek kararla davanın açılmamış sayılacağı ve yargılama giderlerine hükmedileceği hususunun ihtarına, 4-Mahkememiz ile Pamukova Asliye Hukuk Mahkemesi arasında olumsuz görev uyuşmazlığı çıkmış olduğundan, kararın istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde, HMK'nın 21. maddesi gereği görevli mahkemenin belirlenmesi amacıyla dosyanın Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesine resen gönderilmesine, Dair; yetkili davacı vekilinin yüzünde, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere tensiben karar verildi.11/03/2025

Katip ... e-imzalı

Hakim ... e-imzalı