İlk Derece Mahkemesi 2025/34 E. 2025/672 K.

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA ON İKİNCİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ K A R A R

ESAS NO : 2025/34 KARAR NO : 2025/672

BAŞKAN : ... ... ÜYE : Dr. ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ...

DAVA : Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali DAVA TARİHİ : 13/01/2025 KARAR TARİHİ : 10/10/2025 G. KARAR YAZIM TARİHİ : 05/11/2025 Mahkememizde açılan Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalı kooperatifin üyesi olduğunu, kooperatifin 11/11/2024 tarihli kararı ile üyelikten çıkartıldığını ...64. Noterliği'nin 23509 yevmiye numaralı ihtarnamesinin tebliği ile öğrendiklerini, iddia edilen şekilde aynı noterliğin 21052 yevmiye numaralı ihtarnamesinin kendilerine tebliğ edilmediğini, tebliğ edilen ihtarnamede ise hangi ay için ne kadar borcun olduğu ayrı ayrı ve açık bir şekilde hangi aya ait aidatın istendiğinin belirtilmediğini, kanunun belirttiği şekilde ilk ihtar şartı ve 10 günlük süre tanınmasına ilişkin şartın yerine getirilmeden ikinci ihtarname ile üyelikten çıkartılmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek, davalı kooperatifin 11/11/2024 tarih ve 2024/06 karar numaralı ortaklıktan çıkarma kararının iptaline ve müvekkilinin kooperatif ortağı olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı kooperatif üyesinin kanun ve ana sözleşme gereğince genel kurul tarafından belirtilen bir defaya mahsus ortaklık ödentisi 270.000,00TL'yi ödemek zorunda olduğunu, ancak davacının tek seferde ödemekle sorumlu olduğu miktarı 28/02/2015 tarihinde 30.000,00TL 09/03/2015 tarihinde 75.000,00TL olmak üzere toplam 105.000,00TL olarak ödediği ve bakiye kısmını ödenmediğini. Bu nedenle yasal işlemin başlatıldığını. ...64. Noterliği'nin 11/07/ 2024 tarih ve 21052 yevmiye numaralı 1. İhtarnamesini keşide edildiğini, 17/07/2024 tarihinde tebliğ edilen ihtara rağmen 10 günlük süre içerisinde ödemeyi yapmadığını, bunun üzerine aynı noterliğin 01/08/2024 tarih ve 23509 yevmiye numaralı 1 aylık 2. İhtarın keşide edildiğini, ihtarnamenin 08/10/2024 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak davacının hiçbir ödeme yapmadığını. Bu nedenle ana sözleşmenin 14/2 maddesi çerçevesinde kooperatif yönetim kurulunun 11/11/2024 tarihli ve 2024/06 sayılı kararı ile ortaklıktan çıkartılmasına karar verilip, ortaklar defterine işlendiği ve davacıya da tebliğine karar verildiğini, ortaklıktan çıkma kararının da ...50. Noterliği'nin 15/11/2024 tarih ve 11691 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacıya bildirildiğini belirterek, İş bu çıkarma kararının usul ve esas bakımından hukuka uygun olduğundan bahisle, davanın reddine karar verilmesini cevap ve talep etmiştir. DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, kooperatif üyeliğinde ihraca ilişkin kararın iptaline ilişkindir. Deliller davalı kooperatifin tüm kayıt ve belgeleri, yönetim kurulunun 11/11/2024 tarihli ve 2024/06 sayılı kararı, ihtarnamelere ve bilirkişi incelemesi, Davalı Kooperatif Anasözleşmesinin 14. maddesinde; “Durumları aşağıda gösterilen hallere uyanlar yönetim kurulu kararı ile ortaklıktan çıkarılır. 1)..... 2) Parasal yükümlülüklerini 30 (Otuz) gün geciktirmeleri üzerine, yönetim kurulunca noter aracılığı ile yapılacak ihtarı takip eden 10 (On) gün içinde bu yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere yine aynı kurulca ikinci ihtar yapılır. İkinci ihtarı takip eden 1 (Bir) ay içerisinde de yükümlülüklerini yerine getirmeyenler. ....Çıkarma kararı gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri ile ortaklar defterine kaydedilir. Kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere 10 (On) gün içinde notere verilir. Ortak, çıkarma kararının tebliğ tarihinden itibaren 3 (Üç) ay içinde iptal davası açabilir veya genel kurula itiraz edebilir. Bu itiraz, ilk toplanacak genel kurula sunulmak üzere yönetim kuruluna noter aracılığı ile tebliğ ettirilecek bir yazı ile yapılır. Genel kurula itiraz edildiği takdirde, yönetim kurulunun çıkarma kararı aleyhine iptal davası açılamaz. İtiraz üzerine genel kurulca verilecek karara karşı iptal davası hakkı saklıdır. 3 (Üç) aylık süre içinde genel kurula veya mahkemeye başvurmak suretiyle itiraz edilmeyen çıkarma kararları kesinleşir.", Yine 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 16. maddesinde;“Kooperatif ortaklığından çıkarılmayı gerektiren sebepler anasözleşmede açıkça gösterilir. Ortaklar anasözleşmede açıkça gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkarılamazlar. Ortaklıktan çıkarılmaya yönetim kurulunun teklifi ile genel kurulca karar verilir. Anasözleşme, çıkarılanın genel kurula başvurma hakkı saklı kalmak üzere, bu hususta yönetim kurulunu da yetkili kılabilir. Çıkarılma kararı gerekçeli olarak tutanağa geçirileceği gibi, ortaklar defterine de yazılır. Kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere, on gün içinde notere tevdi edilir. Bu ortak tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde itiraz davası açabilir. Tebliğ edilen karar, yönetim kurulunca verilmiş ise ortak, üç aylık süre içinde genel kurula da itiraz edebilir. Bu itiraz, ilk toplanacak genel kurula sunulmak üzere, yönetim kuruluna noter aracılığı ile tebliğ ettirilecek bir yazı ile yapılır. Genel kurula itiraz edildiği takdirde, yönetim kurulunun çıkarma kararı aleyhine itiraz davası açılamaz. İtiraz üzerine genel kurulca verilecek karara karşı itiraz davası hakkı saklıdır. Üç aylık süre içinde, genel kurula veya mahkemeye başvurmak suretiyle itiraz edilmeyen çıkarılma kararları kesinleşir. Haklarındaki çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri, çıkarılma kararı kesinleşinceye kadar devam eder”, yine aynı kanunun 27.Maddesinde; "Ortakların yüklendikleri paylar için ödiyebilecekleri para tutarını anasözleşme belirtir. Kooperatif, sermaye yüklemlerinde borçlu veya sair ödemelerle yükümlü bulunan ortaklarından elden yazılı olarak veya taahhütlü mektupla, bu husus mümkün olmazsa ilanla ve münasip bir süre belirtilerek yükümlerini yerine getirmelerini ister. İlk isteğe uymıyan ve ikinci istemeden sonra da bir ay içinde yükümlerini yerine getirmiyenlerin ortaklığı kendiliğinden düşer. ...", hükümleri mevcuttur. Öncelikle iş bu dava, davalı kooperatif yönetim kurulunun 11/11/2024 tarih ve 2024/06 karar numaralı ortaklıktan çıkarma kararının, davacıya ...50. Noterliği'nin 15/11/2024 tarih ve 11691 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 18/11/2024 tarihinde tebliği üzerine, davacı tarafında 13.01.2025 Tarihinde yasada belirtilen üç aylık hak düşürücü süre içinde açılmıştır. Mahkememizce davalı kooperatife ait Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ile Ticaret Sicil Müdürlüğünde ilgili belgeler celbedildikten sonra kooperatif kayıt ve belgeleri ve dosya kapsamı üzerinde atanan bilirkişiden rapor alınmıştır. Alınan bu raporda;" Davalı kooperatifin 09.09.2014 tarihinde yapılan Kuruluş Genel kurulu gündemi 7. maddesinde, Ortakların aidat ödentilerin görüşülmesinde, Arsa katılım bedeli olarak, Kooperatife giriş, 25.000.- (yirmîbeşbin) TL, Ekim, 25.000.- (yirmibeşbin) TL Kasım, 25.000.- (Ylrrnibeşbîn), TL Aralık, 25.000.- (yirmibeşbin) TL ve Kooperatif tüzel kişiliği adına tapu atımında, 160.000.-{Yüzalmışbin)TL olmak üzere arsa payı olarak toplam ortaklardan 260.000.- (ikiyüzatmışbm) TL aidat alınmasına, ayrıca 2014 yılı içinde Aralık ayında 5.000.-(beşbin) TL Genel Gider Katılım Payı toplanmasına, Genel Kurulda oybirliği ile kabul edildi..”, yine 16.05.2015 tarihinde yapılan 2014 yılı olağan genel kurulu gündemin 7. maddesinde, kooperatife ortaklarından 16.05.2015 tarihine kadar 275.000.-TL aidat alınmasına, bunun 105.000.-TLsi peşin, kalan 170.000.- TL sinin tapu alımında ödenmesine, ....oy birliği ile karar" verildiğini, ancak her iki genel kurulda da genel kurul tarafından ortaklardan tahsiline karar verilen ödemelerini zamanında yapmayan ortaklardan gecikme faizi alınması yolunda herhangi bir genel kurul kararı alınmadığını, Davalı kooperatifin 09.09.2014 ve 16.05.2015 tarihlerinde yapılan genel kurullarında gündemin 7. maddeleri olarak görüşüldükten sonra alınan Genel Kurul Kararları uyarınca, Ocak/2015- Kasım/2016 dönemi ile ilgili olarak, davalı kooperatif tarafından tanzim edilerek Duygu Mazlum’a gönderilen 1. İhtarnamenin tarihi olan 11.07.2024 tarihi itibariyle, davalı kooperatif tarafından, davacı Duygu Mazlum’dan talep edebileceği aidat Ana para genel toplamının 170.000,00TL olduğu halde, Duygu Mazlum’a gönderilen 1. ve 2. İhtarnamelerle, 11.07.2024 tarihi itibariyle talep edilen anapara ve gecikme faizi tutarının 455.600,00TL Olduğunu , Yargıtay’ın konu ile ilgili yerleşik uygulamalarına göre, aidat borçlarına faiz yürütülebilmesi için anasözleşmede bu konuda bir hüküm bulunması ya da genel kurul kararı alınmış olması gerektiği, Ancak, davalı kooperatifin bahse konu 09.09.2014 ve 16.05.20165 tarihlerinde yapılan her iki genel kurulunda da genel kurul tarafından ortaklardan tahsiline karar verilen ödemelerini zamanında yapmayan ortaklardan gecikme faizi alınması yolunda herhangi bir genel kurul kararı alınmadığı, bu sebeple de mevcut dosya kapsamı itibariyle gecikme faizi hesaplanmasının mümkün olmadığı, ortağın çıkarılma işlemine esas olmak üzere gönderilen ihtarnamelerde, aidatın hangi aylara ait olduğunun açıkça gösterilmesi ve ayrıca muaccel borçların istenmesi gerekir, aksi halde ihtarlar geçersiz olur ve çıkarılma kararına esas alınamaz, her iki ihtarda da ortağın ödemesi gereken tutarın anapara ve varsa faiz olarak açıkça gösterilmesi, ayrıca söz konusu borçların hangi aylara ve yıllara ait olduğunun gösterilmesi gerektiği, davalı kooperatif tarafından Duygu Mazlum’a gönderilen 1. ve 2. İhtarnamelerde talep edilen aidat borçlarının hangi aylara ait olduğunun yer almadığı, aidat genel toplamının 170.000,00TL olmasına karşılık, davacı kooperatif tarafından aynı dönem için talep edilen aidat ve gecikme faizi genel toplamının 455.600,00TL olduğu, her iki meblağ arasında makul sayılamayacak derecede bir farklılık söz konusu olduğu, davalı kooperatif tarafından tanzim edilerek davacı ...’a gönderilen ihtarnamelerin gerçek borç durumunu yansıtmadığı, gerçek borç durumunu yansıtmayan ihtarnamelere dayalı olarak ortağın, 1163 sayılı Kanun'un 16. ve 27. maddelerine uygun olarak temerrüde düştüğü kabul edilemeyeceği" yönünde tespitte bulunulmuştur. Dava, kooperatif ortaklığından ihraç kararının iptali istemine ilişkin olup, parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyen ortakların ihraç prosedürü, 1163 sayılı Kanun’un 27. Ve Kooperatif Anasözleşmesinin 14. maddesinde etraflıca hükme bağlanmıştır. Anılan düzenlemelere göre ortağın ihraç edilebilmesi için, yasa ve sözleşmeye uygun şekilde ihtar edilmesi ve ayrıca ihtara konu edilen borcun, gerçeği yansıtması gerekmektedir. Ortağa tebliğ edilen her iki ihtarnamede bildirilen borç miktarlarının aynı olması, farklı ise bunun nedeninin ihtarnamelerde açıklanması, dolayısıyla ortağın borç miktarlarında tereddüde düşmemesi, uyulmaması halinde ne gibi bir yaptırım uygulanacağının ihtarnamede açıkça gösterilmesi zorunludur. Aksi halde üyenin 1163 sayılı Kanun’un 16. ve 27. maddelerine uygun olarak temerrüde düştüğü kabul edilemeyeceğinden, ihracı da yasaya uygun sayılamayacaktır. Ayrıca Yargıtay kararlarına göre, aidat borçlarına faiz yürütülebilmesi için anasözleşmede bu konuda bir hüküm bulunması ya da genel kurul kararı alınmış olması gerekmektedir. Tüm dosya kapsamı dava, cevap, yönetim kurulu kararları ile noter ihtarları, davalı kooperatif genel kurulu kararı ile bilirkişi raporu hep birlikte değerlendirildiğinde; davalı kooperatif tarafından davacı ...’a gönderilen ihtarnamelerde yer alan aidat ve gecikme faizlerinin hangi aylara ait olduğunun yer almadığı, davalı kooperatif tarafından davacı ...’dan Ocak-2015- Kasım-2016 dönemi ile ilgili olarak, 11.07.2024 1. İhtarname tarihi itibariyle talep edebileceği aidat genel toplamının 170.000,00TL olmasına karşılık, davacı kooperatif tarafından aynı dönem için talep edilen aidat ve gecikme faizi genel toplamının 455.600,00TL olduğu, her iki meblağ arasında makul sayılamayacak derecede bir farklılık söz konusu olduğu, davalı kooperatif tarafından tanzim edilerek davacı ...’a gönderilen ihtarnamelerin gerçek borç durumunu yansıtmadığı, gerçek borç durumunu yansıtmayan ihtarnamelere dayalı olarak ortağın, 1163 sayılı Kanun'un 16. ve 27. maddelerine uygun olarak temerrüde düştüğü kabul edilemeyeceği ve ihracının yasaya uygun sayılamayacağı nazara alınarak, aşağıdaki şekilde davanın kabulüyle ihraç kararının iptali yönünde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasının kabulü ile; davalı kooperatif yönetim kurulunun 11/11/2024 tarih ve 2024/6 sayılı davacının ihracına ilişkin kararının iptaline, 2-Alınması gerekli 615,40-TL harç başlangıçta peşin alındığından, başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 615,40-TL başvurma harcı, 615,40-TL peşin harç, 87,50-TL vekalet harcı, 10.000,00 TL bilirkişi ücreti, 4.868,75-TL posta ve tebligat gideri ve 4.608,75-TL noter suret harcı olmak üzere toplam 20.795,8-TL'nin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine, 5-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı oy birliğiyle verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.10/10/2025

Başkan ... ✍e-imzalıdır Üye ... ✍e-imzalıdır Üye ... ✍e-imzalıdır Katip 237745 ✍e-imzalıdır

"Bu Evrak 5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre UYAP Sistemi Üzerinden Elektronik Olarak İmzalanmıştır."