İlk Derece Mahkemesi 2025/180 E. 2025/876 K.

T.C. ... 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/180 Esas - 2025/876 Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili ... 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/180 Esas KARAR NO : 2025/876

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 07/02/2025 KARAR TARİHİ : 19/11/2025 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 24/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı şirketin 05/07/1991 tarihinde ... ... ... İşletmeleri Ltd. Şti. unvanı ile Rekreasyon alanı olarak kurulduğunu, ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile davacı şirket arasında işletme protokolü imzalandığını, davacı şirketin halen ... Parkları, Refüjleri, Piknik Alanları, Mezarlıkları, Bitkisel Yapısal, Tesisat, Bakım ve Onarımı, ticari işletmelerin kiralanması, fuar işletmeciliği gibi faaliyet kollarında çalışmalar yaptığını, ... ... ... İşletmeleri Limited Şirketi sorumluluk alanlarında bulunan "... Büyükşehir Belediyesi İl Sınırları ve Sorumluluk Alanları İçerisinde Bulunan Yeşil Alanlar Parklar, Refüjler, Yan Bantlar, Mezarlıklar, Piknik Alanları, Barajları, Gölleri Rekreasyon Alanları ve Tesislerin Bakım- Onarım ve Tadilat İşi" kapsamında, geçmiş dönemlerde davalı taşeron firma ile arasında akdedilen hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalışmış olan dava dışı işçi ... (TC Kimlik No: ... .... .... ) 'ın çalışmış olduğu dönemlere ilişkin ihale makamı olan ... Büyükşehir Belediyesi tarafından ... ...K. sayılı ilamına istinaden işçiye ödenen 39.270,78 TL tutarındaki (Ücret Alacağı, Fazla Mesai Ücreti, U.B.G.T. Ücreti ve ferileri) ödemelerine ilişkin olarak davalı şirketin, davacı şirket ile imzalamış olduğu hizmet alım sözleşmesinin ilgili maddeleri gereğince sorumlu olduğu miktarların belirlenerek hakedişten yapılan kesinti tarihi olan 04/09/2024 tarihinden itibaren avans faizi ile rücuen tahsili gerektiğini, davacı şirketin faaliyet alanı ile ilgili aldığı ihalelere konu işlerin bir kısmını taşeron şirketler aracılığı ile yaptırdığını, davalı şirketin de davacı şirketin taşeronu olarak çalıştığını, davalının alt taşeron olarak faaliyet gösterdiği dönemde dava dışı işçi ...'ın davalı şirket bünyesinde çalıştığını, dava dışı işçi tarafından çalışmış olduğu dönemlere ilişkin ... 65. İş Mahkemesinin 2022/384 E. , 2024/78 K. sayılı ilamı gereği ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 39.270,78 TL ödeme yapıldığını, işbu tutarın davacı şirketin hakediş alacaklarından 04/09/2024 tarihinde mahsup edildiğini, mahsup edilen bu tutarın avans faiziyle birlikte rücusuna yönelik davalı şirket ... İnş. Orman. Hayv. Tar. Nak. Oto. Tur. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti ile akdedilen hizmet alım sözleşmeleri gereği, dava şartı arabuluculuk yoluna başvurularak davalı şirketten talep edildiğini, ilgili arabuluculuk görüşmelerinin görüşme yapılamadan anlaşmama olarak sonuçlandığını, davacı şirket ile yüklenici arasında imzalanan sözleşmelerde "SGK ve Diğer Yükümlülükler" başlıklı 8. madde; "YÜKLENİCİ'nin çalıştıracağı işçilerin iş yasasından ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacalarından, ücret, fazla mesai, yıllık ücretli izin alacağı, ulusal ve genel tatil günlerinde yapacağı çalışmalardan doğacak her türlü alacağı, şartların oluşması halinde ihbar tazminatı, kıdem tazminatı, kötü niyet tazminatı, diğer her türlü tazminat, vergi, SGK primi, işsizlik primi, işçilik noksanları, bunların gecikme faizleri, iş güvencesi kapsamında iş kazaları ve sair sebeplerden dolayı belirlenecek tazminat ve ücretler, işçilerin sağlık giderleri, YÜKLENİCİ hatasından kaynaklanan sebeplerden dolayı SGK kurumunun talep edeceği her türlü zarar ve tazminatlar gibi tüm giderler YÜKLENİCİ tarafından karşılanacak olup, hiçbir şekilde ...'ya rücu ettirilemez. YÜKLENİCİ, çalıştırdığı/ çalıştıracağı işçiler sebebi ile ödemekle yükümlü olduğu SGK primlerinin zamanında ödendiğine ilişkin SGK tahsilat makbuzunun aslını ödeme gününü takip eden gün içerisinde ...' ya ibraz edecektir. YÜKLENİCİ, çalıştırdığı/ çalıştıracağı işçilere ödemekle yükümlü olduğu ücretleri banka aracılığı ile ödemek zorunda olup bunun gibi çalışanların imzalarını taşıyan ücret bordoları/ aylık sigorta prim hizmet bildirge, bordoları ve banka makbuzlarının aslı bu belgelerin yasal verilme sürelerini takip eden 1 iş günü içerisinde ...' ya ibraz edilecektir. ...' ya asılları ibraz edilecek olan bu belgelerin birer fotokopisi ... tarafından alındıktan sonra söz konusu belge asılları YÜKLENİCİ' ye verilecektir. YÜKLENİCİ'nin çalıştırdığı işçilerden, maaşlarının ödenmediğine dair bilgi geldiği takdirde, YÜKLENİCİ den maaşların ödendiğine dair resmi bir evrak gelene kadar ..., YÜKLENİCİ'ye hakediş ödemelerini yapmama hakkına sahiptir. YÜKLENİCİ, ... tarafından hakediş ödenmediği gerekçesi ile işçilerin hak ve alacaklarını ödememe hakkına sahip değildir. YÜKLENİCİ, işçilik ücretlerini her zaman kayıtsız şartsız ödemekle mükelleftir." şeklinde olduğunu, dava dışı işçinin İş Kanunu ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacalarından davalı şirketin sorumlu olduğunu, davalı ile davacı arasında akdedilen sözleşmeler uyarınca; davalının, çalıştırdığı işçilerin SGK işlemleri ile ilgili her türlü bildirim ve ödemelerini ...’nın geçici işyeri numarasının altında işyeri numarası alıp taşeron olarak işyeri tescil ettirmesinin mecburi olduğunu, ilgili mahkeme dosyası içeriğinde dava dışı işçinin çalışmalarının kesintisiz sayılması ve ... Büyükşehir Belediyesi ve davacı tarafından yapılan ilgili ödemelerin kesintisiz çalışma kapsamında yapılması karşısında davalının SGK bünyesinde taşeron tescili yükümlülüğünü yerine getirmemesi ve/veya işçilerin çalışmalarını SGK'ya eksik veya hiç bildirmemesi durumunda davacı şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, işbu dosya kapsamında yapılacak hesaplamada bu durumun ve taraflar arasındaki sözleşme maddelerinin dikkate alınmasını, davacı şirketten mahsup edilen ödemenin davalı ile yapılan Hizmet Alım Sözleşmesinin ilgili maddeleri ve Eki Teknik Şartnameler uyarınca, davalı şirketlerin dava dışı işçiye 4857 Sayılı İş Kanununun ilgili maddeleri uyarınca ödemekle sorumlu oldukları miktarların tespiti ile fazlaya ilişkin hak ve talepler saklı kalmak kaydıyla; kısmi dava olarak şimdilik 100,00 TL'nin ödeme tarihi olan 04/09/2024 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı şirketlerden rücuen tahsili talep ve dava etmiştir. Davalı tarafından cevap dilekçesi verilmemiştir. Dosya bilirkişiye tevdi olunmuş bilirkişi 15/06/2025 tarihli raporunda: ... Büyükşehir Belediyesi tarafından dava dışı işçi ... için ödenmiş olan tutarların davacının hak edişinden kesilmiş olduğunun ve davacı ile davalı arasında imza edilmiş sözleşme hükümleri uyarınca bu tutarın davalıya rücu edilebileceği kabulü ihtimaline göre davalı şirketin sorumlu olabileceği miktarların takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 1. Seçenek 39.270,78 TL, 2. Seçenek 27.402,27 TL olabileceği, ... Büyükşehir Belediyesi tarafından davacı şirketin hakedişinden kesinti yapıldığına ilişkin bir kayıt tespit edilemediği için herhangi bir kesinti tarihi de tespit edilmediği, dava tarihinden önce davalı şirketin temerrüde düşürüldüğüne dair bir belgenin dosyada mevcut olmadığı kanaatine varılmıştır. Davacı vekilin 26/06/2025 tarihinde sunduğu ıslah dilekçesi ile, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalı yönünden 100,00-TL tutarında rücuen tazminat talepli olarak ikame edilen davamızın değerinin 39.170,78-TL arttırılarak toplam 39.270,78-TL'nin, müvekkili şirketin hakedişlerinden kesinti tarihi olan 04.09.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava konusu hizmet alım sözleşmeleri ile eki şartnamelere göre; davacının asıl işveren olduğu, davalının alt işveren olduğu, bu haliyle davalının çalıştırılan dava dışı işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğunun bulunmadığı, dolayısıyla asıl ve alt işverenler arasındaki hukuki ilişkinin niteliği, asıl işveren ile alt işverenlerin, İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmalarına rağmen, rücu ilişkisinde taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinin uygulanmasının, sözleşme hukukunun en temel ilkelerinden olması, işçilik alacakları asıl işveren tarafından ödenen işçinin, alt işveren yüklenicilerin işçisi olduğu, sözleşme bedeline işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olduğu, asıl işveren ve alt işverenler arasındaki sözleşmede, "asıl işverenin, işçilik alacaklarından sorumlu olacağına" dair bir hüküm bulunduğunun da iddia ve ispat edilmemiş olması dikkate alındığında, davacı asıl işverenin, ödemiş olduğu işçilik alacakları ve ferilerinin tamamını, işçiyi çalıştıran alt işverenlerden işçi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekmiştir. Tüm dosya kapsamı, mahkememizce aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporu ile birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı işçi ...'ın alt işveren olan davalı şirket bünyesinde çalıştığı, işçinin hak kazandığı işçilik alacaklarının, ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından yargılama sonucu ödendiği, akabinde davacının hakedişinden kesildiği, bununla birlikte dava dışı işçinin hak kazandığı ve işçiye ödenen kıdem tazminatının asıl işveren ve alt işverenlerden talep hakkı bulunduğu, davacı asıl işverenin ise ödemiş olduğu işçilik alacakları ve ferilerinin tamamını, işçiyi çalıştıran alt işverenlerden işçi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak talep hakkı bulunduğu anlaşılmakla, davacı tarafça dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarına yönelik davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kabulü ile; - 39.270,78TL'nin davalı ... İnşaat Orman Hayvancılık Tarım Nakliyat Otomotiv Turizm Sanayi İç Ve Dış Ticaret Ltd. Şti.den hakediş kesinti tarihi olan 04/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 2.682,58 TL harçtan peşin alınan 615,40 TL ve 700,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 1.367,18 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2 maddesi uyarınca takdir olunan 39.270,78 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL peşin harç ve 700,00 TL ıslah harcı toplamı olan 1.315,40 harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL başvurma harcı, 670,00 TL posta masrafı, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti toplamı olan ‭5.285,40 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Arabuluculuk bürosu tarafından yapılıp Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 7-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda miktar itibarı ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/11/2025