İlk Derece Mahkemesi 2025/1032 E. 2026/607 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/1032 Esas KARAR NO : 2026/607

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 05/11/2025 KARAR TARİHİ : 08/06/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 07/07/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Sigortalı .... firmasından ...'nde yerleşik ... firmasına ekli ... tarih ve ... numaralı fatura ile Muhtelif Otomobil Yedek Parçası 74 Kap 19.950 Adet/Brüt 12.584,09 Kg. cinsi emtia satıldığını, emtianın ...'den ...'ya nakliyesi için .... firması ile anlaşılmış olduğunu, ana taşıyıcı konumundaki ... firması, hizmeti karşılığında sigortalıya ekli .... tarihli navlun faturası düzenlediğini, ... günü sigortalı firma deposundan ve kendi personelince ... firmasına ait ... numaralı konteynere full truck yüklenen emtia alıcısına sevk edildiğini, 22.12.2023 tarihinde alıcı firma deposuna ulaşan ... numaralı konteynerden tahliye sürecinde emtiada yoğun ıslanma ve pas olduğu görülmüş olduğunu, CMR üzerine hasar notu düşülerek ve konteyner tavanındaki delik fotoğraflanarak alıcı tarafından teslim alındığını, dava dışı sigortalının .... ... Şubesi firması tarafından Gebze .... Noterliği ... Yev. ... Tarihli ihtarnamenin davalı ... firmasına gönderildiğini, gönderilen ihtarnamede ; "12/12/2023 Tarihinde ... nolu konşimento ile ... firmasına tarafınızca nakledilmek üzere alınan emtiaların hasar uğradığı ve tüm hasarın davalı firmadan tahsil edileceği" belirtildiğini, görüleceği üzere nakliye sırasında meydana gelen hadise nedeniyle emtianın kullanılamayacak derecede hasar görmesi nedeniyle davalı taşıyıcı hasarın tümünden müteselsilen sorumlu olacağını, davalı taşıyıcıların meydana gelen zarardan, eşyaların karayolundan uluslararası nakliyatı için mukavele sözleşmesi ("CMR") hükümleri uyarınca sorumlu olduğunu, bu nedenlerle Bakırköy .... İcra Müdürlüğüm ... E. sayılı dosyada yer alan itirazın iptaline, alacak likit olduğundan %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına, mahkeme masrafları ve vekalet ücreti ile birlikte davalıdan tahsiline, davalılara ait araç ve gayrimenkul kayıtları üzerine üçüncü kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla tebligat icra edilmeksizin ve teminatsız olarak HMK m. 389 ve m. 392 uyarınca ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Taşıma süreci ve hasar olayının kronolojik olarak sabit olduğunu, emtianın ... tarihinde sevk edilmiş olduğunu, hasarın ise 22.12.2023 tarihinde alıcı deposunda, tahliye işlemi sırasında tespit edildiğini, buna karşın davacı sigortacının rücu sürecini başlatması, hasardan yaklaşık bir yıl sonra gerçekleşmiş olduğunu, rücu bildirimi ve ilgili işlemler zamanaşımı süresi dolduktan sonra yapıldığını, nitekim bizzat davacı sigorta şirketinin ekspertiz dosyasında da, hasarın sigortacıya geç bildirilmesi nedeniyle rücu imkanının zamanaşımından etkilendiği açıkça yer aldığını, bu hususun, davanın daha en başında usulden reddini gerektiren temel olgu olduğunu, CMR Konvansiyonu’nun 32. maddesi uyarınca taşıyıcıya karşı ileri sürülecek tazminat taleplerinin bir yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, hasarın davacı tarafın sunduğu ekspertiz raporları ve hasar tespit evrakı uyarınca 22.12.2023 tarihinde alıcı depoda yapılan tahliye sırasında tespit edildiğini, dolayısıyla zamanaşımı süresi bu tarih itibarıyla işlemeye başladığını ve 22.12.2024 tarihinde sona erdiğini, dosya kapsamı, davacı tarafın rücu sürecini bu süre içerisinde işletmediğini açıkça gösterdiğini, davacı sigortacının ilk hasar ihbarı, kendi kayıtlarına göre 05.04.2024 tarihinde alınmış olduğunu; sigorta dosyası dahi hasardan yaklaşık 3,5 ay sonra oluşturulduğunu, müvekkili şirkete yöneltilmiş bir rücu bildiriminin ise ancak ... tarihli ihtarname ile gündeme geldiğini, sigorta şirketinin halefiyetinden kaynaklanan ödeme tarihi 23.12.2024 olduğunu, bu ödeme de zamanaşımı süresinin dolmasından bir gün sonra olduğunu, zaman aşımını durduran veya kesen herhangi bir işlem yapılmadığı hâlde, davacı taraf icra takibini 24.12.2024 tarihinde, yani süre dolduktan sonra başlattığını, eldeki işbu itirazın iptali davasının ise 05.11.2025 tarihinde açıldığını, bu tarih zamanaşımının bitiminden yaklaşık on bir ay sonra olduğunu, bu kronoloji dikkate alındığında, davacının rücu talebi CMR m. 32 anlamında açıkça zamanaşımına uğramış olduğunu, taşıyıcıya karşı ileri sürülebilir nitelikte herhangi bir hak kalmadığını, Cmr M. 30 kapsamında zorunlu hasar bildirimi yapılmamıştır: hasarın nedeni taşıyıcıya isnat edilemeyecek nitelikte dış etki olduğunu, davanın, CMR m. 32 uyarınca zamanaşımına uğramış olması nedeniyle usulden reddine, mahkemeniz aksi kanaatte ise, yukarıda ayrıntılı şekilde açıklanan hukuki ve teknik gerekçeler doğrultusunda, davacı tarafın müvekkili şirkete yönelttiği talebin dayanaksız olması nedeniyle esastan reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacı sigortacının dava dışı sigortalısına Nakliyat ...Sigorta Poliçesi kapsamında ödediği hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır. Taraf vekilleri karşılıklı olarak delillerini bildirmişler, bildirdikleri deliller toplanılmıştır. Uyuşmazlığın; davacı sigorta şirketi tarafından ... poliçe numaralı Nakliyat ...Sigorta Poliçesi ile sigortalı dava dışı .... tarafından ...'ne gönderilen 74 Kap 19.950 adet/brüt 12.584,09 Kg otomobil yedek parçası cinsi emtianın davalı ... şirketi tarafından gerçekleştirilen ..../.........'ne nakliyesi sırasında hasara uğrayıp uğramadığı, hasara uğramış ise hasar bedelinin ne olduğu, dava dışı sigortalının hasarın meydana gelmesinde kusuru olup olmadığı, davalının taşıma sırasında hasarın meydana gelmesi halinde kusurunun olup olmadığı, kusuru var ise hasardan sorumlu olup olmadığı, hasar bedelinden davalıların sorumlu olup olmadığı, ödenen hasar bedelinin kadri marufunda olup olmadığı, sorumluluğunun CMR Konvansiyonu kapsamında kalıp kalmadığı, davacı sigorta şirketinin rücu alacağı kapsamında alacağının bulunup bulunmadığı, davacı tarafından karşılanan 729.226,39-TL'nin %100 sorumluluk oranında davalıdan rücu talebinin kabul edilip edilemeyeceği, davalının zamanaşımı savunmasının yerinde olup olmadığı, dava dışı sigortalıya davacı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan Bakırköy ....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyasına vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı taleplerinin kabul edilip edilemeyeceği, rücu şartlarının oluşup oluşmadığı davasından ibaret olduğu tespit edilmiştir. Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden çıkarılarak dosyamız arasına alınmış olmakla icra dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 729.226,39-TL alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçlu şirkete 29/12/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu vekilinin 25/12/2024 tarihli dilekçesi ile tüm dosya borcuna, faize ve tüm ferilerine itiraz ettiği, itiraz üzerine 25/12/2024 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır. Davacı sigorta şirketi tarafından davaya konu hasar dosyasının 12/11/2025 tarihli delil dilekçesi ile sunulduğu anlaşıldı. Mahkememizce duruşma ara kararı ile tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, hasar dosyası, ... poliçe numaralı Nakliyat Sigorta Poliçesi, CMR hükümleri ve dosya kapsamında yer alan belgeler incelenmek suretiyle davacı sigorta şirketi tarafından ... poliçe numaralı Nakliyat ...Sigorta Poliçesi ile sigortalı dava dışı .... tarafından ...'ne gönderilen 74 Kap 19.950 adet/brüt 12.584,09 Kg otomobil yedek parçası cinsi emtianın davalı ... şirketi tarafından gerçekleştirilen ..../....'den ...'ne nakliyesi sırasında hasara uğrayıp uğramadığı, hasara uğramış ise hasar bedelinin ne olduğu, dava dışı sigortalının hasarın meydana gelmesinde kusuru olup olmadığı, davalının taşıma sırasında hasarın meydana gelmesi halinde kusurunun olup olmadığı, kusuru var ise hasardan sorumlu olup olmadığı, hasar bedelinden davalıların sorumlu olup olmadığı, ödenen hasar bedelinin kadri marufunda olup olmadığı, sorumluluğunun CMR Konvansiyonu kapsamında kalıp kalmadığı, davacı sigorta şirketinin rücu alacağı kapsamında alacağının bulunup bulunmadığı, davacı tarafından karşılanan 729.226,39-TL'nin %100 sorumluluk oranında davalıdan rücu talebinin kabul edilip edilemeyeceği, davalının zamanaşımı savunmasının yerinde olup olmadığı, dava dışı sigortalıya davacı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan Bakırköy ....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyasına vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı taleplerinin kabul edilip edilemeyeceği, rücu şartlarının oluşup oluşmadığı konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olmakla, bilirkişi ...'in .... tarihli ön raporunda özetle; - Dava konusu karoser aksamı üzerinde paslanma hakkında görseller RENKLİ olmadığından, mevcut görseller çok silik olarak dosya kapsamında olduğundan ayıp değerlendirmesi yapılamadığı, dava konusu karoser aksamı Ekspertiz Raporuna göre emtia sevk tarihi ..., teslim tarihi 22.12.2023 olduğu, hasar ihbar tarihi 05.04.2024 olduğu, CRM üzerinde konteyner tavan kısmında delik olduğu beyanı olduğu, meydana gelen hasar sonucu tespit edilmesi gereken hasarın niteliği, paslanmış yüzeylerin temizlenip temizlenmeyeceği, ayıklama veya kurtarma hakkında kanaat oluşturacak belgelere ihtiyaç duyulduğu, dava konusu ... karoser aksamı yedek parçalara ait yükleme öncesi, ürün koruma ambalajı, paletler üzerine yerleştirme şekli ve taşıma esnasında yol kaynaklı titreşim, savrulma gibi etkenlerle sürtünmeyi önleyici ambalaj ve istiflenme, varış yerinde indirilmeden önceki fotoğraflara ihtiyaç duyulmakta olduğu, yalnızca siyah beyaz boşaltılmış konteyner iç fotoğrafları ile paslanmış olduğu beyan edilen karoser aksamlarının ayıp konusunda kanaat oluşturacak şekilde olmayan siyah beyaz ve tam olarak konteyner içinde bulunduğu beyan edilen delik etkisi ile gerçekleşmiş olduğu hakkında değerlendirme yapılamadığı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Bilirkişi heyetinin .... tarihli raporunda özetle; Dava konusu karoser aksamı üzerinde paslanma hakkında görseller renkli olmadığından ayıp değerlendirmesi yapılamadığı, Karoser aksamı normal yedek parça üretim şekil verme işlemi yapıldıktan sonra yüzey temizleme, yağ alma, astar boya ve son kat boya işlemi yapılarak ambalajlanmış şekilde sevk yapılmakta olduğu, ancak dava konusu karoser parçaları boyalı olma olasılığı yüksek görünmekte, boyalı karoser aksamı parçalar dünyada önde gelen otomotiv sektörünün öncü kuruluşlarından olduğundan, karoser aksamı dış atmosfer ile temas ederek son kullanıcı kullandığından, görsellerden tam olarak paslanma şeklinde korozyon mu yoksa paslı su lekesi olup olmadığı konusunda değerlendirme yapılamadığı, dava konusu karoser aksamı Ekspertiz Raporuna göre emtia sevk tarihi ..., teslim tarihi 22.12.2023 olduğu, hasar ihbar tarihi 05.04.2024 olduğu, CRM üzerinde konteyner tavan kısmında delik olduğu beyanı olduğu, karar Mahkemeye ait olmak üzere dava konusu ... karoser aksamı yedek parçalara ait yükleme öncesi, ürün koruma ambalajı, paletler üzerine yerleştirme şekli ve taşıma esnasında yol kaynaklı titreşim, savrulma gibi etkenlerle sürtünmeyi önleyici ambalaj ve istiflenme, varış yerinde indirilmeden önceki fotoğrafları olmadığı, yalnızca siyah beyaz boşaltılmış konteyner iç fotoğrafları ile paslanmış olduğu beyan edilen karoser aksamlarının ayıp konusunda kanaat oluşturacak şekilde olmayan siyah beyaz ve tam olarak konteyner içinde bulunduğu beyan edilen delik etkisi ile gerçekleşmiş olduğu hakkında değerlendirme yapılamadığı, dava konusu karoser aksamından paslanmış olduğu beyanı olanlar pas sökücü, yüzey temizleyici gibi malzemelerle temizlenebileceği, hasarın taşıma sürecinde ve taşıyıcı sorumluluğunda olduğu iddiası bakımından CMR m.17/1 ve CMR m.17/4-d) manasında taşıyıcının sorumluluğunda hasar meydana geldiği sabit olmayıp; CMR m.30 manasında hasar bildirimi de süresinde yapılmadığı, sigortacı ödemesi, poliçe kapsamında ve hazırlanan sigorta eksper raporuna göre tazminat ödemesi olup; TTK m.1472 hükmüne göre yasal halefiyet ve yine TBK m.183 hükmüne göre akdi halefiyet şartlarının sağlandığı, ödemenin 23.12.2024 tarihli olduğu, bu tarihli ödeme ile yasal ve akdi halef sıfatı ile davacının rücuen tazmin talep edebileceği değerlendirilmekte olduğu, sigortalının 22.12.2023 tarihli hasar tespitine göre en geç 22.12.2024 tarihinde hukuki sürece girilmesi gerektiği, davacı ödemesinin 23.12.2024 tarihli olduğu gözetilerek zamanaşımı ve sair itirazları bakımından mahkeme irdeleme ve değerlendirmesini gerektirmekte olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Dava konusu emtianın ...'den ...'ya taşınmak üzere taşıyana teslim edildiği, bu nedenle somut olayda Karayoluyla Eşya Taşınmasına İlişkin Uluslararası (CMR) hükümlerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır. Davalının zamanaşımı definin öncelikle incelenmesi gerekir: CMR’nin 32/1. maddesinde, sözleşme kapsamındaki taşımalardan kaynaklanan davalar bakımından zamanaşımı süresi bir yıl olarak kabul edilmiştir. Taşımacının bilerek kötü hareket olarak kabul edilecek kusurlarının söz konusu olması halinde ise zamanaşımı süresi üç yıl olarak belirlenmiştir. Öte yandan, CMR’nin 32/3. maddesi gereğince, zamanaşımının kesilmesi ve durması hususları ile ilgili olarak davanın açıldığı mahkemenin hukuku uygulanacak olup, bu durumda TBK'nın 146 ve devamı maddelerinin uygulanması gerekmektedir. CMR'nin 32. maddesi gereğince hasarın bilerek kötü hareket veya mahkeme tarafından bilerek kötü hareket olarak kabul edilen bir kusurdan meydana geldiğinin kabul edilmesi halinde zamanaşımı süresi üç yıl olarak kabul edilmelidir. Dosya kapsamındaki belgelerden ve bilirkişi raporundaki tespitlere göre, CMR'nin 32. maddesi gereğince zamanaşımı süresinin bir yıl olarak kabulü gerekmiştir. Dava konusu karoser aksamı Ekspertiz Raporuna göre emtia sevk tarihinin 12/12/2023, teslim tarihinin 22/12/2023 olduğu, hasar ihbar tarihi 05/04/2024 olduğu, CRM üzerinde konteyner tavan kısmında delik olduğu beyanı olduğu, hasarın taşıma sürecinde ve taşıyıcı sorumluluğunda olduğu iddiası bakımından CMR m.17/1 ve CMR m.17/4-d) manasında taşıyıcının sorumluluğunda hasar meydana geldiği sabit olmayıp; CMR m.30 manasında hasar bildiriminin de süresinde yapılmadığı, sigortalının 22/12/2023 tarihli hasar tespitine göre en geç 22/12/2024 tarihinde rücu talebinde bulunması gerektiği, somut olayda ise emtianın teslim tarihinin 22/12/2023 olduğu, hasar ihbar bildirimin 05/04/2024 tarihinde yapıldığı, davacı tarafından başlatılan Bakırköy ....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip tarihinin 23/12/2024 olduğu, iş bu davanın ise 05/11/2025 tarihinde ikame edildiği göz önüne alınarak, 1 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu bu sebeple davanın zamanaşımına uğradığı kanaatine varılarak, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, davalının kötüniyet tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın zamanaşımı nedeniyle REDDİNE, 2-Davalının kötüniyet tazminatı talebinin şartları oluşmadığından REDDİNE, 3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 732,00-TL harcın, davacı tarafça peşin yatırılan 8.807,24-TL harçtan mahsubu ile artan 8.075,24-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE, 4-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin; davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerine BIRAKILMASINA, 6-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/4 maddesi gereğince tayin ve takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE, 7-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının HMK m.333 hükmü gereği ilgilisine İADESİNE, 8-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE, Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilini yüzüne karşı, davalı vekilinin ( e duruşma yolu ile )yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/06/2026

Katip .... ¸e-imza

Hakim .... ¸e-imza