İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/865 E. 2025/642 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/865
- Karar No
- 2025/642
- Karar Tarihi
T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/865 Esas - 2025/642 T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA ... GEREKÇELİ KARAR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/865 Esas KARAR NO : 2025/642
HAKİM :.... KATİP : ....
DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI :...... VEKİLİ : Av. ....
DAVA : 5464 S.K. Uy.Tacirlere Verilen Kurumsal Banka Ve K.Kartlarından Kaynaklanan (5411 S.K. 142/1 Hariç) (Alacak) DAVA TARİHİ : 14/12/2024 KARAR TARİHİ : 24/09/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 24/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan 5464 S.K. Uy.Tacirlere Verilen Kurumsal Banka Ve K.Kartlarından Kaynaklanan (5411 S.K. 142/1 Hariç) (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA Davacı vekili iddiasında özetle; Davalı yanca, davacı şirkete kullandırılan araç alım kredisinin, davacı şirketin araç alımında yasal süresi içinde cayması neticesinde, davalı yanca kesilen dosya masrafi ve diğer kesinti toplamı olan 26.658.20 TL alınmıştır. 2023 .... A.Ş.'den, davacı müvekkil şirket adına 800.000 TL kredi kullandırılmıştır. Davacı şirket satın almış olduğu aracın, çalışma alanı olan inşaat işlerinde kullanılmaya elverişli olmaması sebebiyle yasal süre içerisinde cayma hakkını kullanmış ve dava dışı ... .... A.Ş. davacı şirketin cayma hakkını kabul ederek, davacının peşinat olarak ödemiş olduğu 122.800,00 TL'den 95.947,16 TL'yi davacı şirketin hesabına göndermiş ve davacı şirkete hitaben yazmış olduğu yazıda; "Bayimizden satın alım karar verdiğiniz ....KAMYONET araç için plaka ve ruhsat hariç satış için anlaşılan fiyat 910.000,00 TL'dir. Araç için ... A.Ş.'den 800.000.00 TL taşın kredisi ve 110.000.00 TL peşinat görüşülmüştür. 17.11.2023 tarihinde, firmanız tarafından kullanılan 800.000,00 TL taşıt kredisi için bayii hesabımıza 12.800,00 TL dosya masrafı kesilerek 787.200,00 TL bakiye gelmiştir. Kesilen dosya masrafı eklenerek, firmanızdan bayli hesabımıza 17.11.2023 tarihinde 122,800,00 TL gelmiştir. İptal kararı verdiğiniz taşıt krediniz için ... A.Ş. bayii hesabımızdan 29.11.2023 tarihinde 813.858,24 TL kesinti yapmıştır. Bayii hesabımızda kalan bakiyeniz olan 95.947,16 TL 29.11.2023 tarihinde şirketiniz hesabına iade edilmiştir” denildiğini, davacı şirkete hitaben yazılan yazıda açıkça görüleceği üzere, davalı yanca kullandırılan 800.000,00 TL krediden dava dışı şirket hesabına 787.200,00 TL gönderilmiş ve yine kredinin iade sürecinde 800.000,00 TL kredi, davalı yanca 813.858,24 TL olarak tahsil edildiğini, davacı cayma hakkı süresi içinde kullanmış olduğu cayma hakkı araç satın almış olduğu dava dışı şirket tarafından kabul edilmiş ise de davacı gerek kullanmış olduğu araç alım kredisinden ve gerekse ödemiş olduğu peşinattan davalı tarafından yapılan kesintilerin kabulü mümkün olmadığını, tarafımızca dava şartı arabuluculuk başvurusu yapılmış ise de, taraflar arasında anlaşma sağlanamaması sebebiyle iş bu davanın açılması zorunluluğu doğduğunu belirterek, davanın kabulü ile davalı tarafından kesilen 26.658,20 TL'nin 29.11.2023 tarihinden itibaren temerrüt faizi ile alınarak davacı verilmesine ve yine dava harç ve masrafları ile ücreti vekaletin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. SAVUNMA Davalı vekili savunmasında özetle; Taraflar arasında 17/11/2023 tarihinde akdedilmiş olan 20814949 talep nolu sözleşmenin, taksitli ticari kredi olduğunu beyan etmiş; tacir olduğuna ilişkin sözleşme olduğunu, kredi kullanan, kredi kullanımında tacir olarak beyan, belge (Vergi Lehvası, Aktife Kayıt Belgesi vb.) dayanakları sunduğunu, ticari krediler ile ilgili KKDF ve BSMV vergi avantajından yararlandığını, krediye konu aracın, ....... olduğunu, ticari amaçlı kullanıma uygun olduğunu, kredinin ticari ve mesleki amacının söz konusu olduğunu, herhangi bir tüketici işlemi söz konusu olmadığını, davacı yan da söz konusu aracı ticari işlerinde kullanmak için aldığını, inşaat işlerinde kullanma amacı olduğunu dava dilekçesinde açıkça beyan ettiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin ticari sözleşme olduğundan, sözleşmenin her ki tarafı da basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğü altında olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmeye Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanmayacağının açık olduğunu, taksitli ticari kredinin söz konusu olduğu durumlarda "Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun" hükümlerinin uygulanamayacağının içtihat edildiğini, bir an için ticari kredi olmadığı düşünülse bile, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 24. Maddesinde; cayma hakkının kullanılmasının ardından tüketiciden, bir kamu kurum veya kuruluşuna veya üçüncü kişilere ödenmiş olan masrafların ve kredinin kullanıldığı tarihten anaparanın geri ödendiği tarihe kadar olan sürede tahakkuk eden faizin anapara ile birlikte talep edileceği düzenlendiğini, tüketici kredisinde dahi cayma hakkının kullanılması halinde tüketiciden talep edilebilecek bazı ücretler söz konusu olduğunu, taraflarca kararlaştırılsa dahi; tüketici kredileri dahil tüm kredilerde TCMB (07 Mart 2020 Tarih ve 31061 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Finansal Tüketicilerden Alınacak Ücretlere İlişkin Usül Ve Esaslar Hakkında Tebliğ ve Bu Tebliğ'e İlişkin (Sayı: 2020/7) Uygulama Talimatı) Tebliğ ve Talimat düzenlemesi gereğince kullanılan kredi üzerinden tahsis ücreti ile üçüncü taraflara (noter vb.) ödenen sarf edilen zorunlu giderlerin kredi kullanandan tahsil edileceğine ilişkin düzenleme sağlandığını, 28/11/2013 Tarihli Resmi Gazete' de yayınlanan 6502 Sayılı Kanun'un "Temel İlkeler" başlıklı 4. Maddesinin 3 ve 4. Bendinde, finansal kuruluşlar tarafından sunulan ürün veya hizmetlerde belli kriterler doğrultusunda faiz dışında ücret ve komisyon alınacağının hükme bağlandığını, tüm bunlara ek olarak, Türk Ticaret Kanunu'nun 8. Maddesinde ve ticari kredi sözleşmelerinin doğası gereği kıyasen uygulanacağını, Türk Borçlar Kanunu'nun 387. Maddesinde kredi veren tacirin faiz isteme hakkı düzenlendiğini, Türk Ticaret Kanunu'nun 22. Maddesinde de bir kimseye, iştigal konusu ile ilgili hizmet vermiş olan şirketlerin (Tacirin), ücret isteme hakkı olduğu açıkça düzenlendiğini, bütün bu düzenlemelerin ışığında, kullandırılan ticari krediden cayılması durumunda, dosya masrafı, rehin tesis ücreti ve iptal tarihine kadar işleyen faiz tutarının davalı şirketçe tahsil edilmesinde hukuka ve yasaya aykırı herhangi bir yön bulunmadığını, somut uyuşmazlığa konu 20814949 talep nolu bu tarihte davacının kredisi için aracı satın almış olduğu satıcıya para çıkışı yapıldığını, daha sonra 28/11/2023 tarihinde kredi davacı tüketici tarafından iptal edildiğini, davacıdan aradaki süre kadar faiz, kredi değerlendirmesi için dosya masrafı ve rehin tesisi için rehin tesis ücreti alındığını, bu tutarların alınacağı sözleşmede açıkça belirtilmiş ve mevzuat hükümlerine uygun olarak tahsil edildiğini bildirmiş, davaya konu uyuşmazlık yönünden yasa ve sözleşme hükümlerine aykırılık bulunmadığından esastan reddi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yanda bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE Dava, kredi kullandırım masrafı iadesine ilişkin alacak davasıdır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu "2. Ücret isteme hakkı
MADDE 20- (1) Tacir olan veya olmayan bir kişiye, ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, uygun bir ücret isteyebilir. Ayrıca, tacir, verdiği avanslar ve yaptığı giderler için, ödeme tarihinden itibaren faize hak kazanır.... 4. Ücret ve sözleşme cezasının indirilmesi MADDE 22- (1) Tacir sıfatını haiz borçlu, Türk Borçlar Kanununun 121 inci maddesinin ikinci fıkrasıyla 182 nci maddesinin üçüncü fıkrasında ve 525 inci maddesinde yazılı hâllerde, aşırı ücret veya ceza kararlaştırılmış olduğu iddiasıyla ücret veya sözleşme cezasının indirilmesini mahkemeden isteyemez., hükümlerini haizdir. Dosyamız arasına kredi sözleşmesi ve finansmana ilişkin kayıtlar alınmış, bilirikişi marifetiyle inceleme yapılmıştır. Bilirkişi raporunda, İşleyen Faiz Tutarı: ..., 800.000 TL tutarlı kredinin kullandırıldığı 17/11/2023 tarihinden, kredinin iptal edildiği 29/11/2023 tarihine kadar geçen süre için sözleşme kapsamında taraflar arasında anlaşılan akdi faiz üzerinden faiz tahakkuk ettirmiştir. 12 günlük bu süreye ait faiz, kredinin aylık faiz oranına ve gün sayısına göre hesaplanmıştır. 800.000 TL için 12 günlük faiz: 800.000x0.0392x12/30—12.544 TL olarak hesaplanabilecektir. ..., ... Otomotiv'e ödediği 800.000 TL'yi, cayma sonrası 813.858,24 TL olarak geri tahsil etmiş ve aradaki farkı faiz olarak yansıtmıştır. Ticari kredi olduğundan bu faiz tutarının içinde BSMV (Banka Sigorta Muamele Vergisi) gibi faiz üzerinden alınan vergiler de borçluya yansıtılmıştır. Damga vergisi, cayma durumunda dahi Devlet'e ödenmesi gereken yasal bir yükümlülüktür ve tutarı 194,60 TL'dir. Rehin Tesis Ücreti, Krediyle satın alınan araca, finansman sözleşmesi gereği ... tarafından rehin(teminat) tesis edilmiştir. Araç rehni tesis edilmesi için noter veya ilgili kurumlara yapılan zorunlu masraf da müşteriden tahsil edilmiştir. Koçfinans'ın 13.858,24 TL içinde bu masrafı da dahil ettiği anlaşılmaktadır. Bu ücret, rehin işlemi için üçüncü kişilere ödenen yasal bir gider olduğundan cayma halinde dahi müşteriden talep edilebilir durumda kalmıştır. Dosya Masrafı (kredi tahsis ücreti): Her ne kadar dosya masrafı (kredi tahsis 13.858,24 TL'lik kesintinin içinde değilse de, bu süreçte Koçfinans ayrıca 12.800 TL tutarında bir dosya masrafını kredi kullandırım anında tahsil etmiştir. 17/11/2023 tarihinde 800.000 TL'lik kullandırılan kredi tutarından 12.800 TL dosya ücreti kesilmiş, ... Otomotiv'e net 787.200 TL gönderilmiştir; bayinin aracın satış bedeli ücreti) başvurucudan alınan tamamlayabilmesi için bu kesinti tutarı da Davacı tarafından peşinatına eklenerek bayiye ödenmiştir. Başka bir deyişle, başvurucu toplam 122.800 TL peşinat öderken bunun 12.800 TL'si dosya ücreti olarak kredi masrafına gitmiştir. Davacı cayma sonrası dosya masrafının da iadesini talep etmektedir. Dosya masrafi kredi kullandırımında alındığı için 13.858,24 TL tutarındaki cayma kesintisi kalemine dahil olmayıp ayrı bir kalemdir. Sigorta Primi: Krediyle bağlantılı zorunlu bir sigorta ücreti alındığına dair bir bilgi veya kesinti bulunmamaktadır. Genelde taşıt kredilerinde hayat sigortası veya kasko sigortası yapılmışsa, cayma halinde bu poliçeler de iptal edilip kullanılmayan primlerin iadesi söz konusu olabilir. Ancak dava dosyasında sigorta primi kesintisi iddiası yer almamıştır. Dolayısıyla 13.858,24 TL içinde sigorta bedelinin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Tahsil Edilen Faiz: ..., tahsil ettiği faiz ve ücret kalemleri, ilgili mevzuat ve sözleşme hükümlerine dayandırmaktadır. Kredi burada ticari nitelikte olduğu için Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK) doğrudan uygulanmamakla birlikte, genel hukuk kuralları ve sözleşmedeki hükümler devreye girmektedir. Kredi Faizi (Akdi Faiz), ticari kredi sözleşmeleri uyarınca, kredi verenin anapara üzerinden faiz talep hakkı bulunmaktadır. Türk Borçlar Kanunu (TBK) m.387, Türk Ticaret Kanunu (TTK) m.8 çerçevesinde konunun değerlendirilmesi Bilirkişi görevim dışındadır, hukuki bir değerlendirme gerektirmekte olup takdir ve yorumu sayın Mahkemeye bırakılmıştır. Kredi kullanan ... Yapı, sözleşmeden caysa dahi, kredi kullandığı süreye ilişkin faizin yasal dayanağa sahip olduğu anlaşılmaktadır. Koçfinansmanın kredi iptaline kadar işlemiş faizi talep etme hakkını hem sözleşmeye hem de TBK/TTK hükümlerine dayandırmaktadır.
Dosya Masrafı (Kredi Tahsis Ücreti): Koçfinans tarafından kredi tahsisinde alınan 12.800 TL dosya masrafi, sözleşmeye dayalı bir ücrettir. Ticari kredi sözleşmesinde, kredi değerlendirme!tahsis ücreti alınacağı açıkça kararlaştırılmıştır. Sözleşmede kararlaştırılmış olmak kaydıyla dosya masrafı gibi ücretlerin alınmasını genel olarak kabul etmektedir. Dosya masrafı kalemi, sözleşmede öngörülen ve mevzuatta finansal kuruluşlara tanınan bir ücret olup, ... bu ücreti tahsil etme yetkisini sözleşme ve ilgili düzenlemelere dayandırmıştır. Rehin Tesis Ücreti: Kredi konusu aracın teminatını sağlamak için tesis edilen rehin işleminin masrafı, üçüncü kişilere ödenen zorunlu gider niteliğindedir. Özellikle araç rehni tescili için Noterler Birliği'ne veya ilgili sicile icret ödenmesi gerekmektedir. Bu ücret, kredi veren tarafından peşin ödenip daha sonra kredi müşterisinden tahsil edilmektedir. ...'ın Noter gibi üçüncü taraflara ödenen zorunlu giderlerin kredi kullanandan tahsil edilebileceği sözleşmeden anlaşılmaktadır. Rehin ücreti yasal bir zorunlu gider olduğundan, cayma durumunda ...'ın bu kalemi müşteriden isteme hakkına sahip olduğu düşünülmektedir. Damga Vergi gereği devlete ödenmesi zorunlu bir vergidir. 800.000 TL tutarlı ticari kredi sözleşmesi için damga vergisi oranı Kredi sözleşmesinin imzalanması ile doğan damga vergisi, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu binde 0,948 olup yaklaşık 194,60 TL tutarında vergi hesaplanmıştır. Bu tutar ... tarafından kredi kullanımında muhtemelen kesilmiş veya peşinat iadesi sırasında ayrıca düşülmüştür. ..., damga vergisini müşteriye geri ödemeyip ilgili kuruma aktararak yasal yükümlülüğünü yerine getirmektedir ve bu kalemin dayanağı doğrudan Vergi Kanunu'dur. Netice itibariyle; Dava konusu ...... Anonim Şirketi'nin ...... A.Ş. Şirketinden satın aldığı ve daha sonra cayma süresi içinde caymış olduğu 2023 model kamyonet için kullanıldığı belirtilen 800.000 TL taşıt kredisi için kesilen 12.800 TL dosya masrafi ve 13.858,24 TL'nin başvurucuya iadesi talebinin finansman şirketleri uygulamaları ve sözleşmeye göre uygun olmadığı, Davalı ...'ın bu kalemleri Davacı'dan talep edebileceği görüş ve kanaatine varılmıştır., şeklinde değerlendirme yapılmıştır. Davacı tarafından cayma hakkının kullanıldığı, 12.800.TL ve fazladan 13.858,24.TL tutarında bedel tahsil edildiği iddiasıyla eldeki dava ikame edilmiştir. Taraflar arasındaki sözleşme maddeleri incelenmiş, davacı ve davalının tacir oldukları, dava konusu aracın ticari nitelikte araç olduğu, bu haliyle tarafların tacir oldukları, basiretli tacir gibi davranmaları gerektiği, sözleşmeyi inceleyip, buna göre kredi kullanmaları, tacirlerin cezai şartın indirimini mahkeme edemeyecekleri (TTK 22), bilirkişi marifetiyle sözleşme hükümlerine göre değerlendirilen dosya masrafı ve kullanılan kredinin cayma süresine kadar işleyen faizinin yerinde olduğu, davalının dava konusu kredi nedeniyle dosya masrafı ve cayma süresine kadar kullanılan kredi tutarına faiz ve ferilerini isteme hakkı bulunduğu anlaşılmakla davanın reddi gerekmiş, açık ve ayrıntılı bilirkişi raporu hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye ve dosya kapsamına göre; 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 1.821,02 TL harcın, 455,26 TL peşin harçtan düşümü ile 1.365,76 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydana, 3-Davacının karşıladığı yargılama harç ve giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 26.658,20 TL üzerinden takdir edilen 26.658,20 vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca .. ... bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/09/2025
Katip .... e-imzalı
Hakim .... e-imzalı