İlk Derece Mahkemesi 2024/609 E. 2026/83 K.

T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/609 KARAR NO : 2026/83

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 29/07/2024 KARAR TARİHİ : 22/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... Şirketi'nin maliki, davalı şirket çalışanı ...'un sürücüsü bulunduğu ... plakalı aracın kusuru sebebi ile ... tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebi ile davacının maliki bulunduğu ... plakalı araca çarpması neticesinde davacının maliki bulunduğu araçta hasar meydana geldiğini, kaza sonrasında mahallinde tutulan kaza tespit tutanağına göre, müvekkilinin maliki bulunduğu aracın sol ön ve yan kısımlarından çarparak hasar görmesine sebep olan ... plakalı aracın sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, davaya konu trafik kazasının meydana geldiği alan kontrolsüz ve yoğun bir kavşak olduğunu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 85. Maddesi uyarınca, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. " Bu hüküm doğrultusunda ... plakalı aracın sahibi davalının KTK Madde 85 uyarınca aracın işletilmesinden doğan zararlardan aracın sürücüsü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunun kabul edilmesi gerektiğini, müvekkiline ait araç ... İli'nde bulunan "... ... ..." Servisinde onarım gördüğünü, müvekkiline ait aracın kaç gün serviste kaldığı dava dışı şirkete müzekkere yoluyla sorulduğunda öğrenileceğini, müvekkilinin maliki bulunduğu aracın ... Model ... marka ... ... model ... ... otomobili bulunduğu, müvekkiline ait araçta gerçekleşen tamirata ilişkin ... A.Ş. tarafından düzenlenen ... tarihli ... fatura numaralı e-faturayı sunduklarını, bilirkişi hesaplaması ile birlikte değer kaybının ne kadar olduğunun hesaplanacağını, ... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortası ... Şirketi tarafından yapıldığını, davalı sigorta şirketine ilgili değer kaybına istinaden zorunlu arabuluculuk sürecinden önce başvuruda bulunulduğunu, ancak olumlu sonuç alınamadığını, davaya konu trafik kazası sebebi ile müvekkiline ait araçta değer kaybının yanında, aracın onarım sürecinde kullanılamaması sebeplerinden dolayı mağduriyet yaşandığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ... TL değer kaybı bedelinin ... tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ... TL araç mahrumiyet bedeli / ticari kazanç kaybının ... tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ruhsat sahibi şirketten tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir. CEVAP:Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... numaralı zorunlu mali mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunduğunu, öncelikle davacının tüm talepleri yönünden zamanaşımı defisi ileri sürdüklerini, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumluluğu poliçe teminat limitiyle sınırlı olduğunu, yapılan işbu ödemenin de teminat limiti değerlendirilirken dikkate alınması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek ve itirazları baki kalmak üzere; davacı yanın aracınında değer kaybı hesaplaması olay tarihinde geçerli Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Genel Şartlar ve Ek-1 Değer Kaybı Tazmiat Hesaplanması gereği burada belirtilen formüllerin dikkate alınması gerektiğini, müvekkili şirket nezdinde düzenlenen trafik sigorta poliçesi vadesinin ...-... tarihleri arasında olacak şekilde düzenlendiğini, nitekim poliçe başlangıcı AYM iptal kararının yayım tarihi olan ...’ten önce olduğunun görüldüğünü, her ne kadar davanın davacının aracının yabancı plakalı olması nedeniyle değer kaybı talepleri yönünden reddi gerekmekte ise de, değer kaybına ilişkin olarak yapılacak tespit yasalarla belirlenmiş olup bu hususa ilişkin olarak Resmi Gazetede 19.06.2021 tarihinde yürürlüğe giren torba yasa ile Karayolları Trafik Kanunda değişiklikler de yapıldığını, bu anlamda ilgili yasanın 18. Maddesiyle KTKnın maddi ve manevi tazminatı düzenleyen 90. maddesine "Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak," ifadesi eklenerek ve "Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından belirlenir." ibaresi eklendiğini, ayrıca 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının ekleri kısmında değer kaybı taleplerinin teminat dışında bırakıldığını, talep edilen faiz türü yönünden ise davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkilinin sorumluluğuna karar verilse dahi temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faize karar verilmesi gerektiğini, zira Uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanıyor olması, başvuru sahibinin sözleşmenin tarafı olmaması ve aracın ticari araç olmaması gibi hususlar dikkate alınarak asıl alacağa yasal faiz uygulanmasını, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın usulden ve esastan reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini istemiştir. CEVAP: Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının talepleri haksız ve mesnetsiz olup reddi gerektiğini, huzurdaki uyuşmazlık konusu hasara ilişkin tanzim edilen kaza tespit tutanağı gereğince, müvekkili şirket nezdinde sigortalı araç ile davacı tarafın aracın çarpışması sonucu kazanın meydana geldiği belirtildiğini, başvurunun yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın açılacağı yetkili mahkeme ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, müvekkili şirketin ticari merkezinin, ... İlçesi adli hudutları dâhilinde olduğunu, ancak ... Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmaması sebebi ile yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte işin esasına girildiği takdirde öncelikle başvuranın zararının trafik poliçesinin maksimum limitlerine kadar karşılanıp karşılanmadığının ortaya koyulması gerektiğini, öncelikle, başvuran tarafından kasko sigortalısının trafik poliçesi limitlerinden zararın giderilip giderilmediği, limit tükendiği için kasko sigortacısına başvurulduğunun tespitini, trafik poliçesinin limitleri tüketilmediği takdirde usulden İMM'ye başvurulmasının hatalı bulunduğunu, .../... nolu hasar dosyasından yapılan araştırma neticesinde ... Plakalı kusurlu aracın tramer üzerinde ... ... Trafik poliçesinden ilgili hasara ilişkin rücu ve değer kaybı dosyalarının açık olduğunu, trafik poliçesi limitleri tüketilmediği için ödeme yapılmadığını, trafik poliçesinin limitleri tüketilmeden sigortalıya başvurulmasının ve huzurdaki davanın ikame edilmesi husumet eksikliği yarattığını, bu nedenle davanın usulden reddine karar verilmesini, davacının gerçek zararının tespiti için dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesi, bilirkişi incelemesinde dava konusu araçta meydana gelen zararın tespitinde, 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren güncel Trafik Sigortası Genel Şartları A.5. kapsama giren teminat türleri maddesi doğrultusunda Trafik Sigortası Genel Şartları Ek-1’de yer alan hesaplama yönteminin esas alınması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirket söz konusu zarardan poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu bulunduğunu, faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini beyanla, davacının talepleri hakkında haksız ve mesnetsiz olmakla birlikte davacının yasa, usul ve Genel Şartlara aykırı taleplerinin reddine karar verilmesini, müvekkili şirket lehine vekalet ücreti tayinine karar verilmesini istemiştir. CEVAP: Davalı ... ... A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava, haksız, yersiz ve hukuki dayanaktan yoksun bulunduğunu, kabil anlamına gelmemek kaydıyla her türlü hak düşürücü süre ve zamanaşımı süresinin geçtiğini, zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, davalı müvekkiline izafe edilebilecek bir kusur ve sorumluluk hali bulunmadığını, davaya konu zarar iddiasına kaza nedeniyle müvekkili şirketin kusuru ve sorumluluğu bulunmadığını, davacının davaya konu zarar iddiasının davacı tarafça ispatlanması gerektiğini, araç ruhsatı hususi olup, ticari kazanç kaybı talep edilemeyeceğini, müvekkiline izafe edilen hiçbir iddiayı kabul anlamına gelmemek üzere 3. kişinin kusuru (aracın onarımı ve süresi ile ilgili davacının ve servisin kusuru) da illiyet bağını keser ve sorumluluğu ortadan kaldırdığını, diğer davalılar ... ... Şirketi ZMMS ve ... ... A.Ş. İhtiyari genişletilmiş full kasko sigorta ile sigortalı olup, tüm sigorta poliçelerinin celbini ve sigortalara başvuru yapılıp yapılmadığının ve davacıya ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmasını, davacının maddi taleplerinin hesap edilebilir ve belirlenebilir olduğunu, belirsiz alacak davası açmakta davacının hukuki yararının bulunmadığını beyanla, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve ikame araç bedeli istemine ilişkindir. Dava dilekçesi ile, davacıya ait araçta ... tarihli trafik kazası sebebiyle değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini talep edilmiş, talep miktarı bedel artırım dilekçesi ile artırılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı vazedilmiştir. Somut olayda; davalı ... A.Ş.'ye ait aracın davacıya ait araca çarpması neticesinde kazanın meydana geldiği, davalıya ait araç sürücüsünün dikkatsiz ve tedbirsiz davranması nedeniyle kusurlu, olduğu, davalı ... ... şirketinin zorunlu trafik sigortacısı, davalı ... ... Şirketinin kasko sigortacısı olması hasebiyle husumet yöneltildiği anlaşılmaktadır. Buna göre, uyuşmazlık, TBK'ya aykırı olmayan hükümlerine uygun şekilde çözüme kavuşturulmalıdır. Davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu tutarın öncelikle belirlenmesi gerekli olup; sigorta şirketi, husule gelen zarardan, 2918 s. KTK'nın 93. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiği tarihte sigortaya konu motorlu aracın cinsine göre asgari tutarı belirlenen tarifedeki limitler uyarınca sınırlı sorumludur. Somut olayda; kaza tarihinde yürürlükte bulunan ZMMS poliçe limiti "maddi araç başına" ...-TL olup, sigorta şirketi oluşan zarardan ancak bu miktara kadar sorumludur. i-Değer kaybı zararı yönünden: Trafik kazalarından kaynaklı araç değer kayıplarına ilişkin tazminat kapsamının ne olduğu konusunda TBK'daki genel hükümlerde bir açıklık yoktur. Bu konuda, Yargıtay'ın müstakar hale gelmiş içtihatları bulunmakta olup, yüksek yargı kararlarında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki fark olarak tanımlanmakta ve araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra 2. el satış değerinin tespiti ve arasındaki farkın göz önüne alınması gerektiği yerleşik hale gelmiştir. Nitekim, Yargıtay 4. HD.nin 25.03.2022 tarih ve 21252/5913 sayılı kanun yararına bozma ilamında da, değer kaybının, işaret edilen bu esaslar dahilinde yapılacak inceleme ile belirlenmesi gerektiği yönünde içtihatta bulunulmuştur.Buradan hareketle; değer kaybının, objektif değer kaybı esasına göre belirlenmesi gerektiği değerlendirilmiş, davacıya ait aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa değeri ile kazadan sonraki 2. el piyasa değeri arasındaki farkın, yani (...-TL - ...-TL)...-TL'nin, davacının gerçek zararı olduğu, davalı zorunlu sigorta şirketi tarafından davacı tarafa ...-TL tazminat ödemesi yaptığı, böylece davacının alacak bakiye tutarının ... tespiti karşısında davacının bu yöndeki talebinin kabulü gerekmiştir. Davalı zmms şirketi olan ... Şirketi meydana gelen zarardan poliçe limit kadar sorumlu olup, ödenen ödeme mahsup edildiğinde davacının bakiye poliçe limitinin ... TL kaldığı, davalı ZMMS şirketinin sorumluluğunun bu miktar kadar olduğu anlaşılmıştır. ii-Araç Mahrumiyet Zararı (ikame araç bedeli) yönünden; Davacının, aracından makul tamir süresi boyunca mahrum kaldığı ve en az araç kira parası kadar zarara uğradığını ispatlayamadığı, mahkememizce yapılan araştırmada davacı yanın ... ... Şirketinden 13 gün ikame araç hizmetinden yararlandığı, mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda aracın makul tamir süresinin 10 gün olduğu belirtilmekle davacının bu yöne ilişkin talebinin reddi gerekmiştir. Davalı ... Şirketi kaza tarihinde (TBK m. 117), davalı ... Şirketi ödeme tarihinde, davalı ... Şirketi arabuluculuk tarihinde temerrüte düştüğü değerlendirilmiş, sigortalı aracın ticari olduğu gözetilerek belirtilen tarihlerden itibaren avans faize hükmedilmiştir. HÜKÜM: Ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, değer kaybı bedeli olan ... TL tazminatın davalı ... Şirketi yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden, davalı ... Şirketi yönünden arabuluculuk tarihi olan ... tarihinden, davalı ... Şirketi yönünden bakiye poliçe limiti olan ... TL ile sınırlı olmak kaydıyla ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, 2-Davacının ikame araç bedeline yönelik isteminin REDDİNE, 3-Harçlar Kanunu uyarınca değer kaybı yönünden alınması gereken ... TL karar ve ilam harcından peşin alınan ... TL harç ile ıslah ile değer kaybı bedeli üzerinden alınan ... TL harcın mahsubu ile ... TL harcın davalılardan müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince değer kaybı bedeli üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 5-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince reddedilen ikame araç bedeli üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara eşit oranda VERİLMESİNE, 6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; iki arabuluculuk ücret toplamı olan ... TL'nin davalılardan müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 7-Davacı tarafından yapılan davetiye, posta ve bilirkişi giderinden ibaret toplam ... TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, ikame araç bedeli yönünden yapılan giderlerin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 8-Davacı tarafından dava açılırken yapılan ... TL ilk dava masraf toplamı ile ıslah ile değer kaybı yönünden alınan ... TL harç toplamı ... TL'nin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 9-Artan ve kullanılmayan avansların karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın taraflara İADESİNE, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde Antalya ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/01/2026

Katip ... ¸E- İmzalı

Hakim ... ¸E- İmzalı