İlk Derece Mahkemesi 2024/261 E. 2025/840 K.

T.C. ANTALYA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/261 Esas KARAR NO : 2025/840

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 01/04/2024 KARAR TARİHİ : 24/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkiline ait ... plakalı araç ile davalı ... sigortalısı, davalı ... üzerine kayıtlı ve kaza tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araç arasında ... tarihinde ... ili, ... İlçesi, ... ... kavşağı üzerinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ...'ın hem alkollü olması hem de kavşaklara yaklaşırken yavaşlama kuralını ihlal etmesi nedeniyle taraflar arasında meydana gelen kazada ... plakalı aracın sürücüsü tarafın tam ve asli kusurlu olduğunu, her ne kadar kollukça düzenlenen kaza tespit tutanağı kapsamında müvekkiline ait araç tam kusurlu olarak tespit edilse de bu durumun gerçeği yansıtmadığını,davanın kabulü ile ... TL araç pert bedel tazminatının(pert total tazminatı , pert fark tazminatı) kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak taraflarına ödenmesine karar verilmesini, araç mahrumiyet tazminatı bedelinin kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... ve davalı ...'tan alınarak taraflarına ödenmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili şirketin poliçe limitinin ... TL olduğunu, davacı yanın aracındaki daha önceki kazaların tramerden ve SBM'den saptanıp aracın rayiç değerinin belirlenmesinin ardından işbu hususlar değerlendirimesi gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün mezkur kazada atfa kabil bir kusuru olmadığını, SBM kayıtlarında görüldüğü üzere davacının yaşanan bu kazada kusurlu olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, pert total tazminatı hesaplanırken sovtaj bedelinin hesaba katılması gerektiğini, aracın değer kaybı hesabında değişim veya onarım görmüş olan plastik parçaların hesaba katılmasının hukuka aykırı olduğunu, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, neticeten davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı yanın davaya konu talep ve iddialarının zamanaşımına uğramış olduğundan ve süresi içerisinde dava konusu edilmediğinden hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacının talep sonucunun muğlak ve birbiriyle çeliştiği gözönüne alınarak eksikliği gidermek üzere davacıya kesin süre verilmesini, verilen sürede eksikliğin tamamlanmaması halinde davanın usulden reddine karar verilmesini, HMK 116/1-b maddesi uyarınca huzurdaki davaya konu uyuşmazlığın tahkim yoluyla çözümlenmesi gerektiğinden davanın usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, söz konusu kazanın meydana gelmesinde davacının oğlu ...'ın tam/asli ve %100 kusurlu olup, davalı müvekkili ...’ın ise söz konusu kazanın oluşumunda/ meydana gelmesinde hiçbir kusuru olmadığını, davacı tarafın ikame araç(mahrumiyet) bedeli ile kazanç kaybı ve sair hasar/ pert/ değer kaybına ilişkin taleplerinin TMK'nın 2. maddesi uyarınca dürüstlük kuralına aykırı olduğu gibi kendi kusurundan kaynaklanan bir olay sebebiyle hak iddia etmesinin de hukuki hiçbir temeli olmadığını, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte bir zarar oluşmuş olsa dahi davalı müvekkilinin aracı sigortalı olduğundan söz konusu zararın sigorta poliçe limitleri dahilinde sigorta şirketi tarafından tazmin edilmesi gerektiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Antalya Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin ... tarihli raporunda özetle: "A)Davalı sürücü ...’ın % 15 ( yüzde on beş ) oranında kusurlu, B)Sürücü ... ...’ın % 85 ( yüzde seksen beş ) oranında kusurlu olduğu " sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Trafik İhtisas Dairesi'nin ... tarihli ek raporunda özetle: "A)Davalı sürücü ...’ın % 15 ( yüzde on beş ) oranında kusurlu, B)Sürücü ... ...’ın % 85 ( yüzde seksen beş ) oranında kusurlu olduğu" sonucuna varılmıştır. Sigorta eksperi bilirkişi ... ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle: Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki dava konusu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmemiş olup temin edilen belge (tutanak/ resimler/ eksper raporu ve sair evraklar) doğrultusunda; Kolluk kuvvetlerince hazırlanan kaza tarihli tutanağa istinaden davalı sigorta şirketince sigortalı aracın iş bu kazada kusur olmadığı ... tarihinde vuku bulan hasar neticesi dava konusu araç üzerinde ... tl hasar belirlenmiş olup piyasa bedeli göz önüne alındığında aracın çekme belgeli olarak pert total yapılmasının uygun olduğu tespit edilmiştir. Kaza tarihi itibarıyla ilgili sigorta şirketinin teminatının ... TL ile sınırlı olduğu ve piyasa bedeli ... TL sovtaj ... olmak üzere hasar bedelinin ... olacağı Dava konusu aracın ... tarihinde meydana gelen kazası sebebi ile aracın pert total olmasının daha ekonomik olacağı belirlendiğinden genel şartlara istinaden değer kaybı hesaplaması yapılmadığı Dava konusu aracın kaza sebebi ile aracının per total olması sebebi ile kullanamadığı süre 30 gün olarak tespit edildiği Antalya Bilirkişi üst kurulunun ... tarihli .../... toplantı nolu .../... nolu kararı ile araçların kiralama bedellerinin tespitinin ... oto alım satım alt uzmanlık alanı üzerine faaliyet gösteren uzmanların yapması yönünde aldığı karar gereği hesaplama yapılamadığı" bildirilmiştir. Oto alım-satım-kiralama uzmanı bilirkişi ... ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle: "MAHRUMİYET BEDELİ YÖNÜNDEN SONUÇ: Bahse konu ... plakalı aracın dava dosyası içerisindeki kaza tutanağı, kaza resimleri, bilgi ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde ... tarihli kazasında aracın çekme belgeli pert total yapılması daha ekonomik bulunmuş olup buna göre aracın kaza tarihinden sonra ekspertiz süresi yedek parça ve işçilik tespiti aracın sovtajının belirlenmesi vb gibi süreçlerin ortalama 30 gün sürdüğü dosya içeriğindeki sigorta eksperi bilirkişi raporunda belirtilmiştir. Araç mahrumiyet bedeli tutarını hesaplayabilmek için, günlük araç kiralama hizmeti veren firmalara ait muadil bir aracın kaza tarihi olan ... tarihi baz alınarak günlük araç kiralama bedelleri araştırılmış ve dava konusu araca muadil bir aracın günlük kira bedelleri öğrenilmiştir. Yapılan araştırma neticesinde, muadil bir aracın ... tarihinde ortalama günlük kiralama bedelinin ... TL + KDV olduğu tespit edilmiştir. Buna göre dava konusu araç için mahrumiyet bedelinin: 30 gün (onarım süresi) x ... (Günlük Araç Kiralama bedeli) x 0,90(-Amortisman %10) = ... TL + KDV(%20) olduğu tespit edilmiştir. Katlanılmak zorunda kalınan amortisman bedeli (lastik, motor vs) %10 oranında uygulanmıştır. Dosya içeriğinde ikame araç kullanılıp-kullanılmadığına dair herhangi bir bilgi ve belgeye rastlanılmamıştır. Dava konusu aracın kaza sebebi ile aracını kullanamaması sebebi ile kullanamadığı sürenin 30 gün olarak tespit edildiği, kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedeli ... TL+KDV olmak kaydı ile mahrumiyet bedelinin ... TL+KDV olduğu, gerekli amortismanların düşülmesi ile kalan bedeli ... TL+KDV, adli tıp kurumunun kusur değerlendirmesinde sürücü ... ...'ın ise % 85 kusur oranı dikkate alındığında araç mahrumiyet bedelinin ... TL + KDV olacağı," sonucuna varılmıştır. Toplanan Deliller Işığında Yapılan Yargılama neticesinde; Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin, pert tazminatının, değer kaybı bedeli ile araç mahrumiyet tazminat bedelinin tazminine ilişkin olup davalılar kazaya kusurlu eylemi ile sebep olduğu iddia olunan ... plakalı araç maliki, sürücüsü ve ZMM sigortacısıdır. Davacıya ait kazaya karışan araç ise ... plakalı araçtır. Kazaya karışan araçların kusur durumu, kusur oranlarının tespiti için Antalya Trafik İhtisas Dairesinden rapor ev ek rapor aldırıldığı, asıl ve ek raporun birbiriyle çelişmediği gibi uyumlu olduğu, alınan raporların incelenmesi ve denetlenmesinde; kusur oranlarına ilişkin değerlendirmede, uyulması gereken kuralların neler olduğu, kazaya karışan araçların hangi kuralları ihlal ettiği belirtilerek kusur oranlarının tespit edildiği, raporun ve anlatımın oluşa uygun olduğu, raporun hükme esas alınabilir mahiyette olduğu anlaşıldığından kusur raporuna yapılan itirazların reddine karar vermek gerekmiştir. Kaza sonrası davacıya ait aracın gördüğü hasarlar nedeniyle aracın onarım bedelinin ekonomik olup olmadığı, aracın pert işlemine tabi tutulması gerekip gerekmediği, pert işlemine tabi tutulması gerekiyor ise pert bedeli alacağının olup olmadığı hususlarında Sigorta Eksper bilirkişisinden aldırılan ... tarihli raporun incelenmesi ve denetlenmesinde; davacıya ait aracın kaza nedeniyle uğramış olduğu hasar bedelinin ... TL olarak belirlendiği, aracın kaza tarihindeki piyasa rayicinin ... TL olması karşısında aracın pert total işlemine tabi tutulmasının uygun bulunduğu, neticeten sovtaj bedelinin de ... TL olarak belirlendiği, neticeten hasar bedelinin ... TL olduğu, pert sovtaj işlemleri süresinin 30 gün olarak belirlendiği, raporun somut veri ve emsallere uygun hazırlanması nedeniyle hükme esas alınabilir mahiyette olduğu anlaşıldığından rapora karşı itirazların reddine karar vermek gerekmiştir. Araç mahrumiyet bedelinin tespiti için alanında uzman oto alım satım uzmanı bilirkişisinden ... tarihli raporun aldırıldığı, alınan raporun incelenmesi ve denetlenmesinde; somut emsaller kullanılarak dava konusu aracın kiralama bedellerinin tespit edildiği, tarafların somut emsal sunmaksızın bu rapora yapmış oldukları itirazlarının soyut olduğu, raporun hükme esas alınabilir mahiyette olduğu anlaşıldığından bu rapora karşı itirazları da reddine karar vermek gerekmiş, her ne kadar davacının kaza nedeniyle araçtan mahrum kaldığı sürenin hesabı için tamir süresi vs denmiş ise de pert ve sovtaj işlemleri ve yeni araç temini için gerekli sürenin tespit edilmiş olduğu anlaşıldığından ve aksine rapordaki bu süreye karşı taraf itirazının da bulunmadığı gözetilerek ek rapor alınması cihetine gidilmemiş, bu talep yönünden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Davacının talep sonucunda hem pert bedel tazmimatını hem hasar bedeli tazminatını hem araç mahrumiyet bedelini hem de değer kaybı bedelini talep ettiği, taleplerin birbiriyle çeliştiği, talepler arasında öncelik sonralık belirtilmeksizin yani terditli istemde bulunulmaksızın davanın açıldığı ancak neticeten davacı vekilinin ... tarihli talep artırım dilekçesi ile talep sonucunun netleştirildiği ve artırıma ilişkin harcın da ikmal edildiği, davacının taleplerinden hasar bedeline ilişkin tazminat bedelinin ile pert tazminat bedelinin somut davada aracın pert total statüsünde değerlendirilmesi nedeniyle aynı olduğu, yani tazmini talep edilebilecek hasar bedeli tazmininin üst sınırını aracın bedelinden sovtaj bedelinin düşülmesi ile bulunacak bedel olduğu, araca resmi olarak pert işleminin uygulanmamasının davacının zararının tazmin edilmesine engel olmadığı anlaşılmış, hasar bedeli tazminatının kabulüne, davacının diğer tazminat taleplerinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Arabuluculuk ücreti yönünden ise emsal Yargıtay 4 HD 2022/ 2615 E. ; 2024/ 7426 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için önce sigortacıya başvuru dava şartı olarak düzenlenen alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurması gerektiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz şeklinde hüküm bulunduğu, bu durumda hem Sigorta şirketi yönünden hem diğer gerçek kişi davalılar yönünden (tacir olmadıklarından ve davanın ticari davaya vücut vermemesi nedeniyle) eldeki uyuşmazlıkta arabuluculuğa başvurunun dava şartı olarak uygulanmayacağı kabul edilmiştir. Bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalılara yükletilemeyeceği değerlendirilerek arabuluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın KISMEN KABULÜ, KISMEN REDDİ İLE; ... TL hasar bedeli tazminatının davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi ... tarihinden, davalı ... yönünden ... tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı Sigorta Şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine, ... TL araç mahrumiyet tazminatının ... tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'tan alınarak davacıya verilmesine, Davacının diğer taleplerinin REDDİNE, 2-Hasar bedeli tazminatı yönünden alınması gerekli ... TL karar ve ilam harcından başlangıçta peşin ve ıslah ile alınan harcın ... TL sinin mahsubu ile bakiye ... TL sinin davalılardan tahsiline, Hazine'ye gelir kaydına 3-Araç mahrumiyeti tazminatı yönünden alınması gerekli ... TL karar ve ilam harcı peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 4-Davacı tarafından yatırılan peşin ve tamamlama harcından ... TL si ile ... TL başvurma harcının toplamı ... TL nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yatırılan peşin ve tamamlama harcından ... TL sinin davalılar ... ve ...'tan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL adli tıp fatura bedeli, tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam ... TL yargılama giderlerinden, davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan ... TL'sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Araç mahrumiyeti hesabı için harcanan ... TL bilirkişi ücretinin davalılar ... ve ...'tan alınarak davacıya verilmesine, 9-Davalı ... tarafından yapılan ... TL lik yargılama gideri bedelinden davada red edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan ... TL sinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine, geri kalanın adı geçen davalı üzerinde bırakılmasına, 10-Hasar bedeli tazminatı yönünden A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 11-Araç mahrumiyeti tazminatı yönünden A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalılar ... ve ...'tan alınarak davacıya verilmesine, 12-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak kendilerini vekille temsil ettiren davalılara verilmesine, 13-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca yatırana iadesine 14-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Dair, davacı vekili ile davalılar ... ve ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı. 24/11/2025

Katip ... ¸e-imza

Hakim ... ¸e-imza