İlk Derece Mahkemesi 2024/172 E. 2026/530 K.

T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/172 Esas - 2026/530 TÜRK MİLLETİ ADINA Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/172 Esas KARAR NO : 2026/530

DAVA : Alacak (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/11/2022 KARAR TARİHİ : 26/06/2026 YAZIM TARİH : 21/07/2026

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı firmanın ... kullanılmak üzere ... model vinç iş makinesi için davalı firma yetkilisine whatsapp üzerinden gönderdiği kira sözleşmesi gereğince anlaşmaya vardıklarını, davalı ... 'ya gelmediğinden sözleşmenin ıslak imza olmadığı, iş makinesinde özensiz kullanımından kaynaklı meydana gelen bir takım hasarı tamir ettirdiğini, iş makinesinin onarım bedelinin ihtara rağmen ödemediği, ayrıca kiralanan ... model vinç iş makinasının 2022 yılı Haziran ayına ait kira bedeli olan 28.556,00 TL'nin ödenmediği gibi Nisan ve Mayıs ayına ait kiralama bedelleri için eksik kalan 4.193,00 TL fatura alacağının da ödenmediği, kira sözleşmesi gereği ödenmeyen fatura alacakları sebebiyle 2.000,00 TL alacağın ihtarın tebliğ edildiği 18/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, iş makinesinin onarım giderleri sebebiyle daha sonra arttırılmak üzere şimdilik 2.000,00 TL alacağın ihtarnamenın tebliğ edildiği 18/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Ticaret siciline kayıtlı özel hukuk tüzel kişisi olduğunu, yapılacak tebligatların elektronik tebligat yolu ile yapılması zorunluluğuna uyulmadığından ihtarnamenin geçersiz olduğu, davacının iddia ettiği kira sözleşmesinin ve alacak hakkının varlığını kabul etmemekle birlikte, bir alacağın olduğu varsayılsa bile faiz başlangıcının geçersiz ihtar tarihi olarak kabul edilemeyeceği, davacının şirket yetkilisi ile yaptığını iddia ettiği sözleşmenin bağlayıcı olmadığı, dava dilekçesi ekinde sunulan sözleşmede ifa yerinin ... olması nedeniyle ... mahkemelerinin yetkisiz olduğu, faiz talebinin haksız olduğu, sözleşme metninde iş makinesinin teslim edildiği ve kullanıma sunulduğuna dair yazılı bir belge sunulmadığı, davacının sözleşmeye göre iş makinelerini teslim ettiğini ve kullanırken zarara uğratıldığını, onarım amacı ile iş makinelerini tamire verdiğini sürede kiraya vermediği için zarara uğradığını iddia ettiği, iş makinelerinin bakım ve onarım yüzünden kiraya verilmediğini, ödemelerin eksik yapıldığının iddia edildiği, ödenmediği iddia edilen kısımların davacı ve işçinin açtığı arabuluculuk dosyasına ödendiğini, davanın usulden reddine karar verilemeyecekse bile hukuki yarardan yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: -Bila tarihli İş Makinesi Kiralama Sözleşmesi, -... Noterliğinin 15/08/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, -Tarafların ticari defter ve kayıtları, -12/05/2022 tarih ve kdv dahil 42.834,00-TL bedelli Nisan ayı çalışmasına ilişkin olduğu anlaşılan fatura, 04/06/2022 tarih ve kdv dahil 42.834,00-TL bedelli Mayıs ayı çalışmasına ilişkin olduğu anlaşılan fatura, 29/07/2022 tarih ve kdv dahil 28.556,00-TL bedeli fatura, kira sözleşmesine konu olduğu beyan edilen iş makinesinin nakliyesine ve onarımına dair fatura ve ödeme kayıtları, -Bilirkişi incelemesi. 10.10.2024 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle; Delillerin takdiri ve hukuki değerlendirme mahkemeye ait olmak üzere; bilirkişi heyetine verilen davacının davalıdan talep edebileceği alacağın var ise miktarı ile ilgili olarak; Davacının fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak sözleşme gereği ödenmeyen fatura alacakları için şimdilik kaydıyla 2.000,00 TL talep ettiği, kira bedeli olarak düzenlediği fatura tutarının 42.834,00+42.834,00+28.556,00 TL toplam 114.224,00 TL olduğu, davalının 12 ayrı kalem olarak toplamda 114.224,00 TL ödeme yaptığı, bu ödemelerden; 28.04.2022 tarihli 5.000 TL sinin ... adına, 12.08.2022 tarihli 13.000,00 TL sinin ... adına, 12.08.2022 tarihli 800,00 TL sinin ... adına yapıldığı, Toplam 18.800,00 TL ödeme yapılan kişilerin davacı ile ticari ilişkisinin dosyadan tespit edilemediği, davacı adına yetkili kişiler olduğunun kabulü halinde faturalar nedeniyle davacı alacağının bulunmadığı aksi halde 18.800,00 TL alacaklı olduğu, Davacının fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak oranım giderleri sebebiyle şimdilik kaydıyla 2.000,00 TL talep ettiği, dava konusu iş makinasının arıza giderim bedeli 33.902,27 TL, araç mahrumiyet bedeli 7.700 TL ( 7 X 1.100,00 ) olacağı görüş ve kanaatin mahkememizde olmak üzere raporunu sunmuştur. 03.09.2025 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda özetle; Sunulan nedenlerle hukuki durum belirlemesi ve delillerin nihai takdir ve değerlendirilmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;tarafımıza verilen görev çerçevesinde daavcı vekilinin itirazları da dikkate alınmak sureti ile raporumuzun "Sonuç" kısmının aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiş olduğu; 1-Huzurdaki davanın;taraflar arasında operatörlü iş makinesi kullanma sözleşmesi nedeni ile,davacıya ait iş makinesinin çalışması karşılığı davalı tarafça ödenmediği ileri sürülen 2022 yılı Nisan Mayıs-Haziran aylarına ait bakiye kira alacağı için şimdilik 2.000,00TL,iş makinesinin kötü kullanması nedeni ile davacı tarafından ...'ya nakil ve ...'daki tamir giderleri ile araç kullanmadığı için tamir süresi içerisinde oluştuğu ileri sürülen gelir kaybından kaynaklanan alacakları için şimdilik 2.000,00TL zarardan oluşan toplam 4.000,00TL nin ihtarname tebliğ tarihi 18.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili istemlerine ilişkin olduğu, 2-Raporlarımız içeriğinden ayrıntıları izlenip denetlenebileceği üzere; *Dosyadaki kanıtlar çerçevesinde;yeniden yapılan hesaplamalara göre davacının alacaklarının aşağıdaki şekilde tespit edildiği; -Bakiye kira bedeli yönünden; 18.800,00TL (Kök rapordaki hesap revize edilerek) -Nakliye gideri yönünden;11.152,00TL (Kök rapordaki hesap revize edilerek) -Araç mahrumiyeti yönünden;11.000,00TL(Kök rapordaki hesap korunarak) -Tamir gideri yönünden;20.650,00TL(Kök rapordaki hesap revize edilerek) Olmak üzere toplam 61.602,00TL olduğu, kök raporumuz kapsamında tespiti yapılan, davalı tarafından operatöre ödenen ve davacının yükümlülüğünde olan maaş ödemeleri toplamı 8.500,00TL mahsuba esas alındığında;bakiye davacı alacağının 53.102,00TL olduğu, -Faiz isteminin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;davacının ... .Noterliği'nin 15.08.2022 tarih ve ... y.sayılı ihtarnamesi ile huzurdaki davaya konu alacakların 7 gün içinde ödenmesini istediği,ihtarnamenin tebliğ mazbatasına göre 18.08.2022 tarihinde daimi işçi ... imzasına tebliğ edildiği,7 günlük sürenin bitiminin 26.08.2022 tarihi olduğu, Görüş ve kanaatin mahkememizde olmak üzere ek raporunu sunmuşlardır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL: Dava, kira sözleşmesi nedeniyle kira sözleşmesine konu iş makinesinin onarımı ve onarım süresince mahrum kalınan karın davalıdan tahsili istemli alacak davasıdır. Davacı tarafından dava dilekçesi ekinde kira sözleşmesi sunulmakla dava ... Sulh Hukuk Mahkemeleri nezdinde açılmış, ... Mahkemesince 29/09/2023 tarihinde "...işbu sözleşmenin operatörünün kiralayan tarafından temin edileceğinin belirtildiği, davalı tarafından kira bedellerinin işçinin yapmış olduğu arabuluculuk dosyasına ödendiğini beyan ettiği de birlikte değerlendirildiğinde ,taraflar arasındaki sözleşmenin kira sözleşmesi niteliği taşımadığı, hizmet sözleşmesi olduğu anlaşılmış olmakla..." gerekçesi ile ... Mahkemelerinin görevli ve yetkili olduğundan bahisle karar verildiği; işbu kararın ...Dairesinin 11/01/2024 tarih ...sayılı ilamı gereğince 11/01/2024 tarihinde kesinleştiği ve dosyanın mahkememize tevzii edilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Görevsiz mahkemeye davalı tarafça yasal süresinden sonra sunulduğu tespit edilen cevap dilekçesinde öz olarak, kira sözleşmesi imzasız olmakla taraflarınca kabul edilmediğinin beyan edildiği görülmektedir. Her ne kadar cevap dilekçesi ile kira sözleşmesi inkar edilmişse de 11/04/2023 tarihinde yapılan duruşma ile taraflara kira sözleşmesi hususunda beyanda bulunulmak üzere süre verilmekle, davalı vekilinin 26/04/2023 tarihli beyan dilekçesinde "Taraflar arasında yapılan iş makinesi sözleşmesinin örneği işbu dilekçe ekinde sunulmuş olmakla ara karar gereği beyanda bulunmak gerekmiştir." şeklinde beyanda bulunulmakla, işbu dilekçe ekinde, davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan kira sözleşmesinin üzerinde kalemle bazı düzeltmeler yapılmış suretinin sunulduğu görülmüş, bu hali ile taraflar arasında iş makinesi kiralanmasına dair sözleşme yapmış olduklarının ihtilaf konusu olmadığı tespit edilmiştir. Kira sözleşmesinde kural olarak; kira ilişkisinin varlığı, başlangıcı, şartları, kira bedelinin miktarı ve ödeme şeklinin ispat külfeti kiraya verene aittir. İzah edilen sebeplerle taraflar arasında kira sözleşmesi varlığı kabul edilmekle, diğer hususlarda tarafların sunmuş olduğu deliller nazara alınarak tespit yapılabilmesi için, ihtilafın iş makinesine ilişkin olması da nazara alınarak makine mühendisi, nitelikli hesap bilirkişisi ve mali müşavir bilirkişilerden oluşan heyete dosya rapor alacak hususunda rapor tanzim edilmek üzere teslim edilmekle 12/10/2024 tarihli raporun sunulduğu, raporda "sözleşmede kural olarak periyodik bakım dışındaki makinenin kullanımı esnasında gerçekleşen masrafların işveren/davalıya ait olacağının belirtildiği, iş makinesinde meydana gelen hasarın kullanım sırasında oluştuğu nazara alındığında nakliye masrafının davalının sorumluluğunda olacağı, sözleşmeye konu iş makinesinde meydana gelen arızanın makul onarım süresinin 10 gün olacağı, kira alacağı tespit edilemediği, tamir gideri yönünden ödeme belgesine rastlanılmadığından alacak tespiti yapılamadığı, aracın onarımda geçireceği süre yönünden 4.500,00-TL mahrumiyet alacağı hesap edildiği" görülmüştür. Kök rapora davacı tarafından ileri sürülen ödemelerin piyasada elden yapıldığı, piyasa rayiçleri nazara alınarak rapor tanzim edilmesi yönünde itirazların değerlendirilmesi için ek rapor tanzimine karar verilmekle sunulan 03/09/2025 tarihli ek raporda "davacının 18.800,00-TL kira alacağı tespit ve hesap edildiği, 20.650,00-TL tamir bedeli hesap edildiği, 11.152,00-TL nakliye giderinin piyasa rayiçlerine uygun olduğu, 11.000,00-TL mahrumiyet alacağı talep edilebileceğinin" bildirildiği görülmüştür. Ek rapor da taraflara tebliğ edilmekle itiraz edilmediği, sunulan raporun dosya kapsamına uygun, denetime ve hüküm tesisine elverişli olduğu, davacı tarafından rapor gereği ıslah için süre talep ettiği görülmekle rapor hükme esas alınmıştır. Dosya kapsamı, alınan raporlar ve davacı vekilince sunulan ıslah dilekçesi de nazara alınarak kısaca izah edilenler çerçevesinde, periyodik bakım dışında çıkacak masrafların işverene ait olduğu, bu sebeple periyodik bakım kapsamında olmadığı anlaşılan onarım sebebiyle yapılan masrafın, iş makinesinin makul onarım süresinde çalıştırılamaması sebebi ile mahrum kalınan karın ve onarım sebebi ile iş makinesinin nakliyesi masraflarının davalıdan talep edilmesinin taraflar arasında ihtilaf konusu olmayan sözleşme gereğince mümkün bulunduğu kanaati hasıl olmakla, davacının hesap ve ıslah ile talep edilen 53.102,00-TL alacağının keşide edilen ihtarnamenin tebliğ tarihi nazara alınarak hesap edilen temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine dair aşağıda yazılı olduğu şekilde karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davanın kabulü ile 10.300-TL kira alacağı, 11.152-TL nakliye gideri, 11.000-TL araç mahrumiyet bedeli, 20.650-TL araç tamir gideri olmak üzere toplamda 53.102-TL alacağın 26/08/2022 temerrüd tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince, Alınması gereken 3.627,39 TL harçtan, peşin alınan 920,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.706,69-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Davacı tarafından yapılan 37,00-TL başvurma, 80,70-TL peşin ile 840,00-TL ıslah harç olmak üzere toplam 957,70-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan 2.179,00-TL tebligat ve posta gideri ile 13.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 15.179,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca; davacı yararına hesaplanan 45.000,00-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, HMK m.333/1 uyarınca harcanmayan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine, Dair, davacı vekili Av. ... e-duruşma yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip ... ¸e-imzalıdır.

Hakim ... ¸e-imzalıdır.