İlk Derece Mahkemesi 2023/855 E. 2026/205 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2023/855 Esas - 2026/205 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO : 2023/855 Esas KARAR NO : 2026/205

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 14/12/2023 KARAR TARİHİ : 08/04/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 07.05.2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda, ASIL DAVADA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında 25.10.2022 tarihli, 2,5 yıl süreli ... imzalandığını, üzerine düşen sorumlulukları eksiksiz yerine getiren müvekkili şirketin davalının da edim ve taahhütlerini yerine getireceği inancıyla davalının istasyonuna 25.10.2022 tarihli ... Sözleşmesi çerçevesinde yüklü miktarda .... yatırımı yapıldığını, ancak davalının hiçbir somut delil ve haklı, hukuki gerekçe bildirmeden taraflar arasındaki akitleri olağan hitam süresinden önce doğrudan feshettiğini bildiren, ... Noterliği'nin 06.09.2023 tarih ve ... yevmiye no'lu ihtarını gönderdiğini, davalının aynı gün dağıtıcı değişikliği yaparak ... AŞ'ye lisanslarını tadil ettiğini öğrendiklerini, davalının doğrudan fesih yoluna gitmesinin eylemlerinde kötü niyetli ve haksız olarak hareket ettiğinin en önemli göstergesi olduğunu, davalı şirketin 25.10.2022 tarihli ... gereği müvekkil şirkete yaklaşık 2.233.000,00 TL ceza şartı ve 25.10.2022 tarihli ... Sözleşmesi kapsamında iade ile mükellef olduğu malzemeleri iade etmeyerek ... sözleşmesinden kaynaklı malzemelere ilişkin benzeri teçhizatın piyasa değerinin 5(beş) mislini tazminat olarak ödemeyi borçlandığını, ileri sürüp şimdilik 5.000,00 TL cezai şartın ve 5.000,00-TL teçhizat bedelinin davalının fesih ihtarını keşide ettiği 06.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte toplam 10.000,00 TL'nin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili harçlandırılmış ıslah dilekçesi ile; 100.000,00-TL cezai şart alacağı 100.000,00-TL ... bedeli talebinde bulunmuştur. BİRLEŞEN DAVADA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile davalı şirket arasında .... Parsel adresinde bulunan istasyon için 25.10.2022 tarihli, iki buçuk yıl süreli ... ve ekleri akdedilmiş olup, taraflar arasında ticari mal alışverişi başladığını, söz konusu bayilik sözleşmesi ve ekleri gereği üzerine düşen tüm sorumlulukları eksiksiz yerine getiren davacı şirketin, davalının da edim ve taahhütlerini yerine getireceği inancıyla davalı tarafa benzin ve motorin (beyaz ürün) vermeye başladığını, dolayısıyla, davacı şirket ile davalı şirket arasında ticari mal alışverişinden kaynaklı ticari bir ilişki bulunduğunu, davacı şirket ile davalı şirket alışverişinden bir cari hesap olduğunu, satılan ürünlerin faturalandırıldığını ve en son alışverişe göre 345.796,49-TL fatura kesildiğini ancak, davalı tarafça satılan ürün teslim alınmış olmasına rağmen fatura bedelinin ödenmediğini, bu nedenle davalı tarafın davacı şirkete aldığı ürün karşılığında 345.796,49-TL asıl alacak ve işlemiş faizi oranında borcu bulunduğunu, faturalandırılmış ticari mal alım satımından kaynaklı oluşan bu borç için davalı tarafla defalarca iletişime geçilmeye çalışıldığını, fakat bir sonuca ulaşılamadığını, alacağını tahsil edemeyen davacı tarafından davalı aleyhine .... Esas sayılı dosyası ile takip başlatılmış olup davalı tarafından bu ödeme emrine haksız bir şekilde itiraz edildiğini ve takibin durdurulduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla .... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı taraf yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: ASIL DAVADA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Zaman aşımı def'inde bulunduğunu, dava konusu sözleşmelerin usulsüz olup müvekkil şirketin bu sözleşmelere dayalı borcu bulunmamakla birlikte, aksi kanaatte dahi bayilik ve ... sözleşmesinde yer alan hükümlerin genel işlem koşulları kapsamında olup geçersiz olduğunu, ... sözleşmesinin kurucu unsurlarının eksik olduğunu, her iki tarafın kaşe, mühür ve imzasının bulunmadığını, bu sözleşmede birçok hususun davacı tarafından daha sonra doldurulduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin süresinin esasen 6(altı) ay olmasına rağmen davacı tarafından 2,5 yıl olarak doldurulduğunu, davacı tarafça tek başına düzenlenen ve sonradan esaslı unsurların yazıldığı sözleşmenin müvekkil tarafından ticari işlerin devamı mecburiyeti altında imzalandığını, aleyhe hükümlerinin denkleştirici adalet ilkesi ve dürüstlük kuralı gereği kabulünün mümkün olmadığını, müvekkil şirketi tarafından sözleşmeden doğabilecek alacaklar için davacı tarafa 500.000,00 TL teminat yatırılmış olup, bu teminatın herhangi bir zararı bulunmayan davacı tarafı tatmin edecek bir meblağ olmasına rağmen açtıkları davanın kötü niyetli olduklarını gösterdiğini bildirip davanın reddini savunmuştur. BİRLEŞEN DAVADA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından borcun dayanağı olarak gösterilen bayilik sözleşmesinde yer alan esaslı unsurların davalı tarafın rızası dışında tek taraflı olarak düzenlenmiş olduğundan sözleşmenin geçersiz olduğunu, davalının herhangi bir borcu olmadığını, davacı tarafından her ne kadar taraflar arasında sözleşme serbestisi çerçevesinde bayilik sözleşmesi akdedildiği iddiasında bulunulmuşsa da bu iddianın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, birçok hususun davacı tarafından daha sonra doldurulmuş olup, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin süresi esasen 6 ay olmasına rağmen davacı tarafından 2.5 yıl olarak doldurulmuş olduğunu, davalı şirket tarafından sözleşmeden doğabilecek alacaklar için davacı tarafa teminat Yatırıldığını, bu teminatın davacı yanın alacak iddiasında bulunduğu fatura miktarını ziyadesiyle aşan bir meblağ olmasına rağmen icra yoluna başvurarak huzurdaki davayı açmış olmalarının kötü niyetli olduklarını gözler önüne serdiğini, davalı şirket tarafından ... üzerinden 500.000,000 TL (Beşyüzbin) teminat mektupları tazmin işlemi gerçekleştirildiğini, bu işlemlerin davacı yanın hak ettiği iddia edilen fatura tutarının 345.796,45 TL alacaklarını ziyadesiyle karşılamakta olmasına rağmen bu teminatları nakde çevirerek .... Şubesi'nden çekmelerine rağmen davalı şirket aleyhine direkt icra takibine başlamış olması ve akabinde huzurdaki dava yoluna başvurmuş olmalarının kötü niyetli olduklarını gözler önüne sermekte olduğunu bildirip davanın reddini savunarak, davacının %20 kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Asıl dava, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin feshi nedeniyle cezai şart alacağı ve ... bedeli ile, Birleşen dava, fatura alacağına dayanarak başlatılan ilamsız icra takibine davalı-borçlunun itirazı üzerine açılan itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatı isteklerine ilişkindir. Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmıştır; ... Noterliği'nin cevabi yazısı, ...'nın cevabi yazısı, tarafların BA-BS formları,.... Esas sayılı dosyasının UYAP sureti, tarafların ticari defterlerinin adresleri ile gerekli evraklar ve bilirkişi raporlarının dosyamıza kazandırıldığı görülmüştür. İİK'nun ilamsız icra takibinin düzenlendiği 62/1. maddesinde "İtiraz etmek istiyen borçlu, itirazını, ödeme emrinin tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde dilekçe ile veya sözlü olarak icra dairesine bildirmeye mecburdur.", 66/1. maddesinde "Müddeti içinde yapılan itiraz takibi durdurur. İtiraz müddetinde değilse alacaklının talebi üzerine icra memuru takip muamelelerine alacağın tamamı için devam eder. Borçlu, borcun yalnız bir kısmına itirazda bulunmuşsa takibe, kabul ettiği miktar için devam olunur." 67. maddesinde "(1) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (2) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." düzenlemeleri yer almaktadır. Birleşen dava yönünden .... Esas sayılı dosyasının incelemesinde özetle; "Davacı şirket tarafından davalı şirket aleyhine 02/10/20223 tarihinde başlatılan ilamsız icra takibinde; 345.796,49-TL asıl alacak ve 793,44-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 346.589,93-TL üzerinden takip başlatıldığı, takibin dayanağının fatura olduğu, ödeme emrinin 11/10/2023 tarihinde davalıya tebliği üzerine davalının aynı yetkiye, borca, faize ve tüm fer'ilerine itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğu, davacının eldeki davayı yasal süresi içinde açtığı görülmüştür. 2004 sayılı İİK’nın 67/1. fıkrası gereğince, Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Somut olayda icra takibi .... 'nde yapılmış ve tebliğ edilen ödeme emri üzerine davalı-borçlu borca ve fer'ilerine itiraz etmiştir. TBK'nın Borçlar Kanunu'nun 89. maddesi uyarınca yapılan incelemede davanın konusu, varlığı inkâr edilmeyen sözleşmeden doğan bir para borcu olup da, sözleşmede aksi kararlaştırılmamış ise, bu para borcu, götürülecek borçlardan olduğundan alacaklının ödeme zamanındaki ikametgâhında ödenir. Alacaklı bu para borcunun ödenmesi için kendi ikametgahında takip ya da dava açabilir. ... ve Nitelikli Hesaplama Uzmanı .... 'ten aldırılan 31.10.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Delillerin değerlendirmesi ve hukuki takdir Sayın Mahkeme’ye ait olmakla, dava dosyası kapsamındaki mevcut bilgi ve belgelerle görevlendirme kapsamında yapılan inceleme, tespitler neticesinde;

1) Tüzel kişi tacir tarafların iddia ve savunmaları kapsamında tarafların delilleri, somutlaştırmaları ve yargılamanın aydınlatılmasına ilişkin delillerin değerlendirilmesinin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Taraflar arasında akdedilen 25.10.2022 tarihli Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi ile sözleşme eki aynı tarihli ... Sözleşmesi hükümleri hakkında taraf iddia ve savunma ile delillerinin değerlendirmesi ve hukuki takdirin Sayın Mahkeme’ye ait olduğu, Taraflar arasında akdedilen 25.10.2022 tarihli ... Sözleşmesinin 06.09.2023 tarihinde davalı tarafından tek taraflı feshedildiğinin tespit edildiği ve iş bu fesih kapsamında sözleşme ve yasa hükümleri ile cezai şart ve ... olarak verilen malzemelerin teslim edilmemesi sebebiyle tazminat iddia ve talepleri bakımından taraflar arasında ihtilafın var olduğu, 2) Tarafların ticari defterlerinin incelenmesinde sadece davacı tarafın ticari defterlerinin incelenmesinin olanaklı olduğu, davalı taraf ticari defterlerinin incelenmesi yönünde bilgi ve belgeye tesadüf edilmediği,

Davacı taraf ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde;

Davacı yan tarafından davalı yan adına 54 adet 9.134.743,77 TL bedelli fatura tanzim edildiği, Davalı yan tarafından davacı yana toplam 8.821.244,27 TL tutarlı banka aracılığı ile ödeme yapıldığı, Davalı yan tarafından davacı yana toplam 500.000,00 TL tutarlı teminat ödemesi yapıldığı, davacı yana toplam 500.000,00 TL tutarlı teminat ödemesi haricinde, 06.09.2023 tarihli fesih zamanı dikkate alındığında davalı tarafın 313.499,50.-TL bakiye borcunun tespit edilebildiği, Dolayısıyla dava ikame tarihi itibariyle davalı yanın toplam ödeme tutarı (teminat mektubu tutarı dahil) dikkate alındığında davacı yanın davalı yana 186.500,50 TL borçlu olduğunun tespit edildiği, diğer bir ifade ile davalı yanın davacı yandan 186.500,50 TL alacaklı olduğu, huzurdaki ihtilafla irtibatlı iddia ve talepler yönünde hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, hususlarının tespit edildiği,

3) Taraflar arasında akdedildiği görülen 25.10.2022 tarihli ... ve ekleri kapsamında sözleşmenin 12. Madde b fıkrası hükümlerine cezai şart borcu iddia ve talebi yönünde ihtilaf bulunduğu,

* Dava dosyası kapsamında tarafların ortak delili olarak tespit edilen taraflara ve tarafların hukuki ilişkisine konu Ocak 2022-Ocak 2024 dönemi veya bu aşamaya kadar olan dönemi kapsayacak şekilde ... kayıtlarının (... Beyan, lisans başvuru ve işlemleri, faaliyetleri, izinleri, tüm işlemlerine konu yasal kayıtlar) dava dosyası kapsamında tespit edilemediği,

.... E. Bilirkişi Kurulu Raporu * ... 12. Madde b fıkrası hükmüne, cezai şart borcu hesap unsuru ve hesaplamalarına ilişkin davacı ortalama-yaklaşık hesaplamalarına esas açıklama ve dayanak hesap unsuru bilgi ve belgelerine, dayanak cezai şart sözleşme hükümlerinin uygulanmasına yönelik bilgi, belgelere duraksama ve tereddüte yer vermeksizin ayrı ayrı tümüyle dosyada tesadüf edilmediği,

* Davalı taraf 500.000.-TL teminatının 04.10.2023 tarihinde tazmin edildiği ve davacıya ödendiğinin anlaşıldığı iş bu tutarın sözleşme hükümleri ile hangi hak, alacak, talebe karşılık davacı yanca kabul edildiğine dair davacı beyanına tesadüf edilmediği,

* Taraflar arasındaki cezai şart borcu iddiası hakkındaki ihtilaf bakımından teknik ve ticari uzmanlık gerektiren hususlar bakımından heyetimizin uzmanlığının olmadığı ve herhangi bir denetime elverişli hesap unsuru ve hesaplama imkânımızın olmadığı,

... ve ticari faaliyetler, ... mevzuat ve faaliyet ile işlemleri kapsamında veya başkaca belirlenecek ihtilafla irtibatlı hususlarla Mühendis ve/veya Ekonomi uzmanlığı haiz bilirkişi görevlendirmesi hususunu Sayın Mahkeme hukuki takdirine sunduğumuzu, Taraflar arasında akdedildiği görülen 25.10.2022 ... ve eki ... Sözleşmesinin 4. Maddesi hükmü dayanak gösterilerek teslim edilmemiş ... malzemeleri yönünde “tazminat” iddia ve talebi ile sınırlı ihtilafın bulunduğu,

a) Tarafların iddia ve savunmaları ile dosya kapsamı bilgilerle ... olarak verilen malzemelerin davacı tarafa teslim edildiğine dair açıklama ve belgelere tesadüf edilmediği, b) Sözleşmenin 4. Madde hükmü düzenlemesinde tazminat iddiası yönünde ... olarak verilen malzeme ve kurumsal uygulamalara ilişkin her türlü teknik ve ticari bilgi ile kayıtlara tesadüf edilmediği, rayiç bedellerin araştırılması ve tespiti ile sözleşme hükümleri ile tazminat hesabı yapılması hususunda delillerin değerlendirilmesi ve hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, c) tazminat iddiasına yönelik gerekli inceleme, tespit ve hesap bakımından heyetimiz uzmanlığı olmadığı, dava dosyasında .... ve faaliyetinde uzmanlığı olan Makine Mühendisi veya başkaca tespiti mümkün uzman Makine Mühendisi veya Mühendislik dalları bilirkişi görevlendirilmesi hakkında hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, yönünde tanzim edilen bilirkişi heyeti raporunu yirmi iki (22) sayfa halinde e-imzalı olarak nihai hukuki takdir ve değerlendirme yetkisi Sayın Mahkeme’ye ait olmak üzere saygılarımızla arz ederiz. " şeklinde rapor sunulmuştur. .... Esas sayılı dosyasında ... ...'ndan aldırılan 11/06/2024 tarihli bilirkişi kök raporunda özetle; "Sayın Mahkemenin tarafıma vermiş olduğu görev kapsamında, yukarıda detayı arz edilen inceleme ve tespitler sonucunda; * Davacı şirket vekili tarafından, .... esas sayılı icra dosyası ile, 02/10/2023 tarihinde 345.796,49.-TL asıl alacak ve 793,44.-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 346.589,93.-TL üzerinden takip yapıldığı, takibin asıl alacağa ilişkin olduğu,

Davacı Şirket ticari defter ve kayıtlarına göre;

* Davacı şirketin 2022-2023 yılına ait ticari defterlerinin E – Defter olduğu ve yasal süresi içerisinde beratlarının alındığı,

* Taraflar arasında ki ticari ilişkinin 2022 yılı öncesine dayandığı, davacı şirketçe davalıya düzenlenen dava ve takip konusu yapılan 1 adet 345.796,49.-TL bedelli faturanın davacı şirket ticari defterlerinde kayıtlı olduğu,

* Davacı şirketin (02/10/2023 takip tarihi) itibari ile davalı şirketten 363.499,50.-TL tutarında cari alacağı olduğu, davalı şirketçe verilen teminatların ise 426.02.004 hesap kodu ile takip ettiği tespit edilmekle, dava ve takip konusu yapılan faturadan dolayı,

(02/10/2023 takip tarihi) itibari ile davacının (345.796,49 – 50.000,00)= 295.796,49.- TL tutarında davalı şirketten alacaklı olduğu,

* Cari hesap açısından ise; (363.499,50 – 50.000,00)= 313.499,50.-TL tutarında (02/10/2023 takip tarihi) itibari ile davalı şirketten alacaklı olduğu,

* Diğer taraftan; Davacı şirketçe yapılan takibin 02/10/2023 olduğu, davacı şirketin davalıya verdiği Teminat Senedinin Nakde çevrilmesi ve davacı hesabına intikalinin ise 04/10/2023 tarihinde yani, takip tarihinden sonra olduğu görülmekle, 04/10/2023 tarihi itibari ile davacının gerek faturadan, gerekse cari hesap açısından alacağı bulunmamakla, takdirin Sayın Mahkemede olduğu,

Davalı Şirket ticari defter ve kayıtlarına göre ise;

* Davalı şirket vekili tarafından verilen 11/10/2023 tarihli dilekçe ile davalı şirketin ticari defterlerinin bulunduğu adresin .... olduğu görülmekle, davalı şirkete yönelik inceleme ve tespit yapılamadığı,

* İ. İ. Tazminat talebinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,

Tespit ve sonuçları ile, takdiri ve hukuki değerlendirmesi Sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere iş bu bilirkişi raporu, eki dava dosyası ve tüm ekleri olmak üzere, Saygıyla arz olunur. " şeklinde rapor sunulmuştur. Makine mühendisi ...'dan aldırılan 12.03.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Taraflar arasındaki sözleşmenin feshinden kaynaklı oluşacak tazminat için taraflar arasındaki ... Sözleşmesi Madde:4 ve Bayilik Sözleşmesi Madde:12'de düzenlemeler yapılmıştır. Madde:4'te cezai tutarın belirlenmesi için ... olarak teslim edilen malların değerinin belirlenmesi gerekmektedir. Teknik bilirkişi olarak ... mallarını yerinde inceleyip gerekli piyasa ve internet araştırmaları ile fiyatlarını belirlemiş bulunmaktayım. Sözleşmenin feshinden kaynaklı tazminat oluşup oluşmayacağı, oluşacak ise bunun hesabı bilirkişi uzmanlık alanlarım dışında yer almaktadır. Bu anlamda sadece ... sözleşmesi ile davalıya teslim edilen malların rapor tarihi itibariyle değerleri belirlenmiştir. *.... (.... ) marka, .... tip, 4'lü, .... model .... ve .... seri nolu akaryakıt pompası; 2 adet x 75.000,00 TL; 150.000,00 TL

*Otomasyon sistemi; 360.000,00 TL Toplam: 510.000,00 TL Mahkemenin takdirine saygıyla arz ederim. " şeklinde rapor sunulmuştur.

.... Esas sayılı dosyasının Mahkememiz dosyası ile birleştiği görülmüştür. Nitelikli Hesaplama Uzmanı .... 'ten aldırılan 24.11.2025 aldırılan bilirkişi ek raporunda özetle; " Delillerin değerlendirmesi ve hukuki takdir Sayın Mahkeme’ye ait olmakla , dava dosyası kapsamındaki mevcut bilgi ve belgelerle görevlendirme kapsamında yapılan inceleme, tespitler neticesinde;

1- Tüzel kişi tacir tarafların iddia ve savunmaları kapsamında tarafların delilleri, somutlaştırmaları ve yargılamanın aydınlatılmasına ilişkin delillerin değerlendirilmesinin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Taraflar arasında akdedilen 25.10.2022 tarihli ... ile sözleşme eki aynı tarihli ... Sözleşmesi hükümleri hakkında taraf iddia ve savunma ile delillerinin değerlendirmesi ve hukuki takdirin Sayın Mahkeme’ye ait olduğu, Taraflar arasında akdedilen 25.10.2022 tarihli ... Sözleşmesinin 06.09.2023 tarihinde davalı tarafından tek taraflı feshedildiğinin tespit edildiği ve iş bu fesih kapsamında sözleşme ve yasa hükümleri ile cezai şart ve ... olarak verilen malzemelerin teslim edilmemesi sebebiyle tazminat iddia ve talepleri bakımından taraflar arasında ihtilafın var olduğu,

2- 31.10.2024 tarihli bilirkişi raporu inceleme ve tespitlerinin aynı yönde korunduğu, iş bu bilirkişi raporu sonrasında dava dosyasına kazandırılan bilgi ve belgeler ayrıca birleşen .... E sayılı dosyası, taraf beyanları ile inceleme ve tespitlere yer verildiği ve hukuki takdirin Sayın Mahkemeye bırakıldığı,

3- Taraflar arasında 22.10.2022 tarihli ... ve iş bu sözleşmenin eki ... Sözleşmesi ile tarafların unvan ve faaliyetleri, yasal mevzuat hükümleri, Petrol Piyasası Yönetmeliği, ... inceleme, denetim ve kararlarına tabi yönde tarafların hukuki ilişkilerinin yürütüldüğü,

4- Taraflar arasında akdedilen sözleşmelerin, taraf lisans kayıtları, işlemleri ve lisans durumlarının ... tarafından bildirilen kayıtlarla tespit edilebildiği ve takibinin olanaklı olduğu, Davalı tarafa, Davalı başvurusu ile 5015 sayılı .... ve ilgili mevzuat uyarınca .... 05/10/2006 tarihli ve .... sayılı Kararına istinaden .... no.lu, 21.10.2016 tarihli ve on iki (12) yıl süreli Bayilik Lisansı(İstasyonlu) verildiği,

Davalı şirketin 06.09.2023 tarihli feshi akabinde iki ayrı dağıtıcı firma tadili sonrasında Davalı Şirketin vergi mükellefiyetinin terkin edildiğinin tespiti ile Davalı ... Lisansının (istasyonlu), Petrol Lisans Yönetmeliğinin 17/1, ı bendi doğrultusunda .... 14.03.2024 tarih ve ... sayılı kararı ile sona erdirildiğnin tespit edildiği,

Davalı tarafın ... lisans dosyası kayıtlarında Davacı ile Davalı tarafın 20.10.2016-25.10.2022 dönemini kapsayan birden fazla imzaladığı “Bayilik Sözleşmeleri”nin var olduğu, tarafların dağıtıcı ve bayi firma kayıt ve işlemlerinin, lisans bilgilerinin tespit edildiği, ... kayıtlarında 25.10.2022 tarihli ihtilaf konusu Bayilik Sözleşmesinin dava dosyasına ibraz edilen sözleşme ile aynı yönde ibraz edildiği ve Kurum kayıtlarına alındığının tespit edildiği,

Davalı Şirketin, Davacı Şirkete karşı keşide ettiği, ... Noterliği’nin 06.09.2023 tarihli, ... yevmiye no.lu, 25.10.2022 tarihli Bayilik Sözleşmesinin Tek Taraflı Feshi Hakkında konulu, fesih ihtarnamesinin Davalı tarafından .... bildirildiği ve ibraz edildiğinin tespit edildiği,

Davalı Şirketin Bayilik lisansı ve faaliyeti ile yaptığı başvurusu ile .... tarafından Davalı Şirket Dağıtıcı Şirket tadilinin 07.09.2023 tarih ve ... sayılı olur ile ... A.Ş. olarak gerçekleştirildiğinin görüldüğü, 5- Asıl dava dosyası iddia ve talepler ile savunma ile deliller, taraflar arasında akdedilen sözleşme hükümlerinin tespiti ve yorumlanması hakkında hukuki takdirin Sayın Mahkeme’ye ait olduğu, a) Davacı tarafın ... ve 12. Madde b fıkrası hükümleri ile cezai şart borcu iddia ve talebinin tespit ve kabulü halinde; ... tarafından 06.09.2023 sözleşme fesih tarihi itibariyle ... Satış Fiyatının “metre küp ölçü birimi” ile 22.083,75.-TL olarak bildirildiği ve sözleşme hükmü ile 100 ton motorin depo satış fiyatı kadar cezai şart kapsamında 2.208.375,00-TL cezai şart tutarı iddiası hesaplandığı, 1 metre küp motorinin ton birimi karşılığı hakkında denetimin uzmanlık alanında olduğundan doğrudan yapılamadığı ve hukuki takdirin Sayın Mahkemeye bırakıldığı,

b) Taraflar arasında akdedilen ve ... eki olan ... Sözleşmesi ve 4 .Madde hükmü ve 12.03.2025 tarihli Akaryakıt Uzmanlığında Makine Mühendisi Bilirkişi Raporuna itibarla Davacı iddia ve talebinin tespit ve kabulü halinde hukuki takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 2.550.000,00-TL ... malzemeleri yönünde cezai şart iddiasının hesaplandığı, c) Davalı tarafından temin edilen ve 04.10.2023 tarihinde Davacı tarafından nakde çevrildiği anlaşılan 500.000.-TL tutarlı teminat tutarının asıl dava dosyası alacak iddia ve talepleri yönünde mahsubu hususunda hukuki takdirin Sayın Mahkemeye bırakıldığı,. 6- Birleşen ve .... E sayılı Dosyasına konu “itirazın iptali” talepli dava dosyasında Davacı tarafın cari hesap ilişkisinden kaynaklanan ve ödenmeyen fatura alacağı iddiası doğrultusunda Davalının bakiye borcunun, asıl alacak tutarının asıl dava ve birleşen dava dosyası kapsamı, Davalı tarafın asıl dava dosyasındaki beyanları ile tümüyle denetimle; 313.499,50.-TL bakiye borcun hesaplandığı, İcra takip dosyasında işlemiş faiz isteminin denetiminin ve hesaplanmasının olanaklı olmadığı, Davalı tarafından temin edilen ve 04.10.2023 tarihinde Davacı tarafından nakde çevrildiği anlaşılan 500.000.-TL tutarlı teminat tutarının mahsubu hususunda hukuki takdirin Sayın Mahkemeye bırakıldığı,

yönünde tanzim edilen ek bilirkişi raporunu yirmi altı (26) sayfa halinde e-imzalı olarak Sayın Mahkeme’nin hukuki takdirine saygılarımla arz ederim. " şeklinde rapor sunulmuştur. .... Esas sayılı dosyasında ... bilirkişi ...'nun 24.03.2025 tarihli ek raporunda özetle; "Sayın Mahkemenin tarafıma verdiği ek rapor düzenlenmesi görevim kapsamında yapılan inceleme ve tespitler ile, var ise hesap hataları düzeltilerek düzenlenen ek rapor aşağıda detaylı olarak arz edilecektir. Müzekkere ile 07/02/2025 tarihinde dava dosyasına kazandırılan .... E. Sayılı dosyada alınan Bilirkişi Raporu olduğu tespit ile, bilirkişi raporu incelemesinde;

‘’…Davacı taraf ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde; a) Davacı yan tarafından davalı yan adına 54 adet 9.134.743,77 TL bedelli fatura tanzim edildiği, b) Davalı yan tarafından davacı yana toplam 8.821.244,27 TL tutarlı banka aracılığı ile ödeme yapıldığı, c) Davalı yan tarafından davacı yana toplam 500.000,00 TL tutarlı teminat ödemesi yapıldığı, d) Davacı yana toplam 500.000,00 TL tutarlı teminat ödemesi haricinde, 06.09.2023 tarihli fesih zamanı dikkate alındığında davalı tarafın 313.499,50.-TL bakiye borcunun tespit edilebildiği, e) Dolayısıyla dava ikame tarihi itibariyle davalı yanın toplam ödeme tutarı (teminat mektubu tutarı dahil) dikkate alındığında davacı yanın davalı yana 186.500,50 TL borçlu olduğunun tespit edildiği, diğer bir ifade ile davalı yanın davacı yandan 186.500,50 TL alacaklı olduğu, huzurdaki ihtilafla irtibatlı iddia ve talepler yönünde hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, hususlarının tespit edildiği,

Taraflar arasında akdedildiği görülen 25.10.2022 tarihli ... ve ekleri kapsamında sözleşmenin 12. Madde b fıkrası hükümlerine cezai şart borcu iddia ve talebi yönünde ihtilaf bulunduğu, a) Dava dosyası kapsamında tarafların ortak delili olarak tespit edilen taraflara ve tarafların hukuki ilişkisine konu Ocak 2022-Ocak 2024 dönemi veya bu aşamaya kadar olan dönemi kapsayacak şekilde ... kayıtlarının (... Beyan, lisans başvuru ve işlemleri, faaliyetleri, izinleri, tüm işlemlerine konu yasal kayıtlar) dava dosyası kapsamında tespit edilemediği, B) .... E. Bilirkişi Kurulu Raporu 22 b) ... Sözleşmesi 12. Madde b fıkrası hükmüne, cezai şart borcu hesap unsuru ve hesaplamalarına ilişkin davacı ortalama-yaklaşık hesaplamalarına esas açıklama ve dayanak hesap unsuru bilgi ve belgelerine, dayanak cezai şart sözleşme hükümlerinin uygulanmasına yönelik bilgi, belgelere duraksama ve tereddüte yer vermeksizin ayrı ayrı tümüyle dosyada tesadüf edilmediği, c) Davalı taraf 500.000.-TL teminatının 04.10.2023 tarihinde tazmin edildiği ve davacıya ödendiğinin anlaşıldığı iş bu tutarın sözleşme hükümleri ile hangi hak, alacak, talebe karşılık davacı yanca kabul edildiğine dair davacı beyanına tesadüf edilmediği, d) Taraflar arasındaki cezai şart borcu iddiası hakkındaki ihtilaf bakımından teknik ve ticari uzmanlık gerektiren hususlar bakımından heyetimizin uzmanlığının olmadığı ve herhangi bir denetime elverişli hesap unsuru ve hesaplama imkânımızın olmadığı, Petrol Piyasası Mevzuatı ve ticari faaliyetler, ... mevzuat ve faaliyet ile işlemleri kapsamında veya başkaca belirlenecek ihtilafla irtibatlı hususlarla Mühendis ve/veya Ekonomi uzmanlığı haiz bilirkişi görevlendirmesi hususunu Sayın Mahkeme hukuki takdirine sunduğumuzu,

4- Taraflar arasında akdedildiği görülen 25.10.2022 ... ve eki ... Sözleşmesinin 4. Maddesi hükmü dayanak gösterilerek teslim edilmemiş ... malzemeleri yönünde “tazminat” iddia ve talebi ile sınırlı ihtilafın bulunduğu, a) Tarafların iddia ve savunmaları ile dosya kapsamı bilgilerle ... olarak verilen malzemelerin davacı tarafa teslim edildiğine dair açıklama ve belgelere tesadüf edilmediği, b) Sözleşmenin 4. Madde hükmü düzenlemesinde tazminat iddiası yönünde ... olarak verilen malzeme ve kurumsal uygulamalara ilişkin her türlü teknik ve ticari bilgi ile kayıtlara tesadüf edilmediği, rayiç bedellerin araştırılması ve tespiti ile sözleşme hükümleri ile tazminat hesabı yapılması hususunda delillerin değerlendirilmesi ve hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, c) Tazminat iddiasına yönelik gerekli inceleme, tespit ve hesap bakımından heyetimiz uzmanlığı olmadığı, dava dosyasında Petrol Piyasası Mevzuatı ve faaliyetinde uzmanlığı olan Makine Mühendisi veya başkaca tespiti mümkün uzman Makine Mühendisi veya Mühendislik dalları bilirkişi görevlendirilmesi hakkında hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu…’’ Yönündedir. TARAFLAR ARASINDAKİ TİCARİ İLİŞKİ: Davacı şirket vekili tarafından, .... esas sayılı icra dosyası ile, 02/10/2023 tarihinde 345.796,49.-TL asıl alacak ve 793,44.-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 346.589,93.-TL üzerinden takip yapıldığı, takibin asıl alacağa ilişkin olduğu, Taraflar arasındaki ticari ilişkinin 2022 yılı öncesine dayandığı, davacı şirketçe dava lıya düzenlenen dava ve takip konusu yapılan 1 adet 345.796,49.-TL bedelli faturanın davacı şirket ticari defterlerinde kayıtlı olduğu tespit edilmiştir. n a)Davacı şirketi (02/10/2023 takip tarihi) itibari ile davalı şirketten 363.499,50.-TL tutarında cari alacağı olduğu, davalı şirketçe verilen teminatların ise 426.02.004 hesap kodu ile takip ettiği tespit edilmekle, dava ve takip konusu yapılan faturadan dolayı, (02/10/2023 takip tarihi) itibari ile davacının 345.796,49.-TL tutarında davalı şirketten alacaklı olduğu, Cari hesap açısından ise; ; 363.499,50.-TL tutarında (02/10/2023 takip tarihi) itibari ile davalı şirketten alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Diğer taraftan ; Davacı şirketçe yapılan takibin 02/10/2023 olduğu, davalı taraf 500.000.-TL teminatının 04.10.2023 tarihinde tazmin edildiği ve davacıya ödendiğinin anlaşıldığı, iş bu tutarın sözleşme hükümleri ile hangi hak, alacak, talebe karşılık davacı yanca kabul edildiğine dair davacı beyanına rastlanmamakla, takdirin Sayın Mahkemede olduğu, Tespit ve sonuçları ile takdiri ve hukuki değerlendirmesi Sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere iş bu bilirkişi ek raporu, eki dava dosyası ve tüm ekleri olmak üzere, Saygıyla arz olunur. " şeklinde rapor sunulmuştur Deliller değerlendirilmiştir. Dosya içerisinde toplanan deliller, icra dosyası, ticari defter kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriğine göre; Taraflar arasında 25/10/2022 tarihli ve 2,5 yıl (iki buçuk yıl) süreli Bayilik Sözleşmesi düzenlendiği, davalı tarafından ... Noterliği'nin 06/09/2023 tarihli ... yevmiye no'lu ihtarnamesi ile sözleşmenin tek taraflı olarak feshedildiğinin bildirildiği, fesih bildiriminin davacı tarafa 08/09/2023 tarihinde tebliğ edildiği, bunun üzerine davacının cezai şart bedelinin ve ... bedelinin tahsili istemi ile eldeki davayı ve faturaya dayalı olarak başlattığı icra takibine itiraz üzerine de birleşen itirazın iptali davasını açtığı anlaşılmıştır. Davalı tarafından yapılan fesih bildiriminin haklı nedene dayandığına ilişkin dosyada bilgi ve belge bulunmadığı, böylece sözleşme bitim tarihinden önce davalı tarafından yapılan feshin haksız olduğu kanaatine varıldığı, ayrıca davalı firmanın fesih bildiriminden sonra dava dışı dağıtıcı firma olan .... ... AŞ ile anlaşma yaptığı görülmüştür. Bayilik Sözleşmesi'nin 8.(sekizinci) maddesinde; ... verilecek malzemeler düzenlenmiş ve bu malzemeler için ayrıca ... Sözleşmesi düzenleneceğini kararlaştırılmıştır. Yine sözleşmesinin 9.(dokuzuncu) maddesinde taraflar arasındaki alacak borç miktarının davacı şirketin defter ve kayıtlarına göre tespit edileceği düzenlenmiştir. Bayilik Sözleşmesi'nin 12 (on ikinci) maddesinde ise bayi tarafından sözleşmesinin her ne sebeple olursa olsun süresinden önce feshedilmesi veya bayinin bu sözleşmeye, eklerine muhalefeti veya taahhütlerini, edimlerini yerine getirmemesi nedeniyle bu sözleşmenin feshedilmesi halinde sözleşmede ve eklerindeki diğer cezai şartlar ile birlikte "Bayi sözleşmenin fesih tarihindeki 100 (yüz) ton motorinin ... Satış fiyatı" kadar ceza ödemeyi peşinen kabul eder, şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir. Fesih tarihi itibariyle geçerli olan ... Satış fiyatı metreküpünün ...'a sorularak elde edilen miktarın bilirkişilerce hesaplanması suretiyle cezai şart tutarının 2.208.375,00 TL olarak hesaplandığı, davacı tarafın ... olarak davalıya teslim ettiği malzemelerin iade edilmemesi nedeniyle ... sözleşmesinin 4. (dördüncü) maddesi uyarınca benzeri teçhizatın piyasa değerinin 5(beş) mislinin tazminat olarak davalıdan tahsilini talep edebileceğinin kararlaştırılması nedeniyle, bilirkişilerce yapılan hesaplama sonucu toplam 2.550.000,00 TL olarak belirlendiği, ayrıca taraflar arasındaki bayilik sözleşmesi nedeniyle davalı tarafından temin edilen 500.000,00 TL'lik teminat mektubunun davacı tarafından 04/10/2023 tarihinde nakde çevrildiği ve davacı şirketin defterinde alınan depozito ve teminatlar hesabında yer aldığı anlaşılmaktadır. Birleşen dava yönünden ise; taraflar arasındaki cari hesap ilişkisi ve fatura nedeniyle en sonraki alışverişe göre davacı şirket tarafından kesilen 345.796,49 TL'lik faturadaki bakiye borcun ödenmemesi nedeniyle davacı tarafından ilamsız icra takibine konu edildiği, davalının yetkiye, borca, faize ve ferilerine itirazı üzerine takibin durdurulduğu, yapılan yargılama sırasında davacının ticari defterlerinin ve tarafların BA-BS formlarının incelenmesi suretiyle aldırılan teknik bilirkişi raporlarında ise davalının davacıya 313.499,50 TL'lik bakiye fatura borcu bulunduğu, bu miktar için icra takibine itirazında haksız olduğu, davacının davalıyı temerrüde düşürmediği tespit edildiğinden işlemiş faiz talebinin yerinde olmadığı, alacak likit olduğundan icra inkar tazminatına karar verileceği anlaşılmakla, asıl davanın kabulüne, birleşen davanın kısmen kabulüne şeklinde aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir . HÜKÜM; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ; 1-ASIL DAVANIN KABULÜNE 100.000,00 TL cezai şart alacağı, 100.000,00 TL ... bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, BİRLEŞEN DAVANIN KISMEN KABULÜNE .... Esas sayılı dosyada davalının yaptığı itirazın 313.499,50 TL asıl alacak üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden devamına, Fazlaya ilişkin talebin reddine, Alacak likit olduğundan 62.699,90 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, ASIL DAVA YÖNÜNDEN; a)Dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 13.662,00 TL harçtan daha önceden ödenen toplam 3.514,58 TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 10.147,42 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, b)6325 sayılı yasanını 18/A maddesi gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 3.100,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, c) Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL peşin harç, 269,85 TL başvurma harcı ve 3.244,73 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 7.318,81 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine d)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, e) Davacı tarafından yapılan 13.000,00 TL bilirkişi ücreti, 698,50 TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 13.698,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, f) Kullanılmayan gider avansın halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE, BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN; a) Alınması gereken 21.415,15 TL harçtan peşin alınan 4.485,94 TL'nin mahsubu ile bakiye 16.929,21 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

b) 6235 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve red oranına göre belirlenen 2.822,12 TL'sinin davalıdan, 297,88 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, c) Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvuru harcı, 4.185,94 TL peşin harcı, olmak üzere toplam 4.455,79 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, d) Davacı tarafından yapılan; 4.500,00 TL bilirkişi ücreti, 244,75 TL tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 4.744,75 TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 4.271,84 TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye 472,9 TL'nin ise davacı üzerinde bırakılmasına,

e) Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 50.159,92 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, f) Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 33.090,43 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, g) Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 08/04/2026

Katip .... e-imzalı

Hakim .... e-imzalı