İlk Derece Mahkemesi 2022/426 E. 2026/276 K.

T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/426 Esas KARAR NO : 2026/276

DAVA : Menfi Tespit DAVA TARİHİ : 02/06/2022 KARAR TARİHİ : 27/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan "Menfi Tespit" davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... A.Ş tarafından, ... günlü, ... yevmiye numaralı ...-TL bedelli ipotek senedine ve dava dışı ... Şirketi ile adı geçen banka arasında yapılan ve davacının da ... TL kefalet tutarıyla sınırlı olmak üzere müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı bila tarihli Genel Nakdi ve Gayrinakdi Kredi Sözleşmesine dayalı olarak davacı ... aleyhine Antalya ... İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı takip dosyasında toplam ...-TL üzerinden icra takibi başlatıldığını, bu kapsamda kısıtlı davacının mülkiyetindeki ... İli ... İlçesi ... Mahalle/Mevki ... Ada ... Parsel ... nolu bağımsız bölümün satışının gerçekleştirildiğini, yine dava dışı ..., ... ... vb bankalar tarafından usulsüz olarak gerçekleştirilen ipotek ve kefalet işlemlerine dayanarak kısıtlı ... ... aleyhine icra takipleri nedeniyle kısıtlının taşınmazlarının istisnasız tamamının hacizli ve ipotekli olduğu gibi bir kısım taşınmazlarının zaten icra yoluyla satışının gerçekleştiğini, kısıtlının uzunca bir zamandan beri üzerinde serbestçe tasarrufu edebileceği bir malvarlığı / geliri kalmadığını, oğlu ... ...'in kendi menfaatini hedefleyen haksız işlemleri nedeniyle kısıtlı davacının tüm malvarlığını kaybetme riski ile karşı karşıya kaldığını, diğer taraftan, Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası kapsamında, ... ve ... tarihlerinde, müvekkil ... ... adına kayıtlı; ... ili, ... ilçesi, ... Mah. ... ada, ... parsel, ... ... kat, (...) nollu bağımsız bölümün kiracısı olan ... A.Ş. ... Şubesi'ne İ.İ.K.150/B maddesi gereğince haciz bildirisi gönderilmiş ve ilk haciz bildirisi/müzekkerenin tebliğinden itibaren, işleyecek kiraların İ.İ.K.m.150/B maddesi gereği icra müdürlüğününün banka hesap numarasına göndermesi istenilmiş ve bu suretle ipotekli (...) no.lu bağımsız bölümün kira bedelleri belirtilen tarihten itibaren düzenli olarak Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasına geldiğini, İcra Dairesincede, ipotekli taşınmaza ait kira bedelleri alacaklı banka vekilinin bildirdiği banka hesaplarına aktarıldığını, davacının haksız bir şekilde mülkiyet hakkını yitirdiği gibi ... tarihinden bu yana taşınmazın semerelerinden de faydalanamamış olması karşısında belirtilen döneme ait kira bedellerinin tahsil tarihlerinden itibaren işletilecek en yüksek reeskont faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiğini, Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan takip dayanakları; ipotek resmi senetleri, ipotek belgesi ve davalı banka ile dava dışı ... Şti. arasında ... tarihinde imzalanan ...-TL bedelli Genel Kredi Sözleşmesi olarak gösterildiğini, davacı ... ...'in 2007 yılından bu yana akıl sağlığının yerinde olmaması (bunama, demans) nedeniyle ipotek işlemlerinin sonuç doğurmasına olanak bulunmadığını, davacının akıl sağlığının yerinde olmadığı/fiil ehliyetinden yoksun olduğu dönemdeki bilumum borçlandırma işlemlerinin geçersiz olduğu/olacağı açık olduğundan davacının takip alacaklısı bankaya hiçbir borcu bulunmadığını, diğer taraftan davacı ... ...'in kendisiyle hiç ilgisi olmayan kişilerin kredi borcunun teminatı için sahibi olduğu taşınmazların üzerine usulsüz bir şekilde ipotek kurulurken eşinin muvafakatinin aranması gerektiğini, ileri sürerek kısıtlı davacının vekaletname düzenlendiği ... ve ipoteğin tesis edildiği ... tarihlerinde tasarruf ehliyetinden/tasarruf yetkisinden yoksun olması nedeniyle fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile; öncelikle fakirlik belgesi, sosyal ve ekonomik araştırma raporu ile de sabit olduğu üzere; davacının dava harç ve masraflarını ödeme gücü bulunmadığından adli yardım taleplerinin kabulüne, ipotek işleminin açık bir şekilde usulsüz olması, tescilin yapılması halinde davacının telafisi imkânsız zararlara uğrayacağının açık olması karşısında Antalya ... İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan ihalede alıcı ...'a satışı gerçekleştirilen ... İli, ... İlçesi, ... Mah. ... Ada, ... parsel (...) ve (...) no.lu b.b. numaralı taşınmazların İİK 135. madde uyarınca ihale alıcısı namına tescil edilmesinin ve dava sonuna kadar /icradan satışı da dâhil olmak üzere üçüncü kişilere devir ve temlikinin önüne geçilmesi için teminatsız olarak ivedi olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve gereği için karardan bir suretin Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasına bildirilmesine karar verilmesini, dava dışı ... Şti. ile davalı banka arasında imzalanan genel kredi sözleşmesinin teminatı olarak mülkiyeti müvekkile ait ... İli, ... İlçesi, ... Mah. ... Ada, ... parsel (...) ve (...) no.lu bağımsız bölüm numaralı taşınmazlar üzerinde ... Tapu Sicil Müdürlüğünün ... gün ve ...-... yevmiyesi ile davalı banka lehine, usulsüz ve kanuna aykırı olarak tesis edilen ...-TL ve ...-TL bedelli ipoteklerin kaldırılmasına/terkinine, bu ipoteklere dayalı olarak başlatılan Antalya ... İcra Dairesinin .../... Esas sayılı icra takibinin davacı yönünden tümden iptaline, Antalya ... İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası kapsamında satışı gerçekleştirilen ... İli, ... İlçesi, ... Mah. ... Ada, ... parsel (...) ve (...) no.lu bağımsız bölüm numaralı taşınmazların ihale alıcısına İİK 135. madde uyarınca tescil görmesi halinde terditli olarak; ihale ile satışı gerçekleşen davacıya ait taşınmazların gerçek piyasa rayiç değerinin keşif ve bilirkişi marifetiyle tespit edilerek satış tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari reeskont faiziyle birlikte davalı banka tarafından davacıya ödenmesine karar verilmesini, davacının sahibi olduğu (...) bağımsız bölüm numaralı taşınmazın kira gelirlerinin icra dosyası (.../...) kapsamında davalı banka tarafından haksız bir şekilde tahsil edilmiş olması karşısında ... tarihinden bu yana davalı banka tarafından tahsil edilen kira bedellerinin davalı banka tarafından her bir kiranın tahsil tarihinden itibaren işletilecek en yüksek reeskont faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, ayrıca davalı bankanın, davacının akıl sağlığının yerinde olmadığı yönündeki itirazlarına rağmen icraen satış işlemine devam ederek davacının haksız bir şekilde zarara uğramasına yol açmış olması nedeniyle Antalya ... İcra Dairesinin .../... Esas sayılı icra takibine konu asıl alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, tüm yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı, .../... başvuru numarası ile arabuluculuk başvurusu yapıldığını, .../... no.lu arabuluculuk dosyasında düzenlenen ... tarihli son tutanak ile anlaşma sağlanamadığından daha önce aynı konuda açılan ve Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi .../... Esas sayılı dosyasında görülen menfi tespit davasının açılmamış sayılmasına karar verildiğinin belirtildiğini, davacının, eski arabuluculuk dosyasına dayanarak ikinci bir dava açamayacığını, yeni bir davanın, yeni bir arabuluculuk başvurusu gerektirdiğini, bu nedenle arabuluculuk dava şartı yerine getirilmemiş olduğundan davanın usul yönünden reddi gerektiğini, "fakirlik belgesi"nin davacının gerçek ekonomik durumunu yansıtmadığını, adli yardım talebinin de reddi gerektiğini, ... kayıtları çıkarıldığında görüleceği gibi davacının adına kayıtlı ve değerli pek çok taşınmazı olduğunu davacının yine aynı konuda açtığı davalarda adli yardım talebinin reddedildiğini, ipotek tesis edilmesi için davacının vekaletname düzenlediği tarihte akıl sağlığının yerinde olduğunu, baba ... ... ile oğlu ... ...'in, fikir ve eylem birliği ile hareket ederek bankalardan kredileri çektikleri, davacı adına kayıtlı taşınmazları teminat olarak gösterdikleri, davacının düzenlettirdiği vekaletnamelere eklenen sağlık raporları ile davacının akli melekelerinin yerinde olduğunun sabit olduğunu, kredi borçları için alacaklılar takibe geçtikten sonra takipleri sonuçsuz bırakma amacıyla gerçeğe aykırı olarak 2011 yılından beri davacının akli melekelerinin yerinde olmadığı savının ortaya atıldığını, davacının maliki olduğu ... ili,... İlçesi, ... Mah., ... ada,... parsel,(...) no.lu b.b. ve (...) no.lu b.b. üzerinde ipotek tesis edilmesi için düzenlettirdiği vekaletnamenin ekinde sağlık raporu bulanduğunu, tapudan vekaletname ve sağlık raporunun istenilmesini, davacının vesayet altına alındığı ... tarihine kadar yaptığı hukuki işlemler ile aleyhine başlatılan icra takip dosyasında yapılan işlemlerin geçerli olduğunu, davacının akıl sağlığı yerinde iken gerçekleştirdiği işlemlerin iptali ve iptalinin talebinin hukuken mümkün bulunmadığını, sunulan sağlık raporları ve noterden düzenlenen vekaletnamelerin resmi belge olup, bu hususta tanık dinletme talebini kabul etmediklerini, tarafı olmadıkları başka bir dava dosyasından alınan Akdeniz Üniversitesi Adli Tıp A.BD. Başkanlığı'nın ... tarihli raporu, hasta yakınlarının anlatımına göre davacının 2011 yılında alzheimer hastalık tanısı konulduğunu peşinen kabul ettiği için, tıbbi gerçeklerle bağdaşmayan bir rapor olduğunu, davacının akıl sağlığının yerinde olup olmadığı konusunda İstanbul Adli Tıp Kurumundan yeni rapor alınmasını talep ettiklerini, ipotek edilen taşınmazlar “Aile Konutu “ niteliğinde olmadığından eş muvafakatı gerekmediğini, kefalete dayalı takip söz konusu olmadığından davacının kefalete ilişkin iddialarının davayla ilgisi bulunmadığını, davalı ... A.Ş. nin davacının oğluna kullandırdığı krediyi iyiniyetle tahsil etmek için takip başlattığını beyanla, öncelikle arabuluculuk dava şartı yerine getirilmemiş olduğundan davanın usul yönünden reddine, davacının adli yardım talebinin reddine, davacının yargılama harçlarını yatırması halinde davanın esastan reddine, davalı ... A.Ş.lehine %20 tazminata, yargılama masrafları ve avukatlık ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir. Taraflara usulüne uygun meşruhatlı davetiyeler tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmıştır. Davacının taraf olduğu Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Kolluk Amirliğine müzekkere yazılarak davacının mali ve sosyal durumuna ilişkin tutulan tutanak dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizce davacının adli yardım talebi kabul edilmiştir. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Antalya ... Sulh Hukuk Mahkemesine müzekkere yazılarak .../... Esas -.../... Karar sayılı dava dosyasından verilen vesayet kararınının uyap sistem üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında SGK İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davacının 2005 yılından itibaren ... sisteminden davacının kullandığı ilaçlara ilişkin kayıt ve belgeler celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas, Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin .../... Esas sayılı dava dosyalarında davacı hakkında verilen Adli Yardım kararının kabulüne dair kararlardan birer örneği celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dava dosyasında arabuluculuk tutanak aslının gönderilmesi ile Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dava dosyasından davanın açılmamış sayılmasına ilişkin verilen karardan bir örneği celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında ... Tapu Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... ili ... ilçesi ... Mah. ... ada ... parsel ... nolu bağımsız bölüm ile ... nolu bağımsız bölümlere ilişkin davacı aleyhine tesis edilen ipotek senetlerini de içerir tapu kayıtları ve resmi senet celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Akdeniz Üniversitesi Hastanesine müzekkere yazılarak davacı hakkında akıl hastalığı bulunup bulunmadığı hususunda düzenlenen rapor(Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının ... gün ve ...-... nolu raporu)dan bir örneği celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında ... ... Hastanesine müzekkere yazılarak davacıya ait tedavi evrakları ve alzheimer teşhisine ilişin tüm kayıt ve belgeler celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Antalya ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... Esas, .../... Karar sayılı dava dosyasındaki Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesinin ... tarih ... sayılı sağlık kurulu raporundan bir örneği celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesine müzekkere yazılarak ... tarih ve ... sayılı sağlık kurulu raporundan öncesine ait davacının tedavi evrakları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında ... Tapu Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... tarihli ...-... yevmiye numaralı ipotek senetleri/işlemleri nedeniyle ipotek borçlusu ... ...'in başvurusunun bulunup bulunmadığı, başvuru var ise vekaleten mi, asaleten mi olduğu ile varsa buna ilişkin kayıt ve belgeler celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Antalya ... Noterliğine müzekkere yazılarak ... tarih ... yevmiye numaralı vekaletnamesi ile ... tarih ... yevmiye nolu düzenleme şeklindeki vekaletname ve ekindeki sağlık kurulu raporu celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında ... Tapu Müdürlüğü’ne müzekkere yazılarak ... ilçesi, ... mahallesi ... ada ... parsel, ... ve ... nolu bağımsız bölümler üzerine ipotek tesis edildiği bildirilmekle söz konusu ipoteklerin ekindeki vekaletnameler ile varsa sağlık kurulu raporları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında Antalya ... Noterliği’ne müzekkere yazılarak ... tarih ... yevmiye nolu vekaletname ekindeki sağlık kurulu raporu celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasında ... ... Hastanesine ve ... ... hastanesine müzekkere yazılarak davacıya ait tedavi evrakları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı takip dosyasındaki (eski numarası:Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas ) ... tarihinde alıcı ...’ya satışı gerçekleştirilen ... ili ... ilçesi ... Mahallesi ... ada ... parsel ... ve ... nolu bağımsız bölüm taşınmazların satışına ve satıştan dosyaya giren para ve yine dava konusu olan taşınmazların kirasından dosyaya giren paraların tutarına ilişkin kayıt ve belgeler ile ayrıca ... dava tarihi itibariyle dosya kapak hesabı celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Davalı bankaya müzekkere yazılarak asıl borçlu dava dışı ... Şti ile davalı banka arasında düzenlenen ... tarihli ... TL limitli çerçeve kredi sözleşmesi ve bu kapsamda kullandırılan ...-...-... ve ... tarihli kredili mevduat hesabı kredisine ilişkin geri ödeme planları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizce yapılan yargılamada: ... tarihli oturum ... nolu ara karar gereğince dosyanın Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyası ile birlikte gönderilerek bu dava dosyası içerisindeki tedavi evrakları, kayıt ve belgeler birlikte incelenmek suretiyle Antalya ... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye sayılı vekaletnamesinin düzenlendiği tarih olan ... ve ipoteğin ... tarih ...-... yevmiye nolu ipotek belgelerinin tesis tarihi itibariyle davacı asilin vekaletname ve ipotek tesisine ilişkin tasarruf ehliyetinin (yaptığı işlemlerin anlam ve sonuçlarını kavramaya ilişkin) bulunup bulunmadığı hususunda rapor tanzimine karar verilmiş, Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulunun ... tarihli raporda özetle; "...Yukarıda sıralanmış tıbbi belgeler ile dava dosyasında belirlenen ve adli tıbbi yorumlamayı ilgilendiren hususların değerlendirilmesinden; görülmekte olan “vekaletnamenin düzenlendiği tarih olan ... ve ipoteğin ... ipotek belgelerinin tesis tarihi itibariyle vekaletname ve ipotek tesisine ilişkin tasarruf ehliyetinin (yaptığı işlemlerin anlam ve sonuçlarını kavramaya ilişkin) bulunup bulunmadığı” sorulan ... oğlu, ... doğumlu ... ...’in Kurulumuzca ... tarihinde yapılan muayenesi sonucunda; fiili ehliyetini müessir ve kişide şuur ve harekat serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak mahiyet ve derecede olan (demans) denilen bunama hali saptanmış ise de; ... vekaletname ve ... ipoteğin tesis tarihlerinden yaklaşık bir buçuk(1.5) ay önce düzenlenen ... nin ... tarih ve ... nolu tek hekim raporunda “...sorulara tam ve düzgün cevap verdiği bu haliyle akli melekeleri yerinde olup, hukuki ehliyetini kendi iradesiyle kullanabilmesine ve temyiz kudretine haiz olmasına engel bir durumu olmadığı” yine aynı merkezin vekaletname tarihi olan ... tarihli ve ... nolu tek hekim raporunda; “.... şahsın düzenlemiş olduğu bilgi formu ve ... tarihinde yapılan fizik muayenesi sonucunda adı geçen sorulara tam ve düzgün cevap verdiği bu haliyle akli melekeleri yerinde olup, hukuki ehliyetini kendi iradesiyle kullanabilmesine ve temyiz kudretine haiz olmasına engel bir durumu olmadığı’’, ... Hastanesi’nin dava konusu tarihlerden yaklaşık 6.5(altıbuçuk) ay sonra ... tarih ve ... nolu raporunda “... tarihinde müracaat eden ... ... ayaktan muayene edilmiş ve iş bu rapor tanzim edildi, yapılan psikiyatrik muayene ve psikometrik değerlendirme sonucu akli melekeleri yerinde olduğu, vekaletname vermesinde sakınca olmadığı, fiili ve hukuki ehliyete haiz olduğu” şeklinde belirtildiği anlaşılmakla, kişide saptanan “Demans” denen bunama halinin klinik, fizyopatolojik ve ilerleyici vasfı dikkate alındığında işlem tarihine teşmil ettirilemeyeceği; işlem tarihlerinde fiil ehliyetini müessir ve kişide şuur ve hareket serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak veya azaltacak mahiyet ve derecede akıl hastalığı, zeka geriliği, bunama hali veya organik defisiter araz içinde bulunduğunu gösteren tıbbi bulguya rastlanmadığı, kendisinde mevcut sistemik hastalıklarının da tek başına fiil ehliyetini etkilemeyeceği, işlem tarihlerinde telkinlere mukavim olabileceği, kendi hür iradesi istikametinde serbest olarak eylem ve işlemlere girişebileceği tıbbi kanaatine varıldığı; bu duruma göre ... ...’in vekaletnamenin düzenlendiği tarih olan ... ve ipoteğin ... ipotek belgelerinin tesis tarihi itibariyle fiil ehliyetine haiz olduğu (vekaletname ve ipotek tesisine ilişkin tasarruf ehliyetinin (yaptığı işlemlerin anlam ve sonuçlarını kavramaya ilişkin)) bulunduğu oy birliği ile mütalaa olunur." sonuç ve kanaatine varılmıştır. Dava dosyası Mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyası ile birlikte İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek bu dava dosyası içerisindeki tedavi evrakları, kayıt ve belgeler ile tüm raporlar ve davacı tarafından sunulan uzman mütalaası birlikte incelenmek suretiyle Antalya ... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye sayılı vekaletnamesinin düzenlendiği tarih olan ... ve ipoteğin ... tarih ...-... yevmiye nolu ipotek belgelerinin tesis tarihi itibariyle davacı asilin vekaletname ve ipotek tesisine ilişkin tasarruf ehliyetinin (yaptığı işlemlerin anlam ve sonuçlarını kavramaya ilişkin) bulunup bulunmadığı hususunda Tıp Fakültelerinin Nöroloji bölümünde görevli nöroloji uzmanı üç bilirkişi ile Ruh ve Sinir Hastalıkları uzmanı iki bilirkişi ve Adli Tıp uzmanı iki bilirkişiden oluşan 7 kişilik bilirkişi heyetine tevdi ile dosyada bulunan tüm raporlar ve davacı tarafından sunulan uzman mütalaası birlikte değerlendirilmek suretiyle, mahkeme ve yargı denetimine elverişli tüm raporlar arasındaki çelişkileri giderir nitelikte rapor tanzimine karar verilmiş, bilirkişiler ... ..., ... ..., ... ..., ... ..., ... ..., ... ..., ... ... tarafından ibraz edilen ... tarihli raporda özetle; "...Adı geçen hakkında ..., ..., ..., ... tarihlerinde aile hekimi tarafından, ... tarihinde ise ikinci basamak sağlık merkezinde psikiyatri uzmanı tarafından Mini Mental Durum Muayenesi uygulanarak (skor 24/30) akli melekeleri yerinde raporu düzenlenmiş olmasının bu zaman aralığında 5 (beş) kez muayene ve hukuki ehliyet değerlendirmesini içerdiği ve içerik olarak tutarlılık gösterdiği, ayrıca Adli Tıp Kurumu Adli Tıp ... İhtisas Kurulunun ... tarih ve ... karar nolu ... tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğu, Adli Tıp ... Üst Kurulunun ... tarih, ... karar sayılı; ... tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğuna, Adli Tıp ... Üst Kurulunun ... tarih ve ... karar nolu; ... tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğuna, Adli Tıp ... İhtisas Kurulunun ... tarih ve ... karar nolu raporunda; vekaletnamenin düzenlendiği tarih olan ... ve ipoteğin ... ipotek belgelerinin tesis tarihi itibariyle fiil ehliyetine haiz olduğu (vekaletname ve ipotek tesisine ilişkin tasarruf ehliyetinin yaptığı işlemlerin anlam ve sonuçlarını kavramaya ilişkin) bulunduğuna dair raporlar hep birlikte değerlendirildiğinde ...-... tarih aralığında toplam 4(dört) kez hukuki ehliyetinin bulunduğuna dair tıbbi kanaatlerin bildirilmesi kişide süreç içerisinde hafif bilişsel kayıpların olmasına rağmen somut olarak Demansa dair bulgu ve belirti saptanmadığını gösterdiği, gerek tek hekim gerekse kurul raporlarında hukuki ehliyetinin bulunduğunun belirtilmesi göz önüne alındığında; Antalya ... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye sayılı vekaletnamesinin düzenlendiği tarih olan ... ve ipoteğin ... tarih ...-... yevmiye nolu ipotek belgelerinin tesis tarihi itibariyle ... ...’in vekaletname ve ipotek tesisine ilişkin tasarruf ehliyetinin (yaptığı işlemlerin anlam ve sonuçlarını kavramaya ilişkin) bulunduğu," sonuç ve kanaatine varılmıştır Dava dosyası re'sen seçilen bankacı bilirkişiye tevdi ile davacının fazla ödeme iddiası nedeniyle taşınmazın satış tarihi itibariyle fazladan yapılan tahsilat olup olmadığı hususunda mahkeme ve yargı denetimine elverişle rapor tanzimine karar verilmiş, bankacı bilirkişi ... ... tarfından mahkememize sunulan ... tarihli raporda özetle; "...Davacı ... ...’in, maliki olduğu depolu ... niteliğindeki ... İli, ... İlçesi ... mah. ... ada ... parselde kayıtlı taşınmazlarının, ... numaralı bağımsız bölümün ... TL. bedelinde 1.derecede süresiz %75 değişken faizli; ... numaralı bağımsız bölümün ise ... TL. bedelinde serbest dereceden yararlanma hakkıyla 2.derecede süresiz %75 değişken faizli olarak dava dışı ... Şirketinin kredi sözleşmesine dayanılarak asaleten veya kefaleten açılmış ve açılacak tüm nakdi ve gayri nakdi kredilerinden doğmuş ve doğacak borçları karşılığında ... tarihli ... ve ... numaralı İpotek sözleşmeleriyle davalı banka lehine ipotek verdiği, Ayrıca, ... tarihinde düzenlenen Kefalet Sözleşmesiyle, davalı banka ile dava dışı ... şirketi arasında bağıtlanan ... tarihli ... TL. kredili limitli çerçevekredi sözleşmesine dayalı olarak kullandırılmış ve kullandırılacak kredilere, el yazısıyla ifade edilerek müteselsil kefil olduğu, eşi ... ...’in ... tarihli beyanıyla kefaletine eş sıfatıyla muvafakat edildiği, Kredi sözleşmesine sağlanan müteselsil kefalet dışında, dava dışı banka emrine ... keşide tarihli ... vadeli ... TL. tutarında dava dışı şirketin borçlusu, davacı ... ... ve dava dışı ... ...’in avalist oldukları banka tarafınca munzam teminat olarak alındığı, anlaşılmakta olup, Davacı ... ...'in davalı banka tarafınca dava dışı şirkete açılan ve kullandırılan kredilere sağladığı azami had ipoteği nedeniyle ipotek limitiyle sınırlı olmak üzere ipotek borçlusu olması dışında ayrıca, ... TL. kefalet tutarı üzerinden dava dışı şirketin kredi borcunun müteselsil kefili durumunda bulunduğu, Davalı banka tarafınca dosyaya gönderilen kayıtların incelenmesinde, kredilerin kullandırım koşullarını gösterir taksitli kredilerin geri ödeme planlarının ibraz edilmemesi nedeniyle kredilerin işleyen akdi ve temerrüt faizlerinin denetlenebilmesi mümkün olmamakla birlikte, yukarıda ayrıntılı olarak gösterildiği üzere kredilerin takip hesabında kayıtlı olduğu tutarların kat ihtarnamesi ve icra emriyle uyumlu olduğunu, ... TL. anapara tutarı olan kredili mevduat hesabı temerrüt faizinin %28,08 olarak anapara/asıl alacak tutarından ayrılması gereğinin yerine getirilmemekle birlikte, kat öncesi işleyen faizlerin anapara alacağına kapitalize edilmeyerek dava dışı şirket lehine anapara tutarının asıl alacak olarak talep edildiği, görüldüğü, Kesinleşen icra emrinin esas olarak takdiri halinde, Sayın Mahkemenin ara kararında talep ettiği “davacının fazla ödeme iddiası nedeniyle taşınmazın satış tarihi itibariyle fazladan yapılan tahsilat olup olmadığı hususunda” rapor düzenlenebilmesi yönüyle, Mahkemenin müzekkeresiyle ... tarihinde dosyaya gönderilen icra evrakında davacı tarafın maliki olduğu Antalya ... İcra Dairesinin .../... esas sayılı dosyası kapsamında (Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... esasında kayıtlıdır.)yapılan ihalede alıcı ... ...’a ... tarihinde satışı gerçekleştirildiği belirtilen ... İli, ... İlçesi ... mah. ... ada ... parsel ... ve ... numaralı bağımsız bölüm taşınmazların satışına ve satıştan dosyaya giren para ve yine dava konusu olan taşınmaz kirasından dosyaya giren paraların tevsikinin gerektiği, İcra Dairesince dosyaya gönderilen evrakta sözü edilen belgelere rastlanmadığı ve İcra Dairesinden ... dava tarihi itibariyle kapak hesabı talep edilmesinin yerinde olacağı," sonuç ve kanaatine varılmıştır. Bankacı bilirkişi tarafından sunulan ... tarihli ek raporda özetle; "... ... tarihli kredinin geri ödeme planı incelendiğinde, geri ödemesi bulunmayan kredinin ... vadeden başlayan üçer aylık ödeme vadelerinde 60 ay vadeli, yıllık %17,4 akdi faizli olarak ... TL. üzerinden açıldığı, ... tarihli kredinin geri ödeme planı incelendiğinde geri ödeme yapılmayan kredinin ... vade tarihinden başlayan yıllık vadelerde beş taksitte geri ödemeli yıllık %17,4 akdi faizli olarak ... TL. üzerinden açıldığı ve kullandırıldığı, ... tarihli kredinin ise ... vade tarihine geri ödemeli %24 akdi faizli ... TL. üzerinden açıldığı ve kullandırıldığı, Anlaşılmakta olup, ... tarihinde ... TL. üzerinden kullandırılan kredinin ise geri ödeme planı bulunmadığından akdi faiz oranının belirlenemediğini, Taraflar arasındaki sözleşmenin “Temerrüt Faizi” başlıklı 2.81. maddesinde, muaccel banka alacağına temerrüt halinde TL kredilerinde bankanın kısa vadeli kredilere uyguladığı en yüksek cari faiz oranına %50 ilave edilmesiyle hesaplanacak oran üzerinden temerrüt faizi uygulanacağı ve faiz üzerinden tahakkuk edecek gider vergisinin yansıtılacağı yazılı olup, davacı ve kredi borçlusu şirket ve kefillere keşide edilen kat ihtarnamesinde temerrüt halinde %54 oranında temerrüt faizi uygulanacağı yazılıdır. Kredilerin takip hesabında kayıtlı olduğu tutarların kat ihtarnamesi ve icra emriyle uyumlu olduğu, ... TL. anapara tutarı olan kredili mevduat hesabı temerrüt faizinin %28,08 olarak anapara/asıl alacak tutarından ayrılması gereğinin yerine getirilmediği hususlarının önceki raporda belirtildiğini, Davaya konu kesinleşen icra takibi: dava dışı şirket aleyhine Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... tarih ... esas sayılı İpoteğin Paraya çevrilmesi yoluyla takip dosyasıyla, her bir ipotekli taşınmazın ipotek belgesindeki limitiyle sorumlu olduğu belirtilerek, ... Anapara/Asıl alacak ... İşleyen akdi faizi ... BSMV(gider vergisi) ... İşleyen temerrüt faizi ... Masraf olmak üzere toplam ... TL. (takip çıkışı) tahsili ve Gayri nakdi çek kredisinden 8 yaprak karşılığında ... TL’nin depo edilmesi, asıl alacak tutarına takip tarihinden itibaren %54 temerrüt faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisi işletilmesi talebidir. Raporu takiben Antalya Genel İcra Müdürlüğünce .../... esas sayılı takip dosyasından dosyaya gönderilen ... tarihli yazı ve ... dava tarihi itibariyle yapılan kapak hesabının incelenmesinde; Davacı ... ...’in maliki olduğu ipotekli taşınmaz dahil satışı yapılan taşınmazlardan ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ... TL ve ... tarihinde ... TL, kira bedellerinden ise ...-... tarihleri arasında toplam ... TL. olmak üzere ... TL. paranın dosyaya girdiği, dosyaya giren paranın ... TL. olan asıl alacak tutarını dahi karşılamaması bir yana TBK 100 uyarınca tahsilatın öncelikle icra masraf, tahsil harcı, vekalet ücreti ve işleyen faize mahsup edileceği dikkate alındığında, taşınmazın satış tarihi itibariyle fazla bir ödemeden söz edilmesinin mümkün bulunmadığı," sonuç ve kanaatine varılmıştır. ... tarihli ek raporda; "... ... tarihli ek raporumuzun “Dosyada mevcut kayıtların incelemesi” başlığındaki 1.maddesinde, dava dışı şirkete ... tarihinde ... numaralı ... TL. tutarında taksitli ticari kredi açıldığı ve kullandırıldığı, krediye ... tarihinde ... TL. anapara, ... TL. faiz ve gider vergisi olmak üzere yapılan tahsilatı takiben kredinin ... TL. anapara bakiyesinin ... tarihinde Takip hesabına aktarıldığı, ifadesiyle açıklanan ... TL. anapara bakiyesinin kredinin geri ödeme planında 1.taksit ödemesi sonrasında anapara bakiyesi olarak kayıtlı olduğu ve incelenen kaydın geri ödeme planıyla mutabık olduğu, Geri ödeme planını incelenmesinde, dava dışı şirkete ... tarihinde açılan ve kullandırılan ... TL. kredinin ... vadeden başlamak üzere yıllık vadeler halinde 5 taksit halinde ... TL. her biri ... TL geri ödemeli ve aylık %1,25 yıllık bazda %15 akdi faizli olduğu, görülmekte olup, raporumuza ilave edilecek başkaca bir husus bulunmamaktadır." sonuç ve kanaatine varılmıştır. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE; Dava, İİK 72/3. Maddesine dayalı icra takibinden sonra açılan borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir. Dava dilekçesinde iş bu dava ile aynı konuda daha önce Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası ile dava açılmış olup, yargılama harç ve giderlerinin ödenmemesi sebebiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği belirtilmiştir. Mahkememizce ilgili dava dosyası celp edilmiş incelenmesinde: Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih, .../... Esas, .../... Karar sayılı ilamı ile davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, kararın Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... tarih, .../... Esas, .../... Karar sayılı ilamı ile onanarak aynı tarihte kesinleştiği anlaşılmıştır. Derdestlik; 6100 sayılı HMK'nin 114/I-ı. maddesinde dava şartı olarak düzenlenmiştir. Dava şartı olan derdestlik nedeni ile davanın reddi için üç koşulun birlikte bulunması gerekmektedir. Bunlar; 1-Davanın daha önce aynı veya başka bir mahkemede açılmış olması, 2-Birinci davanın görülmekte olması, 3-Daha önce açılmış ve görülmekte olan dava ile ikinci davanın aynı olması koşuludur. Bu dava ile görülmekte olan başka bir davanın aynı dava olduğunu söyleyebilmek için ise, maddi anlamda kesin hüküm gibi her iki davanın taraflarının, konusunun ve dava sebeplerinin aynı olması gerekir. Dava sebebinden maksat da (hukuki sebepler değil) davanın dayanağını teşkil eden vakıalardır (Kuru, Baki; Hukuk Muhakemeleri Usulü, C. IV, 6. Baskı, İstanbul 2001, s. 4217 vd.; Kuru, Baki/ Arslan, Ramazan/ Yılmaz, Ejder; Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı 25. Baskı, Ankara 2014, s. 290 vd.; Yargıtay 8. Hukuk Dairesi'nin 10/04/2019 tarih 2018/3425E. 2019/3983K. sayılı kararı). Usulüne uygun biçimde çağrıldıkları hâlde, davanın taraflarından hiç biri, duruşmaya gelmezse (veya yalnız bir taraf gelip de takip etmeyeceğini bildirirse), mahkemece dava yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir. Mahkeme bu konuda bir karar vermemiş olsa bile, dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmesini gerektiren hâllerden birinin gerçekleştiği anda dosya işlemden kaldırılmış sayılır. Mahkemenin dosyanın işlemden kaldırılmasına daha sonra karar vermiş veya işlemden kaldırma kararını daha yazmış olması dosyanın işlemden kaldırılması tarihi olarak kabul edilemez (Kuru, s. 4059, 4088). Dosyanın işlemden kaldırılması hâlinde, davanın üç ay içinde yenilenmemesi ya da üçüncü defa takipsiz bırakılması durumunda işlemden kaldırılmış olan davanın açılmamış sayılmasına karar verilir. Mahkemenin, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gereken tarihte böyle bir karar vermeyi ihmâl etmiş olması, taraflara bu tarihten sonra davayı yenileme hakkı vermez. Çünkü dava, üç aylık yenileme süresinin bittiği veya dosyanın üçüncü defa takipsiz bırakıldığı tarihte Kanun’dan dolayı açılmamış sayılır. Mahkeme davanın açılmamış sayılmasına daha sonra da karar verebilir. Böyle bir karar, davanın üç aylık yenileme süresinin bittiği veya dosyanın üçüncü defa takipsiz bırakıldığı tarihte açılmamış sayıldığını tespit edici nitelikte bir karardır (Kuru, s. 4125). Davanın açılmamış sayılması kararı ile, açılmasıyla meydana gelen sonuçlar ortadan kalkar. Davanın açılması ile doğmuş olan derdestlik durumu, açılmamış sayılması ile son bulur. Mahkemenin davanın açılmamış sayılmasına ilişkin kararı henüz kesinleşmemiş olsa bile, derdestlik durumu yine de son bulur. Çünkü dava yenileme süresinin bittiği veya üçüncü defa takipsiz bırakıldığı tarihte Kanun’dan dolayı açılmamış sayılmıştır (Kuru, s. 4136). Tüm dosya kapsamı yukarıdaki açıklamalar kapsamında yapılan değerlendirmede, Mahkememizce Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dava dosyasında davanın açılmamış sayılmasına karar verilen ... tarihinden sonra ... tarihinde açılan dava yönünden derdestlik durumunun açılmamış sayılmasına karar verildiği tarihten sonra ortadan kalktığı, söz konusu kararın Yargıtay incelemesinden de geçerek kesinleştiği anlaşılmakla Mahkememizce davanın esası yönünden değerlendirme yapılması gerektiği anlaşılmıştır. Davacı tarafça ipotek belgesinin düzenlendiği tarih ve ipotek belgesinin düzenlenmesine esas vekaletnamenin tanzim tarihi itibariyle davacının fiil /tasarruf ehliyetinin bulunmadığı iddia edilmiş, mahkememizce alınan raporlarda davacının söz konusu tarihler itibariyle fiil/ tasarruf ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce davacının menfi tespit istemine ilişkin olarak icra takip dosyasındaki dava tarihi itibariyle borç miktarı ve ipotekli taşınmazların satışı ile dosyaya giren para tutarı hususunda mahkeme ve yargı denetimine elverişli alınan bilirkişi kök ve ek raporlarında davacı tarafından fazla yapılan ödeme bulunmadığı, davacının hem ipotek borçlusu hem de ipoteğe esas kredi sözleşmelerinde müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatının bulunduğu dikkate alındığında taşınmazların satışı suretiyle dosyaya giren para tutarının takip dosya borcunu karşılamadığı anlaşılmakla açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Her ne kadar davalı tarafça kötü niyet tazminatında bulunulmuş ise de, koşulları ve yasal unsurları oluşmadığından davalı tarafın kötü niyet tazminatı isteminin reddine karar vermek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE, 2-Koşulları ve yasal unsurları oluşmadığından davalı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin reddine, 3-Dosyada davacı tarafın adli yardım talebi kabul edildiğinden ve dava açılırken harç alınmadığından alınması gereken ... TL. başvuru harcı ve ... TL peşin harç toplamı ... TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden, ... TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEDE İRAD KAYDINA, 5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE, 6-Dosyada davacı tarafın adli yardım talebi kabul edildiğinden posta, davetiye, ATK gideri ve bilirkişi giderinden ibaret toplam ... TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 7-Taraflarca yatırılan ve artan gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacı tarafa İADESİNE, Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/03/2026

Başkan ... ¸E- İmzalı Üye ... ¸E- İmzalı Üye ... ¸E- İmzalı Katip ... ¸E- İmzalı