İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2022/325 E. 2026/145 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2022/325
- Karar No
- 2026/145
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
ESAS NO:2022/325 Esas KARAR NO :2026/145
DAVA:İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:28/07/2022 KARAR TARİHİ:01/04/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı sigortalı ...A.Ş., ... ... Makine A.Ş. Hindistan'da mukim ... firmasına "soğutuculu ... jeneratörü" emtiası ihraç ettiğini, taşıma sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ve Abonman Sözleşmesi ile müvekkili tarafından teminat altına alındığını, soğutuculu ... jeneratörü emtiası, ... numaralı konşimento tahtında İstanbul/Ambarlı'dan Hindistan/Kalkuta Limanı'na taşınmak üzere "..." gemisine hasarsız şekilde yüklendiğini, tahliye işlemlerinin ardından, emtianın konteynerden indirilmesi akabinde darbe alarak hasarlandığı tespit edildiğini, yapılan ekspertiz incelemesinde, emtianın hasarlanmasına ilişkin bütün olasılıklar değerlendirilmiş olup emtianın taşınması sırasında kaba elleçlenmesi sebebiyle hasarlandığı tespit edildiğini, 1 numaralı davalı tarafından ise navlun faturası düzenlenerek navlun ücreti bizzat tahsil edildiğini. bu sebeple 1 no'lu davalı TTK md. 1138 ve Yargıtay içtihatları gereğince somut olaya konu taşımada "akdi taşıyan" olarak hareket etmiş olduğundan sorumluluğu söz konusu olduğunu, 2 numaralı davalı ise, hasara sebep veren 1 numaralı davalının sorumluluk sigortacısı ve sigortalısının müvekkili sigortalısına verdiği zarardan sorumlu olduğunu, 3 Numaralı davalı konşimentoyu düzenlemek ve taşıma işlemini fiilen gerçekleştirmek suretiyle somut olaya konu taşımada TTK m.1191 gereğince "fiili taşıyan" olarak hareket ettiğini, bu nedenle, hasarsız bir şekilde gemiye yüklenen emtianın taşıma sırasında hasar görmesi sebebiyle her iki davalı da taşıyan sıfatıyla oluşan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, mvekkili hasar nedeniyle sigortalısının uğradığı zarar ve ziyanı tazmin etmiş olup, 6102 Sayılı TTK 1472. Maddesine göre hukuken sigortalının haklarına halef olduğunu ve "kanuni halef" sıfatını kazandığını beyanla ....İcra Müdürlüğü 2021/... esas sayılı dosyası borçlular/davalılar tarafından yapılan haksız itirazların iptali ile takibin devamına, haksız itirazı ile takibin durmasına sebebiyet veren borçlular/davalılar aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Taş. A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu tazminat talebi açısından müvekkili şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, dava konusu taşımayı üstlenen fiili ve sorumlu taşıyıcının 3 nolu davalı olduğunu, taşıma senedinde taşıyıcı olarak bu şirketin adı yer almakta olup müvekkili taşıyıcı olarak hareket etmediği gibi kendisine izafe edilecek bir kusurda olmadığını, müvekkilinin ise bu şirket adına hareket eden acenta konumunda olduğunu, müvekkili şirketin hiçbir şekilde malın yönetim ve denetim hakkını kazanmadığı bu mal açısından taşıma anlaşmasının tarafı dahi olmadığını, bu nedenle müvekkili şirketin taşıyıcı olarak bir sorumluluğu olmadığı gibi taşıma sözleşmesinin tarafı olarak kabul edilse dahi, yasal hükümler gereği dava ancak 3 nolu şirkete yöneltilmesi gerektiğini, TTK 855/3 gereği ödeme tarihinden itibaren 90 gün içinde davanın açılması gerekirken TTK 855/3'deki hakdüşürücü süreden sonra açıldığını, hasara konu ürünlerin teslim tarihi 11/08/2020 olup, 1 yıllık süre içerisinde açılmayan davanın reddi gerektiğini, müvekkiline süresinde hasar ihbarı yapılmadığını, davacının yaptığı ödemenin haklı bir ödeme olması, poliçe kapsamında olduğunu ispat etmesi gerektiğini, dosyaya abonman poliçesi sunulmuş olup, sunulan sefer poliçesi uçak sefer tarihinden sonraki tarihli olup, ilgisiz bir poliçe olduğunu, yapılan ödemenin poliçe kapsamında olması şart olup, aksi halde sigortanın rücu talep hakkı da olmadığını, sovtaj oranını da kabul etmediklerini, dosyada hasarın nakliye hatası nedeniyle zarara uğradığı yönünde bir tespit olmadığını, ayrıca dosyaya sunulan fotoğraflarda yurtdışı nakliyesi için gönderilen ürünlerin ambalaj ve paketlemesinin hiçbir şekilde taşıma teknik kurallarına uymadığı ambalaj yetersizliği açıkça gözle görüldüğünü, hasar taşımadan değil, limandaki kaba elleçleme ve boşaltma nedeniyle meydana geldiğini, sigorta eksperinin de tespit ettiği üzere hasarın taşıma kaynaklı olduğuna dair hiçbir emare ve delil olmadığı, sigortalının üstlenmiş olduğu Türkiye - ... Limanı / Hindistan denizyolu seferi esnasında oluştuğunu gösteren herhangi bir bulgu/belge ibraz edilemediğinden hasarın teminat dışı olarak değerlendirildiğini, kabul manasına gelmemek koşuluyla müvekkili şirketin husumeti ve sorumluluğu bulunduğuna karar verilse dahi, hasarlı mal açısından bu sorumluluk sınırlı sorumluluk olacağını beyanla davanın reddi ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu taşıma ilişkisinde üst / akdi taşıyıcı ... Taşımacılığı A.Ş.'nin taşıma organizatörü (forwarder) ve/veya taşıyıcı sıfatıyla rol aldığı taşımalardan kaynaklanan sorumluluğu müvekkili sigortacı nezdinde ...-...-... / 1 Sayılı ... Polıcy ile düzenlendiğini, emtianın Türkiye / İstanbul’dan Hindistan / Kolkata Limanı'na kadar olan deniz nakliyesi sigortalı / freight forwarder (akdi taşıyan) ... Kargo tarafından üstlenilmiş olup, diğer davalı alt taşıyıcı ... ... And ... ... ve Dış Ticaret Ltd. Şti ile alt taşıma ilişkisi kurulduğunu, yükün kara yoluyla taşınması işinin davalı taşıyan tarafından üstlenildiğine ilişkin bir bilgi ve belge dosyaya sunulmadığını, yük deniz yoluyla Kolkata Limanı'na, devamında kara yoluyla nihai teslim yeri alıcının iş yerinin bulunduğu ...'a taşındığını, taşıma sürecinde ve yükün nihai alıcıya teslimi esnasında iddia olunan hasarın resmi yetkililerce veya tarafların müşterek katılımı ile tespiti yapılmadığını, teslim sırasında herhangi bir hasar bildirimi yapılmadığını, ekspertiz raporunda ve müvekkili şirket talebi üzerine düzenlenen hasar ekspertiz raporunda, iddia olunan hasarın nerede, nasıl, ne şekilde, hangi aşamada meydana geldiği tespit edilememiş; hasar ve hasarın taşıma sürecinde meydana geldiği iddiadan öteye gidemediğini, sigortalı taşıyan şirket, yükü taahhüt edilen zamanda ve yerde; tam ve hasarsız bir biçimde teslim ettiğini, alıcı ise yükün teslimi esnasında hiçbir çekince ileri sürmeksizin yükü teslim aldığını, somut delillere dayanmaksızın, hasarın taşıma sürecinde oluştuğunu ileri sürmek tahminden öteye gidemeyeceğini, iddia olunan hasar 3 günlük yasal ihbar süresinde bildirilmediğini, yükün tam ve hasarsız teslim edildiği karinesi doğduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla taşıyanın dolayısı ile sigortacının sorumluluğu sınırlı sorumluluğa ve poliçe şartlarına göre belirlenmesini, sigortacı teminat limiti ile sınırlı sorumlu olduğunu, sigortalı ile müvekkili şirket arasında düzenlenen ... sigorta poliçesinde her bir hasarda 2.000,00EUR tenzil-i muafiyet kararlaştırıldığını, ödenecek sigorta tazminatının belirlenmesinde muafiyet tutarı düşülmesi gerektiği halde davacı yan muafiyet tutarını düşmeden tazminat talep ettiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile sigortalının ve müvekkili sigortacının sorumluluğuna karar verilse bile, sigortacı müvekkilinin ödemekle yükümlü olduğu tazminat tutarının 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1186. Maddesi uyarınca sınırlı sorumluluk tutar belirlendikten sonra tenzil-i muafiyet tutarının düşülmesi suretiyle belirlenmesi gerektiğini, davacı tarafından dosyaya sunulan deliller incelendiğinde davacının sadece sigorta bedelini ödemiş olma koşulunu sigortalısına yapmış olduğu ödeme dekontu ile ispatladığı ancak sigortalısının zarara uğradığını ve geçerli bir sigorta poliçesinin varlığını ispat edemediğinin görüldüğünü, kati poliçeyi ve abonman sözleşmeyi dosyaya sunmak zorunda olduğu halde sunmadığını, sigorta poliçesi geçeriz olup davacının halefiyet hakkı bulunmadığını, dava konusu emtiaların satış-teslim şekli CIF Kolkata/Hindistan olarak kararlaştırıldığını, CIF satışta-teslimde yükün taşıyıcıya teslimi ile birlikte yarar ve hasarı alıcıya geçeceğini, bu halde yükün taşıyana teslimi ile birlikte dava dışı satıcının sigortalanabilir menfaati kalmadığından düzenlenen poliçe geçersiz olduğunu, davacı yan tarafından talep edilen tazminat miktarı fahiş olduğunu beyanla davanın reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... and ... ... ve Dış Ticaret Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu olan emtianın Ambarlı/İstanbul’dan .../Hindistan’a taşınması için diğer davalı ... Taşımacılığı ile dava dışı ... İleri Malzemeler ve Teknolojileri A.Ş arasında sözleşme akdedildiğini, taraflar arasında akdedilen taşıma sözleşmesi sonrası taşınacak olan emtianın taşıma işlemi gerçekleştirilmek üzere diğer davalı ... Taşımacılığı ile müvekkili şirket arasında bir başka taşıma sözleşmesi akdedilerek davalı Mars kanuni taşıyan (alt taşımacı) iken müvekkili şirket fiili taşıyıcı (asıl taşıyan) olduğunu, müvekkili şirketin fiili taşıyıcı olarak sorumluluğu TTK m.1191/2 hükmünce; “Bu Kanunun taşıyanın sorumluluğuna ilişkin olan tüm hükümleri, fiilî taşıyanın bizzat gerçekleştirdiği taşımadan sorumluluğu hakkında da geçerlidir. Fiilî taşıyanın adamlarının aleyhine dava açılması hâlinde 1187. maddenin ikinci fıkrası ile 1190. maddenin ikinci ve üçüncü fıkraları uygulanır.” şeklinde belirlendiğin, ancak müvekkili şirketin fiili taşıyan olarak dava konusu emtianın uğramış olduğu zarardan sorumlu olabilmesi emtianın müvekkilinin hakimiyetinde olduğu sırada ziyaa uğraması gerektiğini, müvekkili şirketin fiili taşıyıcı olarak emtianın uğramış olduğu iddia edilen zarardan sorumlu tutulabilmesi için yükleme anından tahliye anına kadar müvekkili şirket hakimiyetinde zarar görmüş olması gerektiğini, müvekkili şirketin emtiayı yükleyip tahliye limanına taşımasını yaptığı ve bu süreçte emtia zarar görmediğini, daha sonraki aşamalarda emtianın hasar aldığı iddia edilerek ekspertiz raporu alındığını ve sorumluluk müvekkili şirkete yüklendiğini, çeşitli ihtimaller değerlendirilerek müvekkili şirketin hasarda sorumlu olduğunun değerlendirilmesi taraflarınca kabul edilemez nitelikte olduğunu, müvekkili şirket tarafından hasarsız olarak tahliye edilen emtiada sonradan oluşan hasarın müvekkili hakimiyetinde oluşmadığı açık olup aksinin ispatlanması gerektiğini, hasarlı olduğu iddia edilen emtianın tahliye limanından teslim alındıktan sonraki iç taşıma sırasında veya emtiayı teslim alanlarca depoya yerleştirilirken veya sonrasında hasar alıp almadığı kesin olarak tespit edilmeden emtiaya ilişkin hasarın müvekkili şirket sorumluluğunda bulunduğu iddiasının ispatı gerektiğini beyanla davanın reddine, davanın kötü niyetli ve icra takibini sürüncemede bırakmaya yönelik olması nedeniyle Davacı Şirketin icra takibi ve dava konusu olan alacak miktarının %20’sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememiz dosyasına sunulan 29/11/2023 havale tarihli bilirkişi raporunda; İş bu ihracat sırasında yaşanan hasar sonrası tüm prosedürün normal olarak işlediği, davalı tarafın banka dekontlarından da anlaşılacağı üzere yapılan arabuluculuk görüşmeleri sonrası mutabık kalınan biçimde vekil ...'a tazminat tutarını gönderdiği kanaatine vardığı, ancak buna karşılık davetlere cevap verilmeyip kanuni belge sunulmaması ve imtina edilmesi sonrası dolayısıyla mağdur zarar gören dava dışı tüzel kişilik adına bir havale yapılıp yapılmadığı net olarak anlaşılamadığı, dava konusu sigortalı mal ile ilgili tüm fatura ve ödeme kayıtlarının tespit edilemediği ve tazminat olarak ödenen bu miktarın dava dışı sigorta yaptıran şirket kayıtlarına girip girmediğinin belirlenemediği hususlarını belirten işbu bilirkişi raporunu, takdiri Mahkemeye ait olmak üzere kanaat bildirilmiştir. 18/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda; Cihazdaki hasarın sebebinin nakliyenin bir aşamasındaki hatalı elleçleme, taşıma esnasında hasarın meydana geldiği, ancak taşımanın hangi aşamasında bu durumun meydana geldiğini tespit etmenin mevcut belge ve bilgilerle mümkün olmadığı, cihazın onarımının ekonomik olmayacağı, tam ziyaya uğradığı kabul edilebileceği, bu durumda hasar miktarının 124.060 USD veya poliçe tarihindeki kur ile 109.381,06 Euro olacağı, konişmento ve navlun faturasındaki kayıtlar çerçevesinde ve aksinin ispatlanmamış olması karşısında, davalı akdi taşıyan Mars Taşımacılığın ve diğer davalı fiili taşıyan ... ...'in Hindistan'da gemiden tahliye edilen yükün alıcının iş yerine kara yolu ile taşınmasını üstlenmediği, zararın süresinde ve usulüne uygun şekilde taşıyan(lar)a bildirilmediği, davalı akdi ve fiili taşıyanların taşımayı kapıdan kapıya üstlendikleri ortaya konamadığından ve kurulumuzda bulunan uzman bilirkişi teknik incelemesi neticesinde, zarara neden olan olayın taşımanın hangi safhasında gerçekleştiğini belirleyemediğinden, zarara neden olan olayın eşya taşıyanın hakimiyetinde iken meydana geldiği hususunun ortaya konamadığı; bu nedenle ve dosyaya taşıyanın yahut adamlarının kusuruyla zararın meydana geldiğini ispata yarayacak bir belge ya da bilgi sunulmamış olması karşısında, TTK m. 1185/4 uyarınca taşıyan lehine oluşan karinenin çürütülemediği, ancak ispat hususunda nihai takdirin Mahkemeye ait olduğu kanaatine varılmıştır.
22/03/2025 havale tarihli bilirkişi ek raporunda;Kök raporumdaki görüşler ve hesaplamaları yönünden bir itiraz olmadığı dolayısıyla rapordaki kanaatleri değiştirecek bir husus bulunmadığı, iş bu ihracat sırasında yaşanan hasar sonrası tüm prosedürün yukarıda bölüm bölüm arz ettiğim şekilde normal olarak işlediği, davalı tarafın banka dekontlarından da anlaşılacağı üzere yapılan arabuluculuk görüşmeleri sonrası mutabık kalınan biçimde vekil ...'a tazminat tutarını gönderdiğinin kesin olduğu, dava dışı ... ... Mak. San. A.Ş.'nin vekilince tahsil edilen bu tutarların yasal defterlere yansıtılmadığının tespit edildiği belirtilmiş 23/12/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda; Kök raporda varılan kanaatin değiştirilmesini gerektiren bir husus tespit edilmediği hususunda görüş bildirilmiştir. Dava; davacı sigorta şirketi nezdinde emtia nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan yük için ödenen sigorta tazminatının davalılara rücu edilmesi istemiyle başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır. Dava konu olan ....icra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyası incelendiğinde, ... Sigorta'nın 75.000 Euro hasar tazminatının rücu edilmesi için davalıla ... A.Ş., ... ... And ... ... Ltd Şti ve ... şirketinin sorumluluk sigortacısı olan ... Sigorta'ya karşı icra takibi başlattığı, davalıların süresinde borca ve fer'ilerine itiraz etmesi nedeniyle takibin durdurulduğu, takibe itiraz ile davanın İİK'nın 67. Maddesine göre süresinde olduğu tespit edilmiştir. Davacı vekili sigortalısı ... İleri Malzemeler ile düzenlenen ... nolu, 05.06.2020 tarihli spesifik poliçe örneği ile hasar tazminatının ödendiğine ilişkin ...bankasının düzenlediği 75.000 Euro tutarındaki ödeme dekontunu dosyaya ibraz etmiştir. Poliçede yer alan bilgilere göre dava konusu emtianın İstanbul/ Kolkota arası taşıma nedeniyle nakliyat rizikolarına karşı sigorta teminatı altına alındığı görülmüştür. Davacı vekilinin 20.09.2023 tarihli dilekçesinde yaptığı açıklamalardan, ödeme dekontunda alıcı olarak gözüken ...'ın ... firmasının vekili olduğu anlaşıldığından, davacının ...Bankası kanalıyla yaptığı ödemeyle TTK'nın 1472 Maddesi gereğince sigortalısının haklarına halef olduğu, böylelikle aktif husumet ehliyetini kazandığı sonucuna varılmıştır. Somut olayda ... ... Mak. San. A.Ş. firması tarafından ... / Hindistan'da yerleşik ...firmasına 29.04.2020 tarih ve ... numaralı fatura muteviyatı 1 set, 4 kasa, brüt 2.540,00 kg, Soğutuculu ... Jeneratörü emtiası CIF/ ... Limanı teslim şartı ile satılmıştır. Emtianın Türkiye'den Hindistan'a olan taşıma işi için ... Taşımacılığı A.Ş. firması ile anlaşılma yapıldıktan sonra, ... Taş. A.Ş. firması da konu nakliye işinin denizyolu kısmı için ... ... and ... ... ve Dış Tic. Ltd. Şti. firmasını taşere/tevdi etmiştir. Dosyaya sunulan delillere göre, sigortalı emtia satıcı firma sorumluluğunda ... numaralı konteynere istiflenerek, İstanbul/ Ambarlı Limanı'nda MV “YM ...” isimli gemiye yüklenmiştir. Sonrasında konteyner, Singapur Limanı'ndan MV “... PENDITA” gemisine aktarılarak Hindistan'ın ... Limanı'na sevk edilmiştir. Gemiden tahliyesinden sonra da ... Limanı'ndan .../.../... plakalı araca yüklenerek ...'da yerleşik nihai varış noktasına kara yolu ile sevk edilmiştir. Emtianın Hindistan'ın ... Liman'ına deniz yolu ile nakliyesi 13.03.2020 tarih ve ... nolu konişmento tahtında yapılmış olup limandan ...'daki varış noktasına olan kara yolu nakliyesi ise 04.08.2020 tarih ve ... no.'lu karayolu taşıma senedi ile gerçekleşmiştir. 13.03.2020 tarih ve ... numaralı konşimento 16.06.2020 tarih ve ... numaralı nakliye faturası, 05.06.2020 tarih ve ... numaralı gümrük beyannamesi düzenlenmiştir.
Ekspertiz raporuna yansıyan bilgilere göre, 11.08.2020 tarihinde nihai varış noktasına ulaştırılan konteyner, Covid-19 protokolleri gereği 10 gün karantinada tutulduktan sonra emtia kutuları, mal sahibi ... ... Mühendisi tarafından dışarıdan incelenmiş ve sağlam oldukları görülmüş, ancak, makine dairesi yenilendiği nedeniyle kutuların açamadığı, mahalde görülen Covid vakasından dolayı alanın kapatıldığı, 27.10.2020 tarihindeki ikinci incelemede kutuların açıldığı ve bu incelemede kargonun hasarlı olduğunu tespit edildiği anlaşılmıştır. 24.11.2020 tarihinde Hindistan'da ...'e ait tesislerde bir ekspertiz çalışması daha yapılmış olup Mahkememiz tarafından görev tevdi edilen teknik bilirkişilerin değerlendirmelerinde ekspertiz raporu ve ... mühendisleri tarafından yapılan tespitler ve dosyaya sunulu fotoğraflardan tahta kutuların dışarıdan herhangi bir darbeye maruz kalmadığı, buna mukabil tahta kutular açıldığında içinden çıkarılan emtiada sıvı azot jeneratörünün çelik azot tankının yerinden düştüğü, l ve 2 numaralı helyum silindirlerinin üzerine düştüğü, kumanda ve PLC devrelerinin yerinden çıktığı, soğutucuda (chiller) ise kapalı devre olan soğutucu akışkan tesisat devresinde bulunan soğutucu akışkanın aktığı/ sızdığı, soğutucunun çalışabilmesi için tesisatın sızdırmaz ve yeterli miktarda soğutucu akışkana haiz olması gerekir. Sızma/akma sebebi tespit edilmeden ve onarılarak tekrar sızdırmazlık sağlanmadan sadece akışkan şarjı ile sistem çalıştırılamaz cihazın tamirinin gerektiği, hasara ilişkin fotoğraflarda ... göstergelerinde beyaz ve mavi karışmış gözüktüğü, bunun ise nakliyenin bir aşamasında cihazın hatalı elleçlendiği/taşındığını gösterdiği, cihazdaki hasarın sebebinin nakliyenin bir aşamasındaki hatalı elleçleme ile hasarın meydana geldiği kanaatine varıldığı, ancak taşımanın hangi aşamasında bu durumun meydana geldiğini tespit etmenin mevcut belge ve bilgilerle mümkün olmadığı ürünün CIF fatura değeri 151.060 USD olduğundan onarımının ekonomik olmayacağı, tam ziyaa uğradığının kabul edilebileceği, hasarlı cihazın sovtaj değerinin 27.000 USD olarak tespit edildiği bildirilmiştir. Davalı ... tarafından dava dışı ... ... A.Ş. adına düzenlenen faturada güzergah “İstanbul-...”; gemi adı “...”; mod “sea freight (deniz navlunu)”; konteyner adedi “1x40”; kap “4 palet”; alıcı “...”; konteyner numarası “.../7”; konişmento numarası “...”; açıklama “konişmento ücreti (40 USD), navlun ücreti (579 USD)”; toplam “4.286,34 TL” olarak gösterilmiştir. TTK m. 921 uyarınca taşıma işleri komisyoncusu, ücret olarak taşıma giderlerini de içeren tek bedel üzerinden fatura düzenlediğinde taşıyıcının veya taşıyanın hak ve yükümlülüklerine sahip olmaktadır. Bu çerçevede davalı Mars'ın dava konusu taşıma bakımından (akdi) taşıyanın hak ve yükümlülüklerine sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yukarıda açıklanan davalı ...'ın düzenlediği faturada güzergah İstanbul-...; mod deniz navlunu olarak gösterilmiş olup gemi adına yer verilmiştir. Faturada, davalı Mars Taşımacılığın taşımanın Hindistan'da gerçekleştirileecek karayolu ayağını da üstlendiğini ortaya koyan bir ibare/açıklama bulunmamaktadır. Somut taşıma bakımından diğer davalı ... ... tarafından düzenlenmiş olan ... numaralı konişmentoda yükleten “... ...”; gönderilen “...”; ihbar adresi “...”; teslim alma yeri “İstanbul”; yükleme limanı “Ambarlı-İstanbul”; boşaltma limanı “Singapur”; teslim yeri “... Limanı- Hindistan”; gemi adı “...”; konteyner numarası “...”; brüt ağırlık “2.540,00 kg”; “4 palet”; düzenlenme yer ve tarihi “İstanbul 13.06.2020”; gemiye yüklendiği tarih “13.06.2020”; yükün tanımı “4 palet soğutuculu sıvı nitrojen tesisi” olarak gösterilmiştir. Konişmentoda ayrıca “CFS/CFS” kaydı bulunmaktadır. Bu bilgilere göre davalı ... ...'in dava konusu taşıma bakımından TTK m. 1238/1 gereği fiili taşıyan sıfatını haiz olduğu anlaşılmaktadır.
Konişmentoda yükleme ve boşaltma limanlarının dışında, teslim alma ve teslim etme yerlerinin ayrıca gösterilmiş olması, karma taşımanın üstlenilmiş olabileceğini akla getirse de teslim yeri “... Limanı” olarak gösterilmiş olup bu durum konişmentoda yer alan CFS/CFS (container freight station / container freight station) kaydı ile de uyumludur. Diğer belge, bilgi ve beyanlardan, konişmentoda "boşaltma limanı" olarak gösterilen Singapur'un aslında aktarma limanı olduğu anlaşılmaktadır. Konişmentodaki bu kayıtlar çerçevesinde ve aksini ortaya koyan başka bir belge ya da bilgi de sunulmamış olduğundan, davalı ... ...'in Hindistan'da gemiden tahliye edilen yükün alıcının iş yerine kara yolu ile taşınmasını üstlenmediği kanaatine ulaşılmıştır. Dosyaya sunulan ve dava dışı ... arasında 22.07.2016'da akdedilmiş olan distribütörlük sözleşmesinden, dava dışı ...'un, beş yıllığına sözleşmede belirtilen bölgede tek yetkili distribütör olarak atandığı anlaşılmaktadır. ... yetkilisinin 20.11.2020'de, saat 15.06'da ...yetkilisine gönderdiği e-postada “söz konusu gönderinin ... bir gönderi olduğu; acentenin ...'daki CFS istasyonunda konteyneri boşalttığı; tüm parçaların haricen iyi durumda boşaltıldığı; Hindistan gümrük işlemlerinin tamamlanmasının ardından gönderinin istasyondan ayrıldığı; harici bir hasarın belirlenmediği; bundan sonra sipariş emri (purchase order) çerçevesinde ve gönderilenin onayı ile yükün karayoluyla taşınarak 11.8.2020'de gönderilene teslim edildiği; Covid 19 önlemleri çerçevesinde paketlerin 10 gün karantinada kaldığı ve ancak bundan sonra muayene edildiği; fakat kutuların açılmadığı; sonrasında 27.10.2020'de yapılan ikinci ziyarette paketlerin açıldığı ve makinelerin hasar gördüğünün belirlendiği” beyan edilmektedir. Ekspertiz raporunda da “kargo parsiyel konteyner yükleme olduğundan Singapur'da ... numaralı konteynerden ... numaralı konteynere aktarıldığı ve ...'da konteynerden kamyona tahliye edilerek yaklaşık 7 gün süren bir yolculuktan sonra nihai alıcısına ulaştığı” açıklaması yer almaktadır. TTK m. 1185/1 uyarınca, yükte tespit edilen zıya veya hasarın en geç eşyanın gönderilene teslimi sırasında taşıyana yazılı olarak bildirilmesi şarttır. Zıya veya hasar haricen belli değilse, bildirimin eşyanın gönderilene teslimi tarihinden itibaren aralıksız olarak hesaplanacak üç gün içinde gönderilmesi yeterlidir. İhbarnamede zıya veya hasarın neden ibaret olduğunun genel olarak belirtilmesi gereklidir. Dosya içeriğinde hasarın TTK m. 1185/1'e uygun şekilde taşıyana ihbar edildiğine yahut TTK m. 1185/2'ye uygun olarak tarafların katılımıyla mahkemece inceleme yapıldığına dair bir belge ya da bilgi bulunmamaktadır. Ekspertiz raporunda da hasar tutanağı bulunmadığı ifade edilmiştir.Bu çerçevede zararın süresinde ve usulüne uygun şekilde taşıyana bildirilmediği sonucuna varılmıştır. Bu durumda TTK m.1185/4 gereği hasarın taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten ileri geldiğine dair karinenin oluşmuş sayılacağından, bunun aksinin yük ilgilisi yada taşıyandan talepte bulunanlarca ispatlanması halinde ancak taşıyan hasardan sorumlu olacaktır. Somut olayda ispat yükü emtia sigortacısının halefi sıfatıyla taşıyanlara karşı dava yöneltmiş olan davacıya aittir. Dosya kapsamındaki deliller çerçevesinde davacı taraf, davalı akdi ve fiili taşıyanların taşımayı kapıdan kapıya üstlendikleri ortaya konamadığından ve bilirkişi heyetinde yer alan teknik bilirkişinin incelemesi neticesinde, zarara neden olan olayın taşımanın hangi safhasında gerçekleştiği belirleyemediğinden, zarara neden olan olayın eşya taşıyanın hakimiyetinde iken meydana geldiği hususu ortaya konamamıştır. Açıklanan nedenlerle ve dosyaya taşıyanın yahut adamlarının kusuruyla zararın meydana geldiğini ispata yarayacak bir belge ya da bilgi sunulmamış olması karşısında, TTK m. 1185/4 uyarınca taşıyan lehine oluşan karinenin aksi ispatlanamamış olduğundan, tüm bu değerlendirmelerin sonucunda davalılar hakkındaki davanın reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Davanın REDDİNE, 2-Koşulları oluşmadığından davalı ... vekilinin kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE, 3- Peşin alınan19.499,97 TL harçtan, karar harcı olan 732,00 TL'nin mahsubu ile fazla alınan 18.767,97 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine, 4- Davalılar vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 208.979,25 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 5- Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.600-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6- Taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, hazır olan taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01/04/2026
Başkan ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Katip ... ¸e-imzalıdır