İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2022/148 E. 2025/31 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2022/148
Karar No
2025/31
Karar Tarihi

T.C. ... 5. FİKRİ ... SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/148 Esas - 2025/31 ... MİLLETİ ADINA

T.C. ... 5. FİKRİ ... SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/148 Esas KARAR NO : 2025/31

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLLERİ : Av... Av.... DAVALI : 1- .... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 2- ... ... ... ....

DAVA : Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali) DAVA TARİHİ : 28/04/2022 KARAR TARİHİ : 22/01/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 31/01/2025 Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili 28/04/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin gıda, dondurma ... türevleri konusunda köklü geçmişe sahip olduğunu, ... Dondurma’nın 1998 yılından itibaren faaliyet gösteren Schöller firmasından 2003 yılında satın alınmasıyla Bursa’nın Akçalar Beldesinde kurulu olan fabrikada üretildiğini, müvekkili şirketin 30. Sınıfta “... ...” markasını tescil ettirmek üzere ... Patent ... Marka Kurumu’na başvurduğunu, davalı şirkete ait 2013/32108, 2017/68312 sayılı “...” ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali bulunduğu gerekçesi ile itiraz edildiğini, davalı Kurum’un 6769 sayılı SMK madde 6/1 uyarınca marka başvurusunu reddettiğini, müvekkili şirketin fasılasız olarak kullanmak suretiyle markalar üzerinde kazanılmış hakkının olduğunu, tescil talebine konu markanın ayırt edici unsurunun “...” olması ... müvekkili markasının “...” ibaresini içeren seri markalarının yeni bir devam markası olması nedeniyle davaya konu 2020/132701 sayılı "... ..." ibareli marka üzerinde müvekkilinin müktesep hakkının bulunduğunu, müvekkili şirketin başvurusu ile davalı şirkete ait markalar arasında benzerlik ... karıştırılma ihtimali bulunmadığını, davalı şirket markalarının “...” markasının görselinde arapça harfler kullanıldığını, müvekkilinin önceki tarihli markalarına seri oluşturduğunu, müvekkili şirketin 2010/17562 sayılı “... ... ...” markası nedeniyle de kazanılmış hakkının bulunduğunu, dava konusu marka başvurusunun, daha önce tescil edilmiş olan “...” marka serisine yeni bir marka eklemekten ibaret olduğunu, TPMK web sitesinde “...” ibaresini içeren çok sayıda markanın olduğunu, davalı şirketin faaliyet gösterip göstermediğinin bilinmediğini, “müvekkili markasının baskın unsurunun “...” ibaresi olduğu ... müvekkili şirketin yaptığı yatırımlar neticesinde “...” ibaresinin herkes tarafından bilinir ... tanınır hale geldiğini, ayırt ediciliği yüksek olduğundan markaların karıştırılma ihtimali bulunmadığını, “...” ibaresinin ayırt edici niteliğinin düşük olduğunu beyanla; ... Patent ... Marka Kurumu YİDK’nın 2022-M-1896 sayılı kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili 09/05/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Kurum tarafından esas alınan sınıflandırma listesine göre markalar arasında sınıf benzerliği incelemesinde; davaya konu markanın kapsadığı sınıftaki mal ... hizmetler ile diğer davalının itiraza mesnet 2017/68312 başvuru numaralı markasının aynı tür mal ... hizmetleri kapsadığını, markaların 30’uncu sınıfta yer alan “Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Dondurmalar, yenilebilir buzlar.” ürünlerini kapsadığını ... söz konusu ürünlerin marketlerde aynı raflarda yer aldığını, markalar arasında benzerlik oluştuğunu, ortalama tüketici nezdinde karıştırılma ihtimali doğacağını ... markaların birbirleriyle ilişkilendirilebilir olduklarını, markaların esas unsurları arasındaki benzerliğin ilk bakışta göze çarptığını, davalı markasının “...” sözcüğünden oluştuğunu, davacı markasının ise “... ...” ibaresinden oluşan sözcük markası olduğunu, her iki markanın da siyah renkte, düz bir fontta yazıldığını, markalar arasında görsel açıdan farklılık oluşturacak bir unsur bulunmadığını, davacının “...” çatı markasını kullanarak seri marka oluşturma gerekçesiyle “...” ibaresini marka olarak tescil ettirmek istediğini, ancak “seri marka oluşturma bahanesi” ile başkasına ait markaya yaklaşılmaya çalışılmasına, başkasının markasıyla iltibas yaratılmaya çalışılmasına izin verilemeyeceğini, markaların esas unsurlarının “...” ibaresi olduğu göz önüne alındığında davacının davalı markası ile aynı markayı tescil ettirmek istediğini ... davalı markasına yakınlaşma çabası içinde olduğunu, markaların görsel, işitsel, kavramsal olarak ayniyet derecesinde benzerlik taşıdığını, YİDK kararının usul ... yasaya uygun olduğunu beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... ... ... ... ... ... ..., dava dilekçesi kendisine tebliğ edilmesine rağmen yasal süre içinde cevap dilekçesi sunmadığından 6100 sayılı HMK m.128 hükmü uyarınca dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılmıştır. UYUŞMAZLIK: Dava, 5000 sayılı Patent ... Marka Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun m.15/C hükmüne göre açılan YİDK kararının iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı kurumun tesis ettiği 2022-M-1896 sayılı YİDK kararının hukuka uygun olup olmadığı, davacıya ait 2020/132701 sayılı "... ..." ibareli marka başvurusu ile davalı şirkete ait redde mesnet 2017/68312 sayılı marka arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunup bulunmadığı, davacının önceki tarihli markalarından kaynaklı olarak müktesep hakkının bulunup bulunmadığı hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.

Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ... başvuru dosyası ile alâkalı kayıtlar getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, bilirkişi heyetinden özel veya teknik hususlara ilişkin rapor alınmış, 06/08/2015 tarih 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ... Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ... Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 201/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraflara tahkikat ... yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ... savunmada bulunma olanağı tanınmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ... GEREKÇE: İşlem dosyasının tetkikinde; davacı şirketin 28.10.2020 tarihinde "... ..." ibareli 2020/132701 sayılı marka başvurusunun yapılan ilk incelemeler sonrasında 12.01.2021 tarih ... 364 sayılı Bülten’de ilan edildiği, söz konusu ilana karşı davalı şirketin 17.02.2021 tarihinde 2013/32108, 2017/68312 sayılı markaları mesnet göstererek SMK m.6/1, m.6/6 ... m.6/9 hükümleri kapsamında itirazda bulunduğu, davacı şirketin 21.04.2021 tarihli itiraza karşı görüş dilekçesi sunduğu, dilekçesinde 2013/32108 sayılı markaya ilişkin olarak kullanmama def'i ileri sürdüğü, davalı şirketin 01.07.2021 tarihli marka kullanım ispat formu ibraz ettiği, Markalar Dairesi Başkanlığı'nca yayına yapılan itirazın reddine karar verildiği, bu karara karşı davalı tarafından 13.10.2021 tarihinde yeniden itirazda bulunulduğu, davacı yanın 12.11.2021 tarihli itiraza karşı görüş dilekçesi sunduğu, yapılan itirazı değerlendiren ... Patent ... Marka Kurumu Yeniden İnceleme ... Değerlendirme Kurulu'nun 2022-M-1896 sayılı YİDK kararı ile itirazın kabulüne ... başvurunun reddine karar verdiği, redde mesnet olarak SMK m.6/1 hükmü uyarınca 2017/68312 sayılı markayı mesnet gösterdiği, iki aylık hak düşürücü süre içinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Davalı ... ... ... ... ... ... ...'in Suriye kayıtlı bir şirket olması nedeniyle, öncelikle söz konusu şirkete tebligat yapılması için uluslararası istinabe metodu denenmiştir. Buna mebni; mahkememizin 02/11/2022 tarihli ara kararının 2 numaralı bendi uyarınca Adalet Bakanlığı Dış ilişkiler ... Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye 15/11/2022 tarih ... sayılı cevabi yazı ile menfi cevap verildiği, Mahkememizin 02/11/2022 tarihli ara kararının 3 numaralı bendi uyarınca Adalet Bakanlığı Dış ilişkiler ... sayılı cevabi yazı ile menfi cevap verildiği, müşahede edilmiştir. Davalı şirketin Suriye kayıtlı tüzel kişi olduğu, Suriye'de yaşanan olaylar nedeniyle tebligat, istinabe gibi adli yardımlaşma taleplerinin iletilmesinin mümkün olmadığının müteaaddit kez mahkememize bildirildiği, her ne kadar mahkememizin 02/11/2022 tarihli ... 1 nolu ara kararı uyarınca; .... Büyükelçiliği ... ... Konsolosluğu'nun örgütlenmesinin kurulması ... işlemesinin iş bu dava bakımından bekletici mesele yapılmasına karar verilmişse de, söz konusu ara kararın üzerinden bir yılı aşkın süre geçmiş olmasına rağmen, söz konusu örgütlenmenin işlemesinin sağlanamadığı, Suriye'de yaşanan olayların ne zaman stabil olacağı, asayiş durumundaki zafiyetin ne zaman ortadan kalkacağı, çatışma ortamının ne zaman izale edileceği gibi hususların belirsizliğini koruduğu, bu durumun mahkememizde görülmekte olan yargılamayı sürüncemede bıraktığı, 6100 sayılı HMK m.30 hükmü uyarınca hâkimin, yargılamanın makul süre içinde ... düzenli bir biçimde yürütülmesini ... gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlü olduğu, bunun için mevzuatın sağladığı imkânların değerlendirilmesi gerektiğinin zaruret halini aldığı, davalı şirkete tebligat yapılması için mahkememizce yapılan iş ... işlemlerin sonuçsuz kaldığı, uluslararası istinabe prosedürünün işletilmesinde fiili imkânsızlık bulunduğu, mahkememizce yapılan her türlü çabaya rağmen davalı şirkete tebligat işlemi gerçekleştirilemediğinden, davalı şirketin adresi meçhul kabul edilerek tebligatların davalı şirkete ilanen tebliğ edilmesine karar verilmiştir. İlk olarak belirtilmesi gerekir ki; Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin ... Hukuk Genel Kurulu'nun yerleşmiş uygulamasına göre (HGK. 19.11.2003 T, E. 2003/11-578, K. 2003/703) YİDK kararının yerinde olup olmadığı, kararın alındığı tarihteki koşullara göre değerlendirilmelidir. (Y11HD, 21.01.2010 T, 2008/4266 E 2010/586 K) Eldeki talep de salt YİDK kararının iptali istemini barındırdığından YİDK karar tarihi olan 03.03.2022 tarihindeki marka işlem dosyasında mevcut maddi ... hukuki olgular dikkate alınarak ... salt marka işlem dosyası ile sınırlı olarak değerlendirme yapılmıştır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6.maddesinin 1.fıkrasına göre; Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ... kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir. Karıştırma ihtimali, ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Bu durum, bir mal veya hizmetin alıcısının bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını ya da hizmetini alma ihtimali biçiminde tanımlanmaktadır. Karıştırılma ihtimali, iltibas kavramından daha geniş bir kavram olup, doğrudan ... dolaylı karıştırılma ihtimali olarak ikiye ayrılır. Bu ayrıma göre eğer mal veya hizmetin aynı işletmeden ileri geldiği yönünde bir algılama ortaya çıkıyor, yani bir işletmeye ait mal veya hizmet, başka bir işletmeye ait mal veya hizmet ile karıştırılıyor ... bu nedenle satın alınıyorsa doğrudan karıştırılma ihtimali söz konusudur. Buna karşın, eğer mal veya hizmetin markası birbirinden ayırt ediliyor ancak bunların aynı işletmenin markaları olduğu ya da bu mal veya hizmetin aralarında ekonomik veya idari bağlantı bulunan işletmelerden geldiği biçiminde bir algılama oluşuyor ise bu halde de dolaylı karıştırılma ihtimalinden söz edilir. Karıştırılma ihtimalinden bahsedilebilmesi için öncelikle önceki ... sonraki markalar arasındaki mal veya hizmet sınıflarının aynı ya da benzer olması gerekir. Mal veya hizmetlerin benzer olup olmadığının belirlenmesinde, karşılaştırılacak mal veya hizmetlerin benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığı, aralarında hammadde-yarı mamül-mamül ürün ilişkisi bulunup bulunmadığı, birbirleri yerine ikame ya da tamamlayıcı ürün ya da hizmet olup olmadıkları, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, marketlerde aynı reyon ya da raflarda satılıp satılmadıkları, aynı toptancılarda satılıp satılmadıkları gibi kriterler göz önünde tutulmalıdır. Sınıfsal benzerlik karşılaştırmasında gerek Nice sınıflandırması gerekse de ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğleri mahkemeler bakımından bağlayıcı değildir. Somut olayın özelliklerine göre ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğinde farklı sınıflarda yer almalarına rağmen ilgili alıcısı nezdinde karıştırmaya yol açacak nitelikteki ürün ... hizmet markalarının kapsadıkları mal ... hizmet sınıflarının benzer olarak değerlendirilmesi de mümkündür. Karıştırılma ihtimali bakımından sınıfsal benzerliğin söz konusu olması halinde önceki ... sonraki markanın aynı ya da benzer olup olmadıklarının incelenmesi gerekir. Markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenirken markayı oluşturan her bir unsura göre değil, bir bütün olarak karşılaştırılan markaların bıraktığı genel, global izlenim, markaların bütünü ile bıraktığı etki dikkate alınacaktır. Markalarda eğer tanımlayıcı unsurlar var ise bu unsurlar değerlendirme dışı bırakılacaktır. Global değerlendirmeye göre, karşılaştırılan markalar arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olup olmadığı incelenirken, ilgili alıcısı nezdinde bıraktıkları genel intibaya göre markaların benzer olup olmadığı, markalar arasında görsel, işitsel ... kavramsal benzerlik bulunup bulunmadığı, ortalama alıcısının algısının ... satın alma kararı verirken göstereceği özen ... dikkat derecesinin ne olduğu, markalar veya işletmeler arasında bağlantı ihtimalinin söz konusu olup olmadığı gibi hususlar incelenerek değerlendirme yapılmalıdır. Bu şekilde inceleme yapılırken, markanın toplumda ne kadar tanındığı, markaların ayırt edici unsurlarının neler olduğu, markanın hitap ettiği ürün ya da hizmetin tüketici kitlesinin kimler olduğu, bu kitlenin satın alma sürecinde göstermeleri beklenen dikkat ... algılama düzeyinin ne olduğu, mal veya hizmetin niteliğinin ... fiyatının ne olduğu, markanın ne kadar özgün, ayırt edici ya da tanımlayıcı olduğu, seri marka algılamasına yol açıp açmadığı gibi hususlar dikkate alınmalıdır. Belirtilen açıklamalar ışığında, tarafların iddia ... savunmaları, marka işlem dosyası, redde mesnet marka, hukuki nitelendirme hali hariç olmak üzere maddi vakıalara ilişkin tespitler barındıran bilirkişi raporu ... tüm dosya kapsamına göre; Dava konusu marka başvurusu, 30. sınıfta yer alan “Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Dondurmalar, yenilebilir buzlar” emtiaları bakımından başvuruya konu edilmiştir. Redde mesnet kabul edilen davalı şirkete ait 2017/68312 sayılı marka ise hali hazırda 30. sınıfta tescilli olup, “Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Dondurmalar, yenilebilir buzlar” emtialarını içermektedir. Sonuç olarak, dava konusu marka kapsamında yer alan emtialar ile davalı şirkete ait redde mesnet marka kapsamında ayniyet oluşmuştur. Dava konusu marka başvurusu, “... ...” ibaresinden oluşan bir kelime markasıdır. Marka kapsamında herhangi bir renk ya da şekil unsuru kullanılmamıştır. Kelimelerin ikisi de aynı punto ile aynı satırda yazılmış, herhangi bir kelime ön plana çıkarılmamıştır. “...” ibaresi, ... Dil Kurumu çevrimiçi sözlüğünde “Çimenlerle kaplı, açık, geniş bir alanda, ufak bir topu özel sopalarla ilerleterek belli bir deliğe sokma amaçlı oynanan oyun.” olarak tanımlanmıştır. “...” ibaresi ise İngilizce’de “çocuk, genç, küçük” anlamlarına gelen bir kelimedir. Davalı şirkete ait redde mesnet marka ise, üstte Arapça harflerle yazılmış bir ibare ile altta “...” ibaresinden oluşmaktadır. Arapça harflerin ülkemizde ortalama tüketici tarafından okunması ... anlaşılması mümkün olmadığından, redde mesnet markada esas unsur “...” ibaresidir. Taraf markaları, ortak olarak “...” kelimesini içermekte, uyuşmazlık bu ibarenin ortaklığından kaynaklanmaktadır. Kendisinden önce tescil edilmiş bir markadaki ibare ile birlikte, kendi unsurlarını içinde barındıran kompozit bir markanın, önceki marka ile iltibas oluşturup oluşturmadığına karar verilebilmesi için, önceki markanın kendi başına, bağımsız bir ayırt edici karakterinin olup olmadığının ... taraf markalarındaki ortak unsurun, sonraki markada baskın unsur olup olmadığının incelenmesi gerekmektedir. Davacı tarafın da ifade ettiği üzere, davacı adına “...” ibareli çok sayıda markası bulunmaktadır. Davacının önceki tarihli markaları incelendiğinde, “...” ibaresi ile birlikte, (tali ya da esas unsur niteliğinde) ikinci bir kelime kullanılarak “...” ibaresi ile bir marka serisi yaratıldığı, “...” ibaresinin “çatı marka” niteliği taşıdığı tespit edilmiştir. Taraf markaları global olarak karşılaştırıldığında; dava konusu marka kapsamında yer alan 30. sınıf emtiaların, davalı şirkete ait redde mesnet marka kapsamında yer alan emtialar ile ayniyet taşıdığı, dava konusu edilen emtialar bakımından ilgili tüketicinin dikkat ... özen seviyesinin görece düşük olduğu, dava konusu markada yer alan “...” ibaresinin çatı marka özelliği taşıdığı ... “...” ibaresinin, dava konusu markada marka algısı yaratan unsur olduğu, davalı şirket markasının da esas unsurunun “...” ibaresi olduğu, “...” ibaresinin orijinal bir ibare olmadığı ... “küçük, genç” anlamını taşıyan bir ibare olduğu, fakat dava konusu markada, anlamına vurgu yapan bir kullanımdan bahsedilemeyeceği, davalı şirketin redde mesnet markasının da esas unsurunun “...” ibaresi olduğu gözetildiğinde, esas unsurlar bakımından ayniyet taşıyan markaların görsel, işitsel ... kavramsal olarak benzer olduğu, dava konusu marka kapsamında, davalı şirket markasından uzaklaşmasını sağlayacak bir unsurun da bulunmadığı, ortalama tüketici kitlesinin görece düşük bilgi ... dikkat düzeyine sahip kimseler olduğu da gözetildiğinde, markalar arasında karıştırılma ihtimalinin bulunduğu, markaların aynı emtialardan oluştuğu, ortalama tüketicinin taraf markalarını aynı emtialar üzerinde gördüğünde ya da işittiğinde, farklı marka ile karşı karşıya olduklarını anlayabilmelerinin mümkün olmaması, taraf markalarının birbiri ile ilişkilendirme ihtimalinin bulunması nedeniyle, somut olay bakımından davanın konusunu oluşturan tüm emtialar bakımından, markaların ilişkilendirilmesi ihtimaline dayalı olan nispi tescil engeline ilişkin şartların oluştuğu kanaatine varılmıştır. Yargıtay 11. HD.’nin 19.09.2008 tarih ... 2007/7547E., 2008/10251K. sayılı “Ece Lady / Ece Toff” kararında kazanılmış hak teşkil eden önceki markaların tespiti yönünden bazı kıstaslar getirmiştir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 19.09.2008 tarihli ... 2007/7547E. – 2008/10251K. Sayılı kararına göre; Bir işletme tarafından uzunca süredir kullanılan markanın asli unsuru muhafaza edilerek ... markanın bu işletme ile bağlantısı ... tüketici nezdinde yarattığı izlenim korunmak suretiyle, önceki markanın kapsadığı ürünlerin veya bir ürün çeşidinin tüketiciye yenilenmiş bir marka imajı ile sunulması ... bu yolla marka sahibi işletmenin piyasaya arz ettiği ürünlerinin de işletmesel köken olarak öncekilerle bağlantılı olduğu mesajını veren yeni markalar yaratmak amacıyla önceki markada yer alan asıl unsurun yanına başkaca asli .../veya tali unsurlar ekleyerek oluşturduğu markaların seri marka olarak kabulü olanaklıdır. Bu tür markalar niteliği itibariyle 556 sayılı KHK'nın 55. maddesinde tanımlanan ortak markalara benzemekle birlikte; seri markalar, ortak markalarda mevcut olan bir grupta yer alan işletmelerin mal veya hizmetlerini diğer işletmelerden ayırt edilmesi fonksiyonu, teknik yönetmelik gibi özelliklere sahip olması gerekmeyen ... esasen ortak asli unsuru taşımakla birlikte her biri diğerinden bağımsız nitelikteki ticaret ... hizmet markalarıdır. Bu karar içeriğinden de anlaşılabileceği üzere müktesep hakkın kabulü üç koşula bağlanmıştır. Bunlar: • müktesep hak iddia edilen marka ile davaya konu markadaki asli unsurların muhafaza edilmiş olması ... eski markaya karşı hükümsüzlük davası açılacak sürenin dolmuş olması ... bu markanın çekişmesiz şekilde kullanılması, • markalar arasında işletme ile bağlantısı ... tüketici nezdinde yaratılan izlenimin korunması, • dava konusu markada, müktesep hak iddia edilen markaya nazaran kapsamın genişletilmemiş olması. Bu üç şartın gerçekleştiği durumlarda marka sahibi kazanılmış hak elde eder. Hemen belirtmek gerekir ki; yukarıdaki şartlar sağlansa bile, sonraki tarihli marka başvurusu, itiraza mesnet markaya yakınlaşma ... bu yolla haksız yararlanma tehlikesi oluşturmamalıdır. Burada irdelenmesi gereken husus; marka olarak seçilen işaretin önceki tarihli kök seri markaların yenilenmesi suretiyle mi oluşturulduğu, yoksa itiraza mesnet markalar ile yakınlaşarak onunla iltibas tehlikesi doğurma tehlikesi oluşturacak şekilde mi mizanpajının yapıldığıdır. Daha ilk bakışta başvurunun kök markanın değil de, itiraza mesnet markanın yeni düzenlenmiş bir versiyonu olduğu yönünde ortalama tüketici nezdinde izlenim doğuyorsa, önceki kök markalardan kaynaklı müktesep hak şartlarının doğduğundan söz edilemez. Bu itibarla seri marka olarak tescili talep edilen işaret, kök markadan esaslı farklılıklar göstermemeli ... seri marka seçilirken itiraza mesnet markaya yakınlaşacak font, renk, mizanpaj değişikliklerinden kaçınılmalıdır. (Burçak Yıldız, Mükerrer Markanın Seri Markasının Tescili -SMK m.5/1-ç ... m.6/1 Hükümlerine Yargıtay Kararları İle Getirilen İstisna, BATİDER 34(4), 2018, s.116) Müktesep hak iddiası bakımından hemen belirtmek gerekir ki; önceki tarihli markanın çekişme konusu olmaktan çıkması hali tek başına müktesep hak şartlarının doğumunu sağlamaz. Önceki tarihli markanın başvuruya konu emtialar bakımından aynı zamanda fiili olarak kullanıldığının da ispatlanması gerekir. Zira, müktesep hak müessesesinin kabul edilmesinin amacı, önceki tarihli markanın uzunca süredir kullanımı nedeniyle ilgili tüketici kesiminde oluşan imajın, sonraki tarihli marka başvurusuna sirayet etmesini sağlamaktır. Bu nedenledir ki, fiilen kullanılmayan önceki tarihli markanın ilgili tüketici kesiminde bir imaj duygusu oluşturduğundan söz edilemez. Olmayan imajın yenilenen yeni bir marka başvurusuna aktarımı da dolayısıyla söz konusu olamaz. Müktesep hak şartları bakımından yukarıda ifade ettiğimiz görüşü destekler nitelikte, Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 06/01/2020 tarih 2019/2269 E 2020/16 K sayılı kararında, önceki markanın fiilen kullanılmasını, müktesep hakkın doğumu bakımından gerekli görmüştür.

Somut olayda yapılan incelemede; davacı taraf, 2010/17562 sayılı markasını müktesep hak iddiasına gerekçe olarak göstermişse de, 2010/17562 sayılı marka, 14.01.2019 tarihinde tescil edilmiştir. 2010/17562 sayılı marka, salt “... ...” ibaresinden oluşmamakta, ayrıca esas unsurlardan biri niteliğini taşıyan “...” ibaresini içermektedir. Başka bir deyişle; müktesep hak iddiasına mesnet markada "..." ibaresinin markasal mizanpajın tam ortasında yer aldığı, hemen ... ilk bakışta ön plana çıkan asli unsur olduğu, dava konusu marka başvurusunda ise "..." ibaresinin yer olmadığı, bu nedenle, dava konusu marka başvurusunun, önceki tarihli 2010/17562 sayılı markanın asli unsuru korunarak oluşturulmuş seri bir marka olduğu söylenemeyeceğinden, davacı yanın müktesep hak iddiası yerinde bulunmamıştır. Yukarıda izah edilen gerekçelerle; davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: 1-Davanın REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL maktu karar ... ilam harcından peşin alınan 80,70 TL'nin düşümü ile alınması gereken 534,70 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'e verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 97,90 TL vekalet harcı, 9.000,00 TL bilirkişi ücreti, 3.600,00 TL tercüman bilirkişi ücreti, 117,00 TL yurtdışı harcı, 51.000,00 TL basın ilan kurumu masrafı, 45,42 TL dosya kapağı masrafı, 624,00 TL posta-tebligat masrafı olmak üzere toplam 64.645,72 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-HMK m.333 hükmü gereği karar kesinleştiğinde artan avansın yatıran tarafa re'sen iadesine, Dair, davacı vekilinin ... davalı kurum vekilinin yüzüne karşı, davalı şirketin yokluğunda, HMK m.341 ... m.345 hükümleri gereği kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/01/2025

Katip .... E imzalıdır

Hakim ... E imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2022/148, K. 2025/31, T. 22.01.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2022-148-e-2025-31-k-79544a3a94c6