İlk Derece Mahkemesi 2018/201 E. 2020/298 K.

T.C. ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

DOSYA NO : 2018/201 KARAR NO : 2020/298

DAVA : ALACAK (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 14/05/2015 KARAR TARİHİ : 01/07/2020

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen ALACAK davasının mahkememizde yapılan yargılaması neticesinde verilen ... tarih ve ... E. ... K.sayılı kararın İstinafı üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... tarih ve ....E ... K.sayılı kararı ile iadesi üzerine yeniden yapılan açık yargılama sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında akdedilen ... ihale kayıt nolu, ... nolu ve ... tarihli ..., ... arıza bakım onarım işine ait, Arıza Bakım Onarım Hizmet Alım Sözleşmesi 9 ve 9.2 maddesine istinaden sözleşmenin ayrılmaz parçası olan özel şartname 4. ve 4.1.7 kapasite artırımı başlıklı maddeye dayalı Eylül 2012 - Temmuz 2013 dönemleri arasına ait sözleşme ve özel şartnameye aykırı olarak fazla yaptırılan ve bedeli ödenmeyen işlerden kaynaklı alacağın tahsili için Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasında icra takibi başlattıklarını, davalının itiraz ederek takibi durdurduğunu, itirazın haksız olduğunu beyanla davalının itirazının iptali ile fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydı ile ....-TL üzerinden takibin devamına ve %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini dava ve talep etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevabında; davacı tarafın iddialarının haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, sözleşmeye aykırı olacak şekilde davacı tarafa fazladan yaptırılan ve bedeli ödenmeyen herhangi bir iş söz konusu olmadığını, böyle bir iddia kabul edilse dahi alacağın zamanaşımına uğradığını, bu nedenle zamanaşımı yönünden davanın reddinin gerektiği, kapasite artırımının zaten işin kapsamında olduğunu, yüklenicinin görevinin herhangi bir sınırlama olmaksızın sözleşme ve eklerinde belirtilen tüm işlerin yapılması olduğunu, tüm bunların sözleşme ile belirlendiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava; eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın ödenmemesi üzerine alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkememizin ... tarihli ara kararı ile davanın sözleşmeden kaynaklanan alacak davası olmak ile dava tarihi itibari ile Borçlar Kanunu 146. Madde gereğince 10 yıllık zaman aşımı süresi dolmadığından zaman aşımı itirazının ve 6100 sayılı HMK 6. Madde gereğince davalının ikametgahında dava açılabileceğinden yetki itirazının reddine karar verilmiştir. İtirazın iptali davalarının 2004 sayılı İİK’nın 67/1. fıkrası gereğince Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Davacı Antalya .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası ile ... tarihinde Eylül 2012 - Temmuz 2013 arası döneme ait, ....-TL asıl alacak üzerinden icra takibi başlattıktan sonra (Örnek No:7) ödeme emrinin borçlu/davalıya ... tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun ... tarihinde hiçbir borcu olmadığını, borcun tamamına ve faize itiraz ettiğini belirterek takibi durdurduğu, itiraz dilekçesinin davacı/alacaklı vekiline tebliğ edildiğine dair belgeye rastlanmadığı, davacının da... tarihinde 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içinde itirazın iptali davası açtığı anlaşılmaktadır. Taraflar arasında ticari ilişkinin varlığı tartışma konusu değildir. Çözümlenmesi gereken sorun, davacı tarafın tarafa fazladan yaptırılan ve bedeli ödenmeyen herhangi bir iş bulunup bulunmadığı, var ise alacağın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, uğramamış ise bedelinin ödenip ödenmediği noktalarında toplanmaktadır. Mahkememizce yapılan yargılama sonunda, ... tarih ve ... E. ... K.sayılı karar ile davanın kabulüne, ....-TL alacağın dava tarihinden itibaren reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hükmün istinafı üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi ... tarih ve .... ... K.sayılı kararı ile "... öncelikle davacının nereye ve hangi tarihlerde, kaç adet, fazla iş kapsamında direk ya da şebeke tesis ettiğini somut olarak açıklayıp ortaya koyması için süre verilip bunlar açıklattırılmadan, ayrıca dosyaya gelen belgeler dışında kalan ve yukarıda açıklanan tüm yazı, belge, tutanak ve sözleşmenin eki olan idari şartname ve işin projeleri davalı idareden getirtilip ve gerektiğinde mahallinde uzman bilirkişiler refakate alınarak, yapılacak keşif neticesinde özel şartnamenin 4.1.7. maddesi gereğince kapasite arttırımı kapsamında talep edilen dönemde yükleniciye yaptırılan fazladan işlerin ne olduğu ve bedeli somut olarak tespit ettirilmeden ve esasa etkili bu deliller toplanmadan ve hükme esas alınan bilirkişi raporu usulen tebliğ edilmeden sonuca gidilmiş olması, usul ve yasaya uygun düşmediği..." gerekçesi ile hükmün kaldırılarak yeniden yargılama yapılması için dosya mahkememize iade edilmiştir. İade sonrası mahkememizde yeniden yapılan açık yargılama sonunda; Tarafların tüm delilleri toplanmış, Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası getirtilmiş, davalı kurumdan ... ihale kayıt nolu ... nolu ... tarihli Hizmet Alım Sözleşmesi, dayanak ihale dosyası, şartnameler, hakedişler ve ödeme belgeleri tüm ekleri ile birlikte istenmiş, dosya resen seçilen bir hukukçu ve bir elektrik mühendisine tevdi edilerek taraflar arasındaki ihale, sözleşme, yazışmalar, iş emirleri, hakedişler ve ödemeler gözetilerek davacı tarafça davalıya talep doğrultusunda sözleşme kapsamında olmayan herhangi bir hizmet verilip verilmediği ve bedeli, buna göre davacı tarafın ek ücret talep edip, edemeyeceği konusunda rapor ve itirazlar üzerine ek rapor alınmıştır. Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasının incelenmesinden; davacı alacaklı tarafından, Haziran 2009-Haziran 2011 arası döneme ait davalı borçlu aleyhine ....-TL alacak için girişilmiş icra takibi olduğu, her ne kadar takip talebinde açıkça yazılmasa da kısmi takip başlattığı, zira alacak miktarının belirlenemediği anlaşılmaktadır. Daha sonra davacı vekili ... tarihinde ıslah dilekçesi vererek, davasını alacak davası olarak ıslah etmiş, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmuştur. ... tarihli bilirkişi heyet ön raporunda belirtilen eksiklikler tamamlandıktan sonra verilen .... havale tarihli ek raporda sonuç olarak; dava konusu iş ile ilgili olarak yükleniciye sözleşme dışı fazla iş yaptırılmış olduğu, kapasite artışının oluştuğu, yapılan işlerin 2012 ve 2013 yıllarını kapsadığı, sözleşme gereği yüklenicinin sorumluluğunda olmadığı halde idare tarafından yaptırılan ilave işlerin yapıldığı yıllar itibari ile maliyetlerinin hesaplandığını, yüklenicinin sözleşme kapsamında aylık en fazla 15 direk veya muadili şebeke yapma yükümlülüğü göz önünde bulundurularak bu durumun hesaplarda dikkate alındığını, dava konusu dönem itibari ile sözleşmeye göre yüklenici tarafından kendi sorumluluğunda olup dikilmesi gereken direk maliyetinin ...-TL tutarında olduğu, davalı idare tarafından yaptırılan toplam iş maliyetinin ise söz konusu bölge ve dava konusu dönem için toplam ...-TL olduğu buna göre de davacının sözleşme harici davalı idarenin talebi ile sorumluluğunda olmadığı halde fazladan yaptığı ve talep edebileceği iş tutarının ise yapılan iş miktarının belirlenmesinde ortalama yüzde on iskonto oranındaki ... birim fiyatları baz alınarak, piyasa rayiç değerinin (...) ....-TL olduğu bildirilmiştir. Mahkememizce de rapor hükme esas alınarak, ....-TL tutarında işin davacı tarafça fazladan yapıldığı ve davadan talep edilebileceği kabul edilerek, yapılan iş bedeline %18 KDV ilavesi ile birlikte toplam alacak tutarı ....-TL olarak belirlenmiş, taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne ....-TL alacağın dava tarihinden itibaren reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm yukarıda açıklandığı üzere Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi ... tarih ve .... ... K.sayılı kararı ile eksik araştırma nedeniyle kaldırılarak dosya iade edilmiştir. Yapılan işin çok geniş bir bölgeye yayılması nedeniyle keşif yapmanın zorluğu, aradan geçen zaman dikkate alınarak, bu yönde hareket edilmemiştir. Kaldı ki zaten yapılan işlerin belgelenerek iş sahibine ulaştırılması ve iş sahibi tarafından kontrol edilerek, eksikliğin veya yanlışlığın zamanında belgelenerek kontrolünün gerektiği göz önüne alındığında belge üzerinden yapılacak incelemenin de sağlıklı olacağı kabul edilmiştir. Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin iade kararında belirtilen eksik hususlar tamamlandıktan sonra dosya ek rapor için tekrar bilirkişi heyetine sunulmuş, heyetçe verilen ... tarihli ek bilirkişi raporunda; yukarıda açıklandığı gibi aynı görüşler tekrarlanmıştır. Rapor hükme esas alınmaya yeterli görülmüştür. Taraflar arasında imzalanan ... tarih ve ... ihale kayıt numaralı, ... nolu ..., ... arıza bakım onarım işine ait, Arıza Bakım Onarım Hizmet Alım Sözleşmesi 9 ve 9.2 maddesine istinaden özel şartnamenin kapasite artırımı başlıklı 4. ve 4.1.7. Maddesi gereğince, sorumluk sahasında şebekenin yüklenici açısından eksik ve aksaklıkların giderilmesi, arızaların onarılması, karakteristik değiştirme, bakımı ve onarımı, abone irtibatları, tesislerin deplace edilmesinin tanımlandığı, bu tanımlanan işlerin öncelikli olarak idarenin sorumluluğunda olduğu, bu kapsamda, komple yeni bir trafo bölgesinin tesisi, komple yeni bir enerji nakil hattının tesis edilmesi işlerinin idare tarafindan yapılacağı veya yaptırılacağı, bu iş açısından ise ancak yeni ... abonelerinin enerji ihtiyacını teminen küçük çaplı şebeke (en fazla 5 direk veya muadili hat) ilavelerinin yükleniciye yaptırılabileceği, ancak işletme bazında aylık en fazla 15 direk veya muadili şebeke yaptırılabileceği, artırımların yazılı olarak yükleniciye bildirileceği, gerekli malzemeler ve bu malzemelerin montajı için 8.1. maddede belirtilen montaj malzemelerim temin ve yükleniciye teslim edilmesi, röle koordinasyon ve sekonder koruma devrelerinin arıza onarım ve bakımının yapılması, güç dağıtım ve ölçü trafosu ile kesicilerin test edilmesi ve onarımlarının yapılması, güç trafolarının servise alınıp, çıkanlması ve demontaj, montaj edilmesi işlerinin idarenin sorumluluğunda olduğu kabul edilmiştir. Bilirkişi tarafından yüklenicinin sözleşme kapsamında avlık en fazla 15 direk veva muadili şebeke yapma yükümlülüğü göz önünde bulundurularak, dikilmesi gereken toplam direk sayısı veya eşdeğer şebeke işlerine karşılık gelen toplam maliyet ....-TL olarak hesaplanmıştır. Hesaplama yapılırken, işin yapıldığı yıla ait ... birim fiyatları baz alınarak yapılmış ve yapılan işin özelliği dikkate alınarak piyasa rayiç fiyatının, ... birim fiyatlarında yüzde on (%10) iskonto yapıldıktan sonra piyasa rayiç değeri olarak kabul edilmiş, bu hesaplama mahkememizce de uygun bulunmuştur. Bilirkişi kurulunca..., ... Bölgesinde yapılan ilave işlere ait hesap detayı raporda ayrıntılı olarak verilmiştir. Bu kapsamda Eylül 2012 - Temmuz 2013 döneminde yapılan sözleşme dışı ilave işlerin piyasa fiyatları ile yaklaşık maliyetlerinin ....-TL olduğu belirlenmiştir. Bu sonuca mahkememizce de itibar edilmiş, dava konusu iş ile ilgili olarak, yükleniciye sözleşme dışı fazla iş yaptırılmış olduğu, işe ait kapasite artışının oluştuğu, yapılan işlerin Eylül 2012 - Temmuz 2013 dönemini kapsadığı, yapılan iş miktarının belirlenmesinde ortalama yüzde on iskonto oranındaki ... birim fiyatları baz alınarak, piyasa rayiç değerinin...-TL olduğu hesaplanmıştır. Bu sonuca itibar etmemek için bir neden görülmediğinden, ....-TL tutarında işin davacı tarafça fazladan yapıldığı ve davalıdan talep edilebileceği, yapılan iş bedeline %18 KDV ilavesi ile birlikte toplam alacak tutarı ....-TL olduğu anlaşılmıştır. Taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne ....-TL alacağın dava tarihinden itibaren reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçeler ışığında; Davanın KABULÜNE, Dava tarihi olan... tarihinden itibaren reeskont avans faizi ile birlikte ....-TL alacağın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, Alınması gerekli ....TL harçtan peşin alınan ...TL harcın mahsubu ile bakiye ...TL harcın DAVALIDAN TAHSİLİNE, (Mahkememizce daha önce yazılan ... tarihli ... sayılı harç tahsil müzekkeresi dikkate alınarak davalı şirket yönünden yeniden harç tahsil müzekkeresi yazılmasına yer olmadığına), Davacı tarafça bozmadan önce yapılan ....-TL ilk dava gideri, ....-TL tebligat gideri, ....-TL yazışma gideri, ....-TL bilirkişi ücreti, ...-TL ıslah harcı olmak üzere toplam ...-TL yargılama giderinin ve bozmadan sonra yapılan tebligat gideri ...-TL, müzekkere gideri ...-TL, bilirkişi ücreti ...-TL olmak üzere toplam ....-TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde talebi halinde DAVACIYA İADE EDİLMESİNE, Davalı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen ....-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulünce anlatıldı.01/07/2020

KATİP ... (e-imzalıdır)

HAKİM ... (e-imzalıdır)