İlk Derece Mahkemesi 2018/1258 E. 2026/12 K.

T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2018/1258 Esas KARAR NO : 2026/12

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 17/12/2018 KARAR TARİHİ : 08/01/2026 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 05/02/2026 Davacı tarafından mahkememizde açılan davada yapılan yargılama sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın ticari ilişki neticesinde alacağına karşılık olarak ... San ve Tic A.Ş. Keşidecili 31.01.2019 vadeli 7.384,00 TL bedelli ... çek seri nolu ...bank ... ... şubesine ait çek Ciro edilerek müvekkili şirket tarafından alınmış olduğunu, müvekkili şirket alacağına karşılık almış olduğu bu çeki, henüz kendi cirosu ile tedavüle koymadan kendi elinden rızası dışında çıkmış ve kaybolmuş olduğunu, kötü niyetli üçüncü kişilerin tahsil etmesi riskinin mevcut olduğunu, çalınan veya kaybolan çekin iptali ve ödemeden men edilmesi için 15.11.2018 tarihinde Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .. E sayılı dosyası ile çekin zayi sebebiyle iptal davası açılmış olduğunu, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi tedbir talebini kabul edilmiş ve yatırdıkları teminat karşılığında çeklere ilişkin olarak ödemeden men kararı vermiş ve gerekli ilanlar yaptırılmış olduğunu, çekin keşidecisinin bağlı olduğu ...bank Taş ... Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılmış olup , ilgili banka cevabında davaya konu çekin ...bank ... Şube Müdürlüğüne davalı ... tarafından takas sistemine sunulduğu bildirilmiş olduğunu, davaya konu çekin arka yüzünde müvekkili şirket ... San ve Tic A.Ş. olarak atılmış imza ve kaşenin sahte olduğunu, bu hususta Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığına tüm şüpheliler ile ilgili şikayette bulunulacak olup mahkemeniz dosyasına bildirileceğini, zekin müvekkili şirketin elinden rızası dışında çıkmış ve sahte cirolarla tedavüle sokulmuş olduğunu, çekin aslında müvekkiline ait olduğu için müvekkile iade edilmesi gerekmekte olduğunu tüm bu nedenlerle; davamızın kabulüne ve yetkisiz şekilde davalı elinde bulunan çekin istirdatına, ...bank ... Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılarak çekin ödemeden men ile durdurulmasına, müvekkili ... San ve Tic A.Ş. ... San ve Tic A.Ş. ‘nin borçlu olmadığına, ihbar olunan ... San ve Tic A.Ş ve ... San ve Tic A.Ş. davalılar ve müvekkile ait ticari defterler üzerinde bilirkişi marifeti ile inceleme yapılmasına, davanın, ... San ve Tic A.Ş ve ... San ve Tic A.Ş. ihbar edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır. Dava; menfi tespit ve çek istirdatı istemine ilişkindir. Somut olayda; davalının iktisabında ağır kusurlu veya kötüniyetli olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Muhatabın çeki ibraz eden kişiye geçerli bir ödeme yapabilmesi için bu kişinin çek bedelini tahsil konusunda talep hakkına sahip olması zorunludur. Emre yazılı çeklerde düzgün bir ciro zinciri ile hak sahibi olduğu anlaşılan kişi (yetkili hamil) olması gerekir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğine dava; davacının elinden rızası dışında çıkan çek nedeniyle menfi tespit ve çekin istirdatı istemine ilişkindir. TTK.'nın 792. Maddesi gereğince çekin herhangi bir surette hamilin elinden çıkması halinde, ister hamile yazılı, ister ciro yolu ile devredilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkının 790. Maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. Anılan kanunun 790. Maddesi gereğince cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır düzenlemesi bulunmaktadır. Uyap entegrasyon ekranında yapılan araştırmada; davalı ... aleyhine üçüncü kişiler tarafından kargoda çalınan değişik çeklerle ilgili son hamil sıfatı ile bir çok davalar açıldığı, dosya arasına alınan entegrasyon raporuna göre davalı ve önceki cirantalara yönelik aynı mahiyette yalnızca Bakırköy Ticaret Mahkemeleri nezdinde birçok davanın açıldığı, Türkiye'nin muhtelif yerlerinde kargodan çalınan çeklerin son hamili olarak davalı şirkete intikal etmesi ve davalı tarafından icra takiplerine konu edilmesi hayatın olağan akışına uygun olmadığı, bu bağlamda davalı şirketin TTK 792.maddesi gereğince kötü niyetli olarak dava konusu çeki iktisap ettiği mahkememizce değerlendirilmiştir. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; bekletici mesele yapılan savcılık dosyasında davacı şirket adına atfen atılı imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığının tespit edildiği, bu bakımdan davacının menfi tespit istemine yönelik talebinin kabulünün gerektiğinde herhangi bir tereddüt bulunmadığı, çekteki davacı şirket adına atfen atılı imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığının anlaşılması karşısında davacı şirketin hamili olduğu dava konusu çekin henüz ciro ile tedavüle koyulamadan rıza dışından elinden çıkmış ve kaybolmuş olduğunun kabulünün gerektiği, rıza dışı elden çıkma sonucunda zayi olan çekin yasal hamilinin davalı olduğu, her ne kadar bekletici mesele yapılan soruşturma dosyasında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ve bu karar kesinleşmiş ise de yukarıda ifade edildiği üzere Türkiye'nin değişik yerlerinde rıza dışında elden çıkan çeklerin son hamili olarak davalı ...'a intikal etmesi ve aynı mahiyette davalı aleyhine birçok dava açılması, yalnızca Bakırköy Ticaret Mahkemeleri nezdinde davalı şirket aleyhine açılan davaların Uyap entegrasyon verileri ile sabit olduğu, 29/04/2025 tarihli kovuşturmaya yer olmadığına dair kararda da tespit edildiği üzere müştekinin(işbu davada davacı) çeke ilişkin olarak sunduğu fatura tarihinin 10/11/2018 tarihli olup, çekin tedavülde olduğu sabit olan bu tarihte çekteki davacıdan sonraki ciranta şirketine atfen atılı imzanın o tarih itibariyle ciranta ... Orman Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti.yetkilisi ...'ya ait olduğunun soruşturma dosyasında yaptırılan imza incelemesi neticesinde tespit edildiği, bu bakımdan davacıdan sonraki ciranta şirketin de davalı ile işbirliği içerisinde hareket ettiğinin kabulünün gerektiği, zira ... Orman Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. yetkilisinin davacı şirkete ait ciroda davacı şirket yetkilisi imzasının olmadığını bilerek çeki davalıya cirolamış olduğunun açık olduğu, tüm bu hususlar dikkate alındığında davalının dava konusu çeki kötü niyetli olarak iktisap ettiği ve bu nedenlerle davacı şirketin dava konusu çekten dolayı davalı tarafa borçlu olmadığının tespiti ile çekin kötüniyetli iktisabı kanıtlandığından söz konusu çek nedeniyle davacının menfi tespit ve istirdat talebinin kabulüne karar vermek gerekmiş, bu yönde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM-Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Menfi tespit talebi yönünden; davanın KABULÜ ile, davacının "... San ve Tic A.Ş. Keşidecili, 31.01.2019 vadeli 7.384,00-TL bedelli, ... çek seri nolu ...bank ... ... Şubesi'ne ait" çekten dolayı davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, 2- İstirdat talebi yönünden; davanın KABULÜ ile, dava konusu "... San ve Tic A.Ş. Keşidecili, 31.01.2019 vadeli 7.384,00-TL bedelli, ... çek seri nolu ...bank ... ... Şubesi'ne ait' çekin davalıdan istirdadı ile davacı ... San ve Tic A.Ş. 'ne verilmesine, 3-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 732,00-TL ilam harcından peşin alınan 126,11-TL harcın mahsubu ile bakiye 605,89-TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına, 4-Davacı tarafından sarf edilen 159,70-TL posta masrafı, 35,90-TL başvuru harcı, 126,11-TL peşin harç ücreti olmak üzere toplam 321,71-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 7.384,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine, 6-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine, Dair,davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/01/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır