Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/746 E. 2025/922 K.

T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : TALEP EDENLER : VEKİLİ : İLİŞKİLİ KİŞİ : VEKİLİ : DAVA : Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h)) DAVA TARİHİ : 05/06/2025 KARAR TARİHİ : 11/09/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan konkordato (adi konkordatodan kaynaklanan (iik 285 ila 308/h)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : Konkordato talep edenler vekili dilekçesinde özetle: Diyarbakır‘da .....tarihinde kurulan .....Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi’nin ana faaliyet konusunun; Otoyollar, Kara yolları Şehir içi Yollar ve Diğer Araç veya Yaya Yollarının İnşaatı olduğunu, şirketin sermayesinin 50.000.000,00.-TL olduğunu, ülkemizde uygulanan enflasyon muhasebesi uygulamaları kapsamında 39.575.897,07.-TL sermaye düzeltmesi olumlu farkı hesaplandığını, Tahıl krizi, Ukrayna Savaşı, Filistin Savaşı, Süveyş Kanalı krizi, deprem, döviz ve akaryakıt fiyatlarındaki artışın ülkemiz ekonomisini olumsuz etkilediğini, bunun sonucunda müvekkili şirketin, finansal dar boğaza düştüğünü, hizmet süreçlerinin aksamaya başladığını, şirketin nakit kaynaklarında ciddi oranlarda düşüşler yaşandığını, yaşanan bu düşüşe karşılık olarak döviz fiyatlarında gerçekleşen yüksek artışların borç yükünün artmasına neden olduğunu, 06 Şubat depremi nedeniyle ekonomide yaşanan olayların da müvekkili şirketi etkilediğini, bu genel ekonomik ve jeopolitik koşulların dışında şirketin kendi yapısından kaynaklanan iç sebeplerde bulunduğunu, kasa ve bankada bulunan hazır nakit değerlerinin, borçları ödemeye olanak vermediğini beyanla, Müvekkilleri .....Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile .....yönünden konkordato tasdik kararı verilmesini talep etmiştir. Talep İİK'nın 286 vd.maddelerinde belirtilen konkordato istemine dayanmaktadır. Konkordato borçlu ile alacaklıları arasında mahkemenin gözetiminde yapılan ve borçlunun malvarlığının iflas usulüyle tasfiyesini önleyen veya durduran bir borç tasfiyesi sözleşmesidir.Yapılacak olan tasfiye sözleşmesi yani konkordatonun tasdiki alacaklıların çoğunluğunun kabulüne ve İİK'nın 305. a-b-c-d-e maddesinde belirtilen şartların gerçekleşmesine bağlıdır. Konkordato davasında geçici mühlet kararı İİK'nın 286. maddesinde belirtilen belgelerin dava dilekçesinin ekinde yer alması ile verilmektedir. Mahkememizce de dava dilekçesinde eksiklikler görülmüş davacı vekiline eksikliklerin giderilmesi için kesin mühlet verilmiş ve davacı vekili tarafından eksiklikler giderildiğinden kanunun emredici hükmü gereğince (İİK'nın 287. Maddesi) davacı borçluya geçici mühlet kararı verilerek geçici mühlet kararı ile birlikte yasada yer alan tedbirlere karar verilmiştir. Talep edenler vekilinin talebi ve dosya kapsamı nazara alınarak; Mahkememizin .....tarihli ara kararı ile; konkordato talep edenler hakkında 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verilerek geçici konkordato komiser heyeti atanmıştır. İİK'nın 287. maddesinin 5.fıkrası, kesin mühlete ilişkin 291 ve 292.maddelerin geçici mühlet bamkımından da kıyasen uygulanacağını öngörmektedir. Buna göre geçici mühlet içerisinde iyileşme ümİdinin olmaması ve konkordatonun tasdiki ihtimalinin görülmemesi nedeniyle geçici mühlet içinde konkordato talebinin reddedilebileceği ve davacı iflasa tabi ise ve İİK'nın 292.maddesindeki şartlardan biri gerçekleşmiş ise davacının iflasına da karar veribileceği anlaşılmaktadır. Konkordato Komiseri tarafından sunulan .....tarihli geçici mühlet sonu gerekçeli raporunda sonuç olarak; "Davacı .....Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve davacı .....açısından; Şirketin .....tarihi itibariyle toplam borçlarının 268.926.235,58 TL olduğu, buna karşılık alacaklar, verilen sipariş avansları ve çeşitli alacaklar toplamının 285.037.697,01 TL seviyesinde bulunduğu, ayrıca maddi duran varlıkların (rahiç değer) 40.666.362,23 TL olduğu, bu suretle şirketin varlıkları ile borçlarını karşıladığı ve borca batık durumda olmadığı, .....tarihi itibariyle borç toplamı 282.820.399,05 TL iken, iki buçuk aylık geçici mühletsüresince 13.894.163,47 TL tutarında borç ödemesi yapıldığı, ayrıca verilen çeklerin toplamının 199.368.300,00 TL'den 167.743.500,00 TL'ye düştüğü, bu haliyle şirketin borç yükünün azaldığı ve ödeme kabiliyetinin iyileştiği, .....tarihi itibariyle borç toplamının 268.926, 235,58 TL olduğu, fakat aktiflerdeki 25.371.029,91 TL'lik artış düşüldüğünde reel borç tutarının 243.555.205,67 TL seviyesinde kaldığı, Şirketin ve şahsın mevcut ticari faaliyetlerini sürdürdüğü, alacakların tahsil kabiliyeti ve yapılan ödemeler dikkate alındığında, mevcut zaman, hal ve koşullara göre konkordato projesinin uygulanabilir olduğu, ön projede belirtilen gelirlerin elde edilmesi halinde tüm borçların ödenebileceği, projenin başarıya ulaşma ihtimalinin bulunduğu ve İİK madde 289 uyarınca kesin mühlet verilebileceği kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor tanzim edilmiştir. Dosya kapsamındaki deliller, makul güvence raporları ve konkordato ön projeleri ve bilirkişi raporları ve komiser raporları hep birlikte değerlendirildiğinde; Talep eden .....yönünden; Talep eden ....., .....Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin tek ortağı ve yetkilisi olduğu, talep edenlerin aynı talep dilekçesi ile birlikte dava açtıkları, konkordatonun vade konkordatosu olduğu, talep eden .....sunduğu konkordato ön projesine göre; .....Nakliye Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin konkordato projesinin başarıya ulaşması halinde kendi projelerinin de başarıya ulaşacağının açıklandığı, talep eden .....faaliyetinin bulunmadığı, kefalet borçlarının da borç olarak kabul edilmesi ve bu borçların da nasıl ödeneceğine dair proje sunulması gerektiği, talep edenin böyle bir projesinin bulunmadığı, projesinin kendine özgü hiçbir konkordato tedbiri ve hedefi içermediği, tamamen .....Nakliye Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin ön projesi üzerine temellendirildiği (yaslanma proje) anlaşılmıştır. Oysa, talep eden ....., konkordato talep ve projesinin, ortağı ve yetkilisi olduğu şirketin konkordato talep ve projesinden bağımsız olması ve konkordato tasdik koşullarının bağımsız bir şekilde değerlendirilmesi gerekmektedir. Talep eden .....sırf alacaklıların icra takibine maruz kalmamak için konkordato talep ettiği, sadece alacaklıların icra tehdidinden kurtulmak amacı ile konkordato talep etmenin bu müessesenin amacına uygun düşmediği; .....iflasa tabi olmadığı anlaşılmakla; talep eden .....tarafından açılan davada, İİK'nın 308.maddesi gereğince konkordato talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Talep eden .....Nakliye Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi yönünden; Projede faizsiz veya düşük faizle ödeme talep edilmesi tipik tenzilat konkordatosu örnekleridir. Konkordatonun tasdik şartlarından birisi de teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması olup, borca batık olmayan, mevcut malvarlığı ile borçlarını ödeyebilecek olan şirketin tenzilat konkordatosu talep etmesi İİK 305/1-b maddesi kapsamında mümkün değildir. Borçlul .....Nakliye Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tasdikten sonraki dönemde 36 ayda borcunu ödeyeceğini belirterek proje sunmuş, 3 yıl için toplamda %10 oranında faiz ödemeyi teklif etmiştir. Bu teklif ödemesiz olarak geçen mühlet süreleri de değerlendirildiğinde yıllık %2,5 düzeyinde bir faize isabet etmektedir. Yürürlükteki mevzuata göre .....tarihinden itibaren uygulanan yasal faiz oranı yıllık %24, yine .....tarihinden itibaren uygulanan avans faiz oranı yıllık %44,25'tir. Tüm bu veriler ve ülkemizin ekonomik koşulları değerlendirildiğinde; borcunun yaklaşık iki katı mal varlığı bulunan .....Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin teklif edilen projesinin borçlunun kaynakları ile uyumlu olmadığı; ayrıca hak ve menfaat dengesinin alacaklılar aleyhine olacak şekilde bozulduğu sonucuna varılmıştır. Talep edenlerin, mevcut kaynakları gözetildiğinde tekliflerinin bu haliyle ucuz kredi teminini amaçladığı anlaşılmaktadır. Konkordato ucuz kredi temini yolu olarak kullanılamaz. Benzer mahiyette, Yargıtay .....Hukuk Dairesi'nin .....Esas, .....Karar sayılı ilamında anaparaya ilave edilen yıllık %7 faiz teklifi tenzilat konkordatosu kabul edilmiştir. Talep eden .....Nakliye Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin konkordato projesinin ülkemizin ekonomik koşullarına ve faiz mevzuatına göre çok düşük faizli ödeme teklifini içerdiği, bu haliyle tenzilat konkordatosu niteliğinde olduğu, borca batık olmayan ve ödeme gücü olan talep eden şirketin düşük faizli ödeme yani tenzilat konkordatosu talebinin İİK’nın 305/1-b maddesinde ifade edilen teklifin borçlunun kaynakları ile orantılı olması şartına aykırılık teşkil ettiği anlaşılmakla; davacı şirket borca batık olmadığından ve doğrudan iflas sebepleri de bulunmadığından; İİK'nın 308.maddesi gereğince talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Açıklanan tüm nedenlerle, aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-Talep edenlerin konkordato istemlerinin ayrı ayrı REDDİNE, 2-Talep edenler lehine Mahkememizin .....tarihli ara kararı ile verilen geçici mühlet kararının ve geçici mühlet tedbirlerinin derhal kaldırılmasına, 3-İİK'nın 288/2 maddesi uyarınca davanın reddine karar verildiğinin ilgili kurum ve kuruluşlara bildirilmesine, 4-İİK'nın 288/3 maddesi uyarınca davanın reddine karar verildiğinin ilan edilmesine, 5-Komiserin görevinin derhal sonlandırılmasına, 6-Komiserin görevlerinin sonlandırıldığının Diyarbakır Bilirkişilik Bölge Kurulu'na bildirilmesine, 7-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 8-Talep edenler tarafından yatırılan ve harcanan yargılama giderinin talep edenler üzerinde bırakılmasına, 9-Yargılama sonucunda ve resen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse resen yapılacak gider de mahsup edilmek suretiyle, 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatıranlara iadesine, Dair, konkordato talep edenler vekili Av. .....ile müdahiller .....A.Ş. Vekili Av. ...... Vekili Av, .....Bankası A.Ş. vekili Av.....ile müdahale talebinde bulunan .....Faktoring A.Ş. Vekili Av....., .....Bankası A.Ş. .....ve e-duruşma ile katılan müdahale talep eden .....A.Ş. vekili Av. ....., .....A.Ş. Vekili Av. ....., .....Lojistik...A.Ş. Vekili .....yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben Mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. Başkan Üye Üye Katip