Diğer ·
2025/178 E. 2025/178 K.
- Mahkeme
- Diğer
- Esas No
- 2025/178
- Karar No
- 2025/178
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/178 Esas - 2026/190 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ANKARA 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/178 KARAR NO : 2026/190
.... DAVA : Eser Vasfındaki Bilgisayar Programının İzinsiz ve Lisansız Biçimde Bilgisayarlara Kurulumunun Yapılarak Kullanılmasından Doğan Telif Tazminatı DAVA TARİHİ : 28/04/2025 KARAR TARİHİ : 29/04/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 29/04/2026 Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan Eser Vasfındaki Bilgisayar Programının İzinsiz ve Lisansız Biçimde Bilgisayarlara Kurulumunun Yapılarak Kullanılmasından Doğan Telif Tazminatının tahsili istemli davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA : Davacı vekili dilekçeleriyle özetle; davacının, lisans hakkı kendisine ait olan "..." isimli bilgisayar yazılımının .... uyarınca eser sahibi olduğunu, davacının ...yazılım programını .... Telif Hakları Genel Müdürlüğü tarafından 24.05.2012 tarihinde tescil ettirdiğini, davacının ....Kurumu nezdinde ...isim hakkının marka tescilini de .... nosu ile gerçekleştirmiş olduğunu, "..." isimli programın, sahibinin hususiyetini taşıdığını ve .... kapsamında ilim ve edebiyat eseri vasfında olduğunu, davacı şirketin, tüm yasal hakları kendisinde bulunan bu programın kullanılması ve sair şekilde çoğaltılması, değiştirilmesi, işlenmesi, tersine mühendislik işlemine tabi tutulması, tamamının veya bir bölümünün başka bir şekilde kullanılması v.b. konularında yurt içinde veya yurt dışında hiçbir kişi ya da kuruluşa izin ya da yetki vermediğini, davalı firmanın işyeri adresinde ...programının lisanssız olarak kullanılıp kullanılmadığının tespiti için .... sayılı dosyasıyla firma adresinde mahkemece keşif gerçekleştirildiğini, İşbu tespit sonrası düzenlenen bilirkişi raporunda davalının faaliyette bulunduğu işyerindeki 1 adet bilgisayarda, ...programının çeşitli modülleriyle birlikte lisanssız (kaçak) şekilde ticari amaç ile kullanıldığı tespit edildiğini, söz konusu tespit işlemi uyarınca Lisanssız kullanım tespit edilen bilgisayarlara ilişkin bilgilerin ...isimli bilgisayar programının ...GIS 8.5 ve diğer sürümlerin yüklü olduğu, .... ve diğer modüller ile birlikte kurulu olduğu biçiminde olduğu, davalı tarafından müvekkili şirket yazılımlarının izinsiz olarak, korsan diye tabir edilen biçimde yüklenmiş ve kullanılmakta olduğu tespit edildiğini, davalı şirketin, davacının sahibi olduğu bilgisayar yazılımlarını herhangi bir sözleşme ve izne tabi olmaksızın, şifre kırmak suretiyle bilgisayarında kullandığını, işi ve faaliyet alanı gereği bu programlardan haksız kazanç elde ettiği açıkça ortaya çıktığını, davalının ... aykırı hareket etmek suretiyle müvekkil şirketin mali haklarına tecavüz ettiğini; bu nedenle davalı aleyhine....n 68. maddesi uyarınca, davaya konu bilgisayar programının satımı konusunda sözleşme olması halinde belirlenecek bedelin 3 katı tutarında tazminat talep ettiklerini İddia ve beyan ederek; davanın kabulüne, Müvekkili Şirkete ait bilgisayar programlarının davalı tarafından izinsiz ve lisansız kullanılması nedeniyle müvekkil şirketin mali hakları ihlal edildiğinden, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL’nin öncelikle programların yükleme tarihlerinin tespit edilmesi halinde yükleme tarihinden itibaren, mümkün olmaması halinde ise haksız eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek ticari (reeskont) faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Islah dilekçesiyle istemini 1.620.960,00-TL'ye yükselterek, davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Müvekkil şirketin .... parsellerde yürütülen .... Projesinin yapım işini üstlenmiş olduğunu, 07.02.2025 günü müvekkili şirkete ait şantiye alanına delil tespiti için bir heyet geldiğini, müvekkili şirket yetkililerinin herhangi bir rızası olmamasına rağmen ....İş Esaslı dosyada yer alan 19.02.2025 tarihli rapor tanzim edildiğini, karşı tarafın arabuluculuk görüşmesi ile tazminat istemiş olduğunu, .... dosyasında izlenen sürecin hukuka aykırı olduğunu, raporda Mehmet isimli müdür yardımcısının rıza gösterdiği beyan edilse de Mehmet isimli müdür yardımcılarının olmadığını, tespitin tebliğ edilmemiş olduğunu, iddia ve beyan ederek davanın reddini talep etmiştir. .....İş Sayılı Dosyasına Dair Bilgiler: Davalı ...’ nin “Tisan Oteli Şantiyesi (Faras Tisania) .... adresindeki işyerinde kullanılan bilgisayar ve benzeri elektronik cihazlarda ‘...’ isimli programın yüklü olup olmadığının tespit edilmesi için keşif yapılmasına karar verilmiştir. Bu kapsamda 07.02.2025 günü yapılan keşifte 1 adet bilgisayarda yüklü çalışabilir olduğu tespit edildiği, davalının avukatının tespit mahalline gelmesi ve keşif heyetine itirazı ile tespitin bitirildiği, diğer 4 bilgisayarda inceleme yapılmamış olduğu, tespitin bitirildiği, yapılan tespit işlemi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda yüklü bulunan yazılımlar ve bilgisayarlara dair; “Şantiye sahasına girildiğinde Mahkeme Başkanının tespite ilişkin bilgi verdiği, davalı firmadan kendini müdür yardımcısı olarak tanıtan Mehmet bey adlı şahsın rıza göstermek suretiyle refakatinde şantiye konteynırının içindeki soldan ikinci odada tespite başlandığı, ilk bakılan bilgisayarın oturum şifresi ile kilitli olduğunun görüldüğü, Mehmet bey in şifresi öğrenmeye çalıştığı (cep telefonu ile soruyor) ve o esnada beklerken karşı oda da bilgisayar şifresi ile oturumu açılan başka bir bilgisayar olduğunun söylendiği ve inceleme yapmak üzere oraya geçildiği, tespit esnasında tespite davalı firmadan Mehmet bey’in refakat ettiği, ayrıca oda da jandarma personelinin (kolluk kuvveti) ile mahkeme heyetinin ve davacı firma vekilinin de bulunduğu, bilgisayarda ...adlı yazılımın kurulu olduğunun görüldüğü ve yazılıma dair ekran görüntüleri raporda sunulmak üzere alındığı esnada, kendini davalı firmanın vekili olarak tanıtan erkek bir şahsın geldiği ve tespite rızamız yoktur dediği, Mahkeme Başkanının tespiti bitiriyoruz dediği ve bunun üzerine tarafımca bilgisayardan kalkıldığı ve bilgisayar üzerinde ki incelemenin devam etmediği, ayrıca tespit mahallinde bulunan diğer bilgisayarlarında incelenemediği sonuç olarak Tespit esnasında davalı firmadan Mehmet’ bey in, jandarma personelinin (kolluk kuvveti) Mahkeme heyetinin ve davacı firmanın vekilinin bulunduğu ortamda ilk incelenen bilgisayarda ...adlı yazılımın kurulu olduğunun görüldüğü ve yazılıma dair ekran görüntüleri raporda sunulmak üzere alındığı esnada, kendini davalı firmanın vekili olarak tanıtan erkek bir şahsın geldiği ve tespite rızamız yoktur dediği, Mahkeme Başkanının tespiti bitiriyoruz dediği ve bunun üzerine tarafımca bilgisayardan kalkıldığı ve bilgisayar üzerinde ki incelemenin devam etmediği, Bu sebeple bahse konu ilk bilgisayarın ve ayrıca tespit mahallinde bulunan diğer 4 adet bilgisayarlarında (toplam 5 adet bilgisayar) incelenemediği,” Hususlarına yer verildiği, tespit esnasındaki 5 adet alınan bilgisayar görüntüsü ve yazılım görüntüsünün rapora derç edilmiş olduğu, Tarafların tüm delilleri toplanmış, değişik iş dosyanın bir örneği celp olunmuş, teknik hususlara ilişkin mütalaa içeren bilirkişi raporları dosyaya ibraz ettirilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını ve bilirkişi incelemesi yapılmasını müteakip, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 41/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
GEREKÇE : Davacı ve davalılar arasındaki uyuşmazlık, davalıların davacı proğramlarını izinsiz veya lisanssız bir şekilde kullanıp kullanmadığı, haksız eylem tarihinin yükleme tarihinin ne olduğu, davacının alabileceği tazminat miktarının ne olabileceği noktasında toplanmaktadır. İNCELEME VE DEĞERLENDİRMELER 1. Davaya Konu Yazılımın ve Ekli Modüllerin Eser Niteliği 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun “Tanımlar” Kenar Başlığını taşıyan 1/B maddesinin a bendinde; fikri hukukun temel kavramlarından bir tanesi olan eser kavramının tanımı yapılmıştır. Bu maddeye göre eser, “Sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar veya sinema eserleri olarak sayılan her nevi fikir ve sanat mahsullerini” ifade etmektedir. Fikir ve Sanat Eserleri Kanunundaki bu tanımdan da anlaşılacağı üzere, bir fikri emek ürününün; eser olarak addedilebilmesi için birtakım şartların kümülatif olarak bir arada bulunması gerekmektedir. Bu koşullardan bir kısmı “esasa” bir diğer kısmı da “şekle” ilişkindir: Esasa ilişkin şart: “Eserin, sahibinin özelliğini/hususiyetini taşıyor olması”dır. Sahibinin hususiyetini taşımaktan kasıt, herkes tarafından vücuda getirilememe, yani “fikri” bir çalışmada ortaya konulan bağımsız bir bilgi, hüner, beceri, yorum, düşünce, özel çaba ve emeğin bulunması ve eser sahibinin bilimsel erkini ortaya koyarak, ortalama nitelikteki bir insanın sergileyebileceğinden daha yaratıcı niteliğe sahip olması” demektir. Şekle ilişkin şart ise “Kanunda Belirtilen Eser Kategorilerinden Birine Dahil Olma” koşuludur. Sahibinin hususiyetini taşıyan, yani orijinallik niteliğini haiz bir fikri emek ürününün, eser olarak addedilebilmesi için; aynı zamanda 5846 Sayılı ....’de dört ana kategori altında ifade edilen ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanat ve sinema eser çeşitlerinden birine dahil olması gerekmektedir. Bu bağlamda, ...’in 2. maddesinin 1. fıkrası davaya konu fikri ürün ile ilintili olarak “herhangi bir şekilde dil ve yazı ile ifade olunan eserler ve her biçim altında ifade edilen bilgisayar programları ve bir sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla bunların hazırlık programlarının” ilim ve edebiyat eseri olarak addedileceğini ifade etmiştir. ....’in 2/1. maddesi, bilgisayar programları ve sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla bunların hazırlık tasarımları birer fikri eser olarak koruma altına alınmıştır. Yine ... 1/B-g maddesinde bilgisayar programları; “bir bilgisayar sisteminin özel bir işlem veya görev yapmasını sağlayacak bir şekilde düzene konulmuş bilgisayar emir dizgesini ve bu emir dizgesinin oluşum ve gelişimini sağlayacak hazırlık çalışmaları" şeklinde tanımlanmıştır. Bir bilgisayar programı esas olarak dört bölümden oluşmakta olup, bunlar program akışı, algoritma, kodlar ve kullanıcı ara yüzler şeklindedir. Bilgisayar programı değişik aşamalardan geçerek oluşan bir mimari yapı gibi olup; ortaya çıkarılan bu yapıda programın esasını ve bunun temelinde yatan düşünceleri okumak mümkündür. Bu düşünce ve fikirler tek başlarına korunmasalar da programlara özgünlük veren ve korunmasını gerekli kılan bu fikir ve düşüncelerin “bilgisayar programı” olarak somutlaştıklarında, nesnel fikri ürünler olarak korunmaları mümkündür. Program akışı, sistem analizlerinin yapılıp, gereksinimlerinin belirlendiği ve işletim kavramının oluşturulduğu bir bölümdür. Bu bölümde programcı sistem mimarisini kurmakta, verilerin ve girdilerin değerlendirilmesini yapıp, somut problemin çözümü ile ilgili sistemin mimarisini mantıksal dizilimini yapmaktadır. Böyle bir sonucun ise bir fikri çaba gerektirip, elde edilen sonucun bir fikir ifadesi olduğu; şu hâlde yazılımın program akışı bölümü de koruma altındadır. Kod yazılımı teknik anlamda program yazılımının en önemli bölümlerinden biridir. Hazırlanan program ve hazırlık tasarımları gerek insan gerekse donanım (hardware) tarafından okunup, girdi ve verilerin istenilen şekilde çıktılarının alınmasını sağlayan bölüm kodlama ile mümkündür. Bu nedenle programın kod bölümü de kaynak (source) veya amaç (object) kod ayrımı yapılmadan koruma altındadır. Algoritma ve ara yüz veya kullanıcı ara yüzü diye bilinen son iki unsur ise koruma kapsamı dışındadır. Tüm bu hukuki ve teknik anlatımlar bağlamında ...ismi ile üretilip pazarlanan bilgisayar programının, sahibinin hususiyetini yansıtacak biçimde şekillenmiş bulunması, ...’de öngörülen eser türlerinden birinin içine girmesi ve fikri bir çabanın ürünü olması nedeniyle ... anlamında eser olduğu ve “ilim ve edebiyat eseri” vasfında olduğu kanaatine varılmıştır. 2. Mali Haklarının veya Kullanılma Yetkisinin Davacıya Ait Olup Olmadığı ...’in eser sahipliğine ilişkin olarak benimsemiş olduğu temel ilke “yaratma ilkesi”dir. Gerek md.1-B/b ve gerekse md.8’de bir eserin sahibinin, onu yaratan kişi olacağı belirtilmiştir. Dolayısıyla, bu yaratma olgusuyla, herhangi bir tescil, kayıt veya benzeri bir prosedüre gere kalınmaksızın eser sahipliği adı verilen hukuki durum yaratılmış olmaktadır. ... md. 11 hükmüne göre de yayımlanmış eser nüshalarında veya bir güzel sanat eserinin aslında, o eserin sahibi olarak adını veya bunun yerine tanınmış müstear adını kullanan kimse, aksi sabit oluncaya kadar o eserin sahibi sayılır. Yukarıda da ifade edildiği üzere, ancak gerçek kişiler, eser sahibi olarak addedilebilecektir. ... md.18/II’de açık bir biçimde ifade edildiği üzere, ‘aralarındaki özel sözleşmeden veya işin mahiyetinden aksi anlaşılmadıkça, memur, hizmetli ve işçilerin işlerini görürken meydana getirdikleri eserler üzerindeki hakların bunları çalıştıran veya tayin edenlerce kullanılacaktır.” Bir diğer ifadeyle, tüzel kişiler, sipariş üzerine veya görevleri gereği yaratılan eserler üzerinde eser sahibi olmayıp; eser sahipliğinden doğan yetkileri kullanan kişiler olarak karşımıza çıkmaktadır. Dava dosyası bu açıdan tetkik edildiğinde, davacı şirketin davaya konu bilgisayar yazılımı üzerindeki mali hakların kullanımına ilişkin olarak herhangi bir nizanın bulunmadığı ve davacı şirketin, bu ürünü, kendi tescilli markası altında piyasaya sunduğu gözlemlenmiştir. İzah edilmeye çalışılan bu nedenlerle, davaya konu bilgisayar yazılımı üzerinde, davacı şirketin, mali hakları kullanma yetkisi bulunmaktadır. Dosyada davacı tarafından sunulmuş olan tescil belgeleri ve ... hükümleri de nazara alındığında, dava konusu bilgisayar programının, davalı tarafından kullanımının tespiti tarihinden de evvel, davacı tarafından hazırlatıldığı ve pazarlanmakta olduğu, eserle ilgili mali hakların tasarruf yetkisinin davacı şirkette olduğu; ...’ten doğan mali hakların davacı şirket eliyle kullanılacağı, davacı şirketin engelleme ve tazminat davası açma haklarının olduğu, Her ne kadar davalı taraf tespit olunan yazılımları usule uygun tespit yapılmadığı, rıza gösteren Mehmet isimli kişinin bilinmemesini, yüklenme tarihlerinin eski olduğunu, davalının ruhsat işlerini çok önceden yapmış olduğu gibi hususları beyan etmiş olsa da, Tespit olunan yazılımın ticari işletme çatısı-şantiyesi altında bulunduğu, şantiyenin inşaat alanı olduğu, tespit esnasında alınan görüntülerde inşaat çizimlerine dair görüntülerin olduğu, Davalı İş Yerinde Yapılan Delil Tespiti Sonucu Tanzim Edilen Bilirkişi Raporu Gözetilerek Anılan Yazılımın ve Ekli Modüllerin Davalının Kaç Adet Bilgisayarına Yüklenmiş Olduğu ... “ seri numaralı lisans ile yüklendiği ve ...8.5 isimli yazılımın modülleri ile birlikte çalışır ve kullanılır durumda olduğunun tespit edildiği, .... isimli bir bilgisayarda yüklü olduğunun tespit edildiği, Yüklü Yazılımların .... Mahiyetinde Olup Olmadığı; Davalı bilgisayarlarında kurulu ...yazılımlarının yüklü yazılımın ... sürümü olmadığı, normal ticari sürüm olduğu ve 8.5 versiyon olduğu, Yükleme Tarihinin Ne Olduğu; Bilgisayarda yükleme tarihin tespit edilmediği bu sebeple haksız fiilin başlangıç tarihi programın tespit tarihi olan 07.02.2025 olarak alınması gerektiği, Hangi Sürümünün Yüklendiği .... isimli bilgisayarda; ...8.5 Sürümünün yüklü ve çalışır durumda olduğu, Hangi Modüllerinin Olduğu; Hangi modüllerin yüklü ve çalışabilir durumda olduğuna dair tespit dosyasındaki bir den fazla unsur değerlendirilmiştir. Bilirkişi heyetince sadece yüklü modüller listesinde yer alması kafi görülmemiş, ilgili modülün ana programda aktif olduğuna karine olacak şekilde menü isimlerinde de ilgili modüllerin varlığı irdelenmiş ve aşağıdaki ek modüllerin yüklü ve aktif hal de olduğu, .... isimli bilgisayarda; ...8.5 (Ana Modül), Analiz, Çap, NetKamu, NetMap modülleri ile birlikte kurulu olduğu anlaşılmış olup; bu husus tespit raporunda aşağıdaki ekran görüntüsü ile belirtildiği, hangi ek modüllerin yüklü olduğuna dair bilirkişilerce her türlü şüpheden uzak tespit için hem program menüsünde görünmüş olması hem de ek modülün .dll dosyası görüntüsünün olması hususuna bakıldığı, Değişik iş dosyası ana program menü listesi
Modül Listesi raporu menüsü: Modül listesi menüs bir kısmının görüntüsü derç edilmiştir. Ana program menüsü ve modül listesi kıyası ile ek yüklü olan modül listesi, Kullanılıp Kullanılmadığı Davacı işyerinde bulunan yukarıda anılan bilgisayarda ...Programının kurulu ve çalışır durumda olduğu, ...programı ile oluşturulmuş çizim dosyası bulunduğu, ...programın açılarak var olan çizimlerin görüntülenmesi de kullanım olarak değerlendirilmiştir. Nasıl Çalıştırıldığı ...yazılımın lisanlı olarak alınmasıyla, Anahtar, ... gibi isimlerle adlandırılan programa özel USB cihazı verilmekte, bu anahtar olmadan program çalışmamaktadır. Lisanslı yazılımlarda, kullanılacak ürünler kullanıcıya özel tanımlanarak müşteriye verilmektedir. Lisansız yazılımlarda bu USB cihazı bulunmamaktadır. Yazılımın, “kırık (Crack)” olarak tabir edilen bir kurulum dosyasından kurulduğu, diğer bir ifadeyle, yazılımın lisanslı alınması halinde yazılım CD’si ve beraberinde gelen kilit aparatı (dongle) mevcut olmadığı halde, bilgisayarca “varmış gibi algılanacak şekilde düzenlenmiş bir kurulum dosyasından” yüklendiği ve çalıştırılmış olduğu değerlendirilmiştir. Nitekim tespit dosyasında çalışan programlara dair dungle sunulmamış olduğu, dungle olmadan çalışabilir durumda olduğu, lisans fatura sunulmamış olduğu, Lisanslı Olup Olmadığı Davalı bilgisayarlarında tespit edilen davacıya ait programlar için taraflar arasında yapılmış herhangi bir lisans sözleşmesinin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Tespit esnasında tespite konu yazılım için dungle tabir edilen lisans kontrol donanımının tespit oluna bilgisayarlarda takılı olmadığı ve takılı olmadan çalışmış olduğunun gözlenmiş olduğu, İhlal Olunan Mali Hakların Neler Olduğu Lisanssız olarak kurulu ve çalışır vaziyette olan program, üretici firma/kişi/kişiler tarafından eser olarak tescil ettirilmiş ve lisanslı olarak kullanılmasına izin verilen program olup 5846 sayılı ... kapsamında koruma altındadır. Kanunun 21, 22, 23, 24 ve 25 maddelerinde mali haklardan “işleme”, “çoğaltma”, “yayma”, “temsil” ve “umama iletim” hakları düzenlenmektedir. Eser sahibi veya mali hak sahibi bu hakların bizzat kendisi kullanabileceği gibi, onlar üzerinde üçüncü kişilere lisans yolu ile kullanma yetkisi tanıyabilir. Ayrıca bu hakların her biri üzerinde devir muameleleri de yapılabilir. Lisans veya devirler süreli veya süresiz olabilir. Bir eserin aslına ihtiyacı ortadan kaldırabilecek şekilde başka bir ortama aktarılmasına çoğaltma denilir. Bilgisayar programının kullanılabilir bir kopyasının herhangi bir ortama aktarılması “çoğaltma” fiilini ifade eder. Dolayısıyla bir programın gerek taşınabilir bir diskten gerekse internetten bir başka bilgisayar ortamına yüklenmesi teknik olarak ... anlamında “çoğaltma” fiilidir. Bu bağlamda, dava konusu olayda çoğaltma hakkının tasarrufu niteliğinde bir eylem söz konusudur. Eser üzerindeki mali hakların başkaları tarafından her türlü kullanımı, hak sahibinin iznine bağlıdır. ... m.52 hükümlerine göre yapılmış yazılı sözleşmeye dayanmayan kullanımlar, mali hak ihlali oluşturur. Olayda, davacıya ait eserin davalı tarafın bilgisayara yüklenebilmesi için, hak sahibinin izninin alındığını gösteren bir belge dosyada mevcut değildir. Yine olayda mali hakları davacının tasarrufunda olan bilgisayar programının, davalının kontrolünde olan bir bilgisayara izinsiz (lisanssız) yüklenerek çoğaltılması söz konusudur. Dolayısıyla hak sahibinin ... m.22’den kaynaklanan çoğaltma hakkının ihlal edildiği, Tazminat hesaplamasında aşağıdaki hususların dikkatine sunulmasında fayda olduğu Davacı şirket tarafından ...ürünlerinin piyasa sürüldüğü tarihler aşağıda belirtilmiştir. 2004 yılında, ...4.0 versiyonu, 2006 yılında, ...5.0 versiyonu, 2012 yılında ...6.0 versiyonu, 2017 yılında, ...7.0 versiyonu, 2019 yılında, ...8.0 versiyonu, - 2022 yılında, ...8.5 versiyonu çıkarılmıştır. ...8.5 in son güncel versiyon sürüm olduğu, sürümler arasında teknoloji, mimari, kullanıcı arayüzü ve işlevsellik açısından önemli evrimler yaşanmıştır. Aşağıda, son sürüme dair özellikler listelenmiştir. Genel / Mimari ve Performans ...8.5’te birçok temel işlem (dosya açma, çizim, kaydetme vb.) uygulama altyapısı yeniden kodlanmış ve performans iyileştirmeleri yapılmıştır. 8.5 ile birlikte arayüz ve altyapı daha modern, modüler yapıya geçirilmiş; 5.2’nin eski teknolojik altyapısı birçok açıdan kısıtlı kalacaktır. 8.5 sürümünde hata düzeltmeleri, stabilite iyileştirmeleri ve yeni çekirdek optimizasyonlar sürekli sürüm notlarında yer alır. Katman / Katman Yönetimi / Görsellik ...8.5’te tanıtılan veya geliştirilmiş özellikler: Sınırsız katman desteği (5.2’de katman sayısı ya da yönetimi daha sınırlı olabilir) •Katmanların geri alınması (undo) özelliği Katman sıralama, gruplandırma, saydamlık (transparanlık), filtreleme işlemleri gibi gelişmiş katman yönetimi özellikleri Katman özelliklerini kaydetme (örneğin *.lmx uzantısı ile) özelliği Renk modu desteği geliştirilmiş halde (örneğin farklı renk temaları ya da modları) Proje altlığı olarak online haritaların (Bing, Yandex uydu/karma vb.) kullanılabilmesi Katman, obje ya da obje tiplerini Google Earth (GE) aktarabilme (5.2’de bu tip dışa aktarımlar daha sınırlıydı) 5.2 sürümünde katman yönetimi basit idi; kapsamlı katman özellikleri, sıralama, filtreleme, saydamlık gibi özellikler o dönemde sınırlı destekleniyordu. Veri aktarımı, dışa / içe alma / entegrasyon 8.5’te Tabaka bazlı GE aktarım özelliği sunulmuş durumda. Excel dosyalarını yükleme özelliği 8.5’e entegre edilmiştir GeoTIFF kaydetme desteği (raster formatta dışa aktarma) 8.5 ile sunulmuş durumda CAD ↔ Excel entegrasyonu özelliği geliştirilmiş durumda 5.2 sürümünde ise temel DWG, DXF gibi CAD formatlarına dışa aktarım ve içe alma kabiliyetleri vardı; ama bu işlemler genelde seçili ayarlarla sınırlıydı. Ayrıca 5.2 ile gelen yeniliklerde “DWG, DXF yazma opsiyonlarının saklanması” gibi geliştirmeler yer almıştır. Hata düzeltmeleri, stabilite, sürüm geliştirmeleri 8.5 sürüm notlarında, etkileşimli etiket, son nokta yakalama, WMS karakter kısıtı gibi çeşitli hataların düzeltildiği belirtiliyor. Yumuşatılmış eğrilerde son nokta yakalama, obje yakalama, veri kontrol kütüphanesi geliştirmeleri gibi detay düzeltmeleri mevcut. 5.2 sürümünde gelen yenilikler listesinde de bazı küçük iyileştirmeler var; örneğin GPS modülüne GPX okuma / yazma, ECW band ayarlarının ekranda görüntülenmesi, klotoid objesi üzerinde kesme işlemleri, yazıların dayama noktası seçimi gibi özellikler eklenmiş. Kullanıcı Deneyimi, Ara yüz ve Kullanım Kolaylığı 8.5’e geçiş için “Kullanım Kolaylıkları ve Gelişmiş” özellikler sunulmuş; bu da kullanıcı deneyimini iyileştirmeye yönelik bir odak olduğunu gösteriyor. Arayüz çok dilli desteğe sahip hale gelmiş (İngilizce, Rusça vs.) 8.5 sürümünde. Katman özellik kaydetme, renk modu, filtreleme, saydamlık gibi görsel yönetim fonksiyonları kullanıcıya daha etkin kontrol sunar ki bu, eski sürümlerde eksik ya da sınırlı destekleniyor olabilir. Arayüzde genel akış, menü düzeni, araç yerleşimleri modernleştirilmiş olabilir; eski sürümler daha geleneksel yaklaşımla, sabit araç menüleri ile çalışıyordu. Sınırlamalar / Dezavantajlar 5.2 ile Karşılaştırma 5.2’nin altyapısının eski olması nedeniyle büyük veri setlerinde, çok sayıda katman içeren projelerde performans sorunları yaşanabilir. Yeni dışa / içe aktarma formatlarına destek sınırlıdır veya yoktur. Katman sayısı, katman özellik yönetimi, filtreleme, saydamlık, geri alma gibi gelişmiş katman yönetimi işlevleri ya hiç yoktur ya da oldukça sınırlı uygulanmıştır. Kullanıcı arayüzü ve kullanıcı dostu özellikler açısından eksiklikler olabilir: çoklu dil desteği, renk modları, yeni tema seçenekleri eksiktir. Hata düzeltmeleri açısından, 5.2’de zamanla ortaya çıkan hataların büyük kısmı, 8.5’te çözümlenmiştir Davalı işyerinde tespit edilen bilgisayardaki lisansız, ...8.5 programı için hâksiz fiilin başlangıç tarihi kurulum tarihi tespit edilemediğinden delil tespit tarihi olan 07.02.2025 tarihi baz alınacağı , dolayısıyla tazminat hesabı yapılırken 2025 yılındaki fiyat listesi ve ...8.5 anamodül, Analiz, NetÇap, NetKamu, NetMap modüllerinin emsalleri dikkate alınacağı, 1. Davacının Tazminat Talebi ... m. 68’de; “Eseri, icrayı, fonogramı veya yapımları hak sahiplerinden bu Kanuna uygun yazılı izni almadan, işleyen, çoğaltan, çoğaltılmış nüshaları yayan, temsil eden veya her türlü işaret, ses veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma iletenlerden, izni alınmamış hak sahipleri sözleşme yapılmış olması halinde isteyebileceği bedelin veya bu Kanun hükümleri uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin en çok üç kat fazlasını isteyebilir”. Hükmü yer almaktadır. Davacı vekili tarafından ...’in md. 68 uyarınca davaya konu bilgisayar programının satımı konusunda sözleşme olması halinde belirlenecek bedelin 3 katı tutarında tazminat talep edildiği, 2. Davacının Ticari Defter Kayıtları ve Belgelerinin İncelenmesi Davalının bir bilgisayarında yüklü olan ...8.5 anamodül, Analiz, NetÇap, NetKamu, NetMap modüllerin liste fiyatının ne kadar olduğu, yüklendiği 07.02.2025 tarihi itibari ile davacıya ait ticari kayıtlarda (ticari defterler ve satış faturaları) satışının yapılıp yapılmadığı, satışı yapılıyor ise bu satış bedellerinin ne kadar olduğu, indirimli satış yapılıp yapılmadığı, indirimli satışlar varsa bunun ortalamasının ne olduğu ile ilgili olarak; davacı şirketin defter belgelerinin bulunduğu adresinde gerekli incelemeler bilirkişilerce yapılmış olup tespit edilen hususlara aşağıda yer verilmiştir. Davacı Şirket Tarafından 2025 Yılında Satılan ...Ürünlerin Brüt Fiyat Listesi Davacı-...Yazılım A.Ş. tarafından 2025 yılında üç ayda bir fiyat değişikliği yapıldığı belirtilmiştir. 01.01.2025-31.03.2025 tarihleri arasında satılan ...ürünleri için önerilen Iskonto/indirimler yapılmadan önceki brüt birim satış fiyat listesi aşağıdaki gibidir. Davalının bir bilgisayarında yüklü olan 5 modülün, davacı şirket tarafından 01.01.2025-31.03.2025 tarihleri arasında uygulandığı belirtilen brüt satış fiyat listesi üzerinden hesaplandığında S. No MODÜL ADI Liste Fiyatı TL 1 ...anamodül 199.000,00 2 Analiz 62.000,00 3 Çap 198.000,00 4 NetKamu 249.000,00 5 NetMap 152.000,00 Toplam Tutar 860.000,00 Beş ayrı modülün toplam 860.000,00 TL tutarında olduğu tespit edilmiştir. Fakat davacı şirketin defter kayıtları ve satış faturaları üzerinde yapılan incelemeler neticesinde, brüt fiyatlara şirket tarafından ayrıca ıskonto/indirim uygulandığı anlaşılmıştır. Şirketin fiili satış fiyatlarının dava tarihinden önceki satış faturalarında gösterilen tutarların ortalaması kadar olacağı tabidir. Davacı Şirketin 2023 Yılına İlişkin Defterlerinin Usul Yönünden İncelenmesi Davacı-...Yazılım A.Ş.’nin 2025 yılı Ocak ve Mart aylarına ilişkin ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdik bilgileri aşağıdaki gibidir. Deft. Nevi Dön. Ocak Dönemi Berat Bilgileri Mart Dönemi Berat Bilgileri Yevmiye 2025 E-Defter (Ocak 2025) ..... Kapanış tasdikine tabi değil Davacı şirketin 2025 yılına ilişkin yevmiye ve defter-i kebirinin elektronik ortamda tutulduğu, ilgili yıla ilişkin yevmiye ve defter-i kebirin Ocak ayına ait açılış beratları ile mart ayına ait beratlarının zamanında ve usulüne uygun olarak GİB'e gönderildiği, imzalı beratların zamanında GİB’den alındığı, envanter defterinin noter açılış tasdikinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırıldığı, bu haliyle davacının ticari defterlerinin TTK’nin 64/3 maddesi ve devamı maddelerde belirtilen tasdik şartlarına uygun olduğu, kayıt nizamı hükümlerine göre “Türkçe” tutulduğu, davacının defter kayıtlarının kendi içinde birbiri ile uyumlu olduğu, Davaya Konu Modül ve Diğer Yazılımların Satılıp Satılmadığının Tespiti Davacı şirketin 2025 yılında, dava konusu ...8.5 anamodül, Analiz, Çap, NetKamu, NetMap yazılımlar/modüllerle ilgili olarak satış faturalarından örnekleme yöntemiyle seçilmek suretiyle alınan 4 adet fatura görseli aşağıdaki gibidir. (Ticari sır kapsamına giriyor olması nedeniyle faturalardaki müşteri bilgileri maskelenmiştir.) Davacı şirketin defter kayıtları ve satış faturalarına göre 2025 yılında davacının en son versiyonu olan ...GIS 8 (ana modül) ve bu modüle bağlı olan davaya konu diğer modüllerin güncel versiyonlarının satıldığı, Modüllerin/Yazılımların Fiili (Net) Satış Fiyatlarının Tespiti Davacının defter kayıtları ve faturalarına göre, 2025 yılında güncel ...8.5 (ana modül) ve bu modüle bağlı davaya konu diğer güncel modüllerin satıldığı tespit edilmiştir. İlk üç aylık dönemde fiyat değişimi olmaması ve geçici vergi beyannamesindeki satış tutarları ile fiili satışların uyumlu olduğu tespit edilmiştir. 2025 yılbaşından dava tarihine kadar olan (01.01.2025-31.03.2025) tarih aralığında ...8.5 anamodül, Analiz, Çap, NetKamu, NetMap adlı modüllerinden yapılan tüm satışlar toplanıp ilgili tarih aralığında satılan miktarlara bölünerek ortalama fiili satış birim fiyatları bulunmuştur. Davalının .... isimli bilgisayarda yüklü olan ...8.5 ana modül ve davaya konu ek modüllerin teklif/öneri niteliğindeki brüt fiyat listesine göre lisans bedelinin KDV hariç toplam 860.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Davalının bilgisayarında yüklü olan güncel ...8.5 anamodül, ..... adlı modüllerin 07.02.2025 tarihi itibariyle indirim/ıskonto yapıldıktan sonra ortalama fiili/net satış bedelinin KDV hariç toplam 540.320,00 TL olduğu saptanmıştır. Adı geçen modüller için 2025 yılında şirket tarafından hazırlanan teklif/öneri niteliğindeki fiyat listesi üzerinden ortalama (540.320,00/860.000=) %63 oranında indirim/iskonto yapıldığının saptandığı, ... m. 68 Göre Telif Tazminat Tutarı Davalının .... isimli Bilgisayarda yüklü olan ...8.5 ana modül ve ek modüllerin fiili/net satış bedellerine göre, lisans bedeli KDV hariç toplam 540.320,00 TL olduğu; ... m.68 uyarınca 3 kat telif tazminatı talebinde bulunduğundan, davacının talep edebileceği tazminat tutarının (540.320,00 TL x 3 =) 1.620.960,00 TL mertebesinde olabileceği, Netice itibariyle, 1.Davaya konu ...adlı bilgisayar programının 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (...) 2. Madde kapsamında “ilim ve edebiyat eseri” niteliğinde olduğu, 2.Davacı .... A.Ş.’nin söz konusu bilgisayar programı üzerinde mali hakları kullanma yetkisine sahip olduğu, 3.Dava konusu bilgisayarda tespit edilen programların lisanssız olması karşısında bu yazılımların yüklemesinin davacının ... 22. Maddede düzenlenen çoğaltma hakkının ihlali anlamına geleceği, 4.Davalının işyerindeki ....simli “1” (bir) bilgisayarda, her türlü teknik şüpheden uzak ...8.5 (Ana Modül), Analiz, Çap, NetKamu, NetMap modülleri ile birlikte kurulu bulunduğu, (Programın tespit tarihi itibari ile yeni sürüm olduğu,) Ana modül ve ek modüllerin çalışır durumda olduğu, yazılımların lisanssız olduğu, ... sürümü olmadığı, kurulum tarihi tespit raporunda belirtilmediğinden, haksız fiil tarihi olarak tespit tarihi olan 07.02.2025 tarihinin esas alınacağı, 5.Davaya konu bilgisayar programının, davalının kontrolünde olan bir bilgisayara davacı hak sahibinden izin alınmaksızın (lisanssız) yüklenerek kullanılması şeklinde ortaya çıkan fiilin davacı hak sahibinin ... md. 22’den kaynaklanan “çoğaltma” hakkını ihlal etmiş olduğu, 6.Programlar için haksız fiilin başlangıç tarihi 07.02.2025 olarak dikkate alınacağı; taraflar arasında farazi sözleşmenin bu tarihte kurulduğu kabulünden hareketle; davacının defter kayıtları ve fiili satışlarına dayalı faturalardaki fiyatlar baz alınarak yapılan hesaplamalar neticesinde, davalının ..... isimli bilgisayarda kurulu bulunan ...8.5. ana modül ve ek modüllerin lisans bedelinin KDV hariç toplam 540.320,00 TL olduğu; ... m.68 uyarınca 3 kat telif tazminatı talebinde bulunduğundan, davacının talep edebileceği tazminat tutarının (540.320,00TL x 3=) 1.620.960,00 TL mertebesinde olabileceği, tazminata talep gibi 07.02.2026 tarihinden itibaren ticari faiz işletilmesinin hakkaniyete uygun olduğu kanaatlerine varılmış aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. H ÜK Ü M : Davanın Kabulüne, 1.620.960,00.-TL telif tazminatının 07.02.2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, Alınması gereken(1.620.960,00x%68,31=)110.727,77.-TL harçtan peşin alınan 28.215,40.-TL harcın mahsubu ile (110.727,77.-28.215,40.=) bakiye 82.512,37.-TL eksik nispi ilâm harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A-13 ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi m.7/3 hükmü uyarınca 4.700,00.-TL arabulucu ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan takdiren 244.934,40.-TL nispi ücreti vekaletin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, Davacının yapmış olduğu aşağıda dökümü yazılı 65.742,80.-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, Davalıların yapmış olduğu bir gider bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen taraflara iadesine, Dair, davacı vekili ile davalılar vekilinin yüzüne karşı, tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde .... Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.
Kâtip Hâkim .... ✍e-imzalıdır ✍e-imzalıdır
MASRAF DÖKÜMÜ Harçlar : 28.918,30.-TL Gider Avansı : 24.362,50.-TL Tespit Gideri : 12.462,00.-TL TOPLAM : 65.742,80.-TL
ilk 600.000,00 TL için %16 96.000,00 TL sonraki 600.000,00 TL için %15 90.000,00 TL sonraki 1.200.000,00 TL için (420.960,00 TL)%14 58.934,40 TL sonraki 1.200.000,00 TL için %13 0,00 TL sonraki 1.800.000,00 TL için %11 0,00 TL sonraki 2.400.000,00 TL için %8 0,00 TL sonraki 3.000.000,00 TL için %5 0,00 TL sonraki 3.600.000,00 TL için %3 0,00 TL sonraki 4.200.000,00 TL için %2 0,00 TL 1.620.960,00 TL için TOPLAM 244.934,40 TL