Danıştay 9. Daire 2024/6894 E. 2025/3388 K.

T.C. D A N I Ş T A Y DOKUZUNCU DAİRE Esas No : 2024/6894 Karar No : 2025/3388

TEMYİZ EDENLER :1-(DAVACI) ... Maden Demir İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş. VEKİLİ : Av. ... 2- (DAVALI) ... Defterdarlığı-... (... Vergi Dairesi Müdürlüğü) VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU :... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem:Davacı adına, Konak Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Yapı İnşaat ve Malz. Plastik San. Tic. Ltd. Şti., Gaziemir Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Plastik Demir Çelik Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti'den aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2019/Ocak ilâ Aralık dönemlerine ilişkin katma değer vergisi ile kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezası kaldırılması istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; ... Yapı İnşaat ve Malz. Plastik San. Tic. Ltd. Şti hakkında düzenlenen... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunda yer alan tespitler ile ... İnşaat ve İnşaat Malz. Plastik Demir Çelik Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti hakkında düzenlenen... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunda yer alan tespitlerin değerlendirilmesinden, söz konusu mükelleflerin uyuşmazlık konusu faturaların düzenlendiği dönemde gerçek bir ticari faaliyetinin bulunmadığı, davacıya düzenlemiş oldukları faturaların da gerçek bir alış verişe dayanmadığı ve sahte olduğu sonucuna varıldığından davacının anılan mükelleflerden aldığı faturalara dayalı indirimlerin reddi yoluyla salınan vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinde hukuka aykırılık görülmediği; davanın 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısmına gelince, bir kısım alımların sahte belge ile belgelendirildiğinden bahisle, söz konusu mal ve hizmet alımları için gerçek satıcıdan fatura alınmadığından hareketle davacı adına özel usulsüzlük cezası kesilmiş ise de, sahte fatura kullanılması özel usulsüzlük cezası kesilmesini gerektiren haller arasında sayılmadığı gibi, idari cezalar için de geçerli olan “cezayı gerektiren fiilin tüm unsurları tamam olmadan failin cezalandırılamayacağı” yolundaki genel ceza hukuku ilkesinin varsayım ya da kıyas yoluyla ceza tayinine olanak tanımaması nedeniyle, ceza kesilmesini öngören ve bu cezanın kesilmesine dair koşulları düzenleyen maddede belirtilen unsurların bir arada gerçekleşmediği anlaşılmakta olup, davacı adına kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davanın kısmen reddine, kısmen kabulüne, özel usulsüzlük cezasının kaldırılmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesi kararının; özel usulsüzlük cezasına ilişkin hüküm fıkrasına yönelik davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine, cezalı tarhiyatın ... İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Plastik Demir Çelik Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti'den alınan faturalardan kaynaklanan kısmına yönelik davacının istinaf başvurusunun reddine, tarhiyatın ... Yapı İnşaat ve Malz. Plastik San. Tic. Ltd. Şti' den alınan faturalardan kaynaklanan kısmına yönelik davacı istinaf başvurusuna gelince: Vergi Mahkemesince ...tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporundaki tespitler itibariyle bu şirketin davacı adına düzenlendiği faturaların sahte olduğu sonucuna varılarak davanın bu kısım itibariyle reddi gerektiği yolunda hüküm kurulduğu, oysa bu şirketle ilgili aynı vergi tekniği raporundan hareketle sahte fatura düzenleyerek komisyon geliri elde ettiği yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanarak re'sen tarh edilen kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davacı hakkında düzenlenen anılan vergi tekniği raporunda yer alan tespitlerin değerlendirilmesinden, mükellef kurum tarafından mükellefiyet tesis ettirdiği tarihten itibaren münhasıran sahte belge düzenleme faaliyetinde bulunulduğu hususunun idarece her türlü şüpheden uzak somut tespitlerle ortaya konulamadığı sonucuna varıldığından, münhasıran sahte belge düzenleme fiili nedeniyle yapılan dava konusu cezalı tarhiyatlarda hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verildiği, söz konusu karara karşı davalı yanın istinaf ve temyiz başvurularının reddedildiği, münhasıran söz konusu rapora atıfla işbu dosyada ... Yapı İnşaat Limited Şirketi'nin davacıya düzenlediği faturaların sahte olduğundan bahsedilemeyeceğinden ve dava konusu cezalı tarhiyatın bu kısmında hukuka uyarlık görülmediğinden kabulüne; Vergi Mahkemesi kararının ... Yapı İnşaat ve Malz. Plastik San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalardan kaynaklanan hüküm fıkrasının kaldırılmasına, cezalı tarhiyatların bu kısmının kaldırılmasına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: DAVACININ İDDİALARI:Kanuni inceleme süresi dolmasına rağmen düzenlenen inceleme raporunun tarhiyata dayanak alınmasının hukuken mümkün olmadığı, alışlarının sahte olduğuna ilişkin tespitlerin hukuka aykırı olduğu, adil yargılanma ilkesinin gereği olarak taraflarına tebliğ edilmesi gereken vergi tekniği raporlarının tebliğinin gerçekleştirilmediği, vergi inceleme raporunun usul ve yasal düzenlemelere aykırı olarak düzenlendiği iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

DAVALININ İDDİALARI: Temyize konu kararda sahte fatura kullanıldığı tespiti yapılmasına rağmen bu kullanımın özel usulsüzlük cezası kapsamına girmediğinden bahisle söz konusu cezanın kaldırılmasına karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu, bununla birlikte davacı adına ... Yapı İnşaat ve Malz. Plastik San. Tic. Ltd. Şti'den alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı iddia edilerek kararın aleyhlerine olan kısımlarının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Davacı tarafından savunma verilmemiştir. Davalının savunması yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY: Davacı adına, Konak Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Yapı İnşaat ve Malz. Plastik San. Tic. Ltd. Şti., Gaziemir Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Plastik Demir Çelik Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti'den aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2019/Ocak ilâ Aralık dönemlerine ilişkin katma değer vergisi ile kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezası kaldırılması istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştayın kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmıştır. Maddenin gerekçesinde ise, madde ile temyiz incelemesinde sadece maddi hatalarda değil, aynı zamanda yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen eksiklik ya da yanlışlıklarda da düzelterek onama kararı verilmesinin sağlandığı, uygulamada, vekâlet ücretine, yargılama giderlerine ya da faize hükmedilmesinin unutulması ya da bunların yanlış hesaplanması gibi, kararın asli olmayan unsurlarında görülen bir kısım eksiklik ya da yanlışlıklar nedeniyle bozma kararları verildiği, bunun mahkeme tarafından tekrar karara bağlandığı ve yine bu kararlara karşı yeniden kanun yollarına başvurulabilmesi nedeniyle hem zaman hem de emek kaybına neden olunduğunun görüldüğü, bu suretle esasa etkili olmayan konularda Danıştayın kesin karar vermesi sağlanarak uyuşmazlığın hızla sonuçlandırılmasının amaçlandığı hususlarına yer verilmiştir. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 54. maddesinde, vergi yargısı harçlarının (3) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nevi ve mahiyetine göre ise maktu esas üzerinden alınacağı, 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife'nin nispi harçlara ilişkin II. kısmının (a) bendinde, tarhiyata ve ceza kesme işlemlerine karşı mükellefin dava açması üzerine vergi mahkemesinin nihai kararları ile bölge idare mahkemesinin kararlarında, karar altına alınan uyuşmazlık konusu vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümler ile bunlara bağlı zam ve cezaların toplam değeri üzerinden binde 4,55 oranında nisbi harç alınacağı, maktu harçlara ilişkin III. kısmında ise "Yukarıdaki pozisyonlarda gösterilen ve nispi harca tabi tutulmamış olan tarhiyat veya ceza kesme ve diğer işlemlerle ilgili" olarak vergi mahkemesi ve bölge idare mahkemesi kararlarında maktu harca hükmedileceği düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyize konu kararın, karar harcı dışındaki kısmı usul ve hukuka uygun olup, taraflarca ileri sürülen temyiz nedenleri kararın belirtilen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Nitekim söz konusu kararda atıfta bulunulan ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:...0 sayılı kararına karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusunu reddeden ... Bölge İdare Mahkemesi... Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E:...K:... kararı da Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 20/11/2023 tarih ve E:2022/3722 K:2023/4702 sayılı kararı ile onanmıştır. Bölge İdare Mahkemesi kararının, karar harcına ilişkin hüküm fıkrasına karşı yapılan temyiz istemine gelince; dosyanın incelenmesinden, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı ile; davacı adına, bir kısım alışlarının sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2019/Ocak ilâ Aralık dönemlerine ilişkin katma değer vergisi ile kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezası kaldırılması istemiyle açılan davayı vergi ziyaı cezalı tarhiyat yönünden reddeden özel usulsüzlük cezası yönünden kabul eden Vergi Mahkemesi kararına karşı ... Yapı İnşaat ve Malz. Plastik San. Tic. Ltd. Şti'den alınan faturalar bakımından davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulü dışında, davanın diğer kısımları bakımından yapılan taraflar istinaf başvurularının reddine karar verildiğinden, anılan kararın davacının aleyhine hüküm altına alınan kısmının 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca nispi karar harcına tabi olduğu, ancak kararın hüküm fıkrasında harca hükmedilmediği anlaşıldığından kararın temyize konu edilen harca ilişkin söz konusu kısmında hukuki isabet görülmemiştir. Bu husus, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan, düzeltilmesi mümkün eksiklik olarak görüldüğünden, Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "...davalı idarece yapılan 30.00 TL istinaf yargılama giderinin davalı idare üzerinde bırakılmasına..." ibaresinden sonra gelmek üzere "davacıdan 492 sayılı Kanun uyarınca 427,60-TL'den az olmamak üzere aleyhine hüküm altına alınan tutar üzerinden binde 4,55 oranında nispi karar harcı alınmasına" ibaresinin yazılması suretiyle kararın düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Tarafların temyiz istemlerinin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının yukarıda belirtildiği şekilde düzeltilerek ONANMASINA, 3.Temyiz isteminde bulunan davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca aleyhe onanan kısım üzerinden hesaplanacak nispi harcın alınmasına, 4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 26/06/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.