Danıştay · 8. Daire

Danıştay 8. Daire 2025/5679 E. 2025/8075 K.

Mahkeme
Danıştay
Daire
8. Daire
Esas No
2025/5679
Karar No
2025/8075
Karar Tarihi

T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2025/5679 Karar No : 2025/8075

YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI

Davacı ...vekili Av.... tarafından, Ticaret Bakanlığı'nın 27/03/2025 tarih ve 107790460 sayılı talimatı çerçevesinde müvekkilinin Mücevher İhracatçıları Birliği üyeliğinin iptal edilmesine ilişkin İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birliği Genel Sekreterliğinin 08/04/2025 tarihli işleminin iptali istemiyle Ticaret Bakanlığı, Mücevher İhracatçıları Birliği ve İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birliklerine karşı açılan davada; dava konusu işlemin Bakanlık tarafından yapılan teftiş ve inceleme sonucunda 5910 sayılı Türkiye İhracatçılar Meclisi ile İhracatçı Birliklerinin Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 23. maddesi kapsamında üyeliğin sonlandırılmasına ilişkin olarak tesis edildiği, İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği tarafından tesis edilen işlemin ise aynı Kanun'un 8. maddesi uyarınca Bakanlık talimatının uygulanmasını sağlamak amacıyla gerçekleştirildiği, asıl işlemin Bakanlık tarafından tesis edildiği dikkate alındığında, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde yetkili mahkemenin, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 32. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, dava konusu işlemi tesis eden Ticaret Bakanlığının bulunduğu Ankara ilinin, idari yargı teşkilatı bakımından bağlı olduğu Ankara İdare Mahkemesi olduğuna ilişkin İstanbul 19. İdare Mahkemesi'nin 12/09/2025 tarih ve E:2025/1609, K:2025/2001 sayılı kararı ile; uyuşmazlığın görüm ve çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, dava konusu işlemi (İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birliği Genel Sekreterliğinin 08/04/2025 tarihli işlemi) tesis eden idari merciin bulunduğu İstanbul ilinin idari yargı yetkisi bakımından bağlı olduğu İstanbul İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğuna ilişkin Ankara 11. İdare Mahkemesi'nin 13/10/2025 gün ve E:2025/1474, K:2025/1403 sayılı yetki ret kararı üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığında, 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 32. maddesinde, "Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesinin, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir." hükmü yer almaktadır. Dava dosyasının incelenmesinden; Mücevher İhracatçıları Birliği'nin 13/11/2024, 15/11/2024, 03/12/2024 ve 26/12/2024 tarihli yazıları ile Birliklerine üyelik başvurularının arttığı hususunun Ticaret Bakanlığına bildirilmesi üzerine Bakanlık Makamının 16/01/2025 tarih ve 105177212 sayılı Onayı ile konu hakkında araştırma, inceleme ve soruşturma yapılması hususunun Bakanlık Rehberlik ve Teftiş Başkanlığına iletildiği, Rehberlik Başkanlığının 21/03/2025 tarih ve 531-E/01 sayılı İnceleme Raporu, 27/03/2025 tarih ve 10759372 sayılı 531-E/04-İlave Hususlar konulu yazıları ile konu hakkında yapılan tespitler kapsamında Ticaret Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğü'nün 27/03/2025 tarih ve 107790460 sayılı yazısı ile İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliğine raporda bahsi geçen 657 firmanın üyeliğinin sona erdirilmesi hususunun iletildiği, İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliğinin 08/04/2025 tarihli üyelik iptaline ilişkin yazısının davacıya tebliği üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, iptali istenilen işlemin İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birliği tarafından tesis edildiği anlaşıldığından davanın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 32/1. maddesinde yer alan genel yetki kuralı uyarınca İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birliği'nin bulunduğu yerdeki İstanbul İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle, dava konusu uyuşmazlığın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğunun belirlenmesine, dava dosyasının yetkili İstanbul 19. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın birer örneğinin Ankara 11. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 03/11/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Atıf: Danıştay 8. Daire, E. 2025/5679, K. 2025/8075, T. 03.11.2025, www.arakarar.com/karar/danistay-8-daire-2025-5679-e-2025-8075-k-7288f4ae3fb6