Danıştay 2. Daire 2021/17740 E. 2025/6404 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2021/17740 Karar No : 2025/6404

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) :... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem : Dava; Afyonkarahisar ili, Bayat İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacının, 7068 sayılı Kanun'un 12/1-a maddesine yer alan "En son alınan disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde yirmi disiplin cezası puanı veya en az iki farklı disiplin amirinden toplam oniki defa veya daha fazla disiplin cezası almak." hükmü uyarınca meslekten çıkarılma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; ilgili yasal düzenlemede, en son alınan disiplin cezasının idari yönden kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde yirmi disiplin cezası puanı alan emniyet personelinin disiplinsizliği alışkanlık haline getirdiği kabulüyle söz konusu personel hakkında meslekten çıkarma cezasının yetkili disiplin kurullarınca verileceği, kısa süreli durdurma disiplin cezası karşılığının da ''4'' disiplin cezası puanı olarak belirlenmiş olduğu, dava konusu olayda da; davacı hakkında en son Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ...günlü, ...sayılı kararıyla ''6 ay kısa süreli durdurma'' cezası verildiği, bu kararın 30/05/2018 tarihinde Valilik onayı ile (idari yönden) kesinleştiği, bu tarihten itibaren geriye doğru son bir yıl içinde olacak şekilde (ilk ceza Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun... günlü,... sayılı kararı) toplam 5 adet ''6 ay kısa süreli durdurma'' disiplin cezası verildiği ve söz konusu disiplin cezalarının Valinin onayı ile idari yönden kesinleştiği, söz konusu disiplin cezalarına karşı dava açıldığına yönelik bir bilgi veya belgenin davacı tarafından ileri sürülmediği ve UYAP kaydının incelenmesinden de söz konusu disiplin cezalarına karşı davacı tarafından açılmış bir dava veya cezalar hakkında verilmiş bir Mahkeme kararının bulunmadığının görüldüğü, söz konusu 5 adet ''6 ay kısa süreli durdurma'' disiplin cezasının karşılığının ''20'' disiplin cezası puanı olduğu, ilgili Kanunun saydığı koşulların gerçekleşmesi halinde meslekten çıkarma cezası verilmesi gerektiği, bu hususta idareye tanınmış bir takdir yetkisinin bulunmadığı ve anılan yasal düzenlemenin emredici hükmü gereğince davalı idare tarafından işlem tesis edildiği, bu durumda; en son aldığı disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde aldığı disiplin cezalarının puanlarının toplamının ''20'' disiplin cezası puanına ulaştığı ve bu sebeple Kanun gereği disiplinsizliği alışkanlık haline getirdiği kabul edilen davacının, meslekten çıkarılmasına yönelik olarak hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun 25/06/2018 tarihli yazı ile 657 sayılı Kanun'un 130. maddesi uyarınca davacının savunmasının istenildiği ve bu yazı uyarınca da davacı tarafından 03/07/2018 tarihinde yazılı olarak savunmasını verdiği görülmüşse de, dava konusu işlemi tesis eden Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca davacıdan son savunma istenildiğine ilişkin olarak dosya kapsamında bir bilgi ve belgenin bulunmadığının görülmesi üzerine Dairenin 03/02/2021 tarihli ara kararı ile davalı idareden, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 129. maddesi uyarınca davacının son savunmasının alınıp alınmadığının bildirilerek varsa savunma istem yazısının ve davacının son savunmasının onaylı birer örneğinin gönderilmesinin istenildiği, ara karara cevap verilmemesi üzerine 18/03/2021 tarihli ara kararı ile aynı istemin tekrarlandığı, ancak davalı idarece ikinci ara karara da cevap verilmediği, dolayısıyla Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca davacıdan son savunmasının istenilmediğinin anlaşıldığı, ilgili mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, Yüksek Disiplin Kurulunca hakkında meslekten çıkarma (sehven devlet memurluğundan çıkarma yazılmıştır) cezası ile cezalandırılması teklif edilen davacıya 7068 sayılı Kanun'un 31. maddesinin son fıkrasında belirtilen hakların kullanılmasına imkan verilerek son savunma hakkı tanınması gerektiği, davacının hakkındaki iddiaları, bu iddiaların dayandığı delilleri, üzerine atılı fiillerin hukuki nitelendirmesini ve önerilen disiplin cezasını öğrenmesi sağlanarak, savunma yapmasına imkan tanınmasının hukuken zorunlu bulunduğu, bu haliyle davacıya son savunma hakkı usulüne uygun kullandırılmadan disiplin cezası verildiği, bu itibarla tesis edilen işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan, davacının son savunmasının usulüne uygun olarak alınmamış olmasının, davacının eylemlerinin yeniden değerlendirilerek yeni bir disiplin cezasına konu edilmesine engel teşkil etmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacının suçunun sabit olduğu, 7068 sayılı Kanun'un 17. maddesinde, ilde görevli polis memurlarına bütün disiplin cezalarını vermeye il polis disiplin kurulunun yetkili olduğu, ceza verme yetkisine sahip olan bu kurulca davacının yazılı savunmasının alındığının anlaşılması karşısında, Yüksek Disiplin Kurulunca tekrar son savunma alınmasına gerek bulunmadığı, zira Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun bu tür dosyalara ilişkin görevinin, 7068 sayılı Kanun'un 18. maddesine göre, sadece “görüş” bildirmek olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY: Afyonkarahisar ili, Bayat İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacı hakkında sırasıyla; Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla verilen ''6 ay kısa süreli durdurma'' cezasının 03/07/2017 tarihinde Valilik onayı ile idari yönden kesinleştiği, Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun... günlü, ...sayılı kararıyla verilen ''6 ay kısa süreli durdurma'' cezasının 04/12/2017 tarihinde Valilik onayı ile idari yönden kesinleştiği, Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ...günlü, ... sayılı kararıyla verilen ''6 ay kısa süreli durdurma'' cezasının 04//12/2017 tarihinde Valilik onayı ile idari yönden kesinleştiği, Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun... günlü, ... sayılı kararıyla verilen ''6 ay kısa süreli durdurma'' cezasının 02/03/2018 tarihinde Valilik onayı ile idari yönden kesinleştiği, son olarak yine Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun... günlü, ... sayılı kararıyla verilen ''6 ay kısa süreli durdurma'' disiplin cezasının 30/05/2018 tarihinde Valilik onayı ile idari yönden kesinleştiği, akabinde davacının en son aldığı disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde yirmidört disiplin cezası puanına ulaştığından bahisle, 7068 sayılı Kanunun 12/1-a maddesi uyarınca Afyonkarahisar Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun... günlü,...sayılı kararıyla davacı hakkında ''meslekten çıkarma'' cezası verilmesi yönünde getirilen teklif üzerine, davacının 09/06/2017 ila 24/05/2018 tarihleri arasında aldığı disiplin cezası puanlarının yirmi ceza puanına ulaştığı gerekçesiyle il polis disiplin kurulu tarafından getirilen teklifin kabul edilmesiyle aynı yasal mevzuat uyarınca Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ...günlü, ... sayılı kararıyla davacının meslekten çıkarılmasına karar verilmesi üzerine temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT: 657 sayılı Kanun'un "Yüksek disiplin kurullarının karar usulü, memurun hakkı" başlıklı 129. maddesinde; "Yüksek disiplin kurulları kendilerine intikal eden dosyaların incelenmesinde, gerekli gördükleri takdirde, ilgilinin özlük dosyasını ve her nevi evrakı incelemeye, ilgili kurumlardan bilgi almaya, yeminli tanık ve bilirkişi dinlemeye veya niyabeten dinletmeye, mahallen keşif yapmaya veya yaptırmaya yetkilidirler. Hakkında memurluktan çıkarma cezası istenen memur, (…) soruşturma evrakını incelemeye, tanık dinletmeye, disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma hakkına sahiptir." hükmüne; "Savunma hakkı" başlıklı 130. maddesinde; "Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez. Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmıyan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır." hükmüne yer verilmiştir. 08/03/2018 tarih ve 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un "Disiplin ceza puanına bağlı olarak meslekten çıkarma cezası verilmesi" başlıklı 12/1-a maddesinde; "En son alınan disiplin cezasının kesinleştiği tarihten geriye doğru son bir yıl içinde yirmi disiplin cezası puanı veya en az iki farklı disiplin amirinden toplam oniki defa veya daha fazla disiplin cezası almak..." meslekten çıkarma sebebi olarak düzenlenmiş, aynı Kanun'un "Emniyet teşkilatı disiplin kurullarının görev ve yetkileri" başlıklı 17. maddesinde, "(1) Emniyet teşkilatı disiplin kurullarının disiplin cezası verebilecekleri personel ve uygulamaya yetkili oldukları cezalar aşağıda gösterilmiştir. a) İl polis disiplin kurulları, kuruldukları il emniyet kadrosundaki; 1) Polis memurları, çarşı ve mahalle bekçileri ile emniyet hizmetleri sınıfı dışındaki memurlara bütün disiplin cezalarını, 2) Komiser yardımcısı, komiser ve başkomiserlere meslekten çıkarma cezası dışında kalan diğer disiplin cezalarını,...verebilir..." hükmü, “Emniyet teşkilatı disiplin kurullarınca verilen kararların kesinleşmesi” başlıklı 18. maddesinde, “(1) Disiplin kurullarınca verilen kararlardan; a) İl polis disiplin kurulunun verdiği meslekten çıkarma cezası dışındaki kararları valinin onayıyla; meslekten çıkarma cezası kararları valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla, b) Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu ile eğitim ve öğretim kurumlarındaki polis disiplin kurullarının meslekten çıkarma dışındaki kararları Emniyet Genel Müdürünün onayıyla; meslekten çıkarma kararları Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla, c) Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun kararları, Bakanın onayıyla, kesinleşir. (2) Birinci fıkra kapsamında Bakan onayına sunulan kararlardan uygun görülmeyenler ile birinci fıkranın (a) ve (b) bentleri uyarınca intikal eden ve Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca uygun görüş belirtilmeyen dosyalar Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca kesin karara bağlanır ...” hükmü, "Savunma hakkı" başlıklı 31. maddesinde; "(1) Disiplin amirleri veya disiplin kurulları tarafından savunma alınmadan disiplin cezası verilemez. (2) Disiplin amirince veya yetkili disiplin kurulu başkanı ya da görevlendireceği kurul üyelerinden biri tarafından ilgiliden savunma istenir. Savunma için verilen süre yedi günden az olamaz. Süresi içinde savunmasını yapmayan personel, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır. (3) Hakkında disiplin soruşturması yapılan personel, ikinci fıkra gereğince kendisinden savunma istenmesinden itibaren soruşturma evrakını inceleme hakkına sahiptir. (4) Hakkında meslekten çıkarma cezası veya Devlet memurluğundan çıkarma cezası istenen personel, soruşturma evrakını incelemeye, tanık dinletmeye, disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma hakkına sahiptir." hükmü, 34. maddesinde; "(1) Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 657 sayılı Kanunun disipline ilişkin hükümleri uygulanır." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : 7068 sayılı Kanun'un 17. ve 18. maddelerinde; kuruldukları il emniyet kadrosundaki polis memurlarına ait bütün disiplin cezalarını vermeye il polis disiplin kurullarının yetkili olduğu, söz konusu kurulların polis memurları hakkında verdiği meslekten çıkarma cezası kararlarının valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun görüşü ve Bakanın onayıyla kesinleşeceğinin düzenlendiği görülmektedir. Bu durumda, dava konusu meslekten çıkarma cezasını vermeye yetkili olan kurulun il disiplin kurulu olduğu, bu kurul tarafından alınan savunma sonrasında usulüne uygun olarak tesis edilen işlemde savunma hakkının ihlali yönünden hukuka aykırı bir durumun söz konusu olmadığı anlaşıldığından, uyuşmazlığa konu olayın esası incelenerek bir karar verilmesi gerekirken, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu tarafından davacının son savunması alınmadan tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesine dayalı olarak verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA, 3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 31/12/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.