Danıştay 12. Daire 2022/1310 E. 2025/2312 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2022/1310 Karar No : 2025/2312

TEMYİZ EDEN (DAVALI) :... Komutanlığı VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) :... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Van İl Jandarma Komutanlığı İpekyolu İlçe Jandarma Komutanlığında jandarma astsubay kıdemli çavuş olarak görev yapan davacının, sözleşmenin yenilememesine ilişkin ... tarih ve ...-... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K... sayılı kararıyla; davacının eşinin 04/05/2018 tarihinde FETÖ/PYD terör örgütüne üye olma suçundan soruşturma açılması üzerine görevden uzaklaştırıldığı ve yargılamasının devam ettiği, davacının eşi hakkında hazırlanan idari tahkikat raporunda; .... Sulh Ceza Hakimliğince etkin pişmanlık hükümlerinden yararlandırılarak adli kontrol altına alınmasına karar verildiği, diğer taraftan; Türk Silahlı Kuvvetlerinin kadro ve kuruluşlarında sözleşmeli subay olarak yer alan davacının, Devletin güvenliğini, ulusun varlığını ve bütünlüğünü iç ve dış menfaatlerinin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgeler ile gizlilik dereceli kamu personelleri arasında olduğunun açık olduğu, kamu kurum ve kuruluşlarının gizlilik dereceli birimleri ile askeri, emniyet ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak personelin yakınları ve birinci derece akrabalarını da kapsadığı ve kişi hakkında karar vermeye yeterli her türlü istihbari bilginin talep makamlarına bildirilmesi gerektiği ve Sözleşme Yenileme Değerlendirme Komisyonu tarafından da bu bilgilerin değerlendirilebileceğinin açık olduğu, bu durumda, sözleşme yenilememe konusunda takdir yetkisine sahip bulunan davalı idarenin, bu yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun kullandığı, sözleşme yapılmasına idarenin yargı kararıyla zorlanamayacağı açık olduğundan dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; davacının eşinin bilahare kamu görevinden çıkarıldığı ve silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yargılandığı ceza davası sonucunda 1 yıl, 6 ay, 22 gün hapis cezası ile cezalandırıldığı ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği görülmekle birlikte, Anayasa'nın 38. maddesinde de yer alan ceza sorumluluğunun şahsiliği ilkesi gereği, hakkında herhangi bir olumsuz tespit bulunmayan, dava ve soruşturma olmayan, sicil amirlerince olumlu nitelik belgesi düzenlenen davacının, eşi hakkında örgüt üyeliğinden dolayı mahkum olması sebebiyle sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ... DÜŞÜNCESİ :Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine, 2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 07/05/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY : Dava, Van İl Jandarma Komutanlığı İpekyolu İlçe Jandarma Komutanlığında jandarma astsubay kıdemli çavuş olarak görev yapan davacının, sözleşmenin yenilememesine ilişkin ... tarih ve ...-... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır. 4678 sayılı Türk Silahlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun'un "Sözleşme süreleri" başlıklı 10. maddesinde; "Sözleşmeli astsubay adayları, ön sözleşme yapılarak askerî eğitime alınırlar. Bu eğitimi başarı ile tamamlayanlardan yönetmelikte belirtilen şartları taşıyanlarla sözleşme yapılır ve bu kişiler astsubay çavuş rütbesine nasbedilirler. Sözleşme süreleri; üç yıldan az ve dokuz yıldan fazla olmamak şartıyla, hizmet gerekleri ve yetiştirme maliyetlerine bağlı olarak kuvvet, sınıf ve branşlara göre yönetmelikte belirlenir. Yönetmelikte belirlenen şartları taşıyanların talepleri halinde sözleşmeleri yenilenebilir. Sözleşme süreleri; (…) (1) seferberlik, savaş veya silahlı çatışmayı gerektirecek hal ile savaş hallerinde Kuvvet Komutanları, Jandarma Genel Komutanı ve Sahil Güvenlik Komutanının göstereceği lüzum üzerine, durumun devamı müddetince ilgisine göre Milli Savunma Bakanlığı veya İçişleri Bakanlığının onayı ile talebe bakılmaksızın uzatılabilir. Sözleşme işlemleri, Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığınca yapılır." "Rütbe bekleme süreleri ve sözleşmenin yenilenmesi" başlıklı 12. maddesinin ikinci fıkrasında; "Her sözleşme süresinin sona erme tarihinden en az üç ay önce taraflar sözleşmeyi yenileyeceklerine dair yazılı bildirimde bulunmadıkları takdirde, sözleşme kendiliğinden sona erer." hükmü öngörülmüştür. Temyizen incelenen başvuruya konu edilen işlemin sözleşmenin feshi değil sözleşmenin yenilenmemesi işlemi olduğu görülmektedir. İdare, sözleşme süresinin bitiminden sonra, personeli yeniden istihdam edip etmeme konusunda değerlendirme yaparken sözleşme süresi içinde sicil, ödül ve ceza durumu yanında personelin davranışlarında askerlik mesleği değerlerini sergileyip sergilemediği ve bu suretle personelin hizmetinden istifade edip edemeyeceğini de esas almaktadır. Uyuşmazlıkta, davacının eşinin; FETÖ/PYD terör örgütüne üye olma suçundan soruşturma açılması üzerine görevden uzaklaştırıldığı ve sonrasında kamu görevinden çıkarıldığı, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yargılandığı ceza davası sonucunda 1 yıl, 6 ay, 22 gün hapis cezası ile cezalandırıldığı ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, davalı idare tarafından davacının durumu değerlendirilirken derhâl sözleşmeyi feshetme yoluna gidilmediği, idarenin, sözleşme süresinin bitiminden sonra davacıyı yeniden istihdam edip etmeme konusunda değerlendirme yaparken, davacının eşinin durumunun, FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütüyle iltisakının bulunması ihtimalinin mesleği üzerindeki etkilerini de dikkate alarak sonraki dönemde sözleşmesinin yenilenemeyeceği kanaatine ulaştığı, sahip olduğu takdir yetkisini sözleşmeyi yenilememe yönünde kullandığı, ve bu yetkinin subjektif kullanıldığının tespit edilememesi karşısında davacının yeniden istihdam edilmemesine yönelik işlemin tesis edilirken orantılı olmadığı söylenemeyeceğinden, dava konusu sözleşme yenilememe işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden önceki kısımları için davanın açıldığı 27/09/2022 tarihinden itibaren, davanın açıldığı tarihten sonraki kısımlar için ise her hak ediş tarihinden itibaren ödeme tarihine kadar dönemsel olarak işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşüncesiyle Daire kararına katılmıyoruz.