Bölge Adliye Mahkemesi 2025/662 E. 2026/1503 K.

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2025/662 KARAR NO : 2026/1503

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2022/968 KARAR NO : 2025/127 DAVA TARİHİ : 03/02/2021 KARAR TARİHİ : 12/02/2025 DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali DAİRE KARAR TARİHİ : 09/07/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 09/07/2026

İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/02/2025 Tarih ve 2022/968 Esas 2025/127 Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü. İSTEM: Davacı avukatı tarafından verilen dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin sorumluluk alanı içerisinde bulunan "... Mh. ... Sk. N:..." adresinde davacı şirket görevlileri tarafından 02/03/2020 tarihinde yapılan kontrolde davalının abonelik sözleşmesi akdetmeden 1775284 nolu kayıt dışı sayaç ile kaçak enerji kullandığının tespit edildiğini ve 2020/20415 sayılı kaçak kayıt dökümanlarının düzenlendiğini, davalı tarafından yapılan itiraz üzerine İMBM komisyonunca yapılan inceleme sonucunda 2020/20415 nolu tutanak iptal edilerek 2020/59223 nolu 71.151,68 TL tahakkukun düzenlendiğini, davalının kaçak kullanım süresinin 12 aydan fazla olduğunun tespit edildiğini, EPTHY'nin 45. maddesi gereğince 03.03.2019-02.03.2020 tarihleri arasında 365 gün üzerinden kullanılan 56.576,00 kWh tüketim miktarı karşılığı 71.151,68 TL ücretin tahakkuk ettirildiğini, davalı itirazında ... adına kayıtlı 17040965 no'lu tesisata ilişkin faturaları kendisinin ödendiğini beyan etmiş ise de davalının kullanımını kumanda eden sayacın 1775284 numaralı sayaç olduğunun tespit edildiğini, ... adına kayıtlı 17040965 no'lu tesisatın tahakkuk işlemlerinin perakende şirketin gözetimi ve denetimi altında olduğunu, davacı şirketin sorumluluk alanına girmediğini, yapılan ihtarlara rağmen borcun ödenmemesi üzerine davalı aleyhine İzmir 25. İcra Müdürlüğü'nün 2020/7852 Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, itirazın haksız ve dayanaksız olduğunu, arabuluculuk görüşmelerinin olumsuz sonuçlandığını beyan ederek davanın kabulü ile itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesini, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir. YANIT : Davalı avukatı tarafından verilen yanıt dilekçesinde özetle; taraflar arasında ticari bir ilişki bulunmadığını, davalının kiracı olması nedeniyle tüketici konumunda olduğunu, bu nedenle görevli mahkemenin Tüketici Mahkemeleri olduğunu, davalının kaçak elektrik kullanıldığı iddia edilen 1775284 tesisat nolu sayaca ilişkin aboneliğinin bulunmadığını, husumet yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davalının "... Mah. ... Sok. No: ... ..." adresinde faaliyet gösteren .... isimli işletmenin sahibi olduğunu, 2016 yılından bu yana belirtilen adreste kiracı olarak bulunduğunu, kiracı olduğu günden beri ... adına kayıtlı 17040965 tesisat nolu sayaca ilişkin düzenlenen elektrik faturalarını düzenli olarak ödendiğini, kiracısı olduğu işyerinin yaklaşık 4 yıl önce ikiye bölündüğü, 98/A ve 98/B olarak yeniden numaralandırılarak ayrı elektrik tesisatlarının davacı şirket tarafından kurulduğunu, davalının işyerinin ikiye bölünmesinden sonra elektrik tesisatının değiştiğini bilmediğini,98/A nolu işletmenin elektrik borcu nedeniyle davacı şirket görevlileri elektriği kesmek için geldiklerinde davalının kullandığı elektrik tesisatının 1775284 tesisat nolu sayaç olduğu, davalının kaçak elektrik kullandığı söylenerek 1775284 tesisat nolu sayaca ilişkin GDZ2020000031848 nolu, 80.153,31 TL bedelli 18.03.2020 son ödeme tarihli faturanın düzenlendiği, davalının itirazı üzerine GDZ202000008855 nolu, 71.181,68 TL bedelli, 06.08.2020 son ödeme tarihli faturanın düzenlendiğini, davalının davacı ... zarara uğratma amaçlı bir eylemi bulunmadığını, davacının kötüniyetli olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini, davacı aleyhine %20 oranında kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece; davanın kısmen kabulü ile; İzmir 25. İcra Müdürlüğü'nün 2020/7852 Esas sayılı takip dosyasında davalı itirazının 19.608,60 TL asıl alacak ve 234,21 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 19.842,81 TL alacak yönünden iptali ile takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile devamına, faizin KDV'si alacağı talebinin ve asıl alacak ve işlemiş faize ilişkin fazlaya ilişkin talebin reddine, icra inkar tazminatı talebinin yasal koşulları oluşmadığından reddine, dair karar verilmiştir. İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN: Davacı vekili istinaf talebinde bulunmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ: Davacı avukatı tarafından verilen istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde özetle; -bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, -davacının denetim yükümlülüklerine yerine getirdiğini, -davalının ikiye bölünmüş olan dükkanın bir tarafını kiralamış kiraladığı bölüm için yeni abonelik almadığını ancak yeni sayaç taktırdığını, sayacın 2012 yılında yapı müteahhidi tarafından takılmış olsa da davalı sayaca ilişkin abonelik başvurusu yapmadığından kaçak elektrik kullanımı olduğunun sabit olduğunu, -raporda davalının 1775284 seri nolu sayaç üzerinden abonelik yaptırmadan elektrik kullandığı ve kullanılan enerji bedelinin ödenmediğinin tespit edilmiş olmasına rağmen sadece son 1 yıllık kaçak elektrik tüketiminin cezası bedeli üzerinden sorumlu olduğunun belirtilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE Dava; kaçak elektrik tüketim bedelinin tahsili için başlatılan takibe itirazın iptaline ilişkindir. İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır. Somut olayda, kaçak elektrik kullanıldığı iddia edilen iş yeri, ticarethane niteliğinde olup oto ekspertiz, araç test merkezi olarak faaliyet gösterdiği, taraflar arasında abonelik sözleşmesi bulunmadığı, davalı gerçek kişi ise de İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünün 55616 ilan sıra nolu ilanı ve 188350 ticaret sicil numarası ile ...... ticaret ünvanı ile, kaçak elektrik kullanıldığı ileri sürülen adreste faaliyet gösterdiğinin ilan edildiği, ilanda davalının gerçek kişi tacir olarak belirtildiği gözetildiğinde davalının 6502 Sayılı Yasa kapsamında tüketici sayılacak kişilerden olmadığı gibi kaçak elektrik kullanılmasının da tüketici işlemi niteliğinde olmadığı anlaşılmakla uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekliliğine değinilerek İzmir bölge adli,ye mahkemesi 23. Hukuk dairesinin 2022/2713 esas- 2022/611 karar sayılı kararı ile İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verildiği görülmüştür. 02/03/2020 tarihinde davacı şirket görevlileri tarafından davalının kiracı olarak bulunduğu "...Mh. ...Sk. N:... .." adresindeki işyerinde yapılan denetimde davalının abonelik sözleşmesi olmaksızın 1775284 seri numaralı sayaç üzerinden kaçak elektrik kullandığı tespit edilerek K-15630 nolu kaçak elektrik kullanım tespit tutanağının düzenlendiği, davalı adına tahakkuk ettirilen kaçak elektrik faturasının ödenmemesi üzerine davalı aleyhine 71.151,68 TL asıl alacak, 1.631,73 TL işlemiş faiz ve 293,71 TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 73.077,12 TL alacağın tahsili talebiyle İzmir 25. İcra Müdürlüğü'nün 2020/7852 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, davalı tarafından yasal süresinde borca ve ferilerine itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür. Mahkemece elektrik mühendisi bilirkişiden alınan bilirkişi ek raporunda; davalının işyerinin bulunduğu binaya ilişkin 28.12.2022 tarihinde yapı kullanma izin belgesi düzenlendiği, davalının işyerinin bulunduğu ... numaralı bağımsız bölüme ilişkin 15.01.2023 tarihinde elektrik bağlantı bildirimi iş bitimi belgesinin düzenlendiği, elektrik tesisatının tamamlanmasından sonra müteahhit tarafından bağımsız bölümlere elektrik sayacı takıldığı, 2012 yılı imalatı olan dava konusu 1175284 seri nolu sayacın davalının işyerinin bulunduğu ... numaralı bağımsız bölüme takıldığı, bu aşamadan sonra ... numaralı bağımsız bölüm maliki veya kiracısının davacı şirket ile bağlantı anlaşması, akabinde dava dışı ... A.Ş. ile perakende satış sözleşmesi akdetmesi gerektiği, davacı şirketinde sayaçların kontrolünü yaparak sayacın enerjisiz olarak mühürlenmesi gerektiği, davacının 2016 yılından bu yana ... numaralı bağımsız bölümde kiracı olarak bulunduğu, 2012 yılı imalatı olan sayacın davalı tarafından takılmadığı, sayaçtaki tüketimin tutanak tarihi olan 02.03.2020 tarihinden geriye doğru 8 yıllık kaçak elektrik kullanımına ilişkin olduğu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümleri gereği davacı şirketin en fazla bir yıl içerisinde abonelerin sayaç ve ölçü sistemlerini periyodik olarak kontrolle yükümlü olduğu, kayıtsız sayacın 8 yıl gibi bir sürede tespit edilmemesinin davacı şirketin denetim yükümlülüğünü yerine getirmediğini gösterdiği, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 45/1-a maddesi hükmü gereğince son bir yıllık dönemde tüketilen elektrik enerjisi üzerinden kaçak elektrik kullanım bedeli tahakkuk ettirilebileceği, kaçak elektrik faturası tutarının 19.608,60 TL olduğu şeklinde görüş bildirilmiştir. Uyuşmazlığın çözümü için 30.05.2018 tarih ve 30436 sayılı Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddelerinin göz önüne alınması gerekmektedir. Buna göre, Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri başlıklı 42. Maddesi "(1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması başlıklı madde 44; (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için; a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre, b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir. (2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın; a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak, b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır. (4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır. Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre başlıklı madde 45; (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır. b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. 1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir. (3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; a) Meskenlerde; 5 saat, b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat, c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat, ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat,olarak kabul edilir. (4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir. (5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır. Davaya konu uyuşmazlıkta; aboneliğe ait kaçak elektrik tutanağı, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı itibariyle harici hat çekmek suretiyle kaçak elektrik kullanıldığı sabit olduğundan yukarıda anılan yönetmeliğin 42/1-b maddesi kapsamında kaçak elektrik kullanılmıştır. Davacı taraf, abonelik sözleşmesi olmaksızın kayıt dışı sayaç kullanmak suretiyle kaçak elektrik kullandığından yukarıda belirtilen yönetmelik hükümlerinin 42/1-b maddesi kapsamında kaçak elektrik kullanımı söz konusu olup, bu doğrultuda kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasında yönetmeliğin 45/1-ç maddesi hükmü uygulanmalı, kaçak elektrik süresinin belirlenmesinde ise yönetmeliğin 45/1-b maddesi hükmü esas alınarak kaçak elektrik tüketim faturasının hesaplanması gerekmektedir. Öte yandan, bilirkişi incelemesine esas olmak üzere aboneliğe ait kaçak elektrik tutanak tarihinden önceki dönemlerin tüketim cetveli dosya içeriğinde bulunmamakta olup, mahkemece elektrik tedarik şirketinden 02.03.2020 tarihli kaçak tutanak tarihinden önceki dönemlere ait sayacın günün farklı tarifelerini (gündüz-puant-gece) kaydettiği tüketim cetveli dosyaya kazandırılmalı, akabinde yönetmelik hükümleri uyarınca hesaplama yapılması için başkaca bir elektrik mühendisi bilirkişiden, yukarıda yapılan açıklamalar ışığında alınacak bilirkişi raporunun sonucuna göre ve istinafa gelenin sıfatı ile önceki hüküm de dikkate alınarak kazanılmış haklar ilkesi de göz önünde tutularak karar verilmesi gerekirken, yönetmelik hükümlerine aykırı hesaplama yapan bilirkişi raporunun hükme esas alınması hatalıdır. Anlatılan nedenlerle ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya aykırı olduğundan davacının istinaf başvurusunun kabulüne, HMK 353/1-a.6 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile; İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/02/2025 Tarih ve 2022/968 Esas 2025/127 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK 353/(1)-a-6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, Belirtilen eksiklikler giderilerek hasıl olacak sonuca uygun karar verilmesi için dosyanın mahkemesine İADESİNE, İstinaf talebinde bulunan davacı tarafından yatırılan 615,40 TL istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Davacı tarafından karşılanan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından kurulacak esasa ilişkin hükümde dikkate alınmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ve müzakere neticesinde 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere 09/07/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.