Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2025/405 E. 2025/405 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2025/405
- Karar No
- 2025/405
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/405 - 2026/1344 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2025/405 KARAR NO : 2026/1344
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP :
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 15.01.2025 NUMARASI : 2024/813 Esas 2025/14 Karar
DAVACI : VEKİLİ : Av.
DAVALILAR : 1 - VEKİLİ : Av.
: 2 - VEKİLİ : Av. DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali KARAR TARİHİ : 10.09.2026 GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 11.09.2026
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı... Şirketi vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 05.10.2018 tarihinde ...’ne ait, davacıya finansal kiralama sözleşmesi ile devri yapılan dava dışı ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın kontrolsüz U dönüşü yapmak isteyen davalılardan ...’ne ait, .. AŞ’nin işleteni olduğu dava dışı ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araçla çarpışması sonucu ... plakalı aracın ağır hasara uğradığını, araçtaki hasarın KDV dahil 116.005,89 TL olup 36.000 TL’si davalılara ait aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacı ... AŞ tarafından karşılanması nedeniyle bakiye zararın 87.004,39 TL, değer kaybının 40.100 TL, araç mahrumiyetinin 4.125 TL olarak tespit edildiğini, ... plakalı aracın davalı ...AŞ tarafından diğer davalıya uzun dönem kiraya verildiğini, davacıya ait araç sürücünün %25, davalılara ait araç sürücüsünün %75 asli kusurlu olmaları nedeniyle davalılar aleyhine Ankara 29 İcra Müdürlüğünün 2020/7674 Sayılı dosyası üzerinden 1.003 TL bakiye hasar bedeli 30.075 TL değer kaybı 3.090 TL araç mahrumiyeti, 240,00 TL eksper ücreti ve 5.986,99 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 40.394,99 TL üzerinden yaptıkları icra takibine davalıların itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirterek davalıların itirazın iptaline ve takibin devamına, %20 den az olmamak üzere her bir davalı aleyhine icra inkar tazminatına karar verilmesi talep etmiştir. Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Büyükçekmece mahkemelerinin yetkili olduğunu, finansal kiralama sözleşmesi gereğince davacının aktif husumet ehliyeti ... plakalı aracı 10.02.2016 tarihinde kiralamış olmalarına rağmen diğer davalı ...AŞ’ne ait olduğundan davalı ...AŞ’nin malik ve işleten sıfatı bulunmadığını, istenen tazminat kalemleri fahiş olduğundan kusur ve hasar yönünden bilirkişi raporu alınması gerektiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu aracın mülkiyet hakkı dava dışı ... Şirketine ait olduğundan davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığını, maliki oldukları ... plakalı aracın 10.02.2016 tarihli uzun süreli kira sözleşmesi ile 36 aylığına diğer davalı şirkete kiralandığından davalı şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, davalı araç sürücüsünün kusurlu olmadığını, davacı tarafın talep ettiği hasar bedelinin trafik sigortasınca karşılandığını belirtilerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece verilen ilk karara karşı karara karşı davacı vekili ile davalılar vekilleri tarafından yapılan başvuru neticesinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi'nin 25.10. 2024 tarih ve : 2022/2052 E. 2024/1304 K. sayılı kararı ile Finansal Kiralama Sözleşmesine konu ... plakalı aracın ... tarafından 12.12.2018 tarihinde sözleşme şartlarının yerine getirilmiş olması nedeniyle davacıya devredildiği dava tarihi itibarıyla davacının aracın maliki olduğu, kaldı ki kiracının kiraladığı şeyi aynen iade yükümlüğü bulunduğundan değer kaybı yönünden aktif dava ehliyeti bulunduğu kabul edilerek sonucuna göre karar verilmesi, kazaya karışan ... plakalı araç ile ilgili davalılar arasındaki 10.02.2016 tarihli Araç Kiralama Hizmet Sözleşmesinin uzun süreli ve 3. kişileri bağlayacak güçte bir kira sözleşmesi olup olmadığı, sözleşmenin taraflar arasında yenilenip yenilenmediği, kaza sırasında kazaya karışan araç yönünden kira sözleşmesinin devam edip etmediği, kira sözleşmesi ve kira bedelinin maliye ve vergi dairelerine bildirilip bildirilmediği, kira sözleşmesi ile araç ile ilgili tüm hak ve yükümlülüklerin devredilip devredilmediği, kira sözleşmesi ve kira bedelinin ve vergilerin kim tarafından ödendiği, kazaya neden olan bu araç için hangi tarihten itibaren kira bedelinin ödendiği, kiraya veren ile kiracının/kiracıların tacir olduğu gözetilerek ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmak suretiyle kira sözleşmesinin fatura, ruhsat ve cari hesap hareketleri gibi yan delillerle desteklenip desteklenmediği, aracın kaza tarihini kapsar şekilde kimin yedinde olduğu, hangi tarihte teslim edildiği, kaza tarihinde ekonomik yararlanmanın kime ait olduğu araştırılarak, kaza tarihinde araç işleteni sıfatının kime ait olduğunun belirlenmesiyle tüm deliller değerlendirilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi, gerektiği belirtilerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verildiği, Bölge Adliye Mahkemesi kaldırma kararı gereğince yapılan yargılama sonunda, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 05.10.2018 tarihinde dava dışı ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile dava dışı ...'ın yönetimindeki ... plakalı aracın çarpıştığı trafik kazasında, davalıların maliki ve işleteni olduğu ... plakalı araç sürücüsünün %75 kusurlu olarak davacının ... plakalı aracına çarpmak sureti ile maddi hasara sebebiyet verdiği, davacıya ait araç sürücüsünün ise %25 oranında kusurlu olduğu, davacı aracında oluşan değer kaybının bilirkişi raporu marifetiyle 40.014,00 TL, kar mahrumiyeti bedelinin 5.730,38 TL toplam hasar bedelinin 115.828,89 TL olarak belirlendiği, davalı taraf araç sigortacısı ... AŞ tarafından Ankara 28. İcra Dairesi Hesabına “MGS-4100764885/1 DS.Ödeme 2019/10509 Ankara” açıklaması ile 02.09.2019 tarihinde 6.388,67 TL ve 46.040,97 TL olmak üzere toplam 52.429,64 TL ödeme yapıldığı, bu ödemenin düşülmesinden sonra davacının 63.399,25 TL bakiye hasar zararının bulunduğu, Finansal Kiralama Sözleşmesine konu ... plakalı aracın ... tarafından 12.12.2018 tarihinde sözleşme şartlarının yerine getirilmiş olması nedeniyle davacıya devredildiği, dava tarihi itibarıyla davacının aracın maliki olduğu, kaldı ki kiracının kiraladığı şeyi aynen iade yükümlüğü bulunduğundan değer kaybı yönünden aktif dava ehliyetinin bulunduğu, davalı... AŞ yönünden yapılan değerlendirmede ise, istinaf kaldırma kararı doğrultusunda kazaya karışan ... plakalı araç ile ilgili davalılar arasındaki 10.02.2016 tarihli Araç Kiralama Hizmet Sözleşmesinin uzun vadeli ve üçüncü kişileri bağlayacak güçte olup olmadığı, yenilenip yenilenmediği, kaza tarihine devam edip etmediği, sonuç itibarı ile gerçek bir kira sözleşmesi olup olmadığı araştırılmış, istinaf kaldırma kararından sonra davalılar vekillerinin sunmuş olduğu beyan dilekçeleri ve ekindeki deliller olan 2015-4797 referans numaralı kira sözleşmesi, teslim ve iade tutanakları, kira bedellerine ilişkin faturalar, kira bedelinin vergi dairelerine bildirildiğine dair beyanname, tahakkuk fişi, vergi tahsil alındısını ve tüm dosya kapsamına göre, davalı... AŞ'nin maliki olduğu ... plakalı aracın, 10.02.2016 tarihli uzun süreli kira sözleşmesi doğrultusunda 25.03.2016 tarihinde kiracı diğer davalı ...'ne teslim edildiği, 13.11.2018 tarihinde ise iade alındığı, 05.10.2018 kaza tarihinde kiracı davalı ...'nin kullanımında olduğu, uzun süreli kira sözleşmesine ilişkin her iki davalının beyanlarının ve gösterdiği delillerin birbirini doğruladığı belirtilerek, davalı ... yönünden davanın kısmen kabulü ile, davalı borçlunun (kapatılan) Ankara 29. İcra Müdürlüğünün 2020/7674 esas (yeni Ankara 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2020/7674 esas) sayılı icra takibine yaptığı itirazının 34.408,00 TL'lik bölüm yönünden iptali ile takibin 240,00 TL ekspertiz ücreti, 3.090,00 TL araç mahrumiyet alacağı, 30.075,00 TL değer kaybı, 1.003,00 TL hasar bedeli alacağı ve davalı ... yönünden devamına, takipten sonra asıl alacağa yasal faiz uygulanmasına, işlemiş faize yönelik itirazın iptali talebinin reddine, İİK'nın 67/2. maddesi uyarınca dava konusu alacak likit olmadığından, varlığı ile miktarının tespiti yargılamayı gerektirmekle davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin reddine, İİK'nın 67/2. maddesi uyarınca davacı alacaklının takipte haksız ve kötü niyetli olduğu sabit olmadığından davalı borçlu ...'nin tazminat talebinin reddine, davalı... AŞ yönünden davanın (itirazın iptali talebinin) husumet yönünden reddine karar verilmiş, karara karşı davalı ... AŞ vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı ... AŞ vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafın dava tarihinde hasara uğrayan aracın maliki olmadığından iş bu davayı açmada aktif dava ehliyeti bulunmadığını, davacının olay tarihinde, zarar gören aracı finansal kira sözleşmesi ile elinde bulundurmakta olup finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğunu, dava konusu edilen trafik kazası ... AŞ'ye ait ... plakalı araç ile davalı şirketin 10.02.2016 tarihli sözleşme ile... AŞ'den kiraladığı ... plakalı araç arasında gerçekleştiğini, davalı şirket malik veya işleten sıfatını haiz olmamakla iş bu alacak nedeniyle sorumlu olmadığını, dava konusu kazaya neden olan aracın trafik sicilinde maliki davalı şirket olmayıp diğer davalı ... AŞ olduğunu, davalı şirketin somut olayda kusur ve sorumluluğu bulunmadığını, kaza tespit tutanağı incelendiğinde kazanın meydana geldiği güzergahtaki hız limitinin 50 km/h olduğu ve kazanın meydana geliş şeklinden... plakalı aracın hız limitinin çok çok üzerinde seyretmekle kazaya neden olduğunun anlaşıldığını, davacının zararı ispatlayamadığını, fahiş zararın hüküm altına alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, bilirkişi raporunda araç hasar bedeline ilişkin tespitinin oldukça fahiş olduğunu, aracın 15 gün gibi bir sürede tamir olunabileceğine dair kanaatin de afaki olduğu gibi günlük kiralama bedeli olarak alınan bedeller de son derece soyut ve sübjektif olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasınına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve istinaf edenlerin sıfatına göre dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; Dava maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle finansal kiralama sözleşmesi ile davacının zilyedinde bulunan araçta oluşan hasar nedeniyle bakiye onarım bedeli, değer kaybı tazminatı ve ikame araç bedelinin işletenin hukuki sorumluluğu kapsamında tahsili istemi ile yapılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince davacının davasının davalı... AŞ yönünden husumet yönünden reddine, davalı ... yönünden ise davanın kısmen kabulü ile itirazın iptaline, takibin devamına, işlemiş faize yönelik itirazın iptali talebinin reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kaldırma kararı sonrasında davalılar arasındaki Araç Kiralama Hizmet Sözleşmesinin uzun vadeli ve üçüncü kişileri bağlayacak güçte olup olmadığı, yenilenip yenilenmediği, kaza tarihine devam edip etmediğine ilişkin celp edilen kira sözleşmesi, teslim ve iade tutanakları, kira bedellerine ilişkin faturalar, kira bedelinin vergi dairelerine bildirildiğine dair beyanname, tahakkuk fişi, vergi tahsil alındısını ve tüm dosya kapsamına göre, davalı... AŞ'nin maliki olduğu ... plakalı aracın 10.02.2016 tarihli uzun süreli kira sözleşmesi doğrultusunda 25.03.2016 tarihinde kiracı diğer davalı ...'ne teslim edildiği, 13.11.2018 tarihinde ise iade alındığı, 05.10.2018 kaza tarihinde kiracı davalı ...'nin kullanımında olduğu dikkate alındığında işleten sıfatının davalı ...'ne ait olduğunun tespitinde usul ve yasaya aykırı bir yön görülmemiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49/1. maddesine göre ise kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Trafik kazalarında irdelenmesi gereken husus ise trafik kazasının meydana gelmesinde tarafların olaya etkileri ve dolayısıyla sürüş kusurlarıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. ile 6098 sayılı TBK'nın 49. maddesine göre trafik kazası nedeni ile davacının aracında oluşan maddi zarardan davalı işleten sıfatına haiz sigortalı araç maliki ile araç sürücüsünün, sürücünün kusuru oranında sorumlu oldukları amirdir. Somut olay yukarıda açıklanan Kanun hükümleri ve ilkeler doğrultusunda değerlendirildiğinde; Mahkemece dosyaya kazandırılan bilirkişi raporunda kaza tespit tutanağı ile uyumlu olacak şekilde olay tarihinde davacı kiracısı olduğu ... plakalı araç sürücü ...'in yönetimindeki ... plakalı araç ile seyir halindeykeri yol üzerinde U dönüşü yapmaya çalışan ... yönetimindeki ... plakalı araca çarpması sonucu meydana gelen kazanın oluşumunda ...'in araçların hızını aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmaması nedeniyle %25 oranında tali, sürücü ...'ın ise karşıdan gelecek olan araç trafiğini tehlikeye düşürecek ve dönüş yapabileceği tahmin edilemeyecek yerde arkadan gelen trafiği kontrol etmeden yola çıkması nedeniyle %75 oranında asli kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir. Davacı tarafından kiralanan ait araçta oluşan hasarın kazanın oluşumu ile ilgili ve hasarı doğrular şekilde gösterdiği, aracın yapılması gerekli olan tamirat işçiliklerin hasarları kapsadığı, olayın oluş şekli, maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı yanı sıra aracın hasarlı haline ilişkin hasar fotoğrafların bu hasarları teyit ettiği, değiştirilmesi gereken parçaların onarılarak olaydan önceki durumlarına getirilmelerinin söz konusu olmadığı, ekspertiz raporundaki parça bedellerinin meydana gelen hasar ile olay tarihindeki piyasa rayiçlerine uyumlu bulunduğu ve tamirinin ekonomik olduğu gözetilerek, yedek parça, işçilik ve KDV dahil edilerek hasar bedeli, aracın olay tarihinde mezkur kazadan önce piyasa ikinci el rayiç değeri ile hasar sonucu uygulanan onarım sonrası hasarlı haliyle ikinci el piyasasında rayiç değeri arasındaki fark üzerinden değer kaybı, aracın tamir süresince kullanılamaması nedeniyle araçta meydana gelen hasarın giderilmesi için makul onarım süresi ve kaza tarihinde günlük araç mahrumiyet bedeli tespit edilip, davalı taraf araç sigortacısı tarafından yapılan ödemler mahsup edilerek kusur oranında yapılan hesaplama doğrultusunda belirlenen tazminatın hüküm altına alındığı anlaşılmaktadır. Açıklanan bu hukuki ve maddi vakıalar ile tüm deliler karşısında; hükme esas alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, davalı... Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davalı... Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1.b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince davalı davalı... Şirketi'nden alınması gereken 2.350,41 TL istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 620,00 TL'nin mahsubu ile kalan 1.730,41 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir olarak kaydedilmesine, 3-Davalı... Şirketi tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 5-Taraflarca yatırılan delil ve gider avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 6-Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 10.09.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Katip
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.