Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2025/393 E. 2026/1310 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2025/393
Karar No
2026/1310
Karar Tarihi

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO: 2025/393 Esas

KARAR NO: 2026/1310 Karar

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İSTANBUL 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ: 11/01/2024

NUMARASI: 2019/22 E. - 2024/11 K.

DAVANIN KONUSU: Patent (Patent Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ: 24/09/2026

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde adlarına kayıtlı olan ... tescil numaralı patentin, ilgili mevzuatlar gereği taşıması gereken özelliklere sahip olmadığını, söz konusu patente konu buluşla ilgili açıklamaların yapılması gerektiği tarifname ve istemler ile atıf yaptıkları resimlere bakıldığında yeterli açıklıkta olmadıklarını ve genel açıklama ve usullere yer verildiğini, söz konusu patentte geçen istem ve tarifnamedeki koruma istenen olgunun parçaların birbirine nasıl bağlanacağı ile ilgili usul, yöntem olup mevzuat tarafından bu olgunun ve usul anlatan, sonuç ifade eden unsurların koruma kapsamında olmadığını, söz konusu patentte geçen resimlerin yeterli ölçüde net olmadığından patenti netlikten uzaklaştırdığını ve karışıklığa sebebiyet verecek nitelikte olduğunu, bu olgunun hükümsüzlük sebebi olduğunu, dava konusu patent dosyasında dile getirilen ve tekniğin bilinen durumunun aşıldığını ifade eden "En az iki farklı katmana sahip parça üretimine imkan tanıyan kalıp sistemi"nin enjeksiyon sektöründe ... olarak nitelendirilen ve 1980'li yılların başından beri uygulanmakta olan bir işlem olduğunu, bahsedilen plastik enjeksiyon baskı tekniğinin, genel uygulamada "üzerine baskı" olarak tarif edilen ve tüm dünyada ... olarak adlandırılan baskı tekniği olmakla birlikte, elektrik ve elektronik sektöründen otomotiv ve kişisel bakım ürünlerine kadar birçok sektörde uzun yıllar boyunca kullanılan baskı tekniği olduğunu, dava konusu patente ilişkin Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından iletilen araştırma raporunda (Y) seçeneğinin işaretlenmiş olduğunu ve dünya çapında daha önceden alınmış birkaç patentin numarasının verildiğini, ifade edilen (Y) seçeneğinin "buluşun bir veya tüm istemler için yeni olduğu düşünülemez" anlamında olduğunu, söz konusu araştırma raporunda belirtilen 04/10/2011 rüçhan tarihi ve ... sayılı patentin içeriğinin davalının ... tescil numaralı incelemesiz patentinde izah ettiği baskı tekniğinin ayırt edilemeyecek derecede aynısı olduğunu, söz konusu araştırma raporunda 2. sırada belirtilen... ve ... ..., "...", ..., sf. ...'de davalının ... tescil numaralı incelemesiz patentinin tüm istemlerinin geçersiz kılındığını, söz konusu araştırma raporunda 3. sıradaki ... sayılı patentin plastik işleme alanı ile ilgili olduğunu, ürünlerde ve radyo gibi çeşitli endüstrilerde kullanılabileceğini, buluşun amacının ince cidarlı ürünlerin kalıp içine enjeksiyonu sırasında oluşabilecek hataları ortadan kaldırarak ürünlerin kalitesini iyileştirmek olduğunu ve bu haliyle davalının ... tescil numaralı incelemesiz patentinin 2 nolu istemini geçersiz kıldığını, söz konusu araştırma raporunda 4. sıradaki ... ... sayılı patentin davalının ... tescil numaralı incelemesiz patentinin ... nolu istemini geçersiz kıldığını, yine uluslararası patent veri tabanında yapılan araştırma neticesinde elde edilen 07/11/2002 tarihli... sayılı faydalı model içeriği ile davalının ... tescil numaralı incelemesiz patentinde, neredeyse aynı denecek bir teknikten bahsedildiğini, davalının ... tescil numaralı incelemesiz patentinin ... no'lu isteminde yer alan "..." veya "üzerine baskı" tekniğiyle ilgili tekniğin bilinen durumunun aşılmadığının ispatına ilişkin olarak, https://....com sitesinde "... - ..." " kelimesiyle yapılan arama neticesinde onlarca patent kaydı olduğunu, davalının ... tescil numaralı incelemesiz patentinin toplam 7 istemi olduğunu, 2-7 arası istemlerin 1 no'lu isteme atfedildiğini, korunmak istenen tekniğin 1 no'lu istemde belirlendiğini, diğer 6 istemin 1 no'lu istemin getirdiği sair faydalar olduğunu, mevzuat kapsamında, 1 no'lu ana istemin hükümsüz kalması durumunda buna bağlı diğer tüm istemlerin hükümsüz kalacağını belirterek, buluşla ilgili açıklamaların yeterli açıklıkta olmadığını, buluşun tekniğin bilinen durumunu aşmadığını ve yeni olmadığını ifade ederek davanın kabulü ile ... tescil numaralı TPMK nezdinde kayıtlı patentin hükümsüzlüğüne, iptaline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline ve 3.kişilere devrinin önlenmesi için ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının müvekkilinin tescilli patentinden kaynaklanan haklarına tecavüz eyleminde bulunduğunu, iş bu hususta açılmış davanın mevcut olduğunu, davanın konu ve tarafları yönünden bağlantılı olması sebebiyle dosyanın Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2019/29 Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesi gerektiğini, davacının, müvekkiline ait olan ... başvuru numaralı "En Az iki Farklı Katmana Sahip Parça Üretimine İmkan Tanıyan Kalıp Sistemi" isimli patenti ile ... başvuru numaralı "..." isimli faydalı model ile koruma altında bulunan buluşlara yönelik tecavüz eylemlerinde bulunduğunu, davacının, söz konusu tescillere konu ürünlerin ayırt edilemeyecek derecedeki benzerlerini üretim yerinde ve... Çarşısı .... Ada No:... İstanbul adresindeki şubesinde ve ..., ... vs. marketlerde, ayrıca AVM'lerde satışa hazır şekilde sergilediğini, bu şekilde müvekkili tarafından tescil edilmiş buluş ve ürünlerinden haksız kazanç elde ettiğini, Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 2018/3913 ve 2018/397 sayılı tespit davaları kapsamında yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde; koruma kapsamında olunan ürünlerin ayni ve/veyahut benzer nitelikte üretildiği tespitlerinde bulunulduğunu, dolayısıyla davacı tarafın haksız tecavüz eylemlerinin tespit edilerek kesinleştiğini, plastik enjeksiyonun, sıcaklık yardımı ile eritilmiş plastik hammaddenin bir kalıp içine enjekte edilerek şekillendirilmesi ve soğutularak kalıptan çıkarılmasını içeren bir imalat yöntemi olduğunu, enjeksiyonun, ham plastik malzemenin eritilerek kalıba basılması işlemi olduğunu, burada plastiğin soğuyarak kabın şeklini aldığını, bu işlemi yerine getiren mekanizmayı içeren makinelerin enjeksiyon makineleri olduğunu ve bu makinelerin "mengene", "enjeksiyon ünitesi" ve "kalıp" unsurlarından oluştuğunu, mevcut uygulamalarda, plastik enjeksiyon ile üretilecek malzemenin, tek bir kalıpta basıldığını, üretilen parça bir ve daha fazla katmandan oluştuğunda, her farklı katman için farklı bir meme tasarlandığını, her farklı katman için meme tasarlamanın kalıbın maliyetinde artışa yol açtığını ve ayrıca her farklı katman için oluşturulan yollukların malzeme üzerinde kötü görünüm oluşturduğunu, farklı katmanlar için kullanılan diğer bir yöntemin katmanlar arası geçiş yöntemi olduğunu, bu yöntemde de katmanlar arası geçişlerin malzeme üzerinde gözükerek kötü bir görünüm oluşturduğunu, kullanılan diğer bir yöntemin farklı katmanlardaki parçaların ayrı ayrı enjeksiyonla üretilip daha sonra montajlanarak birleştirilmesi olduğunu, bu yöntemin ekstra enjeksiyon işleminden dolayı, önemli ölçüde maliyet artımına, işçilik ve zaman kaybına neden olduğunu, davacı tarafından ileri sürülen... sayılı başvurunun tek bir yolluk ünitesi ile birden fazla renge sahip plastik enjeksiyon ünitesinin üretiminden ve farklı bir kalıp teknolojisinden ziyade, farklı renk katmanlarında parça üretmek için geliştirilen enjeksiyon sistemlerinden bahsettiğini, bu haliyle müvekkiline ait patent ile benzerlik taşımadığını, müvekkiline ait ... başvuru numaralı patentin yukarıda anılan tekniğin dışında plastik enjeksiyon makineleri ile ilgili geliştirmeler içerdiğini, bu nedenle yukarıdaki değinilen dezavantajları ortadan kaldırdığını ve "buluşun amacı" kısmında net bir şekilde "...-..." 'den bağımsız olarak farklı bir amaç ve kazanım sağlandığının net bir şekilde görüldüğünü, ... sayılı patent ile müvekkiline ait olan ... başvuru numaralı patentin "buluş kriterleri" yönünden birbirinden farklı olduğunu, ... ile müvekkiline ait patent arasında herhangi bir benzerlik bulunmadığını, ... numaralı patent ile müvekkiline ait olan ... başvuru numaralı patentin özeti dikkate alındığında, farklı bir buluş ve kazanım sağlandığını, ... numaralı patent ile müvekkiline ait olan ... başvuru numaralı patentin özeti dikkate alındığında ilgili ürün ve buluşların birbirinden faklı olduğunu ve farklı konularda yeni teknik sağladığını, ... numaralı faydalı model, ... numaralı patent, ... numaralı patent, ... numaralı patent, ... numaralı faydalı model, ... numaralı faydalı model, ... numaralı faydalı model, ... numaralı faydalı model, ... numaralı faydalı model, ... numaralı patent ve ... numaralı faydalı model ile müvekkiline ait olan ... başvuru numaralı patent arasında hiçbir benzerlik bulunmadığını, ... numaralı patent ile müvekkiline ait olan ... başvuru numaralı patent arasında hiçbir benzerlik bulunmadığını, müvekkiline ait patent ile sağlanan kazanımın bir üründe herhangi bir parçanın iki katmanlı olarak üretilmesi olduğunu, müvekkiline ait olan ... başvuru numaralı patentin tarifnamesi incelendiğinde, üretim, montaj ve kullanım metotları yönünden birçok yenilik ve bugüne değin uygulanan metotlara göre birçok avantaj sağladığını belirterek, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEME KARARI:İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 11/01/2024 tarihli 2019/22E. - 2024/11 K. sayılı kararıyla; "... Tüm dosya kapsamı birlikte ele alındığında; TPMK nezdinde davalı adına tescilli bulunan... sayılı "en az iki katmana sahip parça üretimine imkan tanıyan kalıp sistemi" başlıklı patentin bulunduğu, dava konusu edilen patentin 551 sayılı KHK kapsamında tescil edildiği, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda dava konusu patent içinde yer alan 1 nolu istemdeki plastik enjeksiyon makinelerinde farklı katmanlara sahip parça üretim yöntemi, en az iki farklı katmanlı parçalar için tasarlanmış erkek kalıbın en az iki farklı katmanlı parçalar için tasarlanmış dişi kalıp ile birleşmesi ve plastik enjeksiyon işlemi bitirilerek kalıpların açılması unsurlarının önceki tekniğe dahil olan yöntemlerden olduğu, dava konusu patentin yeterli açıklıkta ve tam olarak tanımlanmadığı, dava konusu patente ilişkin 1 ve bu isteme bağlı 2-7 numaralı istemlerin yeterince açıklıkta olmadığı, dava konusu patentin 1 numaralı isteminin ve 11 numaralı doküman kapsamında yeni olmadığı görüş ve kanaati bildirildiği, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda davalı adına tescilli patentin yenilik ve buluş basamağı kriterlerine sahip olmadığı, hükme esas alınan 24/05/2023 tarihli bilirkişi raporu ile 27/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda bu hususların ayrıntılı şekilde irdelenerek görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Açıklanan sebeplerle;

1-Davanın KABULÜ ile davalı adına TPMK nezdinde tescilli bulunan ... tescil numaralı patentin hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine..." karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; Mahkeme tarafından görevlendirilen ve heyet içerisinde Avrupa patent vekilinin ve alanında uzman mühendislerin de bulunduğu 4 uzman bilirkişiden oluşan heyetçe hazırlanan 19/11/2020 tarihli bilirkişi raporu ile davacı... firmasının haksız ve mesnetsiz bir şekilde huzurdaki davayı ikame etmiş olduğunun kanıtlandığını,

Bilirkişi heyetince yeterli inceleme yapılmasına rağmen Mahkeme tarafından yeniden oluşturulan bilirkişi heyet raporu incelendiğinde, 27.05.2021 tarihli bilirkişi raporunun teknik yönden yetersiz ve eksik inceleme içerdiğinin açık şekilde görüldüğünü,

İş bu sebeple ve emsal Yargıtay kararları da nazara alınarak raporun hükme esas alınmamasını ve yeniden bir bilirkişi heyeti oluşturularak ve gerekli görülmesi halinde müvekkili şirketin üretim mahallinde olmak üzere yerinde inceleme yaptırılmasını talep ettiklerini,

Davacı tarafça dosyaya dayanak olarak sunulmuş olan kayıt ve/veyahut videolarda (1) numaralı dayanak hariç tüm dayanak verilerinin ortak özelliğinin “...” tekniği ile üretim yapan kalıplar olduklarını,... olarak anılan bu yöntemin uzun yıllardır bilinen bir teknik olduğunu, davacı tarafça sunulmuş olan dayanak videolardaki yöntemin çalışma prensibinin, daha önce başka bir kalıpta basılmış bir plastik parçanın ya da metal parça, cıvata, vida, bakır tel, elektronik devre vesaire objenin kalıbın içerisine yapılan özel bölüme yerleştirilip, eriyik durumdaki plastiğin bu objenin üzerine basılması olduğunu,

Hükme esas alınan bilirkişi raporu incelendiğinde 1, 2, 7, 8 ve 9. dayanak tekniklere ait videoların bilirkişi heyeti tarafından elenmiş olup;

*(3) No’lu dayanak tekniği içeren videoda operatör tarafından kalıbın içerisine elektronik devre ve kablosunun konulduğu ve plastiğin bunun üzerine basıldığının açıkça görüldüğünü,

*(4) No’lu dayanak tekniği içeren videoda 30 adet metal pimin bir kalıbın içerisine elle yerleştirildiği ve üzerine plastik basıldığı, peşinden de bu parçanın başka bir kalıbın içerisine yerleştirildiği ve bir başka plastiğin üzerine basıldığının görüldüğünü,

*(5) No’lu dayanak tekniği içeren videoda kalıbın içerisindeki özel bölüme daha önce başka bir kalıpta basılan bir plastik parçanın yerleştirildiği ve kalıbın bu plastiğin üzerine basıldığının görüldüğünü,

*(6) No’lu dayanak tekniği içeren videoda kalıbın içerisindeki özel bölüme metal bir cismin konulduğu ve plastiğin bunun üzerine basıldığının görüldüğünü,

Davacı yanca delil ve dayanak olarak gösterilen tekniğe ait video kayıtlarındaki imalat tekniğinin “...” yöntemi ile yapılmış olduğunu, müvekkiline ait patente konu buluş olan tekniğin “...” yöntemi ile alakasının ve benzerliğinin bulunmadığını,

Müvekkiline ait patent başvurusuna konu buluş olan üretim tekniğinin ise; ikiz erkek ve ikiz dişiden oluşan kalıp tekniği olduğunu, iki kalıbın birleştirilip bir hale getirilmesi olarak tanımlanabileceğini,

İlk önce birinci plastiğin kalıbın içerisine basıldığını, daha sonra kalıbın, erkek tarafında kalan mal ile birlikte 180 derece dönüp diğer dişi ile birleşmesi ve üzerine ikici plastiğin basılması şeklinde çalıştığını,

Halbuki davacı yan tarafından delil olarak sunulan videolarda ise; kalıbın içerisine plastik parçaların elle veyahut robot ile konulduğunun görüldüğünü, müvekkiline ait olan buluşta olan teknik ile, diğer tekniklerde elle-robotla konulan ilgili parçanın da aynı kalıp ve makinede basılmasının sağlandığını,

Patent başvurusu müvekkiline ait olan buluşa ait olan tekniğin daha önce farklı firmalar tarafından da denendiğini, fakat muvaffak olunamadığını ve sadece bir teorem - hipotez olarak kaldığını, davacı yanın delil olarak sunduğu birinci videonun animasyon olmasının yegane sebebinin de bu olduğunu,

Erkek – dişi kalıpların temas olmaksızın tek üretime ait teknik içinde kullanılabilir hale getirilmesinin müvekkilinin buluşu olduğunu,

Dönebilen tablalı enjeksiyon makinalarının endüstride uzun zamandır kullanıldığını, fakat bu enjeksiyon makinaları incelendiğinde, ürünlerin diş fırçası, fırça sapı vesaire gibi ürünlerin kalıpları olduklarını, bu kalıpların üretiminde erkek kalıp olmadığını, haliyle üretilen üründe cidarın (et payı) bulunmadığını, dişi-dişi şeklinde birleşerek içeride oluşan boşluğun doldurulduğunu, kalıbın ikinci baskısında ise dişi yanın değiştiğini ve yeni gelen dişideki boşlukların ikinci baskıda dolduğunu, müvekkilinin buluşu olan teknikte ise; bilinen tekniğin getirdiği malın ağır olması, çok kalın olmasından kaynaklı genleşme farkları ve çarpılmalar, yine kalın olmasından kaynaklı malın içinde oluşan hava boşlukları, geç donmasından kaynaklı baskı zamanının çok uzun olması gibi birçok üretim zorluklarına kolaylıklar getirdiğini, ayrıca buluşa konu olan teknik ile kova, bardak gibi iç hacmi kullanılacak malların üretileme imkanının sağlanabildiğini, bilinen döner tablalı çift enjeksiyon üretim yöntemlerinde bu üretim metodunun da mümkün olmadığını,

... numaralı patentin enjeksiyon kalıbına değil, enjeksiyon makinasına ait olduğunu, bu icadın bilinen çift enjeksiyon makinalarından farklı olduğunun görüldüğünü,

Bilirkişi raporunda belirtilen ...’ nolu patentin, müvekkil şirkete ait buluş olan sistemden farklı olduğunu, ... nolu tescile konu patentin içeriğinin sadece kalıbı değil, makineyi de kapsadığını, kalıbın makineyle bütünleşik bir icat olduğunun görüldüğünü,

İcadın çalışma prensibinin her iki tarafta malın ısıtıldığı ocak ve dişi kalıp, ortada döner bir tabla üzerinde erkek kalıp şeklinde olduğunun görüldüğünü, iki ayrı tarafta ocakların olmasından dolayı makine üzerinde itici mekanizmasının olmadığının belirgin şekilde görülebileceğini, baskı sonrasında ürünü kalıptan çıkarabilmek için ekstra bir robota ihtiyaç duyulduğunu ve bu sebeple müvekkili şirkete ait buluştan farklı olduğunun görüldüğünü, plastik enjeksiyon kalıp imalatında ‘...’ prensibinin mevcut olduğunu,

... prensibinin sebebinin de genleşme kanunu olduğunu, plastiğin ısındıkça büyüdüğünü, soğudukça küçüldüğünü, eriyiğin (sıcak) vaziyetteki plastik kalıbın içerisine bir delikten sıvı halde enjekte edildiğini, sıvı halde kalıbın şeklini aldığını, katılaştıkça (soğudukça) küçüldüğünü ve ürünün iç kısmını çıkartan, erkek dedikleri çeliği sıktığını, soğudukça genleşip küçülen ve erkek çeliği sıkıca tutan plastik ürünün, kalıp açıldığında da tabi olarak erkekte kaldığını, peşinden de itici dedikleri erkek tarafındaki pimler vasıtasıyla ürünün kalıptan otomatik olarak düştüğünü,

... nolu kalıp ve makinede itici sistemi olmadığı için malın kalıptan çıkarılabilmesi için (müvekkili şirketin buluşundan farklı olarak) ekstra bir robota ihtiyaç duyulduğunun görüldüğünü,

Müvekkil şirkete ait buluşa konu sistemde ise; makinenin iki ayrı ocağının da bir tarafta bulunduğunu, ocakların olduğu kısma her iki dişi yerleştirildiğini, iki erkeğin de diğer tarafta bulunduğunu, erkeklerin bulunduğu tarafta iticileri hareket ettiren mekanizma bulunduğunu, mengenenin geriye doru açılan kısmının da yine bu tarafta olduğunu, baskı bittikten sonra erkek çeliğe tutunan ürünün itici pimlerin ürünü vasıtasıyla düşürüldüğünü,

Bu hususlar göz önünde bulundurulduğunda ... nolu patent ile müvekkili şirkete ait buluşa konu makine (üretim) sistemin birbirlerinden farklı çalışma prensiplerine sahip olduğunun tespit edilebileceğini,

Hükme esas alınan bilirkişi raporunun fahiş hatalar içerdiğini, teknik değerlendirmelerin yanlış ve eksik şekilde ifa edildiğinin kanıtlandığını belirterek, açıklanan ve resen dikkate alınacak nedenlerle; İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2019/22 Esas, 2024/11 Karar sayılı ilamında mevcut kararın aleyhe olan hususları yönünden istinaf taleplerinin kabulüne, icranın geri bırakılmasına ve yerel mahkeme tarafından usul ve yasaya aykırı olarak verilen hükmün kaldırılması ve eksikliklerin giderilerek yeniden bir karar tesis edilmesi suretiyle davanın taleplerine uygun şekilde hükmedilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER: Dosya arasında bulunan Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtları incelendiğinde; davalı ... Anonim Şirketi adına tescilli TR ... . tescil numaralı, "En az iki farklı katmana sahip parça üretimine imkan tanıyan kalıp sistemi" buluş başlıklı incelemesiz patentin ilki bağımsız, diğerleri ilk isteme bağımlı olmak üzere toplam 7 istemden oluştuğu, buluş özetinin "Mengene, enjeksiyon ünitesi ve kalıp içeren plastik enjeksiyon makinesi ile farklı katmanlara sahip parça üretim yöntemi olup, en az iki farklı katmanlı parçalar için tasarlanmış erkek kalıbın (100), en az iki farklı katmanlı parçalar için tasarlanmış dişi kalıp (200) ile birleşmesi, plastik enjeksiyon işlemi bitirilerek kalıpların açılması, en az iki farklı katmanın birincisinin istenilen erkek kalıp (100) üstünde elde edilmesi, en az iki farklı katmanın birincisini ihtiva eden istenilen erkek kalıbın(100), dişi kalıp(200) ile birleşmesi, aynı zamanda en az iki farklı katmanın birincisini istenilen erkek kalıp (100) üstünde elde etmek için erkek kalıbın, (100) birinci katmanın oluşması için tasarlanmış dişi kalıp(200) ile birleşmesi, plastik enjeksiyon işlemi bitirilerek kalıpların açılması, üretilen en az iki katmanlı parçanın ittiriciler yardımıyla kalıptan çıkartılması, adımlarını içeren bir üretim yöntemidir." şeklinde olduğu tespit edilmiştir.

İlk derece mahkemesince endüstri mühendisi ..., bilgisayar mühendisi ..., makine mühendisi ... ve patent vekili...'ndan oluşan bilirkişi heyetinden alınan 19/11/2020 tarihli bilirkişi raporunda; "... TR ... referanslı patentin bağımsız isteminin dava dilekçesinde sunulan önceki teknik dokümanların tercümeleri ve diğer kanıtlar karşısında yenilik ve buluş basamağı kriterlerine sahip olduğu..." görüş ve kanaati bildirilmiştir.

İlk derece mahkemesince endüstri mühendisi ..., makine mühendisi ... ve patent vekili ...'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan 27/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda; "...TR ... referanslı patentin bağımsız isteminin, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından iletilen araştırma raporunda yer alan dokümanlar ve dava dilekçesinde sunulan önceki teknik dokümanların tercümeleri ve diğer kanıtlar karşısında yenilik kriterini içerdiği fakat buluş basamağı kriterine sahip olmadığı, dolayısıyla 551 sayılı KHK'nın 129. maddesindeki “a” bendindeki şartları taşımadığı..." görüş ve kanaati bildirilmiştir.

İlk derece mahkemesince endüstri mühendisi ..., metalurji mühendisi ..., patent uzmanları ... ...'ten oluşan bilirkişi heyetinden alınan 24/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda; "...Dava konusu patentin ... ve bu isteme bağlı ...-... numaralı istemlerinin KHK Madde 129 (b) kapsamında yeterince açık olmadığı, dava konusu patentin 1 numaralı isteminin ... numaralı doküman kapsamında yeni olmadığı..." görüş ve kanaati bildirilmiştir.

G E R E K Ç E : Dava, davalı adına tescilli patentin yenilik özelliğinin bulunmadığı, buluşla ilgili açıklamaların yeterli açıklıkta olmadığı ve buluşun tekniğin bilinen durumunu aşmadığı iddiasıyla açılan patent hükümsüzlüğü davasıdır.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekili istinaf yargı yoluna başvurmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

SMK’nın Geçici ¼. maddesi uyarınca Mahkemece davaya konu patentin tescil başvuru tarihine göre hükümsüzlük koşullarının 551 sayılı KHK kapsamında değerlendirilmesi yerindedir.

Dosya incelendiğinde; Mahkemece iki ayrı bilirkişi heyetinden rapor alındığı, alınan ilk iki bilirkişi raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi için bu kez talimat yoluyla Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi aracılığıyla üçüncü bir bilirkişi heyetinden rapor alındığı, raporlar arasındaki çelişkinin bu şekilde giderildiği anlaşılmıştır. Hükme esas alınan ve konusunda uzman bilirkişiler tarafından hazırlanan raporda dava konusu patentin ... ve bu isteme bağlı ...-... numaralı istemlerinin 551 sayılı KHK madde 129/1(b) kapsamında yeterince açık olmadığı, dava konusu patentin 1 numaralı bağımsız isteminin ... numaralı doküman kapsamında yeni olmadığına dair görüş bildirilmiştir. Yine 27/05/2021 tarihli ikinci bilirkişi raporunda da, davalıya ait patentin kapsamının yeterince açık olmadığına dair görüş bildirilmiş, davalı vekilinin gerek ikinci ve üçüncü bilirkişi raporlarına itiraz dilekçelerinde, gerekse istinaf dilekçesinde, müvekkiline ait patentin dosyaya sunulan önceki tarihli dokümanlar karşısında yenilik özelliğinin bulunduğu ve buluş basamağının mevcut olduğu belirtilmişse de, buluşun buluş konusunun ilgili olduğu teknik alanda bir uzmanın onu uygulamaya koyabilmesini mümkün kılacak yeterlikte, açık ve tam olarak açıklandığına dair gerekçeli bir beyan ve itirazda bulunmadığı görülmüştür. Hükme esas alınan son bilirkişi raporunda, davaya konu patentin yenilik özelliğinin bulunmadığının ve istemlerin yeterli açıklıkta olmadığının denetime uygun olarak ayrıntılı bir şekilde açıklandığı anlaşılmakla, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi yerindedir.

Patentin hükümsüzlük koşullarının mevcut olup olmadığına dair incelemenin patentin istemleri dikkate alınarak yapılması gerektiğinden, Mahkemece davalının üretim yerinde inceleme yapılmamasında da hukuka aykırılık yoktur.

İncelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı vekilince istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmemiş, davalı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçe ile:

1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,

2-Alınması gereken 732,00 TL maktu harçtan, peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL eksik harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,

3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,

4-İstinaf yargılama giderleri olarak;

a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 385,00 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,

b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,

5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 24/09/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2025/393, K. 2026/1310, T. 24.09.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2025-393-e-2026-1310-k-f61d1bff154b