Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2025/1181 E. 2025/1301 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2025/1181
- Karar No
- 2025/1301
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ Esas No: 2025/1181 - Karar No:2025/1301 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2025/1181 KARAR NO : 2025/1301 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 26/09/2025 NUMARASI : 2025/528 E
DAVANIN KONUSU : Hakem Kararının İptali- Reddi Hakem (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan ) TALEP KONUSU : İhtiyati tedbir
KARAR TARİHİ : 17/12/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 17/12/2025 Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan hakem kararının iptali ve reddi hakem talebine ilişkin davada mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen ara karara karşı süresi içinde ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili; taraflar arasında Kütahya sağlık yerleşkesi yapım işleri ile ürün ve hizmetlerinin temin edilmesi işi 655 ada 17 parsel genel hastane (T1+T2 Kuleleri ) Mekanik Tesisat işleri sözleşmesi imzalandığı, davalı tarafça sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlığın çözümü için davalı tahkim yargılamasına başvurulduğu, davalının Ankara 20. Noterliğinin 11.10.2024 tarihli, 22738 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tahkim yargılaması için hakem olarak Prof. Dr. ...'i seçmiş olduğunu bildirdiği, ancak tebligatın usulsüz olduğu, bu nedenle gönderilen ihtarnameden, davalı ... İnşaat ve Mühendislik A.Ş.’nin açmış olduğu Ankara Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/779 Esas sayılı dosyası ile haberdar oldukları, seçilmiş olan hakem Prof. Dr. ... hakkında yeterince bilgi sahibi olamadıkları, inceleme yaptıklarında hakemin iletişim bilgisi olarak ....com.tr mail adresinin yer aldığı, ... Mühendislik ve Müşavirlik Anonim Şirketi (Kahramankazan VD / ...) ....com.tr mail adresi ile internet sitesini kullandığı, bu şirketin ... İnşaat ile sıkı ilişkiler içinde olduğu, ...’in taşeronu olarak iş yaptığı, ayrıca ... Mühendislik ve Müşavirlik Anonim Şirketi (ve yöneticilerinin aynı olduğu ... Endüstri İnşaat ve Ticaret A.Ş.) ile ... İnşaat ve Mühendislik A.Ş.’nin TMB – Türkiye Müteahhitler Birliğinde yönetimde bir arada olduğu dönemler olduğu, karşı tarafa bu hususların bildirilmesine rağmen kabul edilmediği, taleplerinin tahkim yargılamasındaki hakem heyetine taşındığı, hakem heyetinin 16/06/2025 tarihli 4 nolu kararının 1. maddesi hakemin reddine dair taleplerinin reddedildiğini belirterek hakem heyetinin 4 nolu kararının 1. maddesinin iptalini, hakemin reddi taleplerinin kabulü dava sonuçlanana kadar tahkim yargılamasının tedbiren durdurulmasına karar verilmesin talep etmiştir. Mahkemenin 26/09/2025 tarihli ara kararı ile; davacının HMK’nın 417 ve devamı maddeleri gereğince, hakemin reddine karar verilmesini ve ayrıca dava süresince hakem kurulunun yargılamaya devam etmesinin ve karar almasının engellenmesi amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiği, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Ret Sebepleri" başlıklı 417. maddesinde; “(1) Kendisine hakemlik önerilen kimse, bu görevi kabul etmeden önce tarafsızlık ve bağımsızlığından şüphe edilmeyi haklı gösteren durum ve koşulları açıklamak zorundadır. Taraflar önceden bilgilendirilmemiş oldukları takdirde hakem, daha sonra ortaya çıkan durumları da gecikmeksizin taraflara bildirir. (2) Hakem, taraflarca kararlaştırılan niteliklere sahip olmadığı, taraflarca kararlaştırılan tahkim usulünde öngörülen bir ret sebebi mevcut bulunduğu veya tarafsızlığından şüphe edilmeyi haklı gösteren durum ve koşullar gerçekleştiği takdirde reddedilebilir. Taraflardan birisinin kendisinin atadığı veya atanmasına katıldığı hakemi reddetmesi, yalnızca hakemin atanma tarihinden sonra öğrenilen ret sebeplerine dayanılarak yapılabilir." şeklinde düzenleme yapıldığı, ihtiyati tedbirin, 6100 sayılı HMK’nın 389 ve devamı maddelerinde düzenlendiği, davanın açılması ile hüküm arasında geçen zaman içinde müddeabihin çeşitli şekillerde istenmeyen değişikliklere maruz kalması veya maruz bırakılmasının mümkün olduğu, bu değişiklikler sonucu davanın sonunda elde edilecek hükmün icrasının, mümkün olmayabileceği veya çok güçleşebileceği, ortaya çıkan bu tehlikeyi bertaraf etmek amacıyla ihtiyati tedbir müessesesinin kabul edildiği, ihtiyati tedbirin, 6100 sayılı HMK’nin 389 - 399. maddelerinde düzenlendiği, HMK’nın 389. maddesinde ihtiyatin tedbirin şartlarının, 391. maddesinde ihtiyati tedbir kararının kapsam ve içeriğinin, 393. maddesinde ihtiyati tedbir kararının uygulanmasının, 394. maddesinde ihtiyati tedbir kararına itirazın ve uygulanacak usullerin bulunduğu, ihtiyatî tedbirde asıl olanın ihtiyatî tedbire esas hakkın bulunması ve bir ihtiyatî tedbir sebebinin ortaya çıkması olduğu, bunların ihtiyatî tedbirin temel şartlarını oluşturdukları, HMK 389. maddede bu iki hususa yer verildiği, ihtiyatî tedbire ilişkin hak ve özellikle ihtiyatî tedbir sebebinin genel olarak belirtildiği, burada özellikle vurgulanması gereken hususun ihtiyati tedbire esas olan hakkın iyi belirlenmesi gerektiği olduğu, tarafların arasında çekişmeli olan şey veya yargılama konusunu oluşturan hakkın, aynı zamanda tedbirin konusu hakkı da oluşturacağı, kanunun, "uyuşmazlık konusu hakkında" diyerek bu hususu öne çıkardığı (HMK m. 389/1), ancak, özellikle dikkat edilmesi gereken hususun, diğer geçici hukuki korumaların alanına giren konularda ihtiyati tedbire karar verilmemesi olduğu, bu sebeple, para alacakları konusunda özel ve istisnai durumlar dışında asıl geçici hukuki korumanın ihtiyati haciz olduğu, keza, diğer özel hükümlerde açıkça farklı bir geçici hukuki korumadan bahsedilmişse, bu durumda da o çerçevede bir karar verilmesi, ihtiyati tedbir kararı verilmemesi gerektiği, açıklanan hususlar nazara alındığında HMK’nın 393/3. maddesi hükmünden de anlaşılacağı üzere ihtiyati tedbir talebinin kabul edilebilmesi için aranan ispat koşulunun haklılığın yaklaşık olarak ispatını olduğu ve kesin bir ispat şartı aranmadığı, mahkemece mevcut delillere göre tedbir isteyenin hakkının muhtemel görülmesi ve tedbir verilmesini icap ettiren sebeplerin de varit görülmesi gerektiği, davacının hakemin tarafsızlığından şüphe duyulmasını gerektirir vakıalara dayandığı, özellikle ihtiyati tedbir kararı verilmesini gerektirir yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediği, ayrıca, ihtiyati tedbir talebinin kabulü halinde, hakem kurulunun yargılamasının durmasına sebep olunacağı, bunun da tarafların serbest iradeleriyle yapmış oldukları tahkim sözleşmesinin etkinliğini sekteye uğratacağı, ölçülülük ilkesi gereğince de haklı ve yeterli sebep ortaya konulmadıkça böyle ağır bir tedbire karar verilmesinin mümkün olmadığı, yapılan açıklamalar kapsamında somut olay ele alındığında, davacı vekilinin, dava sonuçlanıncaya kadar tahkim yargılamasının durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesi talebine ilişkin olarak, dosya kapsamı, tedbir talebinin içeriği, mevcut delil durumu da nazara alınarak yapılan değerlendirmede; yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediği, ihtiyati tedbir kararı verilmesi için gerekli koşulların bu aşamada oluşmadığı anlaşıldığından davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin bu aşamada reddine karar verilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan Kütahya sağlık yerleşkesi yapım işleri ile ürün ve hizmetlerinin temin edilmesi işi 655 ada 17 parsel genel hastane (T1+T2 Kuleleri ) Mekanik Tesisat işleri sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlığın çözümü için davalı tarafça tahkim yargılamasına başvurulduğu, davalı tarafından tahkime başvurulması ve hakem seçimi ile ilgili ihtarların usulsüz tebliğ edildiği, bu sebeple tahkime başvurulduğu ve hakem seçimi hususunu, davalı tarafın hakem seçilmesi için açmış olduğu dava ile öğrendikleri, mahkeme tarafından hakem seçilmesinin ardından tahkim yargılamasına başlandığı, bu süreç içerisinde davalı tarafça seçilen Hakem Prof. Dr. ...’in usulsüz bir şekilde göreve başladığı, nitekim tarafsızlığı şüpheye düşürecek bir durum söz konusu olduğundan 6100 sayılı HMK’nın 417. maddesi gereğince hakemin kendisinin bu durumu açıklamak mecburiyetinde olduğu, 6100 Sayılı HMK madde 417. maddesinde “ (1) Kendisine hakemlik önerilen kimse, bu görevi kabul etmeden önce tarafsızlık ve bağımsızlığından şüphe edilmeyi haklı gösteren durum ve koşulları açıklamak zorundadır. Taraflar önceden bilgilendirilmemiş oldukları takdirde hakem, daha sonra ortaya çıkan durumları da gecikmeksizin taraflara bildirir.(2) Hakem, taraflarca kararlaştırılan niteliklere sahip olmadığı, taraflarca kararlaştırılan tahkim usulünde öngörülen bir ret sebebi mevcut bulunduğu veya tarafsızlığından şüphe edilmeyi haklı gösteren durum ve koşullar gerçekleştiği takdirde reddedilebilir. Taraflardan birisinin kendisinin atadığı veya atanmasına katıldığı hakemi reddetmesi, yalnızca hakemin atanma tarihinden sonra öğrenilen ret sebeplerine dayanılarak yapılabilir.” düzenlemesinin mevcut olduğu, 6100 sayılı HMK ‘nın 417. maddesi gereğince hakemin açıklamadığı usulsüzlükler eşliğinde tahkim yargılamasına başlandığı, bu süreç içerisinde müvekkil şirketin adil yargılanma hakkının ihlal edildiği ve halen ihlal edilmeye devam edildiği, şöyle ki hakemin iletişim bilgisi olarak ....com.tr mail adresinin yer aldığı, ... Mühendislik ve Müşavirlik Anonim Şirketi (Kahramankazan VD / ...) ....com.tr mail adresi ile internet sitesini kullandığı, bu şirket araştırıldığında ... İnşaat ile sıkı ilişkiler içinde olduğunun fark edildiği, ...’in taşeronu olarak iş yaptığı, bu hususular göz önüne alındığında hakemin tarafsızlığının imkansız olduğu, ayrıca ... Mühendislik ve Müşavirlik Anonim Şirketi (ve yöneticilerinin aynı olduğu ... Endüstri İnşaat ve Ticaret A.Ş.) ile ... İnşaat ve Mühendislik A.Ş.’nin TMB – Türkiye Müteahhitler Birliğinde yönetimde bir arada olduğu dönemlerin bulunduğu, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi “Ortak Eğitim Anlaşmalı Kurumlar” listesinde avukat ... ile ... Holding A.Ş. birlikte yer aldığı, 6100 Sayılı HMK’nın 418. maddesinde; “1) Taraflar, hakemin reddi usulünü serbestçe kararlaştırabilirler.(2) Hakemi reddetmek isteyen taraf, hakemin veya hakem kurulunun seçiminden ya da hakemin reddi talebinde bulunabileceği bir durumun ortaya çıktığını öğrendiği tarihten itibaren iki hafta içinde ret talebinde bulunabilir ve bu talebini karşı tarafa yazılı olarak bildirir. Reddedilen hakem kendiliğinden çekilmez veya diğer taraf reddi kabul etmez ise ret hakkında, hakem kurulunca karar verilir.(3) Hakem kurulundan bir veya birden çok hakemin reddini isteyen taraf, ret talebini ve gerekçesini hakem kuruluna bildirir. Ret talebinin kabul edilmediğini öğrenen taraf, bu tarihten itibaren karara karşı bir ay içinde mahkemeye başvurarak bu kararın kaldırılmasını ve hakem veya hakemlerin reddine ilişkin talep hakkında karar verilmesini isteyebilir.” düzenlemesinin olduğu, 6100 sayılı HMK’nın 418. maddesi uyarınca gerekli tüm adımların atıldığının 26.03.2025 tarihinde tam olarak tespit edilmiş olduğundan hemen aynı gün içerisinde ... İnşaat ve Mühendislik A.Ş.'ye bu konu ile ilgili İzmir 21. Noterliğinden 19368 yevmiye numarası ile ihtar çekildiği, ihtarın 28.03.2025 tarihinde teslim edildiği, karşı tarafın bu hususları kabul etmemiş olmasından kaynaklı söz konusu taleplerinin tahkim yargılamasındaki hakem heyetine taşındığı, talepleri doğrultusunda hakem heyetinin 16.06.2025 tarihli 4 nolu kararının 1. maddesi taleplerini reddettiği, HMK’nın 389. maddesi gereği hakkın elde edilmesinde önemli ölçüde zorlaşması ya da imkansız hale gelmesinin bu olayda mevcut olduğu, davanın açılmasından ki amacın tarafsız olmayan hakemin reddi ve tahkim yargılamasının adil ve eşit bir şekilde yürütülmesi olduğu, ancak işbu dava süresince tahkim yargılamasının devam ettiği, özellikle tahkim yargılamasında verilecek olan gerek kararlar gerek yargılamaya yön verilmesinde müvekkil şirketin adil yargılanmasını da ihlal edildiği, ihtiyati tedbir kavramının bir geçici hukuki koruma kapsamı olduğu, bu davanın kesinleşinceye kadar müvekkil şirketin hakkını korumaya yönelik bulunduğu, ayrıca Türk hukukunda ihtiyati tedbirin verilmesi için yaklaşık ispatın yeterli olduğu, (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 04.06.2021 T. 2021/3452 E. 2021/6001 K.), mahkemeye sunulan ddeliller göz önünde bulundurulduğunda taleplerinin ispata yönelik hiçbir eksiği bulunmadığı, reddi talep edilen hakemin yargılamaya devam etmesinin ve bu şekilde karar kılınmış olmasının AİHS’nin 6. maddesindeki Adil Yargılanma Hakkının ihlali sayıldığı, nitekim Türkiye’nin 10 Mart 1954'te sözleşmeyi onayladığı, 28 Ocak 1987'de de bireysel başvuru hakkını tanıdığı, mahkemenin zorunlu yargı yetkisini ise 28 Ocak 1990'da kabul ettiği, sunmuş oldukları nedenlerin hakemin açıkça tarafsız olmadığını gösterdiği, bağlı olarak çalışmış olduğu şirketin yargılamasında hakem bulunulmasının kabul edilebilir olmadığı, açıklanan nedenlerle iki taraf arasında görülen tahkim yargılamasındaki hakem Prof. Dr. ...’in HMK’nın 417. ve 418. maddeleri gereğince hakemlikten çekilmesi gerektiği, çekilmediğinden dolayı usulüne göre ret taleplerini sunmalarına rağmen tahkim hakem heyeti tarafından taleplerinin reddedildiği, davanın tarafsız bir hakem tarafından yürütülmemesi için açılan bu dava da ihtiyati tedbir talebinin verilmemesi durumunda müvekkil şirketin hakkını elde etmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı belirtilerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Talep, ihtiyati tedbir istemine ilişkin olup, mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen karara karşı talep eden vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve özellikle hakem dosyası davalısı ... Danışmanlık Makine Sanayi Ticaret A.Ş tarafından mahal mahkemesine yapılan başvurunun, tahkim yargılamasındaki tahkim davacısı hakeminin tarafsız ve bağımsız olmadığı iddiasına dayalı olarak hakemin reddi talebinin reddine dair hakem heyetince 4 nolu toplantıda verilen 16.06.2025 tarihli ve 1 nolu hakem kararının iptali ile hakem dosyası davacısı ... İnşaat ve Mühendislik A.Ş hakeminin reddine karar verilmesi ve bu kapsamda da tahkim yargılamasının durdurulmasına ilişkin olup tahkim dosyasın derdest olduğu, hakemin reddi talebi hususunda verilecek kararın tahkim yargılamasının devam edip etmeyeceği hususunda etkili olacağı ve bu aşamada başlayan yargılamanın tedbir yolu ile durdurulmasının mümkün olmadığı anlaşılmakla ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-İhtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, 2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL istinaf karar harcı davacı tarafça peşin ödendiğinden başka harç alınmasına yer olmadığına, 3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ve ödediği başvuru harcının kendisi üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince KESİN olarak 17/12/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan Üye Üye Katip e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır