Bölge Adliye Mahkemesi 2016/899 E. 2022/644 K.

T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 16. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I DOSYA NO: 2023/1501 Esas KARAR NO: 2024/1928 Karar İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 04/10/2022 NUMARASI: 2016/899 E. - 2022/644 K. ASIL DAVADA DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ: 09/09/2016 KARAR TARİHİ: 04/10/2022 MAHKEMENİN BİRLEŞEN 2016/935 E. 2016/652 K. SAYILI DAVADA DAVANIN KONUSU: Borçlu olmadığının tespiti (Kambiyo senedinden kaynaklanan) KARAR TARİHİ: 18/12/2024 İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu; G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü: DAVA: Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi ile müvekkili ... Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. arasındaki ticari alışveriş nedeniyle davacı müvekkilinin, davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi’nden alacağı ürünlerin bedeline teminat oluşturmak üzere, davaya konu ... Bankası ... Şubesine ait ... numaralı 30.000,00 TL bedelli 27/07/2016 tarihli çek verdiğini, ancak davalının ibraz tarihinde çeki bankaya ibraz etmediğini, ibraz süresini geçirdikten sonra başvurma hakkını korumak düşüncesiyle hukuka aykırı bir şekilde çekin keşide tarihini değiştirerek çekte tahrifat yaptığını ve çekmek istediği krediye teminat olarak bankaya ibraz ettiğini, tahrifatsız hali ile çekin keşide tarihi 27.07.2016 olup, süresinde muhatap bankaya ibraz edilmediği anlaşıldığından yapılan tahrifatın bir hukuki sonuç doğurmayacağını, bu durumda mahkemece çekin iptal edilmesi gerektiğini, senet üzerinde yapılan değişikliklerin, geçerli olabilmesi için, düzenleyen tarafından imza veya paraf edilmek suretiyle onaylanması gerektiğini, ancak somut olayda; takip konusu çekin keşide tarihinde bir imza veya paraf bulunmadığını, Mahkemece yaptırılacak olan bilirkişi incelemesi ile de çekin keşide tarihi 27/07/2016 iken 27/09/2016 olarak değiştirildiğinin görüleceğini, bu durumda yapılan bu değişikliğin geçerli olmadığını ve iptali gerektiğini ve çekte davalı tarafından yapılmış alan tahrifat nedeniyle çekin kambiyo senedi vasfını kaybettiğini, dava konusu haksız durum sebebiyle, müvekkilinin telafisi imkânsız maddi ve manevi zararlara uğrayacağını belirterek, davaya konu kambiyo senetlerinin ödenmesini engeller mahiyette ve olası bir icra takibi neticesinde müvekkilinin uğrayacağı muhtemel zararların engellenmesi için çek üzerine icra ve iflas kanununun 72/2. maddesi gereğince ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve dava konusu senedin iptaline karar verilmesini ve senede el konulmasını talep ettiklerini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; dava konusu çekin yazılması halinde, müvekkili şirketin ileride telafisi imkânsız maddi ve manevi zararlara uğrayacağı muhtemel olduğundan dava konusu çekin, teminatsız veya mahkemece uygun görülecek bir teminat mukabilinde ve iş bu dosya kapsamında yapılacak yargılama neticesi verilecek mahkeme kararının kesinleşmesine kadar, dava konusu çekin yazılmasını engeller mahiyette ve muhtemel icra takiplerinin durdurulması amacıyla İİK’nun 72/2. maddesi gereğince ihtiyati tedbir kararı verilmesine, çekte tahrifat yapıldığından çekin kambiyo niteliğini yitirdiğinin tespitine, çek kambiyo niteliğini yitirdiğinden dolayı işbu çekten dolayı müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine dair menfi tespit davasının kabulüne, müvekkilinin davalıya vermiş olduğu ... Bankası ... Şubesine ait ... numaralı, 27/07/2016 keşide tarihli, 30.000,00 TL bedelli çekin iptaline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. ASIL DAVAYA CEVAP: Asıl davada davalı ... Bankası A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin, dava dilekçesinde diğer davalı ... İmalat İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından dava konusu 27/07/2016 keşide tarihli, 30.000,00 TL bedelli çekin keşide tarihinde tahrifat yapılarak müvekkili bankanın ... Caddesi Şubesi'ne teminat olarak verildiğini iddia ettiğini, bu sebeple huzurda görülen davada müvekkili bankayı davalı olarak gösterdiğini, ... Caddesi Şubesi tarafından mahkemece yazılan yazı gereği 23/01/2017 tarihinde verilen cevapla, yapılan araştırma sonucunda bilgisi verilen, dava konusu çekin bankaya teslim edilmediği, ilgili çek girişinin olmadığının bildirildiğini, ayrıca davacı tarafından sunulan çek görüntülerinde de müvekkili bankaya ait kaşe ve/veya ciro bulunmadığını, diğer davalı ... İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin müvekkili bankanın kredili müşterisi olmasıyla beraber, şube tarafından verilen yazıdan da anlaşılacağı üzere dava konusu çek hakkında herhangi bir malumatları olmadığından, davanın müvekkili banka yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek, davanın müvekkili banka yönünden husumetten reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. BİRLEŞEN DAVA; Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... Ltd. Şti. ile davacı arasındaki ticari alışveriş nedeni ile davacının davalıdan alacağı ürünlerin bedeline teminat oluşturmak üzere dava konusu 27/07/2016 keşide tarihli ve 30.000,00-TL bedelli çekin verildiğini, daha sonra bu çekin davalı şirket tarafından ... Bankası'na ciro edildiğini ve bir şekilde yeniden davalı şirkete iade edildiğini, çekin daha sonra bankaya ibraz edilmediğini ve ibraz süresi geçtikten sonra çekteki keşide tarihinin 27/09/2016 tarihi olarak davacının iradesi dışında değiştirilmek sureti ile davalı ... A.Ş.'ye ibraz edildiğini, senet üzerinde yapılan değişikliğin geçerli olabilmesi için keşideci tarafından paraflanmasının gerektiğini, çekteki paraf imzasının davacı keşideciye ait olmadığından çekin geçersiz olduğunu belirterek, öncelikli olarak İİK’nun 72/2. maddesi gereğince ihtiyati tedbir kararı verilmesine, dava konusu çekteki tahrifat nedeni ile kambiyo vasfını yitirdiğinden davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine, çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP: Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; keşidecisinin davacı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. olan ve diğer davalı ... İmalat İth. İht. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından müvekkili bankaya verilen davaya konu çek için 07/10/2016 tarihinde İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, müvekkili bankanın, diğer davalı aracılığıyla kendisine verilen dava konusu çekin iyi niyetli hamili olduğunu, üzerinde tahrifat yapıldığı iddia edilen çek üzerindeki imzaları kimin attığı konusunda müvekkili bankanın araştırma yapıp, imzaları karşılaştırarak kime ait olduğunu çözme gibi bir yükümlülüğü bulunmadığını, bu sebeple müvekkili ... A.Ş.’nin çek üzerindeki iyi niyetli hamil olduğunu, iyi niyetli hamil sıfatına sahip müvekkilinin, tahrifat yapıldığı iddia edilen çekin iptali halinde maddi ve manevi zarara uğrayacağını, çek üzerinde yapılan bir tahrifat var ise de bu durumun müvekkili banka ile hiçbir alakası olmadığını, tamamen iyi niyetli olarak almış olduğu çekin böyle bir davaya konu olması ve tahsilat yapılamaması nedeniyle müvekkili bankanın mağduriyet yaşadığını, keşidece ... Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından davaya konu icra dosyasına ödeme yapılmışsa da, görülen iş bu davadaki iddialar sebebi ile ileride yaşanabilecek sorunlarla karşılaşmak istenilmediği için, davacı tarafından icra dosyasına yatırılan paranın reddiyatının yaptırılmadığını, diğer davalı ... İmalat İth. İht. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin dava konusu çeki 04/08/2016 tarihinde şubeye teslim ettiğini, çekin son takas tarihinin 08/08/2016 olduğunu, dolayısıyla çekin vade tarihi 29/07/2016 olsa dahi çekin şubeye tevdi edildiği tarihte çekin hala banka tarafından çekilebilecek kredi için teminat değeri taşıyorken, diğer davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.' nin sırf vadeyi uzatmak amacıyla çek üzerinde tahrifat yapmasında hiçbir yararı olmayacağını, açıkça görüldüğü üzere bu durumun imzanın keşideciye ait olduğunu destekler nitelikte olduğunu, ayrıca davacı vekilinin dilekçesinde diğer davalı ... İm. İt. İh. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile arasında ticari ilişkisinin olduğunu ve devam ettiğini belirttiğini, bunun üzerine kredi borçlusu/davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.' nin güncel mizan defterinde yapılan incelemede 2016'nın ilk 6 ayına ait mizanına göre ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.' nin davacıdan 114.000,00 TL alacağının gözüktüğünü, bu durumun çekin hatır/teminat için değil, borcun ödenmesi için verildiğinin görüldüğünü, ayrıca davacının elinden rızası hilafına çıktığını beyan ettiği çek hakkında hiç bir polis ya da savcılık başvurusu bulunmadığını, bu durumun bile davacının iddiasında ne kadar samimi olduğunu gösteren bir durum olduğunu, dava konusu çekin ait olduğu Banka şubesinden imza yetkililerinin kim olduğu ve çek keşidesi için verilen bir vekaletname olup olmadığı, ayrıca davacının son 1 yıl içerisinde ödediği çek detaylarının istenmesini talep ettiklerini, zira davacının aynı şekilde itirazda bulunduğu çek olup olmadığı, bunu alışkanlık haline getirip getirmediğinin ortaya çıkacağını, yapılan açıklamalar neticesinde görüldüğü üzere iyi niyetli hamil sıfatına sahip olması konusunda şüphe bulunmayan müvekkili bankanın daha fazla zarar görmemesi için, iş bu davanın reddi gerektiğini savunarak, belirtmiş oldukları sebeplerden dolayı iyi niyetli hamil konumunda bulunan müvekkili ... A.Ş.' nin daha fazla zarar görmemesi adına davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. MAHKEME KARARI: İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/10/2022 tarihli, 2016/899 Esas, 2022/644 Karar sayılı kararı ile; "…Somut olayda İstanbul 10.İcra Hukuk Mahkemesinin 2016/1281 Esas- 2018/503 Karar sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporuna göre inceleme konusu çekin keşide tarihinin ilk olarak 27.07.2016 olarak belirlendiği daha sonra ay hanesindeki 7 rakamının 9 haline getirildiği ve tarih kısmının yanına paraf şeklinde imza atıldığının tespit edildiği, mahkememizce alınan ve hükme esas alınan İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinin 31/05/2022 tarihli 2022/46190 sayılı raporuna göre çekte keşide tarihi bölümünde atılı imza ile ...'in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...'in eli ürünü olmadığının anlaşıldığı bu minvalde keşide tarihindeki yapılan değişikliğin keşideci tarafından onaylanmadığının anlaşıldığı, 6100 sayılı HMK'nun 207.maddesine göre, değişikliğin dikkate alınmaması gerektiği, dolayısıyla keşide tarihinin 27.07.2016 olarak kabulü gerektiği, bu kabule göre de, çekin ibraz süresi geçtikten sonra ibraz edilmiş olması dikkate alındığında, kambiyo vasfını yitirmiş olduğu anlaşılmaktadır. Hale göre, davacı keşidecinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 732. maddesi kapsamında sebepsiz zenginleşmediği mahkememizce anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: A-)Mahkememizin 2016/899 esas sayılı dosyası bakımından; 1-Davalı ... Bankası A.Ş.'ye yönelik açılan davanın açılmamış sayılmasına, 2-Davalı ... İhracat San. Tic. Ltd. Şti. Yönelik açılan DAVANIN KABULÜ ile davacının ... Şubesine ait ... çek nolu 27/07/2016 keşide tarihli 30.000,00-TL bedelli çekten borçlu olmadığının tespitine, B-)Mahkememizin birleşen 2016/935 esas sayılı dosyası bakımından; Davalı ... Yönetim A.Ş. Yönelik açılan davanın kabulü ile davacının ... Şubesine ait ... çek nolu 27/07/2016 keşide tarihli 30.000,00-TL bedelli çekten borçlu olmadığının tespitine…" karar verilmiştir. İSTİNAF TALEBİ: Birleşen davanın davalısı temlik alan ... Anonim Şirketi süresinde sunduğu istinaf dilekçesinde; menfi tespit davasına konu edilen defilerin kişisel defiler olup, TTK’nun 687/1. maddesine göre iyiniyetli hamil olan müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini, davanın kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, İstanbul 10. İcra Hukuk Mahkemesinin kararının hükme esas alınarak çekin kambiyo vasfını yitirdiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmesinin kabulünün mümkün olmadığını, müvekkilinin çekteki imzanın kime ait olduğunu araştırma yükümlülüğünü bulunmadığını, müvekkilinin temlik sürecinde mevzuat gereği bu araştırmaları yapmadığını, temlik eden şirketin basiretli bir tacir gibi davranmamasının sorumluluğunun müvekkiline yüklenemeyeceğini, bu nedenle yerel mahkeme kararının kaldırılması ve müvekkili yönünden davanın reddine, aleyhine hükmedilen vekalet ücretinin de kaldırılmasına karar verilmesi gerektiğini, müvekkilinin kusuruyla davanın açılmasına sebebiyet vermediğini, Bilirkişi raporlarına yaptıkları itirazlarının dikkate alınmadığını ve detaylı rapor alınması taleplerinin reddedildiğini, eksik inceleme ile karar verildiğini beyan ederek, istinaf taleplerinin kabulüne, İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/10/2022 tarihli, 2016/899 Esas, 2022/644 Karar sayılı kararının kaldırılmasına, dosyanın anılan sebeplerle ilgili incelenmek üzere ilk derece mahkemesine iadesine, daire aksi kanaatte ise, dosya yeniden incelenerek davanın reddine, müvekkilinin davanın açılmasında kusuru bulunmadığından yargılama gideri ve vekalet ücretinin müvekkili şirket bakımından davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... A.Ş., borçluların ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şirketi ve ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi olduğu, 07/10/2016 tarihinde, 30.000,00 TL asıl alacak olmak üzere toplam 33.657,90 TL alacak için kambiyo senetlerine mahsus icra takibi başlatıldığı tespit edilmiştir. Takip konusu çek örneği incelendiğinde; ... Şubesine ait ... numaralı, 27/07/2016 keşide tarihinin 27/09/2016 olarak yeniden yazıldığı ve yanına paraf atıldığı, 30.000,00 TL bedelli çek olduğu, keşidecisinin ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şirketi, lehtarın ... San. Tic. Ltd. Şirketi olduğu, çekin arkasında sırasıyla ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi, ... A.Ş.’nin cirolarının bulunduğu, 27/09/2016 tarihinde takasa sunulduğu, çek üzerindeki düzeltme keşideciye ait olmadığından işlem yapılmadığının yazıldığı tespit edilmiştir. İstanbul 10. İcra Hukuk Mahkemesinin 2016/1281 Esas, 2018/503 Karar sayılı kararı incelendiğinde; davacının ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şirketi, davalının temlik alan ... A.Ş. olduğu, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas numaralı icra takibinin iptali için dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda keşide tarihinde yapılan değişiklikle ilgili çek üzerine atılan parafın keşideci şirket yetkilisine ait olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, davacı hakkındaki takibin iptaline karar verildiği, kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği tespit edilmiştir. Mahkemece İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi’nden alınan 31/05/2022 tarihli, ... numaralı rapor incelendiğinde; inceleme konusu çekte keşide tarihi bölümünde atılı imza ile ...’in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...’in eli ürünü olmadığına dair kanaat bildirildiği anlaşılmıştır. Birleşen davada davalı ... A.Ş.’nin dava konusu alacağının ... A.Ş.’ne temlik ettiğine dair temlik sözleşmesinin dosya içinde olmadığı görülmekle, İstanbul 10. İcra Hukuk Mahkemesinin 2016/1281 Esas sayılı dosyasından istenilmiş, incelendiğinde; 27/12/2017 tarihli Tahsili Gecikmiş Alacak Satış Sözleşmesi başlıklı Beykoz ... Noterliğinin 27 Aralık 2017 tarihli, ... Yevmiye numaralı sözleşmesi ile ... A.Ş. İle ... A.Ş. arasında ekli listede yer alan birleşen davayla ilgili alacağın da aralarında bulunduğu bir kısım alacakların temliki için sözleşme yapıldığı tespit edilmiştir. G E R E K Ç E: Asıl ve birleşen dava, kambiyo senetlerinden kaynaklanan ve çekte tahrifat yapıldığına dayalı menfi tespit davasıdır. Mahkemece asıl davada davalı ... Bankası A.Ş. hakkında açılan davanın açılmamış sayılmasına, davalı ... İhracat San. Tic. Ltd. Şti.’ne yönelik açılan davanın kabulü ile davacının ... Şubesine ait ... çek nolu 27/07/2016 keşide tarihli 30.000,00-TL bedelli çekten borçlu olmadığının tespitine, birleşen 2016/935 esas sayılı dosyası bakımından; davalı ... A.Ş.2ne yönelik açılan davanın kabulü ile davacının ... Şubesine ait ... çek nolu 27/07/2016 keşide tarihli 30.000,00-TL bedelli çekten borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, karar birleşen davada temlik alan davalı ... A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmiştir.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Her ne kadar birleşen davada davalı ... San. Tic. Ltd. Şti. hakkında açılan davayla ilgili Mahkemece bir karar verilmemişse de, bu konuda tarafların istinaf talebi bulunmadığından, bu hususa değinilmekle yetinilmiştir.Davalı temlik alan ... A.Ş. vekilinin istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan incelemede; gerek İstanbul 10. İcra Hukuk Mahkemesinin imzaya itiraz nedeniyle açılan takibin iptali davasında, gerekse işbu davada alınan bilirkişi raporları ile dava ve takibe konu çekteki keşide tarihinde yapılan değişiklikle ilgili atılan parafın çeki keşide eden davacı şirket yetkilisine ait olmadığının tespit edildiği, Adli Tıp Kurumu’ndan alınan bilirkişi raporunda davacı şirket yetkilisinin imzalarının bulunduğu yeterli sayıda belgelerin incelendiği, bilirkişi raporunun denetime uygun olduğu, imza inkarı mutlak defilerden olup, herkese karşı ileri sürülebileceği, mahkemece birleşen davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olduğu, birleşen davada davalı ... A.Ş.’nin alacağı temlik aldığı ... A.Ş.’nin halefi olması nedeniyle, yargılama giderlerinden sorumlu tutulmasında usule aykırılık bulunmadığı, bu nedenle birleşen davada davalı davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf istemlerinin yerinde olmadığı anlaşılmakla, istinaf talebinin reddine karar verilmiştir. H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince birleşen davada davalı ... A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Birleşen davada davalı ... A.Ş.'den alınması gereken 2.049,30 TL nispi harçtan, peşin alınan 512,33 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.536,97 TL eksik harcın davalı ... A.Ş.'den alınarak Hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 80,00TL (posta-teb-müz) masrafının birleşen davada davalı ... A.Ş.'den alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 18/12/2024 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.