Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/197 E. 2024/551 K.

T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/197 KARAR NO : 2024/551 DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/03/2023 KARAR TARİHİ : 12/09/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı sigorta şirketi ile ... - ... tarihlerini kapsayan ... nolu poliçe ile davacıya ait olan ... plakalı araç ile yapılan nakliye işlemleri için "... sigortası" ile belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere sigorta sözleşmesi akdetmiş ve davalının sigortalısı olduğunu, davacının belirlenen sigorta prim miktarını davalı sigorta şirketine tamamen ödediğini, böylece poliçe, geçerli hale geldiğini, davacıya ait olan ... plakalı araç ... sevk ve idaresinde yük taşıyıcılığı yaparken ... tarihinde meydana gelen tek taraflı maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, olay yerine gelen polis kaza tespit tutanağı tanzim ettiğini, ...'ne ait malları ...'nin çatısı altında taşıyan davacı aracı ve araçta bulunan yükler, trafik kazası neticesinde hasara uğradığını, bu hasar neticesinde davacı tarafından ödeme yapılmak zorunda kalındığını, davacının trafik kazası neticesinde aracının gördüğü hasar nedeniyle davacıya kazanın olması nedeniyle ... tarafından ...-... no'lu hasar dosyasının ödemesi yapıldığını, dava dışı sigorta şirketi ... araç kasası için kaza nedeniyle sorumlu olduğu miktarın ödemesinin yapıldığını, davacı tarafından araç içinde bulunan yüklerin de zarar görmesi nedeniyle davacı aracındaki yükler için ... tarihinde ...'ye başvuru yapıldığını, ... bu konuyla ilgili hasar dosyası oluşturmuş olup ... nolu hasar dosyası ile ... tarafından inceleme yapıldığını, davalı şirket olan ... tarafından ... tarihinde tarafımıza cevap verilmiş olup hiçbir gerekçe sunulmadan, açıklama yapılmadan "Genel Şartlann uygulanabilmesi için öncelikle karşılıklı iyı niyet prensibi çerçevesinde sigortalı yükümlülüklerinin yerine getirildiğinin ve kapsam altında olan bir riskin gerçekleştiğinin tespiti gereklidir. Konu dosyamızda talebinizin karşılanamayacağı hususunu bilgilerinize sunarız." şeklinde bir cevap yazısı gönderildiğini, davalı şirket ödeme yapmaktan kaçınmakta olup bu hususta davacıya hiçbir gerekçe de sunmadığını, davacı, ... plakalı araç ile yapılan nakliye işlemleri esnasında oluşabilecek hasarlar için yukarıda belirtildiği gibi "... sigortası" için sözleşme yapmış, inşaatı poliçede belirtilen riskler yönünden koruma altına almıştır. Bahsi geçen poliçenin genel bilgiler kısmında teminat kapsamı olarak "sigortalı malların seyahat süresince uğrayabileceği fiziki zararlar ile sefer sırasında ortaya çıkan ani ve beklenmedik olaylar karşısında zarar görme halini temin eder" şeklinde bir ifadeyle de sigorta şirketinin sorumlu olacağının belirtildiğini, aynı zamanda hemen poliçenin başında açıklamalar ve özel koşullar başlıklı kısımda "yaş meyve sebze taşımaları kapalı kasa veya tenteli araçlarla (kamyon/çekici ve römork) taşınması şartı ile teminata dahil edilmiştir." şeklinde bir madde mevcut olduğunu, sigorta şirketi tarafından davacıya ödeme yapılmaması neticesinde dava şartı olan arabuluculuk şartını yerine getirmek için arabuluculuk kurumuna başvurulduğunu, arabuluculukta gerçekleştirilen görüşmelerde davalı sigorta şirketinin anlaşamadığını, ... tarihli son görüşmede de anlaşmaya varılamadığını, davalı sigorta şirketi ile yapılan sözleşme uyarınca teminat altına alınan rizikolar gerçekleştiğine göre; sözleşme uyarınca muaccel hale gelen tazminatı davalı sigorta şirketinin ödemesi gerektiğini, fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla ... - ... tarihlerini kapsayan ... poliçe numaralı ... sigortası uyarınca, hasarın sigorta kapsamında olması nedeniyle fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere, temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte şimdilik ... TL'nin davalı sigorta şirketince tarafımıza ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalıya usulüne uygun meşruhatlı davetiye tebliğ edilmiş, cevap vermeyerek davanın reddini istemiştir. Türkiye Noterler Birliğine müzekkere yazılarak ... plakalı aracın trafik kaydı uyap üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Davalı sigorta şirketine müzekkere yazılarak ... plakalı aracın ... tarihinde meydana gelen trafik kazasına ilişkin oluşturulan hasar dosyası, ZMMS poliçeleriyle birlikte davacının 2918 sayılı Kanun 97. Maddesi gereğince başvuru bulunup bulunmadığı, ödeme yapılıp yapılmadığı hususunda gelen cevabi yazı dosyamız arasına celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Dava dışı ... müzekkere yazılarak ... plakalı aracın ... tarihinde meydana gelem trafik kazasına ilişkin oluşturulan hasar dosyası, ZMMS poliçeleri ile birlikte kaza nedeniyle davacının 2918 sayılı Kanunun 97. Maddesi gereği dava tarihinden önce sigorta şirketine başvuru hususunda gelen cevabi yazı celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. ... Valiliği İl Emniyet Müdürlüğüne yazılan yazımıza cevap verildiği, ... tarihine ... plaka sayılı aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazası olayı ile ilgili kaza tespit tutanağı ve kaza sonrasına ait fotoğraflar celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Taraf tanıkları celp edilerek beyanları alınmıştır. ...'ye müzekkere yazılarak ... tarihinde ... plakalı araç ile meydana gelen kazada şirketlerine ait hizmet verilip verilmediği, araçta bulunan yükün cinsi ve adetine ilişkin kayıt ve belgeler celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davacı taraf, dava dışı ...’ye ait olan bir kısım meyve ve sebzenin, dava dışı ... tarafından taşınacağını, bu şirketin de taşıma işleri için dava dışı ... ile anlaştığını, son olarak ...’nin ise taşıma işini davacıya yaptırdığını, Davacının, ... - ... tarihlerini kapsayan ... nolu poliçe ile davacının maliki olduğu ... plakalı araç ile nakliye işleri için "... sigortası" ile rizikolara karşı koruma altına aldığını, Olay günü, ... plakalı araç, dava dışı davacı nezdinde istihdam edilen işçi ... sevk ve idaresinde yük taşıyıcılığı yaparken ... yolu yol kesim tabelası ...-... km ...+... de meydana gelen tek taraflı maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, bu kazada aracın ve taşınan yüklerin zarar gördüğünü, araç hasarı yönünden sigortacıdan tazminat alındığını, zarar gören yüklerle ilgili olarak ise dava dışı ...’ye ... TL bedel ödendiğini, ödenen bedelin "... sigortası" kapsamında davalının sorumluluğunda olduğunu iddia etmekle ödediği bedeli davalıdan sigorta poliçesi kapsamında talep etmektedir. Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamakla kanunen dava dilekçesindeki tüm iddiaları inkâr ettiği kabul edilmiştir. Dosya arasına kazandırılan ... şirketine ait hasar dosyasından ve toplanan delillerden, dava konusu olan ve zarar gören sebze ve meyvenin dava dışı ...’ye ait olduğu, bu şirket ile dava dışı ... arasında taşımacılık sözleşmesi akdedildiği ve fatura düzenlendiği, buna müteakip dava dışı ...’nin de taşıma işi için dava dışı ... ile anlaştığı ve fatura düzenlendiği, resmi kayıtlara göre son olarak ürün taşıyıcı şirketin dava dışı ... olduğu anlaşıldı. Taraflardan birinin o davada taraf sıfatının bulunmadığı kanısına varılırsa dava sıfat yokluğundan reddedilir (Kuru, Baki; Hukuk Muhakemeleri Usulü C. I 6. Baskı, İstanbul 2001, s. 1196 vd.). Taraf ehliyeti, dava ehliyeti ve davayı takip yetkisi, davanın taraflarının kişilikleriyle ilgili olduğu halde, taraf sıfatı dava konusu sübjektif hakka ilişkindir. Dava konusu şey üzerinde kim veya kimler hak sahibi ise, davayı da bu kişi veya kişilerin açması gerekir. Davayı açabilmek için gerekli sıfat, dava konusu şey üzerinde hak sahibi olan kişiye aittir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığının tayininde olduğu gibi maddi hukuka göre belirlenir (Kuru, Baki/ Arslan, Ramazan/ Yılmaz, Ejder; Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı 25. Baskı, Ankara 2014, s. 224 vd.). Mahkemenin taraflar arasında dava konusu hakkın esası hakkında bir karar verebilmesi için, bu kişilerin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatlarına sahip olmaları gerekir. Bir davada taraf olarak gösterilen kişiler, taraf ve dava ehliyetine ve davayı takip yetkisine sahip olsalar bile, taraflardan birinin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatı yoksa, davanın esası hakkında bir karar verilemeyeceğinden, dava sıfat yokluğundan (husumetten) reddedilir. Taraf sıfatı usul hukuku sorunu olmayıp, dava konusu sübjektif hakkın özüne ilişkin bir maddi hukuk sorunu olduğundan taraf sıfatının yokluğu, davada taraf olarak gözüken kişiler arasında dava konusu hakkın doğumuna engel olduğu için def'i değil, yargılamanın her aşamasında taraflarca ileri sürülmesi mümkün ve mahkemece de kendiliğinden nazara alınması zorunlu bir itiraz niteliğindedir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 07/12/2011 tarih 2011/1-631 E. 2011/745 K. Sayılı kararı) (Aynı doğrultuda Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 04/03/2009 tarih 2009/10-34E. 2009/104K.; 04/11/2009 tarih 2009/2-402E. 2009/484K.; 03/02/2010 tarih 2010/4-4E. 2010/56K.; 22/12/2010 tarih 2010/19-638E. 2010/694K; 09/02/2011 tarih 2010/15-657E. 2011/49K. sayılı kararları). Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde ise dava dışı ... ile davacı arasında herhangi bir taşıma sözleşmesinin bulunmadığı, her ne kadar taşıma sözleşmesi herhangi bir şekil şartına bağlı değilse de eldeki davada aktif dava ehliyetine sahip olmak açısından önem arz ettiğinden ispat edilmesi gerektiği, davacının bu yönde dava dışı ... ile akdedilmiş yazılı bir taşıma sözleşmesi sunmadığı, dava değerine göre eldeki davanın tanıkla ispat sınırının üzerinde olduğu, bu yönde tanık beyanlarına itibar edilemeyeceği, dava konusu ürünlerde meydana gelen zarara ilişkin olarak dava dışı ...’nin, dava dışı ... aleyhine zarar faturası düzenlemesi de davacının husumet hakkına sahip olmadığına işaret etmekte olduğu kabul edilerek davanın reddine karar verilmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi gerekçeli kararda açıklandığı üzere, 1-Davanın HMK 114/1-d maddesine göre aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken ... TL maktu harç davacının yatırdığı ... TL peşin harç ile tahsil edildiğinden harç tahsiline yer olmadığına, karar kesinleştiğinde artan ... TL’nin talebi halinde davacıya iadesine, 3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; arabuluculuk gideri olan ... TL’nin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı tarafından yapılan ve UYAP sisteminde dökümü bulunan toplam ... TL masrafın davacı üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının resen HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine, 5-Davalı kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT ye göre hesaplanıp takdir olunan ... TL maktu vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1 maddesi gereğince iki hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince incelenmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı kabil kalmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/09/2024 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır