Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/33 E. 2019/786 K.

T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2019/33 Esas KARAR NO : 2019/786 DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 04/03/2016 KARAR TARİHİ : 29/11/2019 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili mahkememize sunduğu ... tarihli dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan ... tarihli sözleşme ile ... ili, ... ilçesi, ... ... üzerinde inşa edilecek olan ve davalı bünyesinde bulunan ... nin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan lisansının alınmasına mütakip ... bünyesinden çıkarılarak ... hissedarları tarafından kurulacak başka bir şirket bünyesine alınmasından sonra kurulan bu şirketin tamanının Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği 5 mad. 3 fıkrasına göre ...'ye devredilmesinin kararlaştırıldığını, protokole göre davalının söz konusu ... ... için EPDK'dan lisans alınması, projesinin ... bünyesinden çıkarılması, ... tarafınadn başka bir şirket kurulması, projenin bu şirket bünyesine alınması, yeni kurulan şirketin davacı şirkete devredilmesi edimlerini gerçekleştireceği, sözleşmenin ödemeler başlıklı 5. maddesine göre kurulacak şirketin pay devrinin toplam bedeli ... TL olup, bu bedelin ... TL lik kısmını sözleşmenin imzalanması ile birlikte nakden ve elden ödeneceğinin kararlaştırıldığı ve ... tarihinde davalıya ... TL ödeme yapıldığını, sözleşmenin imzalandığı tarihten bu yana iki yıldan fazla bir süre geçmesine rağmen davalı tarafça sözleşmenin edimlerinin yerine getirilmediğini, davacı şirket tarafından davalıya Antalya ...Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderilerek sözleşmeye uygun edimlerini yerine getirmek üzere tebliğden itibaren 15 gün süre verilerek ihtarname çekildiğini, ihtarnamede ayrıca verilen süre içerisinde edimlerin yerine getirilmemesi halinde hisse devrinden vazgeçildiğinin kabulü ile davacı şirket tarafından ödenen ... TL bedelin ve sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın tashihi istemine ilişkin yasal yollara başvurulabileceği hususunun ihtar edidiği, davalı tarafça Ankara ...Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile cevap verilerek mevzuaat değişikliği sebebiyle ön hisans alınmak üzere EPDK'ya başvurduğunu, ön lisaans belgesinin alındığı ve sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüğün yerine getirildiğinin belirtildiği, davacı tarafça ödenen ... TL nin iadesi hususunda Antalya ... İcra Müd. .../... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, takibe davalı tarafça itiraz edilmesi üzerine takibin durduğu, davalı tarafın itirazının yasal olmadığı gerekçesi ile itirazın iptaline takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu ... havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın konusunun taraflar arasında imzalanan ... tarihli sözleşme olduğunu, davacı tarafın yasanın aradığı koşulları yerine getirmediğini, davalı şirketin sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini tam olorak yerine getirdiğini,gerek davalının sözleşmeden kaynaklanan yükümlüklerini tam olarak yerine getirmesi gerekse davacının sözleşmeden dönme ve buna bağlı menfi zararının tespiti için gereken yasal koşullara uymadan yapmış olduğu takibin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle davacının itirazın iptali isteminin reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememizce taraflarca dosyaya bildirilen tüm deliller celp olunarak, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca tarafların edimini yerine getirip getirmediği, davacı tarafça verilen ... TL'nin iade şartlarının oluşup oluşmadığı konusunda lisans sözleşmelerinde uzman bir elektrik mühendisi, bir çevre mühendisi ve bir hidroloji uzmanından oluşacak bilirkişi heyetinden rapor alınmak üzere Ankara nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimaz yazılmış, bilirkişi heyeti tarafından Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesi aracılığıyla dosyamıza sunulan ... tarihli raporda özetle; "Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü’nün ... Tarih ve ... ...-... ...-... Karar numaralı ... nin dosya ekinde mevcut olduğunu, söz konusu ...'nin edinimini yerine getirmiş olduğunu, ... alınması süresince uygulanan aşamalar, prosedürler ve ...nın talimatıyla, sürecin 2 kere başlaması düşünüldüğünde, ... Gerekli Değildir Belgesinin alınma süresinin yerinde olup gecikme söz konusu olduğunu, ...nın ... tarih ve ...-...-... sayılı yazılarında “ Elektrik Piyasası Kanunu hükümleri çerçevesinde; ... ili sınırları içerisinde enerji üretimi gayesi ile inşa edilen 9,30 MWm/9,01 MWe kurulu gücündeki ... ile ilgili olarak, ... ile ... arasında imzalanan ve Ankara ...noterliğince ... tarih ve ... sayı ile tescil edilen ... Esaslarına ilişkin Antlaşmanın olduğunun dosya ekindeki evraklardan anlaşıldığını, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu(EPDK) tarafından verilen ... tarih ve .../.../... ... ... numarası ile ...’ye, ... ilinde kurulması planlanan ... nin yatırımına başlanabilmesi için gerekli onay, izin, ruhsat ve benzerlerinin alınabilmesi amacıyla ... tarihinden itibaren 2(iki) yıl süreyle, 6446 sayılı Elektrik Piyasası kanunu ve ilgili mevzuat uyarınca Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun ... tarihli ve ... sayılı kararı ile verildiği dosya ekindeki evraklardan anlaşıldığını, ... ile ... arasında imzalanan ... tarihli sözleşmede işin feshi kısmında işin feshi ile alakalı herhangi bir tarihin verilmediği, alınması gereken izinlerin zaman tablosuna göre alındığı ve bir gecikmenin olmadığı düşünüldüğünde sözleşme feshini gerektirecek herhangi bir durumun oluşmadığı, davacı tarafça verilen ... TL’nin iade şartlarının oluşmadığı... " şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Mahkememizin ... tarih .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamı ile davanın reddine karar verildiği, davacı vekilinin ... tarihli dilekçesi ile kararın istinaf edildiği anlaşılmıştır. Antalya BAM ...Hukuk Dairesi'nin ... tarih .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamı ile ; "Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun ... tarihli ve .../... sayılı daireler arası iş bölümü kararı gereğince istinaf kanun yoluna başvuru incelemesinin Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesi tarafından yapılması gerektiğinden dairemizin GÖREVSİZLİĞİNE..." şeklinde karar verildiği görülmüştür. Antalya BAM ...Hukuk Dairesi'nin ... tarih .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamı ile ; "Dosyada bulunan harçlandırma makbuzunda harcın icra takip dosyasındaki asıl alacak ve faizi toplamı ... TL üzerinden ikmal edilmiş olduğu, bu durumda sadece itirazın iptali talebinin harçlandırıldığı, taraflar arasındaki ... tarihli sözleşmenin münfesih sayıldığının tespitine talebi yönünden davacı tarafça harç yatırılmamış olduğu anlaşılmaktadır. Harca tabi davalarda, başvurma harcı ile nispi karar ve ilam harcının dörtte biri peşin olarak alınır (Harçlar Kanunu 27-28 mad). Dava açılırken harcın eksik alınmış olması halinde, mahkemece davaya devam olunabilmesi için harcın Harçlar Kanununun 30 ve 33. maddeleri uyarınca tamamlanması yoluna gidilir ve davacıya eksik harcı yatırması için süre verilir. Şayet verilen süreye rağmen eksik harç ikmal edilmez ise dosya işlemden kaldırılır ve HMK’nun 150. maddesi uyarınca süresinde harç tamamlanarak dava yenilenmez ise, davanın açılmamış sayılmasına karar verilir. Bu durumda mahkemece,sözleşmenin münfesih sayıldığının tespitine talebi yönünden, sözleşmenin parasal değeri de nazara alınarak hesaplanmak suretiyle alınması gerekli ilam harcının 1/4 ü oranında peşin harcın yatırılması için davacıya uygun bir süre verilerek harcın tamamlanması istenmeli, harç ikmal edilmediği taktirde o taleple ilgili davanın işlemden kaldırılarak HMK ' nın 150. maddesince üç aylık süre içerisinde harç tamamlanmaz ise sözleşmenin feshine iilişkin davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi, harç tamamlanarak dava yenilenir ise toplananacak deliller birlikte değerlendirilerek sözleşmenin münfesih olması talebi yönünden gerekli kararın verilmesi ve itirazın iptali talebinin de diğer taleple birlikte değerlendirilerek oluşacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken ; mahkemece bu husus gözden kaçırılarak eksik harç tamamlatılmadan yargılamaya devam edilerek karar verilmesi doğru değildir. Bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun resen nedenlerle kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a-6. maddesince kaldırılmasına, mahkeme kararı kaldırıldığından davacı vekilinin diğer istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına..." şeklinde karar verildiği görülmüştür. Mahkememizin ... tarihli tensip zaptının ... nolu ara karar gereği; "Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesinin ... tarih .../... Esas .../... Karar sayılı ilamında mahkememizce sözleşmenin münfesih sayıldığının tespitine talebi yönünden sözleşmenin parasal değeri de nazara alınarak hesaplanmak suretiyle alınması gerekli ilam harcının 1/4 oranında peşin harcın yatırılması için davacıya uygun bir süre verilerek harcın tamamlanması gerektiği belirtilmiş olmakla Harçlar Kanunu 28.maddesinde "Karar ve ilam harçlarının dörtte biri peşin, geri kalanı (DEĞİŞİK İBARE RGT: 11.06.2013 RG NO: 28674 KANUN NO: 6487/10) (KOD ...) (KOD ...) kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir." düzenlemesinin bulunduğu, aynı Kanun 30.maddesinde de "Muhakeme sırasında tesbit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 409'uncu maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması, noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır." düzenlemesinin bulunduğu, buna göre dava konusu sözleşme bedeli olan ... TL üzerinden alınması gereken ilam harcının (dava açılırken dava değeri ... TL üzerinden alınan nispi harç mahsup edilerek) 1/4 oranında hesaplanan ... TL peşin nispi harcın duruşma tarihi olan ... tarihine kadar yatırılması, aksi takdirde noksan harç tamamlanmadıkça davaya devam olunmayacağı ve dosyanın işlemden kaldırılacağı, 3 aylık süre içerisinde harç tamamlanmaz ise sözleşmenin feshine ilişkin davanın açılmamış sayılacağı hususunun iş bu tutanağın tebliği ile ihtarına..." karar verilmiştir. Mahkememizin ... tarihli oturum ... nolu ara karar gereği dosyada daha önce talimat mahkemesince rapor tanzim eden bilirkişi heyetine ek olarak borçlar mevzuatında uzman nitelikli hesap bilirkişisi eklenmek suretiye taraflar arasıdaki sözleşmein feshi ile itirazın iptali istemine ilişkin olarak sözleşmenin sonlanmasında tarafların kusuru bulunup bulunmadığı, davacının sözleşmesini feshi talebinde haklı olup olmadığı, buna göre davacının sözleşmenin feshi isteminde kendisine atfedilebilecek bir kusur bulunup bulunmadığı ile takip tarihi itibari ile davacı tarafça talep edilebilecek alacak bulunup bulunmadığı hususunda ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne sunulan ... havale tarihli raporda özetle; "...İşbu dosya deliller ve tüm veriler açısından değerlendirildiğinde; Davacı ve Davalı arasında ... tarihinde imzalanan konusu ... Lisansının alınıp başka bir şirkete hisseleri aktarılmak kaydı ile davacı tarafa devredilmesine ilişkin Şirket Devri Ön sözleşmesinde dosyaya sunulan belgeler incelendiğinde; Davalının sözleşme konusuna ilişkin olarak üstlendiği edimleri yaptığı, bahsi geçen ... Lisansı aldığı, Su Kullanım Anlaşmasını yaptığı, ... Raporunu yönetmelik değişikliklere rağmen yerine getirdiği; dolayısı ile aralarındaki sözleşmedeki EPDK'dan lisans alınıncaya kadar bütün süreçler ... temsilcilerince hızlı bir şekilde yürütüleceği. Kamu Kurumlanndan ve Mücbir sebeplerden kaynaklanan gecikmeden ...’nin sorumlu olmayacağı şeklindeki düzenlemeden de görüleceği üzere davalının mücbir sebep ilkesi gereği değişen yönetmelik dolayısı ... uzayan süreçten sorumlu tutulmasının mümkün olmamakla birlikte bu hususunun Sayın Mahkemenizin takdirinde olduğu, - Mezkur sözleşmenin feshe ilişkin kısmında: isin feshi ile alakalı herhangi bir tarih önerinin mevcut olmadığı, alınması gereken izinlerin zaman tablosuna göre alındığını ve bir gecikmenin olmadığı deliller doğrultusunda tespit edilmiş olup, bu hususun da Savın Mahkemenin takdirinde olduğu, diğer taraftan Antalya ... Noteriiği’nden ... tarihinde ... Yevmiye nolu ihtarnameden önce davacının davalıya ilişkin sürece ilişkin uyan veya İhtara ve benzeri yazılı delil sunulmadığından bu ihtarname ile verilen sürenin kamu kurulularının işleyişi ve bürokrasi göz önüne alındığında kanunda geçen “makul süre” kavramına uygun olup olmadığı hususunun Sayın Mahkemenizin takdirinde olduğu..." şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE; Dava, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin fesih olunduğunun tespiti ile davacı tarafça sözleşme gereği ödenen ... TL pay devri tutarının tahsili istemi ile yapılan ilamsız takipte itiraz üzerine açılan itirazın ipatli istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın ... tarihli sözleşmede belirtilen edimlerin taraflarca yerine getirilip getirilmediği, davalının sözleşmede belirtilen edimlerin yerine getirilmesi aşamasındaki gecikmelerde kusurunun bulunup bulunmadığı, buna göre taraflar arasıdaki sözleşmenin münfesih olup olmadığı, buna ilişkin koşulların bulunup bulunmadığı ile sözleşme gereği davacı tarafça ödenen ... TL'nin iadesini talep hakkının bulunup bulunmadığı hususlarında toplandığı görülmüştür. 6098 sayılı TBK 123. Maddesinde;"Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde, taraflardan biri temerrüde düştüğü takdirde diğeri, borcun ifa edilmesi için uygun bir süre verebilir veya uygun bir süre verilmesini hakimden isteyebilir." Aynı Kanun 125. Maddesindede; "Temerrüde düşen borçlu, verilen süre içinde, borcunu ifa etmemişse veya süre verilmesini gerektirmeyen bir durum söz konusu ise alacaklı, her zaman borcun ifasını ve gecikme sebebiyle tazminat isteme hakkına sahiptir. Alacaklı, ayrıca borcun ifasından ve gecikme tazminatı isteme hakkından vazgeçtiğini hemen bildirerek, borcun ifa edilmemesinden doğan zararın giderilmesini isteyebilir veya sözleşmeden dönebilir. Sözleşmeden dönme halinde taraflar, karşılıklı olarak ifa yükümlülüğünden kurtulurlar ve daha önce ifa ettikleri edimleri geri isteyebilirler. Bu durumda borçlu, temerrüde düşmekte kusuru olmadığını ispat edemezse alacaklı, sözleşmenin hükümsüz kalması sebebiyle uğradığı zararın giderilmesini de isteyebilir." düzenlemeleri mevcuttur. Davacının sözleşmenin feshine ilişkin olarak TBK 123.maddesi gereği çektiği ihtarnamede verdiği 15 günlük sürenin makul olup olmadığının değerlendirilmesinde somut olayın özelliklerine göre uygunluktan kastın dürüstlük kuralı çerçevesinde borçlunun borcunu ifa etmesine imkan verecek süre olduğu anlaşılmaktadır. Davalının yerine getirmekle yükümlü olduğu edimlerle ilgili olarak bilirkişi tarafından hazırlanan kök ve ek raporda yapılan işlemlerin süresinin yerinde olduğu, herhangi bir gecikmenin olmadığı hususu ayrıntılı olarak tespit edilmiştir. Davacı tarafından ihtarname ile verilen 15 günlük sürenin yoğun bürokratik işlemlere tabi olan davalının yerine getireceği edimler yönünden makul süre niteliğinde olmadığı, kaldı ki davalının taraflar arasındaki sözleşmede belirtilen ... lisansının alınıp başka bir şirkete hisseleri aktarılmak kaydı ile davacı tarafa devredilmesine ilişkin şirket devri ön sözleşmesinde dosyaya sunulan belgelere göre üstlendiği edimleri yaptığı, ön lisans aldığı, su kullanım anlaşmasını yaptığı, ... raporunun yönetmelik değişikliklerine rağmen yerine getirdiği de anlaşıldığından davacının sözleşmenin feshi isteminde haklı olmadığı, dolayısıyla itirazın iptali istemine konu ettiği pay devrine ilişkin ... TL'lik ön ödemenin tahislini de davalıdan talep edemeyeceğinin kabulü ile davanın reddine dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesiye yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE, 2-Davacının yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 3-Harçlar kanununa göre alınması gereken ... TL harçtan peşin alınan ... TL ve tamamlama harcı ... TL olmak üzere toplam harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE, 5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE, 6-Dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesi halinde istek aranmaksızın yatıran tarafa İADESİNE, Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/11/2019 Başkan ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Katip ... ¸e-imzalıdır