Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm, B. No: 2014/7042, 08.03.2017

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

BEDRETTİN ECE VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2014/7042)

Karar Tarihi: 8/3/2017

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 22/5/2014 tarihi ve devamında yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca bir kısım başvurucular yönünden başvurunun kabul

edilebilir olduğuna, diğerleri yönünden başvurunun kabul edilebilirlik

incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. 2014/15942 ve 2015/5878 sayılı bireysel başvuru dosyaları

konu yönünden hukuki irtibat nedeniyle 2014/7042 sayılı dosya üzerinde

birleştirilmiştir.

6. Bölüm Başkanı tarafından bir kısım başvurucular yönünden

başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar

verilmiştir.

7. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına

gönderilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

8. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar

özetle şöyledir:

9. Başvurucu Yıldız Ece'nin eşi, başvurucular Nevvaf Ece, Mehmet Ece, Suat Çelik, Emine Kayapınar, Seyit Sadettin Ece ve Güli

Ece'nin babaları; başvurucular Mahmut Saruhan, Latife Yılmaz, Leyla Mahmutoğlu,

Selma Ece, Sadiye Akın, Emrullah Saruhan, Mehmet

Eşref Saruhan ve Hayrullah Saruhan'ın ise dedeleri olan murisleri Mehmet Ali

Ece'nin 1/3/1971 tarihinde Mardin Kadastro Mahkemesinde açtığı kadastro

tespitine itiraz davasında yerel Mahkemece verilen kararlar müteaddit defalar

Yargıtay tarafından bozulmuş, en son bozmadan sonra 1998/70 esasını alan davaya

başvurucular Halil Akan ve Mehmet Şerif Akhamur ile

başvurucular Cemile Akan, Atman Akan, Asya Akan, Ümran Akan, Gurbet Akan, Nigar

Akan, Zühal Acar ve Zerga Akan murisi Ali Akan 2000

yılında, başvurucu Şeyhmus Budak'ın babası olan

murisi Abdulkerim Budak ise 26/1/2005 tarihinde

davalı sıfatıyla müdahil olmuş ve söz konusu dava yerel Mahkeme aşamasında

derdest durumdadır.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

10. Mahkemenin 8/3/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

11. Başvurucular, makul sürede yargılanma haklarının, başvurucu Şeyhmus Budak ise makul sürede yargılanma ve mülkiyet

haklarının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

A. Kabul Edilebilirlik

Yönünden

1. Başvurucu Saliha

Saruhan Yönünden

12. 30/3/2011 tarih ve 6216

sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un

46. maddesine göre Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunulması için

başvuruya konu edilen ve ihlale yol açtığı ileri sürülen kamusal eylem veya

işlemden başvurucunun kişisel olarak

ve doğrudan etkilenmiş olması

gerekir (Onur Doğanay, B. No:

2013/1977, 9/1/2014, §§ 42-45).

13. Somut olayda başvurucu Saliha Saruhan'ın, şikâyet konusu

yargılama sürecinde davacı olan Mehmet Ali Ece'nin mirasçısı olan başvurucu

Hayrullah Saruhan'ın eşi olduğu, bireysel başvuru formunda iddia edilenin

aksine davacı Mehmet Ali Ece'nin mirasçısı olmadığı ve bu suretle şikâyet

konusu yargılama sürecinde de taraf sıfatı bulunmadığı görülmekle başvurucunun,

ihlale neden olduğunu ileri sürdüğü kamusal işlem veya eylemden kişisel olarak

etkilenmediği anlaşılmaktadır.

14. Açıklanan nedenlerle başvurunun, başvurucu Saliha Saruhan

yönünden diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin kişi bakımından yetkisizlik nedeniyle

kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

2.Başvurucular Zeynep Ece, Bedrettin Ece, Hamdiye Ece ve Cemile Arslan Yönünden

15. 6216 sayılı

Kanun’un 47. maddesinin (3),48. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları

uyarınca bireysel başvuruda,kamu

gücünün neden olduğu iddia edilen ihlale dair olayların tarih sırasına göre

özeti yapılmalı, bireysel başvuru kapsamındaki hakların ne şekilde ihlal

edildiği ve buna ilişkin gerekçeler ve deliller açıklanmalıdır (Veli Özdemir, B. No: 2013/276, 9/1/2014,

§§ 19, 20).

16. Somut olayda başvurucular Zeynep Ece, Bedrettin Ece, Hamdiye Ece ve Cemile Arslan'ın şikâyet konusu yargılama

sürecinde davacı olan Mehmet Ali Ece'nin mirasçıları olmakla, söz konusu davaya

mirasçı sıfatıyla taraf oldukları ileri sürülmüşse de bu konuya ilişkin hiçbir

bilgi ya da belge sunulmadığı, dolayısıyla anılanbaşvurucular

tarafından ileri sürülen iddiaların kanıtlanamadığı sonucuna ulaşılmıştır.

17. Açıklanan nedenlerle başvurunun, başvurucular Zeynep Ece,

Bedrettin Ece, Hamdiye Ece ve Cemile Arslan yönünden

diğer kabul edilebilirlik koşulları bakımından incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle

kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

3. Diğer Başvurucular Yönünden

18. Başvurucular Şeyhmus Budak, Halil

Akan, Mehmet Şerif Akhamur, Cemile Akan, Atman Akan,

Asya Akan, Ümran Akan, Gurbet Akan, Nigar Akan, Zühal

Acar ve Zerga Akan yönünden açıkça dayanaktan yoksun

olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir

nedeninin de bulunmadığı anlaşılan makul sürede yargılanma hakkının ihlal

edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.

B. Esas Yönünden

19. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin

yargılamanın süresi tespit edilirken sürenin başlangıç tarihi olarak davanın

ikame edildiği tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak -çoğu zaman icra

aşamasını da kapsayacak şekilde- yargılamanın sona erdiği, yargılaması devam

eden davalar yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul sürede yargılanma hakkının

ihlal edildiğine ilişkin şikâyetle ilgili kararını verdiği tarih esas alınır (Güher Ergun ve diğerleri, B. No: 2012/13,

2/7/2013, §§ 50, 52).

20. Başvuruya konu dava, bir kısım başvurucuların murislerinden

intikalle takip etmekte oldukları bir uyuşmazlık olup bu yönüyle makul süre

değerlendirmesi bakımından dikkate alınacak sürenin başlangıç anı, mirasçının

yargılamaya katıldığı an değil somut olayda muris açısından değerlendirmeye

esas alınan sürenin başlangıç anıdır (Gülseren

Gürdal ve diğerleri, B. No: 2013/1115, 5/12/2013, § 51).

21. Başvuru konusu davanın açılış tarihi farklı olmakla beraber başvurucular

Halil Akan ve Mehmet Şerif Akhamur ileCemile Akan, Atman Akan, Asya Akan, Ümran Akan, Gurbet

Akan, Nigar Akan, Zühal Acar ve Zerga

Akan murisleri Ali Akan'ın verdikleri müdahale talepli dilekçeleri sonrası 2000

yılında dâhili davalı sıfatıyla yargılamada yer almaya başladıkları

anlaşılmaktadır. Bu nedenle başvurucular açısından makul süre

değerlendirmesinde dikkate alınacak sürenin başlangıç anı, davanın açıldığı

tarih değil usulüne uygun olarak müdahale talebinde bulunulan 2000 yılıdır

(İsmail Özkan, B. No: 2012/367, 17/9/2013, § 25).

22.Başvuru konusu davanın açılış tarihi farklı olmakla beraber

başvurucu Şeyhmus Budak murisi Abdulkerim

Budak'ın 26/1/2005 tarihinde verdiği müdahale talepli dilekçesi sonrasında

dâhili davalı sıfatıyla yargılamada yer almaya başladığı anlaşılmaktadır. Bu

nedenle başvurucu açısından makul süre değerlendirmesinde dikkate alınacak

sürenin başlangıç anı, davanın açıldığı tarih değil usulüne uygun olarak

müdahale talebinde bulunulan 26/1/2005 tarihidir (İsmail Özkan, § 25).

23. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin

yargılama süresinin makul olup olmadığı değerlendirilirken yargılamanın

karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılama

sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın süratle sonuçlandırılmasındaki

menfaatinin niteliği gibi hususlar dikkate alınır (Güher Ergun ve diğerleri, §§

41-45).

24. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda

verdiği kararlar dikkate alındığında, somut olayda başvurucular Yıldız Ece, Nevvaf Ece, Mehmet Ece, Suat Çelik, Emine Kayapınar, Seyit Sadettin Ece, Güli

Ece, Mahmut Saruhan, Latife Yılmaz, Leyla Mahmutoğlu, Selma Ece, Sadiye Akın, Emrullah Saruhan, Mehmet Eşref Saruhan ve

Hayrullah Saruhan yönünden yaklaşık 46 yıllık; başvurucular Halil Akan, Mehmet

Şerif Akhamur, Cemile Akan, Atman Akan, Asya Akan,

Ümran Akan, Gurbet Akan, Nigar Akan, Zühal Acar ve Zerga

Akan yönünden yaklaşık 17 yıllık ve başvurucu Şeyhmus

Budak yönünden yaklaşık 12 yıllık yargılama süresinin makul olmadığı sonucuna

varmak gerekir.

25. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence

altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi

gerekir.

26.Başvurucu Şeyhmus Budak uzun süren

yargılama nedeniyle mülkiyet hakkının da ihlal edildiğini iddia etmişse de

başvurucunun makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği yönünde yukarıda

yer verilen tespitler ışığında, mülkiyet hakkının ihlal edildiği yönündeki

iddiasının ayrıca değerlendirilmesine gerek görülmemiştir.

C. 6216 Sayılı Kanun'un

50. Maddesi Yönünden

27. 6216 sayılı Kanun’un 50. maddesinin (1) numaralı fıkrası

şöyledir:

“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının

ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi

hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere

hükmedilir…”

28. Başvurucular, manevi tazminat talebinde bulunmuşlardır.

29. Somut olayda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

sonucuna varılmıştır.

30. İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları

karşılığında bir kısım başvurucular murislerinin tüm mirasçılarının sayısı da

dikkate alındığında başvurucular Halil Akan ve Mehmet Şerif Akhamur'a

ayrı ayrı net 28.800 TL; başvurucu Şeyhmus Budak'a

net 4.200 TL; başvurucular Cemile Akan, Atman Akan, Asya Akan, Ümran Akan,

Gurbet Akan, Nigar Akan, Zühal Acar ve Zerga Akan'a

ayrı ayrı net 3.600 TL; başvurucular Yıldız Ece, Nevvaf

Ece, Mehmet Ece, Suat Çelik, Emine Kayapınar, Seyit

Sadettin Ece ve Güli Ece'ye ayrı ayrı net 2.850 TL;

başvurucular Mahmut Saruhan, Latife Yılmaz, Leyla Mahmutoğlu, Selma Ece, Sadiye Akın, Emrullah Saruhan, Mehmet Eşref Saruhan ve

Hayrullah Saruhan'a ise ayrı ayrı net 250 TL manevi tazminat ödenmesine karar

verilmesi gerekir.

31. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harç ve 1.800

TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 2.006,10 TL yargılama giderinin başvurucularYıldız Ece, Nevvaf Ece,

Mehmet Ece, Suat Çelik, Emine Kayapınar, Seyit

Sadettin Ece, Güli Ece, Mahmut Saruhan, Latife

Yılmaz, Leyla Mahmutoğlu, Selma Ece, Sadiye Akın,

Emrullah Saruhan, Mehmet Eşref Saruhan ve Hayrullah Saruhan'a müştereken;

206,10 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 2.006,10 TL

yargılama giderinin başvurucu Şeyhmus Budak'a

münferiden; 226,90 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam

2.026,90 TL yargılama giderinin ise başvurucular Halil Akan, Mehmet Şerif Akhamur, Cemile Akan, Atman Akan, Asya Akan, Ümran Akan,

Gurbet Akan, Nigar Akan, Zühal Acar ve Zerga Akan'a

müştereken ödenmesine karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. 1. Başvurucu Saliha Saruhan yönünden başvurunun kişi bakımından yetkisizlik nedeniyle

KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

2. Başvurucular Zeynep

Ece, Bedrettin Ece, Hamdiye Ece ve Cemile Arslan

yönünden başvurunun açıkça dayanaktan yoksun

olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

3. Başvurucular Şeyhmus Budak, Halil Akan, Mehmet Şerif Akhamur,

Cemile Akan, Atman Akan, Asya Akan, Ümran Akan, Gurbet Akan, Nigar

Akan, Zühal Acar ve Zerga Akan yönünden makul sürede

yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR

OLDUĞUNA,

B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul sürede

yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,

C. Başvurucular Halil Akan ve Mehmet Şerif Akhamur'a

ayrı ayrı net 28.800 TL; başvurucu Şeyhmus Budak'a

net 4.200 TL; başvurucular Cemile Akan, Atman Akan, Asya Akan, Ümran Akan,

Gurbet Akan, Nigar Akan, Zühal Acar ve Zerga Akan'a

ayrı ayrı net 3.600 TL; başvurucular Yıldız Ece, Nevvaf

Ece, Mehmet Ece, Suat Çelik, Emine Kayapınar, Seyit

Sadettin Ece ve Güli Ece'ye ayrı ayrı net 2.850 TL;

başvurucular Mahmut Saruhan, Latife Yılmaz, Leyla Mahmutoğlu, Selma Ece, Sadiye Akın, Emrullah Saruhan, Mehmet Eşref Saruhan ve

Hayrullah Saruhan'a ise ayrı ayrı net 250 TL manevi tazminat ÖDENMESİNE,

tazminata ilişkin diğer taleplerin REDDİNE,

D. 206,10 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam

2.006,10 TL yargılama giderinin başvurucularYıldız

Ece, Nevvaf Ece, Mehmet Ece, Suat Çelik, Emine Kayapınar, Seyit Sadettin Ece, Güli

Ece, Mahmut Saruhan, Latife Yılmaz, Leyla Mahmutoğlu, Selma Ece, Sadiye Akın, Emrullah Saruhan, Mehmet Eşref Saruhan ve

Hayrullah Saruhan'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE; 206,10 TL harç ve 1.800 TL vekâlet

ücretinden oluşan toplam 2.006,10 TL yargılama giderinin başvurucu Şeyhmus Budak'a MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE; 226,90 TL harç ve

1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 2.026,90 TL yargılama giderinin ise

başvurucular Halil Akan, Mehmet Şerif Akhamur, Cemile

Akan, Atman Akan, Asya Akan, Ümran Akan, Gurbet Akan, Nigar Akan, Zühal Acar ve

Zerga Akan'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,

E. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Maliye

Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede

gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar

geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,

F. Kararın bir örneğinin Mardin Kadastro Mahkemesine (E.1998/70)

GÖNDERİLMESİNE,

G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE

8/3/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Engin

YILDIRIM

Üyeler

:

Serdar

ÖZGÜLDÜR

Celal Mümtaz

AKINCI

Muammer

TOPAL

M. Emin KUZ

Raportör Yrd.

:

Ceren Sedef

EREN

Başvurucular

:

1. Bedrettin

ECE

2. Cemile

ARSLAN

3. Emine

KAYAPINAR

4. Emrullah

SARUHAN

5. Güli ECE

6. Hamdiye ECE

7. Hayrullah

SARUHAN

8. Latife

YILMAZ

9. Leyla

MAHMUTOĞLU

10. Mahmut

SARUHAN

11. Mehmet

ECE

12.Mehmet

Eşref SARUHAN

13. Nevvaf ECE

14. Sadiye AKIN

15. Saliha

SARUHAN

16. Selma

ECE

17. Seyit

Sadettin ECE

18. Suat

ÇELİK

19. Yıldız

ECE

20. Zeynep

ECE

Vekili

:

Av. Murat

DURGAN

21. Şeyhmus BUDAK

Vekili

:

Av. Özlem

DÜNDAR

22. Asya

AKAN

23. Atman

AKAN

24. Cemile

AKAN

25. Gurbet

AKAN

26. Halil

AKAN

27. Mehmet

Şerif AKHAMUR

28. Nigar AKAN

29. Ümran

AKAN

30. Zerga AKAN

31. Zühal

ACAR

Vekili

:

Av. Bahattin

UNCU