Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm, B. No: 2014/13481, 19.01.2017

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

ABDÜLHAMİT DALGIÇ VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2014/13481)

Karar Tarihi: 19/1/2017

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 19/8/2014 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve

esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına

(Bakanlık) gönderilmiştir.

7. Bireysel başvuruda bulunduktan sonra vefat eden başvurucu Abdulhamit Dalgıç'ın mirasçıları Bülent Dalgıç

([TCKN]),Nurhan Nur Beşenk ([TCKN]),

Yasemin Dalgıç Mungan ([TCKN]), Songül Dalgıç ([TCKN]), Zekiye Sibel

Dalgıç Dikmen ([TCKN]), Seda Aslan ([TCKN]) tarafından Anayasa

Mahkemesine sunulan 14/12/2016 tarihli dilekçe ile anılan kişiler murisleri

tarafından yapılmış olan bireysel başvuruyu devam ettirdiklerini beyan

etmişlerdir.

III. OLAY VE OLGULAR

8. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili

olaylar özetle şöyledir:

9. Başvurucunun yönetim kurulu başkanı olduğu şirkete ait araçta

24/5/2003 tarihinde arama yapılmış, sonrasında marka hakkına tecavüz suçunu

işlediği iddiasıyla yürütülen soruşturma kapsamında Ömerli Cumhuriyet

Başsavcılığının 31/12/2003 tarihli iddianamesiyle başvurucu hakkında kamu

davası açılmıştır. Mardin 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 4/12/2008 tarihli

kararıyla başvurucunun adli para cezasıyla cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının

geri bırakılmasına karar verilmiştir. Temyiz üzerine hüküm Yargıtay 19. Ceza

Dairesinin 22/2/2016 tarihli kararıyla onanmıştır.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

10. Mahkemenin 19/1/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

11. Başvurucu, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğini

ileri sürmüştür.

A. Kabul Edilebilirlik

Yönünden

12. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine

karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan makul

sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir

olduğuna karar verilmesi gerekir.

B. Esas Yönünden

13. Ceza yargılamasının süresi tespit edilirken sürenin

başlangıç tarihi olarak bir kişiye suç işlediği iddiasının yetkili makamlar

tarafından bildirildiği veya isnattan ilk olarak etkilendiği arama ve gözaltı

gibi birtakım tedbirlerin uygulandığı tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak

suç isnadına ilişkin nihai kararın verildiği, yargılaması devam eden davalar

yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul süre şikâyetiyle ilgili kararını

verdiği tarih esas alınır (B.E.,

B. No: 2012/625, 9/1/2014, § 34)

14. Ceza yargılamasının süresinin makul olup olmadığı

değerlendirilirken yargılamanın karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, tarafların

ve ilgili makamların yargılama sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın

süratle sonuçlandırılmasındaki menfaatinin niteliği gibi hususlar dikkate

alınır (B.E., § 29).

15. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda

verdiği kararlar dikkate alındığında somut olayda yaklaşık 12 yıl 9 aylık

yargılama süresinin makul olmadığı sonucuna varmak gerekir.

16. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence

altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi

gerekir.

C. 6216 Sayılı Kanun'un

50. Maddesi Yönünden

17. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin

Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 50. maddesinin (1) numaralı

fıkrası şöyledir:

“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının

ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi

hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere

hükmedilir…”

18. Başvurucu, manevi tazminat talebinde bulunmuştur.

19. Somut olayda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

sonucuna varılmıştır.

20. İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları

karşılığında başvurucunun mirasçıları Bülent Dalgıç'a, Nurhan Nur Beşenk'e, Yasemin Dalgıç Mungan'a, Songül Dalgıç'a, Zekiye

Sibel Dalgıç Dikmen'e, Seda Aslan'a ayrı ayrı net 3.200 TL manevi tazminat

ödenmesine karar verilmesi gerekir.

21. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harç ve 1.800

TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 2.006,10 TL yargılama giderinin başvurucunun

mirasçıları Bülent Dalgıç'a, Nurhan Nur Beşenk'e,

Yasemin Dalgıç Mungan'a, Songül Dalgıç'a, Zekiye Sibel Dalgıç Dikmen'e, Seda

Aslan'a müştereken ödenmesine karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin

iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,

B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul sürede

yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,

C. Başvurucunun mirasçıları Bülent Dalgıç'a, Nurhan Nur Beşenk'e, Yasemin Dalgıç Mungan'a, Songül Dalgıç'a, Zekiye

Sibel Dalgıç Dikmen'e, Seda Aslan'a ayrı ayrı net 3.200 TL manevi tazminat

ÖDENMESİNE, tazminata ilişkin diğer taleplerin REDDİNE,

D. 206,10 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam

2.006,10 TL yargılama giderinin başvurucunun mirasçıları Bülent Dalgıç'a,

Nurhan Nur Beşenk'e, Yasemin Dalgıç Mungan'a, Songül

Dalgıç'a, Zekiye Sibel Dalgıç Dikmen'e, Seda Aslan'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,

E. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Maliye

Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede

gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar

geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,

F. Kararın bir örneğinin Mardin 1. Asliye Ceza Mahkemesine

(E.2004/132, K.2008/546) GÖNDERİLMESİNE,

G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE

19/1/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Engin

YILDIRIM

Üyeler

:

Recep

KÖMÜRCÜ

Celal Mümtaz

AKINCI

Muammer

TOPAL

Recai AKYEL

Raportör Yrd.

:

Gökçe

GÜLTEKİN

Başvurucular

:

Abdülhamit

DALGIÇ mirasçıları

1. Bülent

DALGIÇ

2. Nurhan

Nur BEŞENK

3. Yasemin

DALGIÇ MUNGAN

4. Songül

DALGIÇ

5. Zekiye

Sibel DALGIÇ DİKMEN

6. Seda

ASLAN

Vekili

:

Av. İsmail

DOĞAN