Yargıtay 7. Hukuk Dairesi 2025/878 E. 2025/5565 K.

MAHKEMESİ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi SAYISI: 2021/1728 E., 2024/1749 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 13. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI: 2015/298 E., 2021/611 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; İmar İdare Heyetinin 24.01.1978 tarih ve 83 sayılı kararı ile uygun görülen ve .... Genel Müdürlüğünün 29.03.1978 günlü yazısı ile onaylanan Karakusunlar Köyü 49, 86, 87, 92, 93... sayılı parsellere ait mevzii imar planına istinaden ilgililerince hazırlattırılan ... no.lu parselasyon planının İmar İdare Heyetinin 06.06.1978 tarih ve 524 sayılı kararı ile onaylandığını, 86... parsellerde hisseleri bulunan ... ... Konut Sanayi A.Ş.’nin .... Noterliği’nin 26.12.1977 tarih ve ... yevmiye No.lu işlemi ile kamuya bedelsiz terki kabul ettiğini, 86 parsel sayılı taşınmazın 71200 sayılı parselasyon planı ile düzenlemeye alındığını ve pek çok parsel oluştuğunu, bu parsellerden olan 137 79... parsel sayılı taşınmazdaki ... hissesinin taahhütnameye rağmen terkin edilmediğini, taşınmazın filen park ve yol olduğunu, ... A.Ş. payının 2001 tarihli işlem ile 137 79... parsele taşındığını, 71200 parselasyon planının 6785 sayılı İmar Kanun'u gereği maliklerin teklifi üzerine onayı gerçekleştirilen bir uygulama olduğunu, taahhütnamelerin ön kabulü gösterir belge olduğunu, sınır ve miktarların 06.06.1978 tarih ve 524 sayılı kararda kesinleştirildiğini, dava konusu taşınmazın ... A.Ş. tarafından davalıya satıldığını, taşınmazda bedelsiz terke yönelik şerh olduğu hâlde davalının satın aldığını, iyiniyetli olmadığını belirterek "Oyun ve Spor Alanı" kullanımında ve bedelsiz verilecektir şerhi olan 137 79... parsel sayılı taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile taahhütname uyarınca davacı adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının taşınmazı tapuya güvenerek satın aldığını belirterek bedeli ödendikten sonra tapunun davacı adına tescilini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bedelsiz terke ilişkin taahhütnamenin imar uygulama planından önce düzenlendiği, bu nedenle doğmayan bir haktan feragate ilişkin olduğu, ayrıca mülkiyet hakkının sınırlandırılmasına ilişkin hükümlere de aykırı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; yapılan taahhüdün doğmayan bir haktan feragate ilişkin olduğu, mülkiyet hakkının sınırlandırılmasına ilişkin hükümlere aykırı olduğu ve mülga 6785 sayılı Kanunun 43... . maddeleri de göz önünde bulundurulduğunda davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde: a. İmar planının hazırlanma ve onaylanmasına ilişkin dava dilekçesindeki süreci tekrarlayarak ... A.Ş. tarafından .... Noterliğinde 26.12.1977 tarihinde düzenlenen bedelsiz terke ilişkin taahhütname gereğinin yerine getirilmediğini, taahhütname imar planından önce verilse de şirketin mülkiyetinde olan hissenin bedelsiz olarak kamuya terkini içerdiğini, bu nedenle karar gerekçesinin isabetli olmadığını, doğmamış hak olarak kabul edilemeyeceğini, kamu yararı uyarınca ayrılmış parsel olduğunu, bu nedenle taahhütname alındığını,

b. Şirketin bedelsiz terk işleminden kaçınmak için taşınmazı anlaşmalı olarak davalıya devrettiğini, bedelin yüksek gösterildiğini, ödeme belgelerinin sunulmadığını, devralan davalının tapudaki şerhi bilmeme olasılığı bulunmadığını, “Tamamı oyun ve spor alanları olarak ... no.lu imar planı uyarınca ilgili kamu kuruluşuna bedelsiz verilecektir.” şeklindeki şerhin açıkça yazılı olduğunu, taşınmazın fiilen park durumunda olduğunun da bilindiğini, el ve işbirliği içinde hareket ettiklerini, c. Dava konusu taşınmaza ilişkin mevzii imar planının maliklerce hazırlatıldığını ve sunulan taahhütnameler uyarınca İdare tarafından onaylandığını, ilgili taahhütname uyarınca taşınmazın beyanlar hanesine tamamının oyun ve spor alanı olarak bedelsiz terk edileceğine dair şerh düşüldüğünü, diğer hissedarlar terki gerçekleştirdiği hâlde ... A.Ş.’nin yerine getirmediğini, d. Ankara 9. AHM’nin 2015/212 Esas sayılı dosyasında açtıkları davada Yargıtay 5. Hukuk Dairesi’nin 2015/14639 Esas sayılı kararı gereği taahhütnamenin parselasyon planı kesinleşmeden önce düzenlenmesi ve taahhütnamede ada, parsel, metrekare gibi somut ifadeler yerine soyut ifadeler bulunması nedeniyle geçerli kabul edilemeyeceğine karar verildiğini, oysa ki imar planının maliklerin talepleri üzerine hazırlandığını, taahhütnamenin ön kabulleri gösterir belge olduğunu, söz konusu alanda parselasyon planı aşamasında bu taahhütnamelere göre belirlenen yeni imar ada/parselleri ve kesinleşen metrekare değerlerine göre verilen taahhütnamelerin sınırları ve miktarlarının 06.06.1978 gün ve 524 sayılı İmar İdare Heyeti kararında kesinleştirildiğini, bu planların itiraza uğramadığını belirterek hükmü temyiz etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, bedelsiz terke yönelik taahhütname uyarınca tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve Kanun'a uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un/HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Onama harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 23.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.