Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2024/637 E. 2024/3024 K.

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi SAYISI : 2019/1710 E., 2023/1950 K. DAVALILAR : Tasfiye Halinde S.S. ...Arsa Konut Yapı Kooperatifi Başkanlığı ve diğer 6 davalı İHBAR OLUNAN : Erkut İnşaat Yapı Endüstri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi vekili Avukat ... DAVA TARİHİ : 15.09.2014 HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret Yapı Kooperatifi Başkanlığı İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2014/306 E., 2019/197 K. Davacı vekili; müvekkilinin halen üyesi bulunduğu davalı kooperatifin amacını gerçekleştirmek için dava dışı yüklenici ile yaptığı kat karşılığı inşaat sözleşmesine konu edilen arsaların temini sırasında müvekkilin yaptığı katkının karşılığının müvekkilince tahsil edilemediğini ileri sürerek, davalı kooperatifçe üyeleri adına yapılan tüm tahsislerin ve bu tahsisler doğrultusunda üyeler adına yapılan tescil ve ferdileştirme işlemlerinin iptaline, yapıldı ise kura çekiminin iptaline, arsaların temini sırasında müvekkilinin yaptığı aidat ödemesinin davalı kooperatifin arsaların alımları için ödemiş olduğu toplam bedele oranı kadarının müvekkile aidiyetinin tespitine, adına tahsis edilen bağımsız bölümlerin tapusunun iptali ile müvekkil adına tapuya tescil suretiyle tahsis edilmesine, mümkün bulunmaması durumunda taşınmazların rayiç bedellerinin dava tarihinden itibaren avans faiz oranında işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar vekili; müvekkili kooperatifin üyelerinin çoğunluğunun tarla üzerinde hissesi olan, gerçek taşınmaz payını kat karşılığı vermek ve pay oranında daire almak üzere kooperatife ortak olduklarını, bir kısım üyelerin ise arsa maliki olmayıp sonradan arsa payı verdiklerini ya da diğer üyelerden temlik almış olduklarını, davacının sadece bir miktar ödeme yaptığını, bunun tasfiye sürecinde hesaplamalar yapılarak iade edileceğini, sadece arsa verenlere daire verildiğini, bu nedenle davacının daireye hak kazanamadığını, kooperatif yöneticilerinin kusuru olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. İlk Derece Mahkemesince, davalı kooperatif ile dava dışı yüklenici arasında düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca davacının payına düşen daire sayısının 5,14 adet daire olduğu, bu dairelerin tapu kaydı davalı kooperatif adına olmadığından 5,14 adet dairenin rayiç bedelinin davalı kooperatiften tahsili gerektiği, diğer davalıların dava konusu ile ilgili borç ve sorumluluklarının bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 488.300,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı kooperatiften tahsiline, davacının diğer davalılar hakkındaki talebinin reddine, diğer terditli talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davacı ve davalı kooperatif vekillerince istinaf yoluna başvurulması üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi’nce davacı ve davalı kooperatif vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı ve davalı kooperatif vekillerince süresinde temyiz yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: 1-Kamu düzenine aykırılık hallerinin re'sen gözetildiği, istinaf nedenleriyle sınırlı ve usulüne uygun olarak istinaf inceleme ve denetiminin yapıldığı; dosya içeriği, kararın dayandığı gerektirici sebepler ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı kooperatif vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir. 2- 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 23. maddesine göre kooperatifin üyeleri arasında eşitlik esastır. İlk Derece Mahkemesince davacı üyenin arsanın alındığı tarihte ödediği bedeli toplam arsa bedeline oranlayarak bulunan 5,14 adet dairenin rayiç bedel olarak karşılığı 488.300,00 TL tazminata hükmedilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme ile hükme esas alınan bilirkişi raporları hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. O halde İlk Derece Mahkemesince yapılacak iş; konusunda uzman bilirkişi heyeti oluşturularak davalı Kooperatifin kuruluş anından itibaren alınan arsaların bedelleri ve bedel ödeyerek üye olanlar ile arsayı ayni sermaye olarak komple kooperatife koyanların ayni sermayeyi koydukları tarihteki rayiç bedellerini tespit etmek, davalı Kooperatif ile dava dışı yüklenici arasında düzenlenen 25.11.2005 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde 74 adet bağımsız bölüm davalı Kooperatife bırakılmış iken 56 adet dairenin verilmesinin nedenini ve birden fazla bağımsız bölüm tahsis edilen üyelere neden bu şekilde tahsis yapıldığını da araştırmak, böylece her bir kooperatif üyesine tekabül edecek bağımsız bölüm sayısı bulunarak, davacının tapu iptali ve tescil ile tazminat olmak üzere terditli her iki talebi de değerlendirilmek suretiyle hüküm kurmaktan ibarettir. Eksik inceleme ve yanlış değerlendirme sonucu verilen karar doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur. SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalı kooperatif vekilinin 2. bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte açıklanan nedenlerle davacı ve davalı kooperatif vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı ile bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya aykırı olması nedeniyle HMK'nın 373/1. maddesi gereğince Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi kararının KALDIRILARAK; Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 25.02.2019 tarihli, 2014/306 Esas, 2019/197 Karar sayılı kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacı ve davalıya iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 26.09.2024 gününde oy birliğiyle karar verildi.