Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2024/2779 E. 2025/3167 K.

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2021/785 E., 2024/467 K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, asıl davada asli müdahil ... vekili, asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı davalarda davacı Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi iflas idaresi vekili, birleşen 2009/117 Esas sayılı davada davacı ... Sis... Ltd. Şti. vekili, asıl ve birleşen 2009/117 Esasa sayılı davalarda davalı ... İnş...Ltd. Şti. vekili ve asıl ve birleşen 2015/706 Esas, 2009/117 Esas sayılı davalarda davalı ... Konut Yapı Kooperatifi vekili tarafından temyiz edilmiş, incelemenin duruşmalı olarak yapılması ... İnş... Ltd. Şti. ve ... Konut Yapı Kooperatifi vekilleri tarafından istenilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 11.03.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde asıl ve birleşen davada davalı ...vekili avukat ..., yine duruşmalı temyiz talebinde bulunan asıl ve birleşen davada davalı ... Konut Yapı Koop. vekili Avukat ..., birleşen davada davalı asil ... ve vekili Avukat ... ile temyiz talebinde bulunan asıl ve birleşen davada davacı-birleşen davada davalı Müflis ... ... iflas idare memurları vekili avukat ..., asli müdahil ... Grup İnş. San ve Tic. Ltd. Şti vekili Avukat ..., asli müdahil ... vekili Avukat ... 'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ASIL VE BİRLEŞEN DAVALAR A. ASIL DAVA Asıl davada davacı ... ... Konut Yapı Kooperatifi vekili dava dilekçesinde; davalı arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifi ile davalı yüklenici ... İnş... Ltd. Şti. arasında 11.08.2004 tarihinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini, davalı yüklenici şirket ile müvekkili davacı kooperatif arasında düzenlenen anahtar teslimi daire satış sözleşmelerinde ise yüklenici şirket arsa sahibi kooperatife düşen daireleri tamamlayıp teslim ettiğinde, müvekkilli kooperatife ait olacağı belirlenen dairelerin tapularının devredileceğinin kararlaştırıldığını, müvekkili kooperatifin yüklenici şirkete toplam 3.642.248,00 TL ödeme yaptığını ve arsa sahibi kooperatife isabet eden C ve D bloktaki dairelerin büyük oranda tamamlandığını, ancak müvekkiline devri gereken 31 adet dairenin halen devredilmediğini, bu dairelerden 15 adetinin tapuda arsa sahibi kooperatif adına kayıtlı bulunduğunu, diğer 16 dairenin ise diğer davalılara devredildiğini ileri sürerek, E blokta 22, B blokta 9 adet olmak üzere toplam 31 adet dairenin tapu kaydının iptali ile müvekkili kooperatif adına tesciline, bu talebin kabul edilmemesi halinde rayiç bedellerinin tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B. BİRLEŞEN 2010/172 ESAS SAYILI DAVA Birleşen davada davacı ... ... Konut Yapı Kooperatifi vekili dava dilekçesinde; asıl davaya konu 31 adet bağımsız bölümden E blok 2, 8, 12... nolu bağımsız bölümlerin davalılara devredildiğini beyan ederek, asıl davada ileri sürdüğü nedenlerle, anılan bağımsız bölümlerin tapu kayıtlarının iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

C. BİRLEŞEN 2015/706 ESAS SAYILI DAVA Birleşen davada davacı ... vekili dava dilekçesinde; davalı arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatif ile dava dışı yüklenici ... İnş...Ltd. Şti. arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde, inşa edilecek 190 daireden 112 adetinin yüklenici şirkete ait olacağının kararlaştırıldığını, yüklenici şirketin de aralarında yapılan sözleşmelere dayalı olarak dairelerin büyük bir çoğunluğunu, müvekkilinin de üyesi olduğu davalı ... ... Konut Yapı Kooperatifi'ne devretmeyi üstlendiğini, yüklenici şirketin arsa sahibi kooperatife karşı olan edimlerini yerine getirerek, bağımsız bölümlerin tapularına hak kazandığını, müvekkilinin de kooperatif üyeliğinden kaynaklanan tüm edimlerini yerine getirdiğini, E blok 15 nolu bağımsız bölümün müvekkiline tahsis edildiğini ileri sürerek, bu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

D. BİRLEŞEN 2009/117 ESAS SAYILI DAVA Birleşen davada davacı ... Sis. İnş...Ltd. Şti vekili dava dilekçesinde; davalı yüklenici ... İnş... Ltd. Şti.'nin inşaatın belirli bir kısmını alt yüklenicilik sözleşmesi ile müvekkili şirkete yaptırdığını, yüklenici şirketin söz konusu imalatlara karşılık E blok 25 nolu bağımsız bölümü müvekkili şirkete temlik ettiğini, temliknamenin davalı arsa sahibi ... Kooparatifince de kendi kayıtlarına alındığını ileri sürerek, anılan bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile müvekkili şirket adına tesciline, tescil talebinin kabul edilmemesi halinde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL'nin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP Asıl davada davalı ... Konut Yapı Kooperatifi vekili cevap dilekçesinde; yüklenici şirket edimlerini yerine getirmediğinden henüz dava konusu bağımsız bölümlerin tapularına hak kazanmadığını, ondan temlik aldığını iddia eden davacı kooperatifin de bu nedenle talep hakkı olmadığını, müvekkili kooperatifin dava açılmasına sebebiyet vermediğini, müvekkili ile davacı arasında sözleşme ilişkisi bulunmadığını, davacının yüklenici şirket ile yaptığı sözleşmelerin, resmi şekilde yapılmadığından geçersiz olduğunu, yüklenicinin eksik bıraktığı işler için bir başka mahkemede nama ifaya izin davası açtıklarını, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca son 7 adet dairenin, iskân ruhsatının alınmasının teminatı olduğunu, henüz iskân ruhsatının alınmadığını, öte yandan, yüklenici şirketin aynı daireleri başka kişilere de temlik ederek hak sahipliği konusunda karışıklığa neden olduğunu, bu kişiler tarafından da açılmış davalar bulunduğunu savunarak, asıl davanın reddini istemiştir. Asıl davada davalı ... İnş. Tur. Tic. Taah. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında 05.01.2009 tarihinde yapılan bir protokolde, davacının C ve D blokların imalatından kalan 462.000,00 TL'yi ödemesi ve B blok imalatından kalan ödemeleri yapması halinde geriye kalan dairelere hak kazanacağı düzenlendiği halde, davacının söz konusu edimlerini yerine getirmediğini savunarak, asıl davanın reddini istemiştir.

Asıl davada davalılar ..., ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkillerinin devraldığı daireler, yüklenici ... İnş... Ltd. Şti'nin payına düşen daireler olup, müvekilleri tarafından, tapu sicilindeki kayda güvenerek ve bedeli ödenmek suretiyle satın aldığını, dava dilekçesinde bahsi geçen sözleşmelerden müvekkillerinin haberdar olmadıklarını savunarak, asıl davanın reddini istemiştir.

Asıl davada davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkillerinin tapu sicilindeki kayda güvenerek taşınmazları devraldıklarını, tapu kaydında herhangi bir şerh bulunmadığını, davacının dayandığı sözleşmelerin resmi şekilde yapılmadığını savunarak, asıl davanın reddini istemiştir.

Birleşen 2010/172 Esas sayılı davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin B blok 15... nolu daireleri davadan önce diğer bir davalı ...'dan yatırım amaçlı aldığını, tapu sicilindeki kayda itibar ettiğini, iyiniyetinin korunması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Birleşen 2010/172 Esas sayılı davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin E blok 13 nolu daireyi 13.07.2009 tarihinde diğer bir davalı ...'tan bedelini ödemek suretiyle satın aldığını, bunun için menkul mallarını sattığını ve banka kredisi kullandığını, tapu sicilindeki kayda güvendiğini, iyiniyetli olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Birleşen 2015/706 Esas sayılı davada davalı ... Konut Yapı Kooperatifi vekili cevap dilekçesinde; aynı konuda davacının üyesi olduğu ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından asıl davanın açıldığını, davanın derdest olduğunu, yüklenici şirketin aynı daireyi daha önce bir başka şahsa temlik ettiğini, dolayısıyla bu daire üzerinde tasarruf hakkı kalmadığını, öte yandan yüklenici şirketin henüz tüm dairelerin tapularına hak kazanmadığını savunarak, birleşen davanın reddini istemiştir. Birleşen 2019/117 Esas sayılı davada davalı ... Konut Yapı Kooperatifi vekili cevap dilekçesinde; yüklenici şirketin aynı daireyi başka kişilere de temlik ettiğini, aynı daireye ilişkin açılmış derdest davalar bulunduğunu, yüklenici şirket edimlerini yerine getirmediğinden dairenin tapusuna hak kazanmadığını, henüz iskân ruhsatının alınmadığını, inşaata ilişkin kamu kurumlarına olan borçların ödenmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI Mahkemece, bozmaya uyularak verilen 22.01.2020 tarihli, 2013/137 Esas, 2020/31 Karar sayılı kararı ile asıl davada davacı kooperatifin, davalı gerçek kişiler hakkında açtığı davanın reddine, davalılar ... Konut Yapı Kooperatifi ve ... İnşaat Tur. Tic. Taah. Ltd. Şti. haklarında açtığı tapu iptali tescil davasının kısmen kabulüne, arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifi adına kayıtlı bulunan 15 adet bağımsız bölümün (B Blok 5, 18, 31, E Blok 1, 4, 5, 6, 7, 14, 15, 16, 20, 25, 26... nolu bağımsız bölümler) tapu kaydının iptali ile davacı ... Konut Yapı Kooperatifi adına tapuya kayıt ve tesciline, davalı gerçek kişiler adına kayıtlı bulunan ve tescil talebi yerinde görülmeyen 16 adet bağımsız bölüme ilişkin (B Blok 13, 14, 15, 16, 17... nolu bağımsız bölümler, E Blok 2, 3, 8, 9, 11, 12, 13, 17, 18... nolu bağımsız bölüm) tapu iptali tescil davasının reddine, davalı ... İnş...Ltd. Şti. hakkında açılan tazminat davasının kabulü ile tapu iptal ve tescil istemi reddedilen 16 adet bağımsız bölümün dava tarihindeki değeri olan 2.160.000,00 TL'nin davalı yüklenici şirketten tahsili ile davacı ... Konut Yapı Kooperatifine verilmesine, asli müdahillerinin taleplerinin reddine, birleşen 2010/172 Esas sayılı davanın reddine, birleşen 2015/706 Esas sayılı davanın reddine, birleşen 2009/117 Esas sayılı davanın davalı ... Konut Yapı Kooperatifi yönünden reddine, davalı ... İnşaat Tur. Tic. Taah. Ltd. Şti. yönünden tazminat istemine ilişkin olarak kabulü ile 10.000,00 TL'nin davalı şirketten tahsili ile davacı ... Sis...Ltd. Şti.'ye verilmesine karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ 1. Mahkemenin yukarıda belirtilen 22.01.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde, asıl ve birleşen davalarda davalı ... İnş. Tur. Tic. Taah. Ltd. Şti. vekili, davalı ... Konut Yapı Kooperatifi vekili, davacı ... Konut Yapı Kooperatifi, asıl davada davalılar ..., ... vekilleri ile birleşen 2009/117 Esas sayılı davada davacı ... Sis. İnş. Malz. Nak. gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti vekili temyiz isteminde bulunulması üzerine Dairemizin (Kapatılan Yargıtay 15. Hukuk Dairesi) 02.06.2021 tarihli, 2020/1782 Esas, 2021/2421 Karar sayılı kararıyla yargılama sırasında vefat ettiği anlaşılan birleşen davada davalı ... mirasçılarının, davada davalı sıfatıyla yer almaları sağlanmadan işin esası hakkında karar verilmesinin doğru olmadığı belirtilerek, mahkeme kararı bozulmuştur.

2.Mahkemenin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifi ile yüklenici ... İnş.. Ltd. Şti. arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde, inşa edilecek dairelerden 112 adedinin yüklenici şirkete ait olacağının, yüklenici şirket ile ... Konut Yapı Kooperatif arasında düzenlenen sözleşmelerde ise sonuç olarak bu 112 adet daireden 58 adetinin ... Konut Yapı Kooperatifi'ne ait olacağının, bunun karşılığında kooperatifin daire başına yüklenici şirkete 56.000,00 TL ödeme yapacağının kararlaştırıldığı, her ne kadar arsa sahibi kooperatif, yüklenici şirketin edimlerini yerine getirmediğini savunmuş ise de arsa sahibi kooperatif tarafından bir başka mahkemede açılan nama ifaya izin davasında, inşaatlardaki eksikleri tamamlamak ve iskân ruhsatını almak üzere, yüklenici şirkete isabet eden ve işbu davanın konusu olmayan bazı bağımsız bölümlerin satışı konusunda arsa sahibi kooperatife izin ve yetki verildiği, kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği, anılan bu davanın sonucuna göre yüklenici şirketin, arsa sahibi kooperatife karşı tüm edimlerini yerine getirdiğinin kabulü gerektiği, asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı davalarda davacı temlik alan ... Konut Yapı Kooperatifi'nin de yüklenici şirkete yapması gereken ödemeleri yaptığı, bu durumda, davacı temlik alan kooperatifin, yüklenici şirketin hak kazandığı ve tapuda halen arsa sahibi kooperatif adına kayıtlı bulunan 15 adet bağımsız bölümün tescilini talep edebileceği, gerçek kişi davalılar adına kayıtlı bulunan 16 adet bağımsız bölüm yönünden yapılan incelemede ise bu bağımsız bölümlerin dava tarihinden önce gerçek kişi davalılar adına tescil edilmiş olduğu, davacı temlik alan kooperatifin şahsi hakkını aynı hak sahibi bu davalılara karşı ileri süremeyeceği, gerçek kişi davalıların, temlik alan kooperatif ile yüklenici şirket arasındaki sözleşmelere taraf olmadıkları gibi temlikten de haberdar olmadıkları, sonuç olarak gerçek kişi davalılara yönelik tescil talebinin yerinde olmadığı, davacı temlik alan kooperatifin bu kişiler adına kayıtlı 16 adet bağımsız bölümün dava tarihi itibariyle tespit edilen bedeli olan 2.160.000,00 TL'ye yüklenici şirketten talep edebileceği, davalılar ..., ... ve ... adlarına kayıtlı bağımsız bölüm bulunmadığından bu kişilere husumet yöneltilemeyeceği, aynı gerekçelerle, davacı temlik alan kooperatifin birleşen 2010/172 Esas sayılı davadaki talebinin de yerinde olmadığı, birleşen 2015/706 Esas sayılı davada davacı ... kooperatif üyeliğine dayalı tescil talebinde bulunmuş ise de dava konusu E blok 15 nolu dairenin kendisine tahsis edildiğini ispat edemediği, birleşen 2009/117 Esas sayılı davada davacı alt yüklenici ... Isı Sis. İnş...Ltd. Şti. yaptığı iş karşılığı E blok 25 nolu dairenin tescilini talep etmiş ise de bu bağımsız bölümün asıl davada temlik alan davacı kooperatif adına tesciline karar verildiği, davacı şirketin, ne arsa sahibi kooperatif ile ne de temlik alan kooperatif ile sözleşme ilişkisi bulunmadığı, bu nedenle tapu iptal ve tescil isteminin yerinde olmadığı, söz konusu bağımsız bölümün dava tarihindeki rayiç bedelini akidi olan yüklenici şirketten talep edebileceği gerekçesiyle, asıl davada davacı temlik alan kooperatifin, davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında açtığı davanın reddine, davalılar ... Konut Yapı Kooperatifi ve ... İnşaat Tur. Tic. Taah. Ltd. Şti. haklarında açtığı tapu iptali tescil davasının kısmen kabulüne, arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifi adına kayıtlı bulunan 15 adet bağımsız bölümün (B Blok 5, 18, 31, E Blok 1, 4, 5, 6, 7, 14, 15, 16, 20, 25, 26... nolu bağımsız bölümler) tapu kaydının iptali ile davacı temlik alan ... ... Konut Yapı Kooperatifi adına tapuya kayıt ve tesciline, davalı gerçek kişiler adına kayıtlı bulunan ve tescil talebi yerinde görülmeyen 16 adet bağımsız bölüme ilişkin (B Blok 13, 14, 15, 16, 17... , E Blok 2, 3, 8, 9, 11, 12, 13, 17, 18... nolu bağımsız bölümler) tapu iptali tescil davasının reddine, davalı ... İnş...Ltd. Şti. hakkında açılan tazminat davasının kabulü ile tapu iptal ve tescil istemi reddedilen 16 adet bağımsız bölümün dava tarihindeki değeri olan 2.160.000,00 TL'nin davalı yüklenici şirketten tahsili ile davacı temlik alan ... ... Konut Yapı Kooperatifine verilmesine, birleşen 2010/172 Esas sayılı davanın reddine, birleşen 2015/706 Esas sayılı davanın reddine, birleşen 2009/117 Esas sayılı davada tapu iptal ve tescil talebinin davalı ... Konut Yapı Kooperatifi yönünden reddine, davalı ... İnş...Ltd. Şti.'ye karşı açılan tazminat isteminin kabulü ile 150.000,00 TL'nin davalı şirketten tahsili ile davacı ... Sis...Ltd. Şti.'ye verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Asli müdahil ... temyiz dilekçesinde; Yüklenici ... İnş... Ltd. Şti.'nin E blok 1 nolu daireyi iş karşılığı olarak dava dışı ... Asansör Mon.. Ltd. Şti.'ye temlik ettiğini, adı geçen şirketin de müvekkiline temlik ettiğini, söz konusu iş yapılmış olmasına rağmen halen bağımsız bölümün tapusunun devredilmediğini, bu dairenin asıl davada davacı kooperatif adına tesciline karar verildiğini, oysaki hak sahibinin müvekkili olduğunu, yargılama sırasında itirazlarının incelenmediğini beyan etmektedir.

2. Asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı davalarda davacı Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi vekili temyiz dilekçesinde;

a. Davalı gerçek kişiler hakkında tapu iptal ve tescil davasının reddinin doğru olmadığını, zira bu kişilere yapılan devirlerin muvazaalı olduğunu, bu taşınmazlardaki gerçek hak sahibinin müvekkili kooperatif olduğunu, müvekkilinin hakkına kavuşmasını engellemek amacıyla yüklenici şirket tarafından muvazaalı devirler yapıldığını, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin tapuya şerh edildiğini, davalıların iyiniyet iddialarının yerinde olmadığını, bu kişilerin henüz inşaata başlanmayan bir yerden daire aldıklarını, davalı ...'nın, yüklenici ... Ltd. Şti.'nin ortaklarının babası olduğunu, yine ...'un yeğenleri olduğunu, ...'un yine dolaylı yoldan bağlantılı olduğunu, diğer kişilerin de ... Ltd. Şti.'nin sahiplerinin yakın çevresi olduklarını, mahkemece bu hususların araştırılmadığını, tapuda aldıkları bedellerin çok düşük olduğunu,

b. Arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifi'nin de tazminattan sorumlu tutulması gerektiğini, zira bu inşaatın finansörünün müvekkili kooperatif olduğunu, tapuları ona devretmekle yükümlü olduğunu bildiğini,

c. Tazminata ilişkin itirazların karşılanmadığını, tespit edilen 2.160.000,00 TL'nin gerçek zararı karşılamaktan çok uzak olduğunu, henüz arsa konumunda olan B bloktaki daireler ile yapımı tamamlanan E bloktaki dairelere aynı rayiç değer biçildiğini,

d. Tapu iptal ve tescil talebi reddedilen bağımsız bölümler yönünden 2.160.000,00 TL tazminata hükmedilmiş ise de faize hükmedilmediğini, dava tarihinden itibaren avans faizine hükmedilmesi gerektiğini beyan etmektedir.

3. Birleşen 2009/117 Esas sayılı davada davacı ... Sis...Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde;

Müvekkili şirkete iş karşılığı olarak E blok 25 nolu bağımsız bölümün temlik edildiğini, temliknamenin arsa sahibi kooperatifçe de kayıtlarına işlendiğini, buna ilişkin belgelerin dosyaya sunulduğunu, müvekkilinin temlik tarihinin, ... Konut Yapı Kooperatifi'nin temlik tarihinden önce olduğunu, öte yandan, yine bu iş karşılığı müvekkiline temlik edilen diğer bir bağımsız bölüm olan E blok 29 nolu dairenin bir başka mahkeme kararı ile müvekkili adına tesciline karar verildiğini, o mahkemede geçerli sayılan temliğin bu mahkemede neden kabul görmediğinin anlaşılamadığını, müvekkilinin alt yüklenici olarak üstlendiği tüm işleri yaptığının dosyada alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, mahkemenin ret gerekçesinin tümüyle hatalı olduğunu, müvekkilinin alacağın temlikine dayalı olarak tapu iptal ve tescil isteminde bulunduğunu beyan etmektedir.

4. Asıl ve Birleşen 2009/117 Esas sayılı davada davalı ... İnş...Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde;

a. Mahkemece harç ikmal edilmeden karar verildiğini, mahkemece anlaşılamaz şekilde tapu iptal ve tescil yönünden harcın ikmal edilmesi talebinin reddedildiğini,

b. Davacı temlik alan kooperatifin 31 adet bağımsız bölümün tesciline hak kazanabilmesi için sözleşme ve taraflar arasındaki yazışmalarda belirtilen taahhütlerini yerine getirmesi gerektiğini, davacının 05.01.2009 tarihli protokolden sonra müvekkiline hiçbir ödeme yapmadığını, mahkemece sözleşme ve protokollerin hatalı yorumlandığını, davacı kooperatifin daire başına ödemesi gereken 56.000,00 TL x 102 = 10.640.000,00 TL yanında bu 102 daire için alt yapı, ruhsat harçları, elektrik su doğalgaz ve tapu masraflarını da ödemek zorunda olduğunu, sonuç olarak bir daire için ödenmesi gereken tutarın 164.313,00 TL olduğunu, ayrıca arsa sahibine düşen dairelerin bedellerinin de ödenmesi gerektiğini, yine mahkemece davacının ödemiş olduğu 3.745.407,87 TL'den daha önce temlik edilen 27 daire hesaba katılmadan hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, ödemelerini yapmayan davacı kooperatifin 31 adet bağımsız bölümün tapusuna hak kazanmadığını,

c. Birleşen 2009/117 Esas sayılı davada müvekkili şirket aleyhine tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğunu, davacı ... Sis...Ltd. Şti.'nin edimlerini yerine getirmediğini beyan etmektedir.

5. Asıl davada davalı ... Konut Yapı Kooperatifi vekili temyiz dilekçesinde; a. Reddedilen kısma ilişkin harç ikmali yapılmadığından hükmün hatalı olduğunu,

b. Yüklenici şirket ile temlik alan davacı kooperatif arasındaki sözleşmelerin müvekkili yönünden bağlayıcı olmadığını, buna rağmen hükümde müvekkili aleyhine harç ve vekalet ücretine hükmedildiğini,

c. Davacının aynı sebeple, dava konusu dairelerin de yer aldığı 58 daire için açtığı davanın feragat nedeniyle reddedildiğini, davanın kesin hüküm nedeniyle reddi gerektiğini,

d. Davacı temlik alan kooperatifin üzerine düşen ödemeleri yapmadığını,

e. Reddedilen kısım yönünden müvekkili lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Asıl dava ve birleşen 2010/172 esas sayılı dava arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı tapu iptal tescil, birleşen 2015/706 esas sayılı dava kooperatif üyeliğine dayalı tapu iptal tescil, birleşen 2009/117 esas sayılı dava alt yüklenicilik sözleşmesine dayalı tapu iptal ve tescil işlemlerine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı davalarda davacı Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi vekilinin ve asıl davada davalı ... İnş...Ltd. Şti. tüm, asıl davada davalı .... Konut Yapı Kooperatifi vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Asıl davada davalı ... Konut Yapı Kooperatifi vekilinin yargılama giderlerine ve vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede;

Asıl davada davalı ... Konut Yapı Kooperatifi ile yüklenici ... İnş. Tur. Tic... Ltd. Şti. arasında 11.08.2004 tarihinde düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde, arsa sahibine düşen C ve D Blokların 31.08.2006 tarihine kadar teslim edileceği, yapı kullanma izin belgesi alma yükümlülüğünün yüklenici şirkete ait olduğu ve en geç 31.08.2015 tarihinde alınacağı, yüklenicinin sorumluluk kendisine ait olmak üzere kendi hissesine düşen %59 için kooperatif kurabileceği, bir başka kooperatif ile sözleşme yapabileceği, bu halde muhatabın yüklenici olduğu, arsa sahibinin hiçbir şekilde muhatap olmayacağı, yüklenicinin, arsa sahibinin dairelerini teslim etmeden kendi kuracağı veya anlaşma yapacağı kooperatifin üyelerine daire teslim edemeyeceği düzenlemelerine yer verilmiştir.

Yüklenici şirket, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde tanınan yetkiye dayalı olarak 01.07.2004, 10.08.2005, 31.01.2007 tarihinde ve nihayet 05.01.2009 tarihinde düzenlenen sözleşmeler ile hak kazanacağı bağımsız bölümlerin bir kısmını asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı davalarda davacı ... ... Konut Yapı Kooperatifine temlik etmiştir. Temlik alan davacı kooperatif asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı davada, yüklenici şirkete olan edimlerini yerine getirdiğini, yüklenici şirketin de arsa sahibi kooperatife karşı olan tüm edimlerini yerine getirdiğini ve bu itibarla en son düzenlenen 05.01.2009 tarihli temlik sözleşmesinde belirtilen bağımsız bölümlerin tapusuna hak kazandığını ileri sürerek, bu sözleşme uyarınca henüz devri yapılmayan 31 adet bağımsız bölümün adına tescili, olmazsa rayiç bedellerinin tazmini istemiyle asıl davayı açmıştır.

Mahkeme gerekçesinde de açıklandığı üzere, asıl davada davalı arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından, yüklenici şirkete karşı Ankara 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/296 Esas sayılı dosyasında açılan nama ifaya izin davasında, inşaatlardaki eksikleri tamamlamak ve iskân ruhsatını almak üzere, yüklenici şirkete isabet eden ve işbu davanın konusu olmayan bazı bağımsız bölümlerin satışına ilişkin arsa sahibi kooperatife izin ve yetki verildiği, kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği anlaşılmıştır. Anılan bu davanın sonucuna göre yüklenici şirketin, arsa sahibi kooperatife karşı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan edimlerini yerine getirdiğinin ve tapuya hak kazandığının kabulü gerekir.

Ne var ki, bahsi geçen nama ifaya izin davası, eldeki asıl dava açıldıktan sonra sonuçlanmış olup, asıl dava tarihi itibariyle, yüklenici şirket henüz arsa sahibi kooperatife karşı tüm edimlerini yerine getirmiş olmadığından, arsa sahibi kooperatifin, asıl davaya karşı koymakta haklı olduğunun kabulü ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaması gerekir. Mahkemece, bu husus göz ardı edilerek asıl davada davalı arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifi’nin yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulması hatalı olmuştur.

3. Asıl davada asli müdahil ... vekilinin temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede; Asli müdahale 6100 sayılı HMK’nın 65. maddesinde “(1) Bir yargılamanın konusu olan hak veya şey üzerinde kısmen ya da tamamen hak iddia eden üçüncü kişi, hüküm verilinceye kadar bu durumu ileri sürerek, yargılamanın taraflarına karşı aynı mahkemede dava açabilir. (2) Asli müdahale davası ile asıl yargılama birlikte yürütülür ve karara bağlanır” şeklinde düzenlenmiştir.

Anılan kanun maddesi gereğince asli müdahaleden söz edilebilmesi için öncelikle görülmekte olan bir davanın bulunması, asli müdahilin görülmekte olan davanın konusu olan hak veya şey üzerinde bir hak iddia etmesi, asli müdahilin asıl davanın tarafı olmayan üçüncü bir kişi olması ve asli müdahilin ayrı bir dava açması gerekir.

Bilindiği üzere 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 65. maddesi ve yerleşik Yargıtay içtihatlarında açılan bir davaya dava konusu edilen şey hakkında tarafların dışında hak iddia ederek o şeyin kendisine ait olduğunu ileri süren ve harcını yatırmak suretiyle davaya dahil olan kimse, asli müdahil olarak nitelendirilmektedir. Asli müdahale talebini içeren dilekçenin harçlandırılması ile asli müdahale tamamlanmış ve dava açılmasının bütün sonuçları doğmuş olur.

HMK’nın 65. maddesinin (2) numaralı fıkrasına göre mahkeme, asıl dava ile asli müdahale davasını birlikte yürüterek karara bağlar. Ancak asıl dava ve asli müdahale davası birbirinden ayrı ve bağımsız davalar olduğundan mahkeme, her bir dava hakkında ayrı ayrı hüküm verir.

Somut olayda, asli müdahil ..., yetkilisi olduğu dava dışı ... Asansör şirketinin, bir kısım asansör imalatının karşılığı olarak yüklenici ... İnş... Ltd. Şti.’den iş karşılığı 19.09.2007 tarihli sözleşme ile asıl davanın da konusu olan E blok 1 nolu daireyi temlik aldığını, kendisinin de daha sonra şirketten temlik aldığını ileri sürerek, bu bağımsız bölümün adına tescili istemiyle asli müdahale talebinde bulunmuş ve harcını yatırmıştır.

Mahkemece gerekçesinde asli müdahilin davasını ispatlayacak delil sunmadığı gerekçesiyle, müdahale talebinin reddine ve dava açma hakkının saklı tutulmasına karar verilmiştir.

Asli müdahil, müdahale dilekçesiyle birlikte E blok 1 nolu bağımsız bölümü yüklenici şirketten temlik aldığına dair dosyada bir takım deliller sunmuş olup, mahkemece bu deliller üzerinde, gerektiğinde bilirkişi vasıtasıyla inceleme yapılarak, asli müdahilin söz konusu bağımsız bölümü temlik alıp almadığı, temlik almış ise iddia ettiği temlik anlaşmasındaki asansör imalatına ilişkin edimlerin yerine getirilip getirilmediği, aynı bağımsız bölümün temliken tescilini asıl davada davacı Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi’nin da talep ettiği gözetilerek, temlik tarihlerine göre kimin üstün hak sahibi olduğu belirlenip sonucuna göre asli müdahilin talebi hakkında işbu davada bir karar verilmesi ve asli müdahilin tapu iptal ve tescil talebinin kabulü halinde davacı ... ... Konut Yapı Kooperatifi’nin bu dairenin bedelini asıl davada yüklenici şirketten talep edebileceğinin gözetilmesi gerekirken, hükmün gerekçesinde, eksik incelemeye dayalı olarak, talebin reddi gerektiği sonucuna varıldıktan sonra, gerekçe ile çelişecek şekilde bu kez asli müdahilin ayrı dava açma hakkının saklı tutulmasına karar verilmesi isabetsiz olmuş, kararın bu nedenle asıl davada asli müdahil ... yararına bozulması gerekmiştir.

4. Birleşen 2019/117 Esas sayılı davada davacı ... Sis. İnş. Malz...Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

Birleşen dava temliken tescil istemine ilişkindir.

Somut olayda, birleşen davada davacı şirket ile yüklenici ... İnş... Ltd. Şti. arasında düzenlenen 06.10.2006 tarihli sözleşmede, inşaattaki bir kısım işlerin yapımı karşılığı, yüklenici şirketin E blok 25 nolu daireyi, davacı alt yüklenici şirkete temlik edeceği kararlaştırılmıştır. Söz konusu temlik arsa sahibi kooperatif kayıtlarına da alınmıştır.

Birleşen davada alınan 05.01.2015 tarihli raporda, davacı şirket ile yüklenici ... İnş...Ltd. Şti. arasında yapılan sözleşmeye göre, iş karşılığı olarak E blok 25 nolu dairenin davacı şirkete temlik edildiği, söz konusu temlikin arsa sahibi kooperatif kayıtlarına işlendiği, arsa sahibi kooperatif tarafından, yüklenici şirket aleyhine açılan nama ifa davası sonucunda, yüklenici şirketin birlikte ifa kapsamında arsa sahibi kooperatife karşı edimlerini yerine getirdiği, bu nedenle yüklenici şirketin dava konusu bağımsız bölümün tapusuna hak kazandığı, davacı alt yüklenici ... Isı Sis. İnş. Malz...Ltd. Şti.’nin, alt yüklenicilik sözleşmesinde belirlenen 40 dairenin kalebodur ve fayans imalatına ilişkin tüm edimlerini yerine getirdiği, ancak dava konusu E blok 25 nolu daire için Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından asıl davanın açıldığı, kimin hak sahibi olduğunun mahkemenin takdirinde olduğu açıklanmıştır.

Bilirkişi raporu ile de belirlendiği üzere, davacı şirket, yüklenici şirket ile yaptığı sözleşmeden kaynaklanan edimlerine getirmiş olmakla temliken tescil talebinde haklı ise de aynı bağımsız bölüm, asıl davada Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından da dava konusu yapıldığından, tarafların sundukları deliller incelenerek, temlik tarihlerine göre kimin üstün hak sahibi olduğunun belirlenmesi ve sonucuna göre davacının terditli taleplerinden ilki olan tapu iptal ve tescil talebi hakkında bir karar verilmesi, davacı şirketin tapu iptal tescil talebinin kabulü halinde davacı ... ... Konut Yapı Kooperatifi’nin bu dairenin bedelini asıl davada yüklenici şirketten talep edebileceğinin gözetilmesi gerekirken, eksik incelemeye ve yanılgılı gerekçeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

5- Birleşen 2019/117 Esas sayılı davada davalı ... İnş...Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

Bozma nedenine göre, birleşen davada davalı ... İnş...Ltd. Şti. vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

VI. KARAR Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle; asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı davalarda davacı Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi vekilinin ve asıl davada davalı ... İnş... Ltd. Şti. vekilinin tüm, asıl davada davalı .... Konut Yapı Kooperatifi vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

(2) numaralı bentte açıklanan sebeplerle; asıl davada davalı .... Konut Yapı Kooperatifi vekilinin diğer temyiz itirazlarının, (3) numaralı bentte açıklanan sebeplerle; asıl davada asli müdahil ... vekilinin temyiz itirazlarının ve (4) numaralı bentte açıklanan sebeplerle; birleşen 2019/117 Esas sayılı davada davacı ... Sis. İnş. Malz... Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının adı geçenler yararına BOZULMASINA,

(5) numaralı bentte açıklanan sebeplerle; birleşen 2019/117 Esas sayılı davada davalı ... İnş...Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin, asıl davada davacı Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi’den alınarak, Yargıtay duruşmasında vekilleri hazır bulunan davalı .... Konut Yapı Kooperatifi’ne, davalı ... İnş... Ltd. Şti’ye ve asli müdahil ...’a verilmesine,

Takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin, birleşen davada davalı ... İnş... Ltd. Şti.’den alınarak, Yargıtay duruşmasında vekili hazır bulunan davacı ... Sis. İnş. Malz... Ltd. Şti.’ye verilmesine,

Takdir olunan 28.000,00 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin, birleşen 2010/172 Esas sayılı davada davacı Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi’den alınarak, Yargıtay duruşmasında vekili hazır bulunan davalı ...’a verilmesine,

Asli müdahil ... Grup İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. hükmü temyiz etmediğinden, lehine Yargıtay duruşma vekalet ücreti takdir edilmesine yer olmadığına,

Peşin alınan harçların istek hâlinde temyiz edenlere iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

30.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.