Yargıtay · 4. Hukuk Dairesi
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2021/21379 E. 2023/706 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 4. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2021/21379
- Karar No
- 2023/706
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/255., 2021/164 K. HÜKÜM/KARAR : Davanın Kısmen Kabulü Taraflar arasında görülen maddi ve manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda davanın kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesince kararın bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; maddi tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat talebi hakkında davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; verilen kararın temyizi üzerine hükmün ikinci kez bozulmasından sonra bozmaya uyan mahkemece manevi tazminat talebi kesinleştiğinden karar verilmesine yer olmadığına maddi tazminat talebi bakımından davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Bu karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesince kararın üçüncü kez bozulmasına karar verilmiş; bozmaya uyan mahkemece maddi tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat talebi hakkında davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Mahkeme kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde; 12.09.2008 tarihinde davalı Groupama Sigorta A.Ş’ye zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalı, davalı ...'nın işleteni, davalı ...'in sürücüsü olduğu aracın yaya olan davacıya çarpması sonucu davacının malul kaldığını belirterek sürekli iş göremezlik nedeniyle 1.000,00 TL maddi tazminat ile 20.000,00 TL manevi tazminatın, davacı eş ve çocukların her biri için 3.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiş; ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 36.679,98 TL’ye yükseltmiştir. II. CEVAP Davalı Groupama Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde; kusur oranında ve teminat limiti ile sınırlı sorumlu olduklarını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; tüm kusurun davacıda olduğunu, sürücünün kusuru bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı ... cevap dilekçesinde; talep edilen tazminat miktarlarının fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. III. MAHKEME KARARI Mahkemenin 13.12.2011 tarihli ve 2010/46 Esas, 2011/606 Karar sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulü ile 36.679,98 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; malul kalan için 15.000,00 TL, eş ve çocuklar için ayrı ayrı 2.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'ndan tahsiline karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Birinci Bozma Kararı 1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 05.03.2013 tarihli ve 2012/3582 Esas, 2013/2900 Karar sayılı kararı ile; "maluliyet oranının hangi yönetmelik uyarınca belirlendiğinin anlaşılamadığı, maluliyet oranının tespiti için davacının en yakın Adli Tıp Kurumuna sevk edilerek Sosyal Sigortalar Sağlık İşleri Tüzüğü'ne göre maluliyet oranının belirlenmesi ve sonucuna göre bilirkişiden ek rapor alınarak karar verilmesi gerektiği, Sosyal Güvenlik Kurumundan davacı için peşin sermaye değerli gelir bağlanıp bağlanmadığının sorulması, bağlanmış olması halinde tazminattan mahsup edilmesi için bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği " gerekçesi ile karar bozulmuştur. B. Mahkemece Birinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin 03.11.2015 tarihli ve 2013/444 Esas, 2015/478 Karar sayılı kararı ile; maddi tazminat talebi ilgili sigorta şirketince karşılanmış olması nedeniyle bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile, davacı ... için 15.000,00 TL, Feride, Melike ve ... için ayrı ayrı 2.500,00 'er TL'nin 12.09.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve Adalet Bakanlığından müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. C. İkinci Bozma Kararı 1. Mahkemenin yukarıda belirtilen (ilk bozma üzerine verilen) kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ile davalı ... temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 21.09.2017 tarihli ve2016/8373 Esas, 2017/8036 Karar sayılı kararı ile; "uyulmasına karar verilen bozma ilamında belirtilen hususların yerine getirilmediği, sigorta şirketince yapılan ödeme sonucunda ileride davalı İdareye rücu etme ihtimali de bulunduğundan ve vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre taraflara yükletileceğinden maddi tazminat miktarının doğru tespit edilmesi gerektiği" gerekçesiyle karar bozulmuştur. D. Mahkemece İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin 26.02.2019 tarihli ve 2018/96 Esas, 2019/58 Karar sayılı kararı ile; manevi tazminat talebi kesinleştiğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, maddi tazminat bakımından davanın kısmen kabulü ile 36.679,98 TL maddi tazminatın tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir. E. Üçüncü Bozma Kararı 1. Mahkemenin yukarıda belirtilen (ikinci bozma üzerine verilen) kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 18.06.2020 tarihli ve 2019/3205 Esas, 2020/3676 Karar sayılı kararı ile; "davacılar vekili tarafından davalı Groupama Sigorta A.Ş'ye verilen ve davalı ... vekilince dosyaya sunulan 12.12.2019 tarihli "Sulh Protokolü-İbraname" başlıklı belgenin mahkemece değerlendirilmesi yönünden kararın bozulması gerektiği" gerekçesiyle karar bozulmuştur. F. Mahkemece Üçüncü Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; maddi tazminat yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile ... için 15.000,00 TL, diğer davacılar için 2.500,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılar ... ve ...'ndan müştereken ve müteselsilen tahsilen, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen (üçüncü bozma üzerine verilen) kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili; davalı idarenin ne hizmet kusuru ilkesine göre ne kusursuz sorumluluk ilkesine göre herhangi bir mali sorumluluğunun bulunmadığını, bozma ilamından sonra gerekli araştırmaların yapılmadığını ve eksikliklerin tamamlanmadığını, davacı taraf lehine iki kez vekalet ücreti takdir edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan diğer davalıların sürücüsü ve işleteni olduğu aracın, davacı yayaya çarpıp yaralanması sonucu uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı ile kendisi ve yakınları için manevi tazminat talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51, 54 ve 56 ıncı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 86, 88, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları. 3. Değerlendirme 1. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olmasına, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmamasına; özellikle, maddi tazminat talebi hakkında sulh protokolü çerçevesinde karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi ile araştırılacak eksik hususun kalmamasına göre, davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2. Mahkemenin tüm bozmalardan önceki ilk kararının sadece davalı ... tarafından temyiz edildiği, anılan davalının temyiz dilekçesinde manevi tazminata ilişkin bir temyiz itirazının bulunmadığı; Daire bozması üzerine verilen ikinci karar davalı ... tarafından manevi tazminat yönünden temyiz edilse de Dairenin ikinci bozma ilamı ile davalı ...'ın tüm temyizlerinin reddedildiği; bu hali ile manevi tazminat bakımından kararın kesinleştiği, manevi tazminata ilişkin ilk mahkeme kararının bozma nedeni yapılmadığı anlaşılmakla davalılar aleyhine manevi tazminat talebinin kısmen kabulü yönünden takdir edilen vekalet ücretinin ilk hükümdeki miktar ( 2.695,00 TL nispi vekalet ücreti) ile aynı olması gerekirken yeni karar yılındaki 4.080,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi hatalıdır. Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü uyarınca Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekmiştir. VI. KARAR 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen diğer tüm temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı ... vekilinin temyiz itirazının kabulü ile mahkeme hüküm fıkrasının (6) numaralı bendinde yer alan “4.080,00 TL” ibaresinin çıkartılarak yerine “ 2.695,00 TL” ibaresinin yazılmasına ve kararın bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA; Dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 19.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.