Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2021/17877 E. 2023/12099 K. – Sigorta Sözleş

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi SAYISI : 2020/651 E., 2021/543 K. vekili Avukat ... HÜKÜM/KARAR : Kabul/ Davalının istinaf talebinin kısmen kabulü ile davanın kısmen kabulü

Taraflar arasındaki sigorta sözleşmesine dayalı maddi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkiline ait Ankara Yenimahalle 60657 ada 2 parselde bulunan numaralı bağımsız bölümün davalı ... şirketi tarafından Maksi Yuvam Paket Sigorta poliçesi ve Zorunlu Deprem Sigortası poliçesi ile sigortalı olduğunu, sitede yerleşimin başlamasından kısa bir süre sonra oluşan yer kaymasına bağlı hasar meydana geldiğini, ortak alanlarda oluşan hasar ve yapılması gereken güçlendirme giderlerine ilişkin 04.01.2015 tarihli site yönetim kurulu kararı ile kat maliklerinin arsa payları oranında müvekkiline borç tahakkuk ettirildiğini, dava dışı site yönetimi tarafından bu kararın icrasına yönelik müvekkili aleyhine 163.333,33 TL alacak için Ankara 8. İcra Müdürlüğünün 2015/11100 sayılı dosyasında 18.05.2015 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığını, sigorta tarafından kendilerine ödeme yapılmadığı için icra dosyasındaki bu borcun müvekkili tarafından ödenemediğini, zararının oluştuğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 7.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden işletilecek reeskont faizi ile beraber davalıdan tahsilini talep etmiş; bedel artırım dilekçesi ile talebini 304.956,36 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; dain-i mürtehin sıfatına sahip olan dava dışı Yapı ve Kredi Bankasının davaya muvafakat edip etmediğinin araştırılması gerektiğini, toprak kaymasının sitenin inşa edildiği arazinin killi olması ve 1 yıl içinde yoğun bahçe sulaması yapılması nedeniyle meydana geldiğini, poliçede açıkça belirtilmediği sürece bahçe duvarları, ortak alanlar ve çevre düzenlemesinin teminat kapsamında olmadığını, ayrıca sitenin yakınında dava dışı ...'nin yapmış olduğu yol çalışmasının toprağı daha da hareketlendirdiğini, Yangın Sigortası Genel Şartlarına göre sigortalı bina civarında yapılan kazılar nedeniyle oluşan zararın teminat kapsamında olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 72 nci maddesine göre kat maliklerinin ortak giderleri ödemekten kaçınamayacakları, toprak kaymasına bağlı ortak alanlarda oluşan hasara ilişkin dava dışı site yönetimi tarafından başlatılan icra takibine konu asıl alacak ve ferilerden poliçe kapsamında davalı sigortanın sorumlu olduğu gerekçesi ile davanın kabulü ile 304.956,36 TL' nin 05.07.2015 tarihinden işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı vekili istinaf dilekçesinde; dain-i mürtehin sıfatına sahip olan dava dışı Yapı ve Kredi Bankasının davaya muvafakat edip etmediği araştırılmadan karar verildiğini, toprak kaymasının sitenin inşa edildiği arazinin killi olması ve 1 yıl içinde yoğun bahçe sulaması yapılması nedeniyle meydana geldiğini, poliçede açıkça belirtilmediği sürece bahçe duvarları, ortak alanlar ve çevre düzenlemesinin teminat kapsamında olmadığını ayrıca sitenin yakınında dava dışı ...'nin yapmış olduğu yol çalışmasının toprağı hareketlendirdiğini, Yangın Sigortası Genel Şartlarına göre sigortalı bina civarında yapılan kazılar nedeniyle oluşan zararın teminat kapsamında olmadığını, içinde inşaat mühendisi ve jeoloji mühendislerinin de bulunduğu heyetten bilirkişi raporu alınması gerektiğini belirtmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının dava dışı dain-i mürtehin sıfatına sahip olan bankaya borcu sona erdiğinden davaya muvafakat gerekmediği, yer kaymasına bağlı ortak alanlarda oluşan zarardan Maksi Yuvam Sigorta Poliçesi kapsamında davalının sorumlu olduğu ancak davacı tarafından dava dışı site yönetimine ödeme yapılmaması nedeniyle icra takibi başlatıldığından davalının icra dosyasındaki işlemiş faiz, icra harç ve giderlerinden sorumlu olmadığı gerekçesi ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) nci alt bendi gereğince İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle icra takibine konu asıl alacak yönünden davanın kısmen kabulü ile 163.333,33 TL'nin 05.07.2015 tarihinden işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; riziko davalıya ihbar edilmesine rağmen davalı ... tarafından ödeme yapılmadığını, davalı tarafından ödeme yapılmamasına bağlı olarak dava dışı site yönetimi tarafından hakkında icra takibi başlatıldığını, davalı zararın artmasına neden olduğundan icra harç ve giderlerinden, işleyen faizden sorumlu olduğunu, davanın tam kabulüne karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu belirtmiştir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; sigortalı tarafından ayrıca belirtilmediği takdirde bahçe duvarları ve bahçe düzenlemesinin poliçe teminat kapsamında olmadığını, Yangın Sigortası Genel Şartlarına göre sigortalı bina civarında yapılan kazılar nedeniyle meydana gelen yer kayması ve toprak çökmesinden doğan zararların da teminat dışı olduğunu, dava dışı Belediye tarafından yapılan yol çalışmasının toprağı hareketlendirdiğini, inşaat bilirkişisinden rapor alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

C. Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı tarafından Maksi Yuvam Paket Sigorta Poliçesi ile sigortalanan davacıya ait taşınmazın bulunduğu sitede meydana gelen toprak kaymasına bağlı oluşan hasarın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi ile 266 ncı maddesi, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 72 nci maddesi, Yangın Sigortası Genel Şartları, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1409 uncu maddesi.

3. Değerlendirme 1. Dosya kapsamından, davacıya ait Ankara numaralı bağımsız bölümün davalı ... tarafından Maksi Yuvam Paket Sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu, sitenin bulunduğu arazide oluşan yer kaymasına bağlı ortak alanlarda oluşan hasar ve yapılması gereken güçlendirme giderlerine ilişkin 04.01.2015 tarihli site yönetim kurulu kararı ile kat maliklerinin arsa payları oranında davacıya borç tahakkuk ettirildiği, dava dışı site yönetimi tarafından bu kararın icrasına yönelik başlatılan icra takibine konu asıl alacak yönünden davalı sigortanın poliçe kapsamında sorumlu olduğu gerekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacıya ait numaralı bağımsız bölümün davalı tarafından sigortalandığı, site sakinlerinin başvurusu üzerine Ankara İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü tarafından düzenlenen Jeolojik Etüd Raporuna göre sitede bulunan dava dışı B Blok ve dava dışı villalarda toprak kaymasına bağlı hasar oluştuğunun belirlendiği, davacıya ait sigortalı taşınmazın bulunduğu A Blokta zararın oluşup oluşmadığına dair dosya kapsamında bir tespitin bulunmadığı, sitede meydana gelen toprak kaymasının sebeplerinin, bu rizikoya yol açan sebeplerin Yangın Sigortası Genel Şartları ve poliçe kapsamında olup olmadığına dair bir araştırma yapılmadığı anlaşılmıştır.

Şu durumda, inşaat mühendisi, jeoloji mühendisinin de dahil olduğu bilirkişi heyetinden rapor alınarak sitede oluşan toprak kaymasının sebeplerinin belirlenmesi, davalı tarafından sigortalanan taşınmazın bulunduğu A Blokta toprak kaymasına bağlı hasar oluşup oluşmadığının, A Blokta hasar bulunmaması halinde ortak alanlarda güçlendirmeye ilişkin oluşan zararın Yangın Sigortası Genel Şartları ve düzenlenen poliçeye göre ve özellikle yer kayması rizikosuna yol açan sebeplerle beraber teminat kapsamında olup olmadığının belirlenmesi gerekirken eksik araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.

2. Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davacı vekilinin ve davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

VI. KARAR 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekili ve davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının taraflar yararına BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre davacı vekilinin ve davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacı ve davalıya iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.