Yargıtay · 23. Hukuk Dairesi

Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 2015/6774 E. 2016/361 K.

Mahkeme
Yargıtay
Daire
23. Hukuk Dairesi
Esas No
2015/6774
Karar No
2016/361
Karar Tarihi

MAHKEMESİ :Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayet olunan... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. Şikayetçi vekili, müvekkilinin şikayet olunan... satmış olduğu mazot alacağının tahsili için,... 2012/3 D.İş sayılı ihtiyati haciz kararı ile 20.548,25 TL tutarındaki faturalı alacağın tahsili için... 2012/40 E. sayılı takip dosyası ile icra takibine başlandığını, borçluya ait taşınır mallar üzerine 27.01.2012 tarihinde ihtiyaten fiilen haciz işlemi yapıldığını, müvekkilinin alacağı için haczedilen mallar üzerine şikayet olunan...da 2012/53 E. sayılı takip dosyası ile 21.02.2012 tarihinde ihtiyati haciz koyduğunu, şikayet olunanın haczinin 07.03.2012 tarihinde kesinleştiğini, müvekkilinin ...2012/40 E. sayılı takip dosyası ile yapmış olduğu icra takibine borçlunun yetki itirazında bulunduğunu, itiraz üzerine yasal süre içinde itirazın iptali davası açıldığını, mahkeme tarafından... yetkisizliğine" karar verildiğini, 19.04.2012 tarihli anılan yetkisizlik kararı sonucunda 25.04.2012 tarihinde "dosyanın yetkili icra müdürlüğüne gönderilmesi için" müracaat edildiğini ve bu müracaat üzerine ... 2012/10419 E. sayılı takip dosyası ile borçlu davalı hakkında icra takibi yapıldığını, ödeme emrinin 08.03.2013 tarihinde borçluya tebliğ edildiğini, 14.03.2013 tarihinde de borcun kesinleştiğini,...tarafından hazırlanan 24.04.2013 tarih ve 2012/53 E. sayılı sıra cetvelinde, ikinci sırada hacizli olan 2012/53 E. sayılı takip dosyası borcunun, birinci sıradaki 2012/10419 E. sayılı dosyadaki borçtan önce kesinleştiği için satılan malların parasının tamamının ikinci sırada bulunan ... 2012/53 E. sayılı dosya borcuna ödenmesine karar verildiğini, müvekkilinin alacaklı olduğu icra dosyasında icra takibinin kesinleşmesinin uzun sürmesinde müvekkilinin kusuru olmadığını, şikayet olunan borçlu... hakkında yaptıkları takibe karşı kötüniyetli olarak itiraz edildiğini, daha sonra açmış oldukları itirazın iptali davasında ve yetkil...ödeme emri tebliğlerinde adresinde bulunamadığı için Tebligat Kanunu'nun 35. maddesine göre tebliğ edildiğini, şayet sıra cetvelindeki gibi satış bedelinin ihtiyati hacizle haczedilen mala ilk fiili haciz uygulayana değil de, önce takibi kesinleşen lehine ödenmesi halinde kötüniyetli borçluların korunmasının icra müdürlüğü eliyle sağlanmış olacağını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptali ile müvekkilinin ikinci sırada olan alacağının sırasının birinci sıra olarak düzeltilmesini talep etmiştir. Şikayet olunan vekili, şikayetçi tarafın alacaklısı olduğu...2012/40 E. sayılı icra dosyası ile 27.01.2012 tarihinde...'ne ait taşınır mallar üzerine ihtiyati haciz işlemi uyguladığını, aynı taşınır mallar üzerine alacaklısı oldukları ... 2012/53 E. sayılı icra takip dosyası ile 21.02.2012 tarihinde ihtiyati haciz işlemi uyguladıklarını, alacaklısı oldukları ... 2012/53 E. sayılı icra takip dosyasında ihtiyati haczin 07.03.2012 tarihinde kesin hacze dönüştüğünü, şikayetçi tarafın alacaklısı olduğu...2012/40 E. sayılı icra dosyasında borçlunun borca ve yetkiye itirazı sonrasında yetkisizlik kararı neticesinde, yetkili olduğu belirtilen... 2012/10419 E. sayısını aldığını ve icra dosyasının 14.03.2013 tarihinde kesinleştiğini, ihtiyaten haczedilen taşınırlar üzerindeki ihtiyati haczin 14.03.2013 tarihinde kesin hacze dönüştüğünü, müvekkilinin alacaklı olduğu...2012/53 E. sayılı icra takip dosyasında 21.02.2012 tarihinde ihtiyaten haczedilen taşınır malların satılarak paraya çevrildiğini,... tarafından hazırlanan 24.04.2013 tarihli sıra cetvelinde, satıştan elde edilen paranın tamamının kesin haciz tarihi dikkate alınarak 2012/53 E. sayılı takip dosya borcuna ödenmesine karar verildiğini, İcra Müdürlüğü tarafından yapılan işlemin hukuka ve yasaya uygun olduğunu, borçluya ait mala birden fazla ihtiyati haciz uygulanmış ise ilk önce kesin hacze dönüşen ihtiyati haczin ilk haciz kabul edildiğini, bu hacze iştirak edebilecek alacaklıların İİK'nın 100, 101 ve 268. maddelerine göre belirlendiğini, İİK'nın 268. maddesinde ihtiyati haczin alacaklısına rüçhan ve imtiyaz hakkı veremeyeceğinin açıkça düzenlendiğini, alacaklısı bulundukları ... 2012/53 E. sayılı icra takip dosyasının kambiyo senedine dayandığını, bu belgenin İİK'nın 100. maddesinde belirtilen belgelerden olduğunu, şikayetçi tarafın alacağının faturaya dayandığını, faturanın İİK'nın 100. maddesinde belirtilen belgelerden olmadığını, bu nedenle şikayetçinin hacze iştirak etmesinin mümkün olmadığını savunarak, şikayetin reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, şikayetçi alacaklının şikayet olunan... sattığını iddia ettiği mazot alacağı olan 20.548,25 TL'nin tahsili için, mahkemenin 2012/3 D. İş sayılı dosyasında alınan ihtiyati haciz kararı ile...2012/40 E. sayılı takip dosyası ile takibe başladığı, taşınırlar üzerine 27.01.2012 tarihinde fiilen haciz işlemi yapıldığı, borçlunun borca ve yetkiye itiraz ettiği, dosyanın ...gönderildiği...2012/10419 E. sayılı takip dosya numarasını aldığı, bu dosyada ise borçlu şirkete gönderilen ödeme emrinin 08.03.2013 tarihinde tebliğ edildiği, 14.03.2013 tarihinde ise dosyanın kesinleştirildiğinin sabit olduğu, yine söz konusu mahcuz malların ... 2012/53 E. sayılı takip dosyasında da 21.02.2012 tarihinde fiilen ihtiyaten haczedildiği, borçlu şirkete ödeme emrinin 01.03.2012 tarihinde tebliğ edildiği, bu dosyanın ise 07.03.2012 tarihinde kesinleştirildiğinin sabit olduğu, şikayet olunanın satıştan elde edilen para üzerinde öncelik hakkı olduğu, ancak somut olayda her ne kadar şikayetçinin ihtiyati haczinin kesinleşmesi 14.03.2013 tarihinde olmakla, şikayet olunanın ihtiyati haczinin kesinleştiği tarih olan 07.03.2012 tarihinden sonra olsa da, şikayetçinin ihtiyati hacze iştirak etmesi ve satış bedelinin de garameten paylaştırılması gerektiği belirtilerek, şikayetin kabulü ile sıra cetvelinde birinci sırada yer alan şikayet olunanın haczine iştiraki ile taraflar arasında garameten paylaşımın yapılmasına karar verilmiştir. Kararı, şikayet olunan... vekili temyiz etmiştir. Şikayet, sıra cetvelinde sıraya ilişkindir. İİK'nın 142/1. maddesi hükmüne göre, "Cetvel suretinin tebliğinden yedi gün içinde her alacaklı takibin icra edildiği mahal mahkemesinde alakadarlar aleyhine dava etmek suretiyle cetvel münderecatına itiraz edebilir." Anılan hükümde yer alan "alakadarlar" ifadesi, kural olarak borçluyu değil, şikayet eden alacaklıdan sıra itibariyle önce olan ve kendisine pay ayrılan alacaklıları ifade eder. Şikayet, kural olarak şikayet edene göre sıra cetvelinde öncelikli olan ya da aynı derecede hacze iştirak eden alacaklılara, diğer anlatımla kendine pay ayrılan ve şikayet sonucundan etkilenecek olan alacaklılara yöneltilmelidir. Somut olayda, borçlu...'nin alacaklı sıfatı bulunmadığından, şikayetçinin adı geçen aleyhine şikayette bulunmasında hukuki yararı bulunmamaktadır. Bu durumda mahkemece, adı geçen şikayet olunana yönelik şikayetin, HMK'nın 114/1-h ve 115/2. maddeleri uyarınca dava şartı noksanlığından reddine karar verilmesi gerekirken, adı geçen şikayet olunanı da içerecek şekilde şikayetin kabulüne karar verilmesi doğru olmamış ise de şikayet olunan... tarafından hüküm temyiz edilmediğinden, bu hususta bozma kararı verilmemiştir. Öte yandan, kambiyo senetlerinde ödeme emrine karşı itiraz ve şikayet süresi 5 gün, ödeme süresi ise 10 gündür.(İİK'nın 168/2,3,4.) Bu takip şeklinde ödeme süresi geçmeden kesin haciz konulamayacağından (İİK m.78/I), henüz kesin haciz yetkisine sahip olmayan alacaklının ihtiyati haczi de 5 günlük itiraz ve şikayet süresinin geçmesiyle değil, 10 günlük ödeme süresinin geçmesiyle kesinleşerek, sıra cetveli açısından kesin haczin hüküm ve sonuçlarını doğurur. Borçlu süresi içerisinde itiraz etmezse ihtiyati haciz kendiliğinden kesin hacze dönüşür. (İİK'nın 264/5.) buna göre, şikayet olunanın alacaklı olduğu 2012/53 E. sayılı dosyasında, şikayet olunanın 17.02.2012 tarihli ihtiyati haciz kararına ve kambiyo senedine dayalı olarak icra takibine başladığı, bedeli paylaşıma konu taşınırlar üzerine 21.02.2012 tarihinde ihtiyati haciz konulduğu, borçluya ödeme emrinin 01.03.2012 tarihinde tebliğ edildiği, buna göre ihtiyati haczin 10 günlük ödeme süresinin geçmesi ile 11.03.2012 tarihinde kesin hacze dönüştüğü anlaşılmıştır. Mahkemece, anılan dosyada ihtiyati haczin 5 günlük itiraz süresi sonunda, 07.03.2012 tarihinde kesin hacze dönüştüğünün kabulü doğru olmamış ise de bu yanlışlık, sonuca etkili olmamıştır. İİK'nın268/1. maddesi "261. maddeye göre ihtiyaten haczedilen mallar, ihtiyati haciz kesin hacze dönüşmeden önce diğer bir alacaklı tarafından bu Kanuna veya diğer kanunlara göre haczedilirse, ihtiyati haciz sahibi alacaklı, bu hacze 100. maddedeki şartlar dairesinde kendiliğinden ve muvakkaten iştirak eder. Rehinden önce ihtiyati veya icrai haciz bulunması halinde amme alacağı dahil hiçbir haciz rehinden önceki hacze iştirak edemez" hükmünü içermektedir. Borçluya ait mala, birden fazla ihtiyati haciz uygulanmışsa, bunlardan ilk olarak kesin hacze dönüşen ihtiyati haciz ilk haciz olarak kabul edilir ve bu hacze iştirak edebilecek alacaklılar İİK'nın 100, 101 ve 268. madde hükümlerine göre belirlenir. Diğer ihtiyati hacizlerin ilk hacze iştirak edebilmeleri için ihtiyati haciz uyguladıkları tarihin ilk hacizden önce olması ve 100. maddedeki belgelere sahip olmaları gerekmektedir. Şikayetçinin alacaklı olduğu...2012/10419 E. sayılı icra dosyasının incelenmesinde, şikayetçinin, borçlunun malları üzerine 27.01.2012 tarihinde ihtiyati haciz koydurduğu, 31.01.2012 tarihinde borçlunun borca ve yetkiye itirazda bulunduğu, 21.02.2012 tarihinde şikayetçi vekilinin itirazın iptali için... başvurduğu, anılan Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 19.04.2012 tarihinde yetkili İcra Müdürlüğü'nün ... olması nedeniyle yetkisizlik kararı verildiği, kararın 17.07.2012 tarihinde kesinleştiği, 25.04.2012 tarihinde takip dosyasının...i talep ettiği,... 2012/10419 E. sayılı icra dosyasında 08.08.2012 tarihinde borçlu hakkında ödeme emri düzenlendiği, borçluya ödeme emrinin 06.03.2013 tarihinde tebliğ edildiği ve ihtiyati haczin 14.03.2013 tarihinde kesin hacze dönüştüğü anlaşılmıştır. Bu durumda mahkemece, şikayet olunanın ihtiyati haczinin ilk olarak kesin hacze dönüşmesi sebebiyle ilk haciz olduğu, şikayetçinin ihtiyati haczi, şikayet olunanın ihtiyati haczinden önceki tarihli ise de, 100. madde de sayılan belgelerden herhangi birine dayanmadığı, bu sebeple şikayet olunanın haczine iştirak koşullarının bulunmadığı gerekçesiyle, şikayetin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde yanılgılı gerekçeye dayalı olarak hüküm kurulması doğru olmamıştır. Diğer yandan, şikayetçi... olmasına rağmen, gerekçeli karar başlığında şikayetçinin.... olarak yazılmış olması, HMK'nın 297/1-b maddesi hükmüne aykırı olmuştur. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayet olunan... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün şikayet olunan...yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 25.01.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Atıf: Yargıtay 23. Hukuk Dairesi, E. 2015/6774, K. 2016/361, T. 25.01.2016, www.arakarar.com/karar/yargitay-23-hukuk-dairesi-2015-6774-e-2016-361-k-b372a5fc95ce