Yargıtay · 22. Hukuk Dairesi

Yargıtay 22. Hukuk Dairesi 2012/27549 E. 2013/23728 K.

Mahkeme
Yargıtay
Daire
22. Hukuk Dairesi
Esas No
2012/27549
Karar No
2013/23728
Karar Tarihi

MAHKEMESİ :... Mahkemesi DAVA : Davacı işçi, ihbar ve kıdem tazminatları ile yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti, ödenmeyen ücret alacakları istemiştir. Davalılar, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuşlardır. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm, taraflar vekillerince temyiz edilmiştir. Mahkemece, 08.08.2012 tarihli ek karar ile süresi içerisinde davalılardan ... İnşaat Taah. Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin eksik temyiz masraflarını yatırmadığı gerekçesiyle temyiz talebinin reddine karar verilmiştir. Bu kararı, anılan davalı süresinde temyiz etmiştir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi uyarınca uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 434. maddesi çerçevesinde eksik harç ve giderlerin tamamlanması istemiyle bir muhtıra düzenlenmeli ve bu muhtırada, yapılması gereken işlemin ne olduğu açıkça ve ilgili tarafın yanılmasına sebep olmayacak biçimde gösterilmeli, buna yönelik olarak da ikmal edilecek harç ya da giderin ne olduğu, miktarı ve yatırılma merci ve süresi, bunun yapılmamasının sonuçları net biçimde açıklanmalıdır. Öte yandan, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 434. maddesi hükmünce çıkarılan muhtıra temyiz harç ve giderleri için olup, bakiye ilam harcının ne şekilde ödeneceği 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 28. ve Hukuk ve Ticaret Mahkemelerinin Yazı İşleri Yönetmeliği’nin 54. maddesinde düzenlenmiştir. Bu sebeple, kanuna aykırı olarak bakiye ilam harcının yatırılması için muhtıra yazılmış olması isabetli değildir. Bu durumda, davalılardan ... İnşaat Taah. Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin temyiz isteminin reddedilmiş olması doğru olmadığından, mahkemenin davalılardan ... İnşaat Taah. Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin temyiz isteminin reddine dair 08.08.2012 gün ve 2010/44 esas, 2012/232 karar sayılı ek kararının bozularak kaldırılmasına karar verildi. Asıl hükmün temyizini amaçlayan temyiz itirazlarının incelenmesi gerektiğinden dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı İsteminin Özeti: Davacı işçi, ... sözleşmesinin işverence haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek, ihbar ve kıdem tazminatları ile yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti, ödenmeyen ücret alacakları istemiştir. Davalı Cevabının Özeti: Davalılar, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuşlardır. Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Temyiz: Kararı kanuni süresi içinde taraflar vekilleri temyiz etmiştir. Gerekçe: 1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Davacı işçinin, fazla çalışma yapıp yapmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur. Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır. Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada gözönüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır. İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille ispatlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda da ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır. ... Hukuku, işçi haklarının korunması noktasında sürekli ileriye dönük ve gelişimci bir karaktere sahiptir. Değişen çalışma koşulları ve ekonomik göstergelere göre yeni kurallara ihtiyaç duyulsa ve esnekleşme çabaları ... Hukukunun diğer bir yönü olsa da, işçinin korunması temel amaç olarak varlığını hissettirir. Kanuni bir hakkın kötüye kullanımının dahi korunmadığı bir hukuk düzeninde, içtihat birliğinin sağlanması temel amacına yönelik olarak Dairemizce ilkeye bağlanan hususların kötüye kullanılamayacağı açıktır. Somut olayda, davacı, 06.05.2006-18.12.2009 tarihleri arasında davalılardan ... Beton San. ve Tic. A.Ş.'nin beton taşımacılığı işini yapan diğer davalı şirkete ait işyerinde mikser operatörü olarak çalışmıştır. Davacı, sabah 08:00’de başlayan mesaisinin beton döküm işinin geç saatlere kadar sürmesi sebebiyle çoğu günler 23:00-24:00’e kadar devam ettiği, bazı geceler sabah 03:00-04:00’e kadar çalışmanın sürdüğü ileri sürülerek fazla çalışma ücreti talep etmiştir. Davacı şahitleri, sabah 08:00 de ... başı yaptıklarını, saat 20:00-21:00 arası işten ayrıldıklarını, bazen ise ... olduğu vakit 01:00-02:00 ye kadar da çalıştıklarını; davalı şahitleri, sabah 08:00de ... başı yapıldığını, betonun 17:00'de de bitebileceğini, 23:00'de de bitebileceğini, 01:00'de de bitebileceğini, betonun 01:00'de bittiğinde ertesi günü 01:00'de giden arkadaşların saat 11:00'de ... başı yaptıklarını beyan etmişlerdir. Dosyaya sunulan ücret bordrolarında çoğunlukla ayda 30,00 TL veya 40,00 TL fazla çalışma ücreti tahakkuk ettirildiği ve bu miktarların banka aracılığıyla davacıya ödendiği görülmüştür. Öte yandan işyerinde çalışan davacı ve davalı şahitleri davacının fazla çalışma saatlerini bordrolarda görünenden daha fazla olarak açıklamışlardır. Oysa, ücret bordrolarında tahakkuk ettirilen aylık fazla çalışma süresi ortalama dokuz-on saat civarındadır. Mahkemece, işyeri kayıtları, taşıma belgeleri, davalılar arasındaki beton taşıma işine ait sözleşmeler getirtilmeli, davalıların günde kaç mikser operatörü ile ne miktar beton taşınacağı hususunda nasıl bir anlaşmaya vardıkları saptanmalı, davacının yaptığı işin niteliği ve mevsimlere göre çalışma koşullarının değiştiği de dikkate alınarak, davalıya ait işyerinde fazla çalışma yapılmasını gerektirecek ... yoğunluğu bulunup bulunmadığı, gerekirse uzman bilirkişi marifetiyle işyerinde yapılan keşifle tespit edilmeli ve tüm deliller yeniden bir değerlendirmeye tabi tutularak, davacının fazla çalışma ücreti alacağının bulunup bulunmadığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde açıkça belirlenerek sonucuna göre karar verilmelidir. Mahkemece, yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular gözetilmeden eksik araştırma ve inceleme ile fazla çalışma ücreti alacağının yazılı delil ile ispatlanamadığı gerekçesi ile reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir. SONUÇ : Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 08.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Atıf: Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, E. 2012/27549, K. 2013/23728, T. 08.11.2013, www.arakarar.com/karar/yargitay-22-hukuk-dairesi-2012-27549-e-2013-23728-k-d8f3f00d8255