Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 2025/5435 E. 2025/8661 K.

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1006 E., 2024/493 K. DAVA TÜRÜ : Nüfus Kaydının Düzeltilmesi İLK DERECE MAHKEMESİ : Mudanya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2019/2 E., 2022/111 K.

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm dahili davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Davacı ... tarafından dava dilekçesi ile murisi ... ile ...'in kardeş olduğunun tespiti talep edilmiş iken yapılan yargılama sırasında davacı vekili tarafından sunulan ıslah dilekçesi ile .......... ve ... kardeş olduğunun tespiti ile nüfus kayıtlarının bu şekilde düzeltilmesi talep edilmiştir. İlk Derece Mahkemesince; dosya içerisine alınan nüfus kayıtlarının incelenmesinden; davanın kabulü ile ... ve ... kardeş olduğunun tespitine karar verilmiştir. Davacı vekilinin ıslah dilekçesinde belirttiği .. de ... ve ... kardeşi olduğuna dair talebi hakkında olumlu olumsuz bir karar verilmemiştir. Bu karara karşı Hazine vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş, istinaf incelemesi yapan Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava, .., ... ve ... kardeş olduğunun tespiti ile nüfus kaydında düzeltim istemine ilişkindir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 106. maddesi gereği bir hakkın veya hukuki ilişkinin varlığının veya yokluğunun tespit davası yolu ile mahkemeden istenebileceği düzenlenmiştir. Nüfus kayıtlarındaki düzeltme istemine ilişkin davalar kamu düzeni ile yakından ilgilidir. Bu özelliklerinden dolayı mahkemeler, tarafların beyanlarına bağlı kalmaksızın gerektiğinde re'sen yapacağı araştırma sonucu elde edeceği bulgulara göre doğru sicili oluşturmak mecburiyetindedir.

Mahkemece her ne kadar yazılı gerekçe ile davasının kabulüne karar verilmiş ise de dosya kapsamı hüküm kurmaya elverişli değildir. O halde Mahkemece yapılacak iş; ....... ile ... kardeş olup olmadıklarının tespiti için öncelikle; kardeş oldukları iddia edilen kişilerin yaşadıkları bölgede özellikle yaşları gereği bilgi verebilecek durumda olan kişilerin araştırılması ile bu kişilerin Mahkemece dinlenilmesi gerekmektedir. ... (T.C. Kimlik No: 1...8 ) ile kardeş olduğu iddia edilen ... nüfus kayıtlarına göre anne-babası olan ... (T.C. Kimlik No: 1...8 ) ve ...'den (T.C. Kimlik No: 1...4 ) yaptırılacak DNA testine esas örnek alınması için mezar yerlerinin tespitine yönelik davacı ... mirasçılarından bu hususun sorulmasına, kurumlara müzekkere yazılmasına veya mezar yerlerini bilebilecek diğer akraba ve komşu ya da ölüm tarihi itibari ile aynı yerleşim yerinde oturan kişilerden sıkı bir şekilde araştırma yapılarak tespit edilebilenlerin beyanları alınıp gerekirse mezar yerinin tespiti için keşif yapılarak mezar yerlerinin tespiti halinde tespit edilen mezarlardan alınacak örneklere göre, tespit edilemediği takdirde ise soybağının tespitinde sonuç verebilecek veri alınabilecek ilgililerin temini ile bu iddia ile ilgili olarak DNA testi yaptırılıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Ayrıca, davacı vekilinin ıslah dilekçesinde belirttiği ... de ... ve ... kardeşi olduğuna dair talep hakkında olumlu olumsuz bir karar verilmemiş olması da doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir. KARAR Açıklanan sebeple; 1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 14.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.