Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2024/1315 E. 2024/9389 K.

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/1646 Esas, 2023/1627 Karar HÜKÜM : Davanın kısmen kabulü (Yeniden esas hakkında hüküm tesis edilmek suretiyle) İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/36 E., 2021/321 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: KARAR I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin 2014/90297, 2016/68641, 2019/39280 sayılı "...", "... Taylan Deniz Doğan", "SERİ OKULLARI+şekil" ibareli markaların sahibi olduğunu, davalı şirketin, bu marka ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "şekil+SERİ OKULLARI" ibaresini 16 ve 41. sınıflarda marka olarak tescil ettirmek üzere davalı Kuruma başvuruda bulunduğunu, 2019/39439 kod numarasını alan başvurunun Markalar Dairesi Başkanlığı'nın kararı ile 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun (6769 sayılı Kanun) 5/1.ç maddesi gereğince 41. sınıf hizmetler yönünden reddedildiğini, markanın 16. sınıf mallar bakımından yayımı üzerine başvuruya yaptıkları itirazın ise Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından 6769 sayılı Kanun’un 6/1. maddesi gereğince kısmen haklı bulunarak marka başvurusundan 16. sınıfta yer alan “Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar” mallarının çıkarılarak kalan mallar yönünden tescil işlemlerinin devamına karar verildiğini; bu kararın yeniden incelenmesi taleplerinin de nihai olarak YİDK tarafından reddedildiğini, müvekkili şirketin markalarının kapsadığı hizmetlerle davalı şirketin başvurusu kapsamında kalan hizmetlerin benzer olduğunu, müvekkili şirketin "Seri" esas unsurlu markaları 2011 yılından bu yana kullandığını, müvekkili şirketin ticaret unvanını da 2015 yılından bu yana markasal şekilde aralıksız ve fiili olarak kullanmakta olduğunu ileri sürerek, YİDK'nın 2020-M-9894 sayılı kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. 2.Davalı Şirket vekili cevap dilekçesinde; davacı şirketin müvekkilinin marka başvurusundan çıkarılmasını talep ettiği emtiaların Markalar Dairesi Başkanlığı kararı ile başvuru kapsamından çıkarıldığını, kalan emtiaların davacının markalarının kapsamında yer almadığını, davacı şirketin markalarının başkaca unsurlar içermesi nedeni ile "Seri" ibaresinden kaynaklı benzerliğin kabulünün mümkün olmadığını, müvekkili şirketin de 2016/50534 sayılı ve "Seri" ibareli markasının bulunduğunu, bu markanın müstakil bir biçimde eğitim ve öğretim hizmetleri kapsamında koruma altına alındığını, davacı şirketin davaya dayanak gösterdiği markalardan 2019/39280 sayılı markanın itirazları kapsamında reddine karar verildiğini, bu konuda verilen kararın iptali için davacı tarafından açılan davanın Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2020/400 E. sayısı ile derdest olduğunu, davalar arasında hukuki ve fiili irtibat bulunduğundan davaların birleştirilmesinin gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesince tüm dosya kapsamına göre, alınan bilirkişi raporunda taraf markaları benzer ise de, markaların kapsamında yer alan mal ve hizmetlerin aynı ya da benzer olmadığı kanaati belirtildiği için somut olayda iltibas tehlikesinin oluşmadığı, davacı markalarının tanınmışlığının ispatlanamadığı, davacı tarafça sunulan delillerin davalının dava konusu marka başvurusunda yer alan “Kağıt, karton (mukavva); kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular; kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Kırtasiye, büro, eğitim öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. Büro makineleri. Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar.” malları yönünden davacının gerçek hak sahipliği iddiasını ispata elverişli olmadığı, bu nedenle somut olayda gerçek hak sahipliği iddiasına bağlı sonuçların oluşmadığı, ticaret unvanına dayalı olarak bir markanın tesciline itiraz ediliyor ise, tescilli ticaret unvanına ait sicil kaydındaki faaliyet konuları ile tescil edilmek istenen markanın kapsayacağı mal veya hizmet listesinin karşılaştırılarak, başvurunun önceki sınaî hak kapsamında kalıp kalmadığının incelenmesi gerektiği, ayrıca yine tescilli ticaret unvanına dayalı kullanım ile itiraz edilen markayı oluşturan işaretin de ilgili tüketici nezdinde iltibasa yol açacak bir benzerlik taşımaları gerektiği, üstün hak sahipliğinin unvana dayalı edinildiği bir durumda önem teşkil eden bir diğer hususun ticaret unvanının, markasal etki doğuracak düzeyde kullanılıyor oluşu olduğu, başka bir ifadeyle özünde farklı bir sınai hak çeşidi olan ticaret unvanının, öz niteliğinden sıyrılarak, ilgili tüketici nezdinde aynı zamanda markasal bir etki doğuracak şekilde kullanımı olduğu, somut uyuşmazlıkta davacı yanın, dava konusu markanın tescili kapsamında yer alan 16. sınıf mallarda, ticaret unvanının kılavuz unsurunu oluşturan ibareyi kullanımlarını gösterir deliller bulunmadığı, nitekim sunulan tüm delillerin, ayrıntılı olarak ele alınmış olup ticaret unvanının kılavuz unsurunun “Seri Mat Özel” olmasının örtüşmeyen faaliyetler açısından davacı lehine ek bir koruma sağlamayacağı, dosya kapsamında davalı şirket başvurusunun kötüniyetli olduğuna ilişkin somut veri bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince istinaf edilmiştir. IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI Bölge Adliye Mahkemesince, davacının itiraza mesnet markalarının 41. sınıf hizmetlerde tescilli oldukları, davacı tarafça sunulan delillerin davacı şirketin "Seri" esas unsurlu markaları nedeniyle 16. sınıf mallar üzerinde gerçek hak sahipliği iddiasını kanıtlamadığı gibi davacı şirketin ticaret unvanının kılavuz unsurunun bu sınıftaki mallar üzerinde markasal etki doğuracak şekilde kullanıldığının da ispatlanamadığı, davacı vekilinin emtia benzerliğine yönelik istinaf itirazlarının incelenmesine gelince; davalı şirketin davaya konu markası 16. sınıf mallar yönünden yayımlanmış olup, davacı şirketin başvuruya itirazı üzerine davacı markalarının tescilli olduğu 41. sınıf hizmetlerle başvuru kapsamındaki 16. Sınıf "Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar." mallarının benzer bulunarak başvurunun kapsamından çıkartıldığı, davacı tarafça başvuruya itirazın incelenmesi ve dava konusu YİDK kararı sonrası başvurunun kapsamında bırakılan “Kağıt, karton (mukavva); kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular; kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Kırtasiye, büro, eğitim öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. Büro makineleri. Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar.” mallarının da 41. sınıf hizmetlerle benzer olduğunun ileri sürüldüğü, gelinen aşama itibariyle taraflar arasındaki uyuşmazlığın, 16. sınıf emtia yönünden tarafların markaları arasında 6769 sayılı Kanun’un 6/1. maddesi anlamında iltibas tehlikesinin bulunup bulunmadığı noktasında olduğu, benzerlik araştırmasında piyasanın anlayışı, benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları giderip gidermediği, mal ve hizmetlerin birbiri yerine ikame edilebilme veya rekabet etme olanaklarının bulunup bulunmadığı, birinin diğerini tamamlama imkanı olup olmadığı, mal ve hizmetlerin dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, kullanım yöntemleri, amaçları hedeflenen halk kesiminin aynı olup olmadığı kriterlerinin ölçü alınması gerektiği, Mahkemece her ne kadar 6769 sayılı Kanun’un 6/1. maddesi şartlarının 16. sınıfta başvuru kapsamında kalan emtialar açısından bulunmadığı kabul edilmişse de, davacı markalarının kapsamında yer alan 41. sınıf "Eğitim ve öğretim hizmetleri. Sempozyum, konferans, kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri. Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete v.b.gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil). Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri. Fotoğrafçılık hizmetleri. Tercüme hizmetleri" ile davacının başvuru listesinde yer alan 16. sınıftaki "Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. Büro makineleri." mallarının benzer alıcı çevresine hitap ettiği ve benzer ihtiyaçları giderdiği, son kullanıcıları ve tüketici profillerinin benzer olduğu, birbirlerini tamamlama imkânları bulunduğu; kullanım amaçları, dağıtım kanalları, kullanım yöntemleri ve hedeflenen tüketici kesiminin ortak olduğu, zira anılan eğitim materyali, araç ve gereçleri ile büro makineleri; eğitim ve öğretim hizmetleri ile anılan diğer yönetim ve basım/yayımlama hizmetlerinde sıkça kullanılan, adeta kullanımı zorunlu bulunan mallar olduğu, dolayısıyla somut uyuşmazlıkta dava konusu başvuru kapsamındaki anılan mallar bakımından emtia benzerliği koşulunun gerçekleştiği, iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesinin mümkün olduğu gözetildiğinde bu hususta bilirkişi raporu alınmadığı gerekçesiyle, davacının istinaf itirazlarının kısmen kabulüyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden esas hakkında hüküm tesis edilmek suretiyle davanın kısmen kabulüyle, YİDK'nın 2020-M-9894 sayılı kararının 16. sınıftaki "Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. Büro makineleri." malları bakımından kısmen iptaline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş, karar davalılar vekillerince temyiz edilmiştir. V. TEMYİZ İNCELEMESİ 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davalı ... başvurusuna davacının itirazının kısmen reddine dair davalı Kurum YİDK kararının iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 2.6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi. 3. Değerlendirme İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Kanun'un 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir. VI.SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372 nci maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı harcın istekleri halinde ilgililere iadesine, 25.12.2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.