Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2023/3820 E. 2024/6121 K. – Alacak

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/161 Esas, 2023/539 Karar HÜKÜM : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2015/619 E., 2022/555 K. Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davalılar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı dava dilekçesinde; 19.07.2012 tarihinde davalılardan Kökten Petrol Ltd. Şti.'ye ait akaryakıt istasyonunda, diğer davalı Kongaz Petrol Ürünleri Pazarlama San. ve Tic. A.Ş.'nin aracından gaz tankına ikmal yapılması sırasında yangın meydana geldiğini, davalılardan ...'nin ise tehlikeli maddeler ve tehlikeli atık zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesini düzenleyen şirket olduğunu, yangın esnasında davacıya ait 2003 model Ropa euro Tiger marka pancar hasat makinesi ile Ssang Yong marka 2008 model kamyonetin yanarak hasar gördüğünü, yangında hasar gören pancar sökme makinesinin bedelinin 277.000,00 euro olduğunu, meydana gelen zarara ilişkin olarak Yunak Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/139 D.iş sayılı tespit dosyası üzerinden meydana gelen zararın olay tarihi itibariyle 275.000 euro olduğunu dair tespit yapıldığını, davalı ... tarafından davacıya 29.01.2013 tarihinde 333.861,20 TL ödendiğini, yapılan ödemenin yangında hasar gören kamyonet hasarını da kapsamasına rağmen davacının zarar hesabının basitleştirilmesi için yapılan ödemenin tamamının pancar sökme makinesi hasarına mahsuben yapıldığını kabul ettiklerini, zarar gören pancar hasat makinesinin hasarlı hali ile değerinin tespit dosyasına göre 26.250,00 TL. olduğunu, gerek sovtaj bedelinin gerekse sigorta şirketinin yaptığı ödemelerin euro cinsinden hesaplanması sonucu, davacının karşılanmamış zararının 122.899,00 euro olduğunu, pancar hasat makinesinin yurt dışından getirtilmesi ve euro ile alınıp satılması nedeniyle, davacının zararının euro cinsinden karşılanması gerektiğini, davacının 2012 yılında pancar hasat mevsiminde pancar sökme işini yapamamasından dolayı 200.000,00 TL'nin üzerinde kazanç kaybına da uğradığını beyan ederek, davacının pancar hasat makinesi zararında dolayı 122.899,00 euronun, olay tarihinden itibaren işleyecek Devlet bankalarının euro cinsinden açılmış 1 yıl vadeli hesaplara uyguladığı en yüksek faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki euro kuru üzerinden TL karşılığının (davalılardan sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitleri ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, bu taleplerinin kabul edilmemesi halinde 286.138,00 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte (davalılardan sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitleri ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan tahsiline, 5.000,00 TL kazanç kaybının da sigorta şirketi hariç diğer iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve davalı ... şirketinin yapması gereken ödemelerden ödeme yaptığı kısmı geç ödemesi nedeniyle 15.000,00 TL faiz alacağının sadece davalı ... şirketinden alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalılar cevap dilekçelerinde; hasar miktarını, kusur oranlarını, yabancı para cinsinden alacak talep edilmesinin mümkün olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmişler ayrıca sigorta şirketi poliçe kapsamında üzerilerine düşen tazminatın davacıya ödendiğini savunarak davanın reddini istemişlerdir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı akaryakıt istasyonunun ve gaz dolum şirketinin hasarda kusurlu oldukları, davacının pancar sökme makinesinin tamamen zarar gördüğü, yapılan geç ödeme nedeniyle faiz talep edebileceği ve makinenin çalışmaması nedeniyle kazanç kaybının da oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 122.899,00 euro tazminatın, kaza tarihi olan 19.07.2012 tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince, devlet bankalarınca 1 yıl vadeli euro cinsinden hesaplara uygulanan en yüksek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki euro kuru üzerinden TL karşılığının davalılardan ...'nin sorumluluğunun tazminatın 47.541,57 eurosu ile sınırlı olması ve 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince uygulanacak yukarıda yazılı faizin de temerrüt tarihi olan 07.09.2012 tarihinden itibaren başlaması kaydıyla davalılar Kongaz Petrol Ürünleri A.Ş., Kökten Petrol Ürünleri Nakliye Zirai Ticaret Ltd. Şti. ve ...'nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalılardan Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketinin kısmi tazminat ödemesini gecikmeli yapması nedeniyle geciken dönemin faizi olarak 15.000,00 TL'nin davalılardan ...'nden alınarak davacıya verilmesine, davacının pancar hasat makinesini sezonunda kullanamaması nedeniyle oluşan kazanç kaybından dolayı 5.000,00 TL tazminatın, davalılardan Kongaz Petrol Ürünleri A.Ş. ile Kökten Petrol Ürünleri Nakliye Zirai Ticaret Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davalı Kongaz A.Ş. ve Kökten Ltd. Şti. vekilleri istinaf dilekçelerinde özetle; hasarın fazla hesaplandığını, bilirkişi raporlarını kabul etmediklerini, yabancı para cinsinden karar verilmesinin hatalı olduğunu, kusur oranlarını kabul etmediklerini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir. 2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; sigorta şirketinin garameten hesap yaparak zararın tamamını ödediğini, zarar euro olarak hesaplandığı için poliçe limitinin aşıldığını, müvekkili şirketin poliçe limiti ile sorumlu olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kongaz A.Ş. vekili ve sigorta şirketi vekili temyiz talebinde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalılar vekilleri temyiz dilekçelerinde özetle; istinaf dilekçelerinde ileri sürdükleri hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemişlerdir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, haksız fiil nedeniyle oluşan zararın tahsili talebine ilişkindir 2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri 2.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu ve devamı maddeleri 3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gerek hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı Kongaz Petrol Ürünleri A.Ş. vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davalı ... A.Ş. vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2. Dava haksız fiilden kaynaklı tazminat istemine ilişkin olup davalı ... 04.06.2012 tarihli Tehlikeli Maddeler ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi kapsamında 3. kişi konumunda olan davacının zararından sorumlu tutulmuştur. İlgili poliçe kapsamında davalı ... şirketinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olup bu miktar poliçeye göre 450.000,00 TL'dir. Mahkemece de kabul edildiği üzere davalı ... şirketinin poliçe kapsamında davacıya 333.861,20 TL, dava dışı başka bir kişiye de 2.775,93 TL ödeme yaptığı ihtilaf konusu değildir. Bu durumda davalı ... şirketinin poliçe limiti 450.000,00 TL'den, sigorta şirketinin yaptığı ödeme olan 336.637,13 TL'nin düşülmesi ile bakiye 113.362,87 TL ile sınırlı olacak şekilde sorumlu tutulması gerekirken Mahkeme euro üzerinden hesap yapılarak poliçe limitinin aşılmasına sebep olacak şekilde hüküm kurulması ve faize de 3095 sayılı Kanun'a göre hükmedilmesi doğru olmadığından bu husus bozmayı gerektirir. Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı Kongaz Petrol Ürünleri A.Ş. vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davalı ... A.Ş. vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, davalı ... vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm kısmının 1. maddenin a) paragrafında yer alan "(davalılardan ...'nin sorumluluğunun tazminatın 47.541,57 EURO ile sınırlı olması ve 3095 s. Kanun'un 4/a maddesi gereğince uygulanacak yukarıda yazılı faizin de temerrüt tarihi olan 07/09/2012 tarihinden itibaren başlaması kaydıyla)" ibaresinin hükümden çıkarılarak aynı yere "(davalılardan ...'nin sorumluluğunun 115.362,87 TL ile sınırlı olması ve ticari avans faizinin temerrüt tarihi olan 07.09.2012 tarihinden itibaren başlaması kaydıyla)" ibaresinin yazılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalı Kongaz Petrol Ürünleri A.Ş.'ye yükletilmesine, Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalı ... A.Ş.'ye iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir suretinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 09.09.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.