Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2009/12513 E. 2011/5324 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Düziçi Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 16.04.2009 tarih ve 2008/167-2009/114 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, müvekkilinin Sağlık Memuru olarak görev yaptığını, maaşını davalı banka şubesinden aldığını, müvekkilinin dava dışı ...'ın davalıdan aldığı taşıt kredisi sözleşmesine kefil olduğunu, borcun ödememesi üzerine diğer borçlular ve müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının müvekkilinin maaşının 1/4 üzerine İİK'nun 83 ve 83/A maddeleri gereğince icra dosyası üzerinden haciz konularak kesinti yapılmasını talep etmesi gerektiği halde maaş hesabının tamamı üzerinden bloke konulduğunu, müvekkilinin Nisan ve Mayıs 2008 maaşlarını hiç alamadığını, bu durumun hukuka aykırı olduğunu, kredi sözleşmesi imzalanırken maaş vs.'nin haczedilebileceğine dair taahhütnamelerin geçerli olmadığını ileri sürerek, maaşının tamamı üzerine konulan blokenin kaldırılmasına, maaşın 1/4'ü üzerinde blokenin devamına, karar tarihine kadar yapılacak kesintinin kalan kısmının yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, İİK'nın 83 maddesinin maaş üzerinde yapılacak kesintiler konusunda emredici bir hüküm ihtiva etmediğini, müvekkilinin davacının maaş vs.'nin haczedilebileceğine dair taahhüt veya muvafakate dayanarak bloke işlemini yapmadığını, Borçlar Kanununun 118. maddesi ve Bankalar Mevzuatına göre alacaklının borçlu şahsın mevduatları üzerinde takas ve mahsup hakkına dayanarak alacağını tahsil etmek amacı ile işlemler tesis edebileceğini, davacının taşıt ve rehin sözleşmesini müşterek müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığını, sözleşmeden doğan borcun ödenmediğini savunarak davanın reddini istemiştir. Mahkemece, davacının dava dışı ...'ın davalı ile akdettiği sözleşmeyi müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı, kredi borcunun zamanında ödenmemesi üzerine davalının, davacının maaşlarının yatırıldığı hesabına bloke koyduğu, kredi sözleşmesinin 12. maddesi ile davalıya davacının iş vereni tarafından ödenecek her türlü hak ve alacaklarının tamamının bankaya rehin ve temlik edildiği düzenlenmiş ise de sözleşmenin bu maddesinin BK'nın 19 ve 20. maddeleri gereği geçersiz olduğu, davalının icra takibi başlatarak İİK'nın 83 ve 83/A maddelerindeki düzenleme doğrultusunda davacının maaşının 1/4'nü haczetmesi gerekirken maaş ve alacaklar üzerine hukuki dayanaktan yoksun bir şekilde bloke koyduğu, davalının koyduğu blokenin BK'nun 118 maddesinde düzenlenen takas ve mahsup hakkı kapsamında değerlendirilemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulüne, davacının davalı bankanın Düziçi Şubesinde yer alan maaş hesabının tamamı üzerine konulan blokenin kaldırılmasına, davalının davacının kefilliği sebebi ile kanuni takip dosyasına aktarıldığı belirtilen 1.315,88 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir. Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentler dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2- Dava, taşıt kredi sözleşmesine dayalı borcun ödenmemesi nedeniyle kefil sıfatıyla davacının maaş hesabı üzerine konulan blokenin kaldırılması, maaşın 1/4'i üzerindeki blokenin devamı, karar tarihine kadar yapılacak fazla kesintinin yasal faizi ile tahsili istemlerine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne ve davacının davalı banka nezdindeki hesabının tamamı üzerindeki blokenin kaldırılmasına karar verilmiştir. HUMK.'un 74. maddesi uyarınca, hakim her iki tarafın iddia ve savunmaları ile bağlı olup, ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Bu durum karşısında davacı, maaş hesabı üzerindeki blokenin kaldırılmasına ve maaşın 1/4'i üzerindeki blokenin devamına karar verilmesini talep ettiği halde, mahkemece talebin aşılarak hesabın tamamı üzerindeki blokenin kaldırılmasına karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir. 3- Davalı, davacının maaş hesabına konulan bloke sonucunda toplam 1.315,88 TL kesinti yapılarak kanuni takip dosyasına aktarıldığını beyan etmiş olup dosya kapsamından, davacının maaş miktarı belirlenemediği gibi, kesilen bu miktarın davacının maaş tutarının 1/4'ünü aşıp aşmadığıda anlaşılamamaktadır. Davalının, müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla taşıt kredi sözleşmesinde imzası bulunan davacının banka nezdindeki hesabı üzerine, alacağın muaccel olması nedeniyle, İİK. 83. maddesi gereğince 1/4'ünü aşmamak üzere bloke koyarak bu miktar üzerinden kesinti yapabileceği dikkate alındığında, davacının maaş tutarı, bu tutarın 1/4'ü ve davalı tarafından kesilerek kanuni takip dosyasına aktarılan miktar ayrı ayrı belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, davalı banka tarafından kesilen miktarın davacının maaş tutarının 1/4'ünü geçip geçmediği araştırılmaksızın, davacının maaş hesabından kesilen toplam 1.318,88 TL'nin tamamının davacıya iadesine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir. SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte gösterilen nedenlerle davalı vekilinin (2) ve (3) nolu bentler dışında kalan sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) ve (3) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 02.05.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.