Yargıtay · 10. Hukuk Dairesi
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2023/9863 E. 2023/8946 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 10. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2023/9863
- Karar No
- 2023/8946
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki itirazın iptali istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair karar verilmiştir.
Kararın davacı kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA Davacı vekili özetle; davalıların murisi....'ın, ... Merkez, 23101 01 01 1209489 006 02-64 000 025 sicil sayılı dosyada işlem gören ve 12.09.2011 tarihi itibariyle 5510 sayılı Kanun kapsamına alınan, ..../... adresinde kurulu Mobilya İmalatı Ahşap Dekorasyon işvereni ... Mob. Dek. San. Tic. Ltd. Şti'ndeki çalışmalarının, SGK ... İl Müdürlüğünün, 31.12.2019 tarihli, 2019/407071/92 sayılı denetmen raporu doğrultusunda, 31.12.2013 tarihinden sonra fiili çalışmasının olmadığı gerekçesiyle 31.12.2013 tarihi itibariyle iptal edilmesi nedeniyle, emekliliğe yeterli süresi kalmayınca, yani emeklilik haklarını kaybetmesi ile buna bağlı olarak emekliliğinin iptal edildiğini, iptal edilen emeklilik nedeniyle kendisine ödenen emekli aylıklarının yersiz duruma düştüğünü, iptal ile gün sayısının 1800'ün altına düştüğünü (980 gün) ve emekli olma gün sayısını kaybettiğini, yersiz ödeme nedeni ile emekli aylıklarının tahsili için mirasçılarına borç çıkarıldığını ve tebligatlar yapıldığını ancak kuruma yapılan herhangi bir ödeme olmadığı için haklarında ... İcra Müdürlüğünün 2022/943 Esas sayılı takip dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalıların itirazı üzerine icra takibinin durdurulduğunu, yetki konusunda sadece borçlu ...'ın itirazı olup diğer 5 kişinin yetki hususunda bir itirazı olmadığını, yetkiye yapılan itirazın haksız olup, icra dosyasındaki diğer 5 kişinin yetki konusunda bir itirazı olmayıp, itirazda bulunmayan çoğunluk için ... İcra Müdürlüğünün yetkisi kesinleştiği için aynı dosyada diğerleri açısından da yetkili icra müdürlüğü şartları oluştuğunu, borçlular farklı yerlerde yaşıyor olup tamamı açısından ortak yetkili icra müdürlüğünün ... İcra Müdürlüğü olduğunu, yine davalıların murisine ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden aylık bağlandığı için zarar görenin ikametgahı ... olup ... İcra Müdürlüğü'nün yetkili olduğunu, takipte bulunan alacaklının Sosyal Güvenlik Kurumu ... İl Müdürlüğü olduğunu, borcun esasına yönelik itirazın da haksız olup, davalıların murisine bağlanan emekli maaşına dayanak teşkil eden çalışmalarının bir kısmının 31.12.2019 tarihli, 2019/407071/92 sayılı denetmen raporu ile iptal edilmesi nedeniyle emekliliğe hak kazanma süresi kaybedildiği için, iptal edilen prim gün sayılarına dayanılarak bağlanan ve davalıların murisine ödenen emeklilik maaşınında yersiz duruma düştüğünü belirterek davalıların ... İcra Müdürlüğünün 2022/943 Esas sayılı dosyasında borca yapmış olduğu itirazın iptal edilerek takibin devamına %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP 1.Davalı ... vekili; davacının murisi ...'ın 27.07.2020 tarihinde vefat ettiğini, geride yasal mirasçı olarak davalı ile birlikte diğer aile fertlerini bıraktığını, murisin sağlığında, kişilik yapısı itibariyle aktif ve pasiflerinden oluşan malvarlığı ve ekonomik durumu hakkında, aile fertleri ile pek paylaşmadığından, davalının bu konuda herhangi bir bilgi sahibi olmadığını, vefatı üzerine yasal takipteki borçlarından davalı alacaklıların yasal mirasçılara tebligat yapılması ile birlikte haberdar olmaya başladığını, bunun üzerine de miras bırakanın alacaklılarına karşı da terekenin borca batık olduğunun tespiti ve mirasın hükmen reddi için ... 25. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2021/294 E. sayılı dosyasıyla dava açıldığını, 09.06.2022 tarihi itibariyle terekenin borca batık olduğunun ve mirasın hükmen reddedildiğinin tespitine karar verildiğini, bu davanın açılmasından sonra da davaya konu alacak ile ilgili icra takibi kapsamında gönderilen ödeme emrinin tebliğ alınması ile birlikte yasal süresi içinde itiraz edildiğini ve takibin durdurulmasına karar verildiğini, itiraz dilekçesinde terekenin borca batık olduğunun tespiti ve mirasın hükmen reddi istemiyle, ... 25. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2021/294 E. sayılı dosyasıyla dava açıldığı hususunun açıkça belirtildiğini, buna rağmen itirazın iptali istemiyle işbu davanın açılmasının iyi niyetten uzak ve haksız olduğunu, dava yetkisiz mahkemede açılmış olup yetki itirazında bulunduklarını, yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olduğunu, davalının icra takibinde yetki itirazında bulunmamış olmasının itirazın iptali davasında yetki itirazında bulunmasına yasal bir engel olmadığını, (Yargıtay 11. HD . 18.04.1983 , 1951/1962 sayılı Karar), ayrıca mecburi takip-dava arkadaşlığında usul işlemleri bakımından tek bir davalının dahi yetki itirazının yeterli olduğunu, murisin terekesinin vefat tarihi itibariyle batık durumda olduğunun icra takibine karşı borca itiraz dilekçesinde sunulan ... 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/294 Esas sayılı dosyasıyla yapılan yargılama sonucunda mahkemece tespit edildiğini savunarak davanın reddi ile davacı-alacaklının %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalı ... vekili; öncelikle yetkili mahkemenin davalıların yerleşim yeri mahkemesi olması gerektiğinden ... Mahkemeleri olduğunu, davalının muris babası ...'ın 27.07.2020 tarihinde vefat ettiğini, davalının muris aleyhine başlatılan icra takibinden kendisine gönderilen tebligatlar sonucunda haberdar olduğunu, daha sonra kendi E-Devlet portalına girdiğinde murisin başkaca icra takiplerinin de olduğunu öğrendiğini, bu nedenle terekenin borca batık olduğunu tespit ettirmek amacıyla ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/289 Esas sayılı dosyasıyla miras bırakanın ölüm tarihinde aczinin tespiti, bu sebeple mirasın hükmen reddi istemli dava açtığını, dava sonunda muris ...'ın 27.07.2020 tarih itibariyle terekesinin borca batık olduğunun tespiti ile davacı ...'ın mirası hükmen reddettiğinin tespitine karar verildiğini belirterek davanın reddi ile ... İcra Müdürlüğünün 2022/943 Esas sayılı icra takibinin iptaline karar verilmesini, davacı-alacaklının %20 den aşağı olmamak üzere, kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini, talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri: Davacı kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; icra dosyasındaki itiraz ve mevcut duruma göre yetkinin belirlenmesi esası kabul edildiğini, itirazın iptaline konu ... İcra Müdürlüğünün 2022/943 Esas sayılı dosyası incelendiğinde, borçlu olarak 5 kişinin gözüktüğünü, bu 5 kişiden 3 kişinin yetkiye ve borca itirazının söz konusu olmadığını, yine davalı ...'ın da dosyaya sunmuş olduğu itirazının yetkiye değil, sadece borca yönelik olduğunu, yani dosyada 4 kişinin yetkiye itirazının olmadığını, sadece davalı ...'ın itirazında yetkiye de itiraz olduğunu, bu nedenle çoğunluğun yani 5 kişiden 4 kişinin itirazı olmayan bir dosyada, bütünlüğün sağlanması açısından yetkili İcra Dairesinin, çoğunluğun kabul ettiği İcra Dairesinin olması gerektiğinin Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay kararlarında sabit olduğunu, yani ... İcra Dairesinin yetkisinin, 5 borçludan 4 kişinin yetki itirazında bulunmaması ile ortak yetkiye dönüştüğünü, bu nedenle, mahkeme gerekçesinde yetkili yerde takip yapılmadığından bahisle yetkininde dava şartı kabul edilerek davanın usulden reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, Mahkeme gerekçesinde, davalı, ... 'ın yetkiye itirazının olmamasına rağmen, diğer davalı ... vekilinin yapmış olduğu yetki itirazının, borcun muristen kaynaklandığı gerekçesiyle, itiraz etmeyen ... yönünden de sirayet edeceği gerekçesinin hukuka aykırı olduğunu, çünkü hukuk da zımnen bir başkasının adına hareket ettiği kabulünü içeren bir maddenin ya da usulün olmadığını, icraya konu borcun ... ... doğumlu, ... nüfusuna kayıtlı ...'a ödenen yersiz ödemeden kaynaklandığı için ve mirasçıları açısından da, ...'ın ikametgahı, nüfusa kayıtlı olduğu ilin ... olması ve Sosyal Güvenlik Kurumunun ...İl Müdürlüğünün olması nedeniyle, mirasçılar açısından da ortak yetkili yer olarak murislerinin oturduğu ... ili olduğunu, zaten 4 kişinin yetki itirazınında olmadığını, Mahkemece verilen kararda vekalet ücretinede hükmedilmiş olup bunun da hukuka aykırı olduğunu, yetki yönünden bir karar verilmiş olup yetki ve görevsizliklerde mahkeme masraflarına, yargılamaya devam edilecek mahkemede davanın esası ile birlikte karar verilmesi gerektiğini, her ne kadar mahkeme dava şartı yokluğundan davayı red etmiş ise de gerekçesinin yetkiye yönelik olduğunu belirterek kararı istinaf etmiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri Davacı kurum vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.
C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
28.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.