Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2023/9655 E. 2023/9728 K. – Tarım Bağ-Kur

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/1232 E., 2023/1439 K. KARAR : Esastan red İLK DERECE MAHKEMESİ : Muğla 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi SAYISI : 2020/54 E., 2021/113 K. Taraflar arasındaki Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 14.09.2000 tarihinden bu yana Ziraat Odası kaydı olduğunu, müvekkilinin tarımsal faaliyetlerinden dolayı üretmiş olduğu ürünlerin satışından kesilmiş olan Bağ-Kur prim kesintisinin Kurum hesabına aktarıldığı andan itibaren zorunlu sigortalı olarak çalıştığı tarihler dışında Tarım Bağ-Kur sigortalı olduğunun tespiti ve tesciline, tescili halinde tahakkuk edecek olan prim borçlarından yürürlükte bulunan af ve yapılandırma yasasından faydalanmasına karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde; davacının dilekçesi ekinde gönderdiği belgelerin prim kesintisine ait olmayıp, vergi ödeme makbuzları olduğunu, davacının tevkifatın yapıldığını gösterir belgeleri ibraz etmediğinden herhangi bir işlem yapılmadığını beyanla, davanın reddini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde, vekalet ücreti ücreti yönünden karar istinaf edilmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı vekili; Bağ-Kur sigortalılığına karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 2926 sayılı kanun ilgili maddeleridir. 3. Değerlendirme 20.02.1995 tarihli tevkifata istinaden 01.03.1995 - 31.12.1995 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalılığı bulunan ve müracaatına göre 12.04.2016 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalılığı yeniden başlatılan davacının, Tarım Sigortalı Bilgilerine göre 01.03.1995 - 31.12.1995 sigortalılık süresinin bulunduğu ve daha önce başvuru üzerine söz konusu bu dönemin kabul edildiğinin bilgisi karşısında davada konusuz kalmadığı anlaşılmaktadır. Davanın yasal dayanağı olan 2926 sayılı Kanun'un “sigortalılığın başlangıcı ve zorunlu oluşu” başlığını taşıyan 5 nci maddesinin birinci fıkrasında, “2 nci madde kapsamına girenler, on sekiz yaşını doldurdukları tarihi takip eden yıl başından itibaren sigortalı sayılırlar. Ancak, 7 nci maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülükleri kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden ay başından itibaren başlar.” İkinci fıkrasında, “Bu suretle sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçilemez ve kaçınılamaz.” hükmü öngörülmüş olup talep tarım bağkur sigortalılığının tespiti istemine ilişkin olup dosya kapsamındaki belgelerden davanın konusuz kalmadığı, davanın niteliği gereği kamu düzenine ilişkin olup, esasın incelenip karar verilmesi gerekirken sigortalılık talebi yönünden istinaf talebinin olmadığı gerekçesiyle esas yönden inceleme yapılmaksızın karar verilmesi isabetsizdir. Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 16.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.