İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/295 E. 2023/893 K.

T.C. İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/295 KARAR NO : 2023/893 DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 07/04/2023 KARAR TARİHİ : 06/12/2023 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; Davalılardan ... ve dava dışı ... hissedarı oldukları ... İnşaat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.'nin dava dışı ...'na devri hususunda anlaştıklarını ve 29.05.2020 tarihinde davacı ..., davalı ..., dava dışı ... tarafından imzalandığını, bu sözleşme ile yapılacak şirket devrinde davacı tarafından yalnızca teminat maksadı ile kullanılmak üzere davalılardan ... lehine 400.000 TL tutarında bono düzenlendiği de imza altına alındığını ve menfi tespite konu ettikleri takibin dayanağı davacının teminat amacı ile düzenlemiş olduğu 400.000 TL bedelli bono olduğunu belirterek öncelikle icra takibi nedeniyle davacının daha fazla ekonomik zarara uğramaması adına takibin durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilmesine, davanın kabulü ile izmir ... icra müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında borçlu olmadığının tespitine, dosyaya ödenen kısımlar yönünden ise istirdatına karar verilmesine, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, her türlü yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. Davalı ... tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; Mahkemede görülen davanın ... tarafından kendisine karşı "borcunun bulunmadığı" sebebiyle açıldığı, bu davanın haksız olduğu, ...'ın dilekçesinde de yazdığı gibi kendisinin ve ... ... Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'nin hissedarları oldukları, bu şirketin hisselerini kendilerinden davacı adına ...'nun devraldığı, davacı asker olduğu için üzerine şirket kayıt edemediği, bu yüzden kendi adına ...'na şirketin hisselerini aldıkları, dilekçenin ekindeki sözleşmeyi davacı ... ile birlikte hazırladıkları, davacının, şirket hisselerinin karşılığında kendilerine 800.000,00 TL ödeyeceği, bu bedelin 400.000,00 TL'sini otomobilini devrederek diğer 400.000,00 TL'sini ise senetle ödeyecek olduğu, aracı devredeceğini sözleşmeye yazmadıkları, davacının şirketi aldığında kendilerinin döneminden kalan vergi borçlarını da ödeyecek olduğu yani şirketi borçlarıyla birlikte devrettikleri, sözleşmeye de zaten bunu yazdıkları, davacının piyasaya çok fazla borcu olduğundan 400.000,00 TL'lik senedi ödemezse davacının yine başkası adına hissesi bulunan ... Restaurant Ltd. Şti.'nin hisselerini satmasın diye sözleşmeye 8. maddeyi ekledikleri, bu maddeyi koymalarının amacının tamamen davacının hisse karşılığı bedeli ödemesine yönelik olduğu, davacının hisse bedeli olarak otomobilini kendisinin eşi ...'ye verdiği, aracın devir tarihinde 65.000,00 TL vergi borcunun bulunduğu, bu vergi borçlarını ödemek şartıyla aracı 200.000,00 TL'ye devrettikleri, aracın vergi borcunu ödediğine ilişkin dekontu da dilekçenin ekine eklediği, davacının, kendisinin hisselerini devrettikten sonra şirketin vergi ve SGK borçlarını ödemediği, kendisinin hissedar olduğu dönemden kalan vergi borçlarını da ödemediğinden icra takibi açılmasın diye şirketin tüm vergi ve SGK borçlarını kendisinin ödemek zorunda kaldığı, bu ödemelere ilişkin tüm dekontları da dilekçe ekine eklediği, kendisinin hisse karşılığı olan 400.000,00TL'nin ödemesini alamadığı, ticari ilişkileri nedeniyle ...'e borcunun olduğu, bu borcun karşılığında senedi ...'e devrettiği, davacının vadesi gelince borcu ...'e ödemediği, ...'ün, kendisinden ödemesini istediği fakat kendisinin parası olmadığı için ödemesini yapamadığı, ... bu senet için kendisine ve davacıya icra açtığı, borca batık olduğunu bildiği için ve malvarlığı olmadığı için kendisinden bir şey alamadığı, davacı ... ile şirketin resmi olmayan %50 hisse ortağı ...'in yanına görüşmeye gittikleri, davacının, ... ile 400.000,00 TL karşılığında anlaşarak %50 hisseyi kendisine devretmesini istediği, ...'in, sadece kendisini tanıdığı için kendisinin davacıya kefil olması şartıyla devredeceğini söylediği, kendisinin de, davacının ısrarı üzerine kefil olmayı kabul ettiği fakat davacının, ...'e hisselerin karşılığı ödemediği, kefil olduğu için kendisinin ödemek zorunda kaldığı, bu ödemeleri eşi ...'nin banka hesapları aracılığıyla ...'in babasının hesabına yaptığı, davacı adına ödediği borcun dekontlarını da dilekçe ekine eklediği, şirket hisselerinin devir tarihinden sonra davacı ...'ın birçok borcunu kendisinin ödediği, şirketin işletme adı olan "..." un kullanım hakkı kendisine ait olduğu için ve bu ismin lekelenmemesi için davacının adına şirketin idari para cezaları da dahil olmak üzere birçok şirkete olan borcunu kendisinin ödediği, kendisinin davacıya bu denli iyiniyet göstermişken davacının neden bu davayı açtığını anlayamadığı belirtilerek açıklanan nedenlerle davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. Davalı ... vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; davaya konu bono illetten mücerret olup ciro silsilesi uyarınca müvekkilinin yetkili hamili olarak yer aldığı, davaya konu bono üzerinde davacının iddia ettiği gibi teminat olduğunu belirtir herhangi bir şerh içermediği yine bononun üzerinde davacı ile diğer davalının arasındaki borç ilişkisini gösterir bir ibare de yer almadığı, bu nedenle müvekkilinin bu bononun teminat amacıyla verildiğini bilmesinin kendisinden beklenmemesi gerektiği, müvekkilinin, bu bonoyu diğer davalı ...'nin kendisine olan borcuna karşılık aldığı, bononun ödeme günü olan 29/08/2021 tarihinde diğer davalıyı aradığı ve ödemeyi talep ettiği, davalının, müvekkilini sürekli ödeyeceğinden bahisle oyaladığı ve hiçbir ödeme gerçekleştirmediği, bunun üzerine müvekkili adına 08/10/2021 tarihinde İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasıyla takip başlatıldığı, işbu takipte bononun keşidecisi olan davacı ile cirantası ...'nin borçlu olarak gösterildiği, takip açılmadan önce müvekkili tarafından yapılan piyasa araştırmasında borçlu ...'nin borca batık olduğunun anlaşıldığı, bu nedenle müvekkilinin talebiyle bu borçlu için haciz vs. masrafı yapılmadığı ve davacının malvarlığına yönelindiği belirtilerek açıklanan nedenlerle haksız ve dayanaksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yüklenmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir. DELİLLER: İzmir... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasının Uyap örneği, 29/05/2020 tarihli sözleşme, İzmir Ticaret Sicili Müdürlüğünün yazı cevabı dosyamız arasındadır. İzmir ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Mahkememiz davalılarından ... tarafından davacı ve davalı ... aleyhine toplam 405.145,21 TL alacağın tahsiline yönelik kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip talebinde bulunulduğu, dayanağın 400.000,00 TL miktarlı 29/05/2020 tanzim tarihli ve 29/08/2021 vade tarihli senet olarak belirtildiği, senedin incelenmesinde; şekli olarak ... tarafından düzenlenmekle lehtarının ... olduğu, lehtar tarafından bononun cirolandığı görülmüştür. Dava dilekçesi ekinde sunulan 29/05/2020 tarihli sözleşme başlıklı belgenin incelenmesinde; devir eden sıfatıyla ..., devir alan sıfatıyla ... ile birlikte davacının da hazır bulunan sıfatıyla katılımı ile ... Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'nin 400.000,00 TL senet ve borçlar karşılığında hisselerinin Semih'e devri konusunda imzalandığı anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Yapılan inceleme neticesinde; Mahkememiz davalısı ... tarafından davacı ve diğer davalı ... aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, davalı ... ve dava dışı ...'ın ... Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'nin hissedarları olduklarının davacı ve davalı ... tarafından beyan edildiği, devir eden sıfatıyla davalı ..., devir alan sıfatıyla dava dışı ... ve hazır bulunan sıfatıyla davacının katılımı ile ...Ltd.Şti'nin hisselerinin ...'e devri konusunda adı yazılı sözleşme başlıklı belge oluşturulduğu ve sözleşmenin 8. Maddesine göre takip konusu senedin davacı tarafından verildiği, davalı ... tarafından da cirolanmak suretiyle davalı ...'ye verildiği konularında dosya kapsamında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir. Yukarıdaki yapılan tespit göz önüne alındığında; taraflar arası uyuşmazlığın davalı ... ve dava dışı ...'ın ... Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'nin hisselerinin devir edilmek üzere yapılan anlaşmanın devir alan sıfatındaki muhatabının davacı yanın iddiasındaki gibi ... mi olduğu yoksa davalı ... savunmasında olduğu gibi davacı mı olduğu, davacı olduğunun anlaşılması halinde hisselerin devrinin yapılıp yapılmadığı, davacı tarafından verildiği anlaşılan senedin teminat amaçlı olarak mı verildiği yoksa devir bedeline mahsuben mi verildiği bu kapsamda devri yapılan hisse bedeli sebebiyle kararlaştırılan tutarın ödenip ödenmediği, ödenmediğinin anlaşılması halinde alınan senedin davalı ...'ye verilmesine yönelik ciro işleminin sözleşmenin 8. maddesine aykırı olup olmadığı gibi takip alacaklısı ... illetten mücerretlik savunmasının yerinde olup olmadığı ile dava konusu menfi tespit talebinden davalı ...'nin etkilenip etkilenmeyeceği hususlarına yönelik yapılacak inceleme neticesi varılacak kanaate esas bonodan kaynaklı açılan menfi tespit davası olduğu anlaşılmıştır. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Her ne kadar aksi iddia edilmekte ise de 29/05/2020 tarihli sözleşmenin 8. maddesindeki " senet tarihine kadar ... hisseleri ...'a tekrar iade edilerek ..." şeklindeki cümlenin aynı maddede ismi geçen ... ile ilgili olduğu kanaatine varılmakla birlikte gerek sözleşme konusu ... Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'nin ticaret sicil kayıtları gerek dava dışı ... isimli şirketin ticaret sicil kayıtlarının sözleşmenin 8. maddesi kapsamında Suat'a yapılan herhangi bir iadenin de olmadığı anlaşılarak belirtilen bu hususların davalı ... savunması ile bir bütün olarak değerlendirilmesi neticesinde sözleşmenin davalı ...'ın beyanı gibi yapıldığı yani esasen devir alan konumundaki ... bu şirket hisselerini davacı adına devralmak üzere bu belgeyi imzaladığı değerlendirilmekle bu kapsamda dosyanın incelenmesi neticesinde bononun şekline göre keşide eden konumunda olan Mahkememiz davacısı tarafından lehtar ve ciranta konumunda olan davalılar aleyhine her ne kadar yukarıdaki gerekçeler ile İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası üzerinden yürütülen takip dayanağı kambiyodan kaynaklı borçlu olmadığına yönelik iddiada bulunulmuş ise de senedin davacı tarafça teminat amaçlı değil doğrudan devir bedeli için verildiği anlaşılmış ve senedin vade tarihine kadar ... bir iade olmadığından davalı ...'ın senedi ... devredilmesinde de bir isabetsizlik bulunmadığı ve ... senedi kötü niyetli devraldığını düşündürebilecek herhangi bir delilin de dosya kapsamında olmadığından davacının ileri sürdüğü taleplere itibar edilmeyerek Mahkememiz davacısının gerek lehtar konumundaki ... ve gerekse icra dosyası alacaklısı olan ve ciranta konumundaki ... söz konusu senetten kaynaklı borçlu olduğu değerlendirilerek açılı davanın reddine karar vermek gerekmiş ayrıca davacı tarafından ileri sürülen ihtiyati tedbir talebinin 2004 sayılı yasanın 72/4 maddesi göz önüne alındığında takip çıkış tutarının % 20'si olarak hesaplanan 81.029,04 TL tazminatın davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine yönelik aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1- Davanın REDDİNE, - Mahkememizce İİK 72/3 kapsamında ihtiyati tedbir kararı verilmekle birlikte bu kararın uygulandığı anlaşılmakla 2004 sayılı yasanın 72/4 maddesi göz önüne alındığında takip çıkış tutarının % 20'si olarak hesaplanan 81.029,04 TL tazminatın davacıdan alınarak DAVALI ...'E VERİLMESİNE, 2- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 269,85 TL harcın evvelce alınan 6.918,87 TL peşin harçtan mahsubu ile hazineye irat kaydına, fazladan alınan 6.649,02 TL harcın talep halinde ve kararın kesinleşmesinden sonra DAVACIYA İADESİNE, 3- Davacı tarafından yatırılan başvuru harcı ile yukarıda mahsubuna karar verilen harç ile gider avansından kullanılan kısmın DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA, 4- Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesine göre İADESİNE, 5- Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 62.720,32 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALI ...'E VERİLMESİNE, 6- Dair taraf vekilleri ile davalı ...'nin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 06/12/2023 Katip ... ¸e-imzalı Hakim ... ¸e-imzalı