İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/649 E. 2024/1157 K.

T.C. İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/649 Esas KARAR NO : 2024/1157 DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ : 03/08/2023 KARAR TARİHİ : 19/12/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 06.01.2023 tarihinde müvekkili ...e ait ... plakalı...araç İzmir ili, Karabağlar ilçesi, Polat caddesi mevkiinde seyrederken ... plakalı araca sol arka taraftan... Tavukçuluk Gıda Tarım Hayvancılık ve Pazarlama San. Tic. Ltd. Şti.'e ait ... kullanımındaki ... plakalı aracın sağ ön bölümü ile çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı aracın ... Sigorta A.Ş. ... Poliçe nolu, ... acente nolu poliçe ile sigorta şirketi bünyesinde zorunlu mali sorumluluk trafik sigorta poliçesi kapsamında sigortalı olduğunu, davalı ... Sigorta A.Ş. ... Plakalı aracın zorunlu trafik sigortacısı olması sebebiyle; müvekkili tarafından araçta oluşan değer kaybının tazmini için sigortaya müracaat ettiğini, müvekkilinin sigorta şirketine yapmış olduğu başvuru sonucunda 13.360,52-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin oldukça az olduğunu, gerçek değer kaybının daha fazla olduğunu, değer kaybının önlenmesi için dava şartı zorunlu arabuluculuk yoluna başvurduklarını, bu sürecin anlaşmama ile sonuçlandığını, iş bu kazada asli kusurlunun davalı ... olduğunu, tramer kayıtlarında da davalının işbu kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu belirlendiğini, kazaya sebebiyet veren davalı sürücü ... ‘ın tam ve asli kusurlu olması, diğer davalı... Tavukçuluk Gıda Tarım Hayvancılık ve Pazarlama San. Tic. Ltd. Şti. ’ nin ise malik olması nedeniyle işbu davada Sigorta şirketi ile birlikte talep ettiğimiz araçta meydana gelen değer kaybı bedelinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, dava konusu olası alacağın tahsilinin temini bakımından kazaya karışan davalı ı... Tavukçuluk Gıda Tarım Hayvancılık ve Pazarlama San. Tic. Ltd. Şirketine ait ... plakalı araç üzerine iş bu dava sonuçlanıp, kesinleşinceye kadar ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini , fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davamızın kabulüne, müvekkiline ait ... plaka sayılı araçta 06.01.2023 tarihinde meydana gelen kaza sebebiyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000-TL değer kaybının kaza tarihinden işleyecek ticari avans faiziyle birlikte araç maliki ve sürücüsü olan davalılar ile davalı sigorta şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsiline (sigorta şirketinden poliçe limitleri kapsamında) yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraflar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; trafik kazası sonucu davalı şirket tarafından 28.04.2023 tarihinde ...' na toplam 120,000,00 TL, ödeme yapıldığını, Yargıtay'ın kabul ettiği hesaplama yöntemleri dikkate alınarak yapılan ödeme sonucu davalı şirket sigorta poliçesi hükümlerine göre üzerine düşen sorumluluğu tamamen yerine getirdiğini, davacı taraf her ne kadar vuku bulan trafik kazası sonucu uğramış olduğunu iddia ettiği zararlara karşılık olmak üzere maddi tazminat talebinde bulunmuşsa da müvekkili şirket tarafından davacı tarafa zararlara ilişkin toplamda ödeme yapıldığını, sigorta poliçesi hükümleri uyarınca müvekkili şirket üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, anılan ödemenin hesabında Yargıtay içtihatları uyarınca belirlenen hesaplama yöntemleri kullanıldığından bakiye herhangi bir ücretin mevcut olmadığını, dava konusu olayda sigorta ettirenin sigorta konusu yaptırdığı araç ticari nitelikte olmayıp hususi oto olduğu, bu durumda sigortacının yasal faizi ödemekle sorumlu olması gerekirken yazılı şekilde reeskont oranında faizle sorumlu tutulması doğru görülmediğini belirterek davacı tarafça tarafımıza tebliğ edilmeyen, delillerin tarafımıza tebliğ edilmesi için davacı tarafa kesin süre verilmesine, davanın reddine, aleyhe hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu tutulamamıza, harç ,yargılama ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ... ile...de Tavukçuluk Gıda Tarım Hayvancılık Ve Pazarlama San. Tic. Ltd Şti'ne dava dilekçesi ve duruşma gününün usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davaya cevaplarını bildirmedikleri anlaşıldı. Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve ikame araç tazminatı istemine ilişkindir. Davacı 06/01/2023 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işleteni olup, davalı ... ... plakalı aracın sürücüsü, ... Tavukçuluk Gıda Tarım Hayvancılık ve Pazarlama San. Tic. Ltd. Şti. işleteni, sigorta şirketi ise aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir. KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu ve davalı tarafından hasar dosyasının açılarak ödemelerin yapıldığı görülmüştür. Zamanaşımı defi değerlendirildiğinde; 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar" hükmü, yine aynı kanunun 109/2. maddesinde ise "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir" hükmüne yer verilmiştir. Davaya konu trafik kazası 06/01/2023 tarihinde meydana gelmiş, olayın, maddi hasarlı trafik kazası olması nedeniyle, uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanmasını gerektirir bir durum bulunmamaktadır. Bu itibarla, davaya konu talepler yönünden 2 yıllık zamanaşımı süresi geçerli olup, dava dilekçesine konu edilen maddi tazminat taleplerinin, 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde ileri sürülmesi gerekmektedir. Kaza tarihinin 06/01/2023, dava tarihinin ise 03/08/2023 olduğu görüldüğünden davaya konu tazminatın 2 yıllık süre içerisinde talep edildiği görülmüştür. Davalı...Sigorta Anonim Şirketi' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Kazaya karışan ... plakalı araç 05.10.2022-2023 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 06/01/2023 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği değer kaybı bedelinden davalı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır. Davalı cevap dilekçesi ile poliçe limitinin tüketildiğini savunduğundan mahkememizce davalıya müzekkere yazılmış ve gelen yazı cevabına göre, davalı sigorta şirketi tarafından davacı vekiline 28/04/2023 tarihinde 13.360,52 TL, 26/04/2023 tarihinde ise...Sigorta'ya 36.087,10 TL ödemenin yapıldığı bu hali ile poliçe limitinin tüketilmediği görülmüştür. Davalı... Tavukçuluk Gıda Tarım Hayvancılık ve Pazarlama San. Tic. Ltd. Şti. ve ... 'ın sorumluluğu incelendiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında davalı... Tavukçuluk Gıda Tarım Hayvancılık ve Pazarlama San. Tic. Ltd. Şti. ... plakalı aracın işleteni ve diğer davalı ... aracın sürücüsüdür. Araç sürücüsü kendi kusurundan sorumlu olacak olup (TBK madde 49), işleten, sürücünün kusuru oranında yukarıda değinilen maddeye göre dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kaleminden sorumlu olacaklardır. TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden davacının maliki olduğu aracın tramer kaydı da celp edilerek kusur ve değer kaybı bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır. Bilirkişilerden alınan 11/03/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "06.01.2023 tarihinde Davacıya ait ve ... sevk ve idaresindeki ... plakalı ... marka araç ile davalıya ZMMS trafik sigortalı ve maliki davalı... Tavukçuluk Gıda Tarım Hayv. ve Paz. San. Tic. Ltd. Şti. ve sürücüsü davalı ... olan ... plakalı kamyonet arasında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle; 1-... plaka sayılı davalı araç sürücüsü ... 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/b ve 56/c maddelerini ihlal ettiğinden dolayı KAZANIN OLUŞUMUNA TAMAMEN HATASI İLE ETKEN OLDUĞU. 2)... plaka sayılı davacı taraf araç ... KAZANIN OLUŞUMUNA ETKEN FAKTÖRÜ VE KURAL İHLALİ OLMADIĞI. 3)Meydana gelen trafik kazasına etken başka kişi ya da kurum bulunmadığı, 4)Davacıya ait ... plakalı...marka araçta bahse konu trafik kazası sebebiyle yukarıda belirtilen Serbest Piyasa Şartlarına göre; Aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2.el piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. El rayiç değeri arasındaki fark nedeniyle 38.800,00 TL Değer Kaybı meydana gelmiş olacağı, 5) Dosyada mevcut ...” ın 28.04.2023 İşlem tarihli banka dekontu ile davacıya 13.360,52 TL Değer Kaybı ödemesi yapılmış olduğundan; Davacının Bakiye Değer Kaybı Alacağının; 25.439,48 TL. (Yirmibeşbindörtyüzotuzdokuzlirakırksekizkuruş) olduğunun hesap edildiği," şeklinde rapor sunuldukları görülmüştür. Bilirkişi tarafından değer kaybına ilişkin hesaplama; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir. Kaldı ki 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı zmms sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması ve Anayasa Mahkemesi'nin nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 Sayılı Kanunun 3.maddesiyle değiştirilen 90. maddesinin birinci cümlesinde yeralan “ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan “ve genel şartlarda ’’ ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle uygulanmayacağından hükme esas alınmıştır. Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan ve sürücülerin imzalarını taşıyan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme hükme esas alınmıştır. Davacı vekili ıslah dilekçesi ile aracın değer kaybı için talep ettiği 1.000,00-TL tazminat alacağını 24.439,48-TL artırarak 25.439,48-TL değer kaybının kaza tarihi olan 06.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiz ile birlikte tahsilini talep etmiştir. Tüm bu nedenler ile; 06/01/2023 tarihli çift taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi ve işeteni davalı sürücü ... ' ın kusuru oranında sorumlu olacağından, davalı ... ' ın tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 38.800,00 TL değer kaybının bulunduğu, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından 13.360,52 TL ödemenin yapıldığı görülmekle bakiye karşılanmayan bedel yönünden davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşecek ise de kısmi ödemenin yapıldığı anlaşıldığından kısmi ödeme tarihinden itibaren, diğer davalılar ise kaza tarihinde temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren, zarar veren araç kamyonet olduğundan, sigorta şirketi ve işleten yönünden avans faiz, sürücünün tacir olduğu iddia edilmediğinden ve bu yönde bir delil de sunulmadığından sürücü yönünden yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir. Arabuluculuk ücreti yönünden; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/23273 Esas, 2022/901 Karar sayılı ilamı aynı doğrultudadır.) Eldeki davada, dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davacı tarafça karşılanması gerekmektir (İzmir BAM 20. H.D. 2024/762 Esas, 2024/687 Karar ). HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ ile; -25.439,48 TL bakiye değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinden (bakiye kalan 70.552,38 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) kısmi ödemenin yapıldığı 28/04/2023 tarihinden diğer davalılardan ise kaza tarihi olan 06/01/2023 tarihinden itibaren, davalı sürücü ... yönünden yasal, diğer davalılar yönünden ise işleyecek avans faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 2-Alınması gereken 1.737,77 TL karar ve ilam harcının yatan 687,22 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 1.050,55 TL' nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına, 3-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 687,22 TL peşin harç, 269,85 TL başvurma harcı, 690,50 TL posta ve diğer giderler ile 5.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 6.647,57 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 25.439,48 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 5-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına, 6-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine, Dair, davacı vekili ve davalı gerçek kişinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.19/12/2024 Katip ... E imza Hakim... eimza