İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/42 E. 2023/791 K.

T.C. İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ DOSYA NO : 2023/42 Esas KARAR NO : 2023/791 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/01/2023 KARAR TARİHİ : 05/10/2023 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde 09.09.2022 Tarihinde müvekkilin maliki olduğu ... plaka sayılı araç ile ... plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. İşbu hasar sebebiyle müvekkilin aracında değer kaybı meydana gelmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından araç yetkili serviste yapıldığı için eksper atanmamıştır. Kusurlu olan ... plaka sayılı aracın ... A.Ş' de... Numaralı Poliçesiyle ZMMS poliçesi bulunmaktadır. Meydana gelen kaza neticesinde davacının aracında oluşan değer kaybını, davalı sigorta şirketinin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası İle karşılama yükümlülüğü bulunmaktadır. İş bu davaya konu davacı aracında oluşan değer kaybı bedelinden gerçek zarar kapsamında sorumluluğu bulunmaktadır. davalı sigorta şirketi ZMMS olarak ödeme yapmış ise, işbu ödemelerin doğru tespiti için davalı sigorta şirketine müzekkere yazılarak dekont sunulmasının istenilmesine karar verilmesi talep edilmektedir. ... plaka sayılı aracın sürücüsü kazaya sebep olmuş ve müvekkilin aracı da kazaya karışmıştır. Bu sebeple de dava dilekçesinin ekinde sunulu kaza tespit tutanaklarından ve dosyadaki evraklardan da görüleceği üzere sürücü asli ve tam kusurlu bulunmuştur. Müvekkile ait araç değerinde, işbu hasar nedeniyle düşüm meydana gelmiştir. Bu nedenle bedelin tespiti için sigorta eksperinden Uzman Raporu alınmıştır. İşbu rapora göre müvekkilin aracında 30.000-TL değer kaybı hesaplanmıştır. İşbu raporla davalı sigorta şirketine başvurulmuş ve değer kaybı bedeli talep edilmiştir. Fakat davalı sigorta şirketince talep edilen miktar ödenmemiştir. davamızın kabulü ile, fazlaya dair haklarımız saklı kalmak üzere, HMK 107 uyarınca BELİRSİZ ALACAK DAVASI OLARAK Sayın Mahkemece toplanacak deliller nazara alınarak dava değeri artırılacak olup, trafik kazası nedeniyle davacının aracında oluşan (şimdilik HARCA ESAS DEĞER OLARAK 50,00-TL KDV Dahil) değer kaybı bedeli ile yargılama giderleri (269,86-TL Eksper ücretinin yargılama giderlerinden sayılmasına) ve avukatlık ücretinin hasarı ret tarihinden (temerrüt tarihi) itibaren işletilecek avans faizi ile tahsilini" talep ettiği görülmüştür. SAVUNMA : Davalı vekili tarafından cevap dilekçesinde ;Davacı, dava konusu yaptığı taleplerine ilişkin olarak dava açmadan önce 2918 sayılı kanunun 97. ve 99. Maddesi gereğince müvekkil şirkete yasaya uygun olarak başvuruda bulunmamıştır. Hal böyle iken davacıların dava şartı niteliğinde olan bu başvuruyu yapmaması nedeniyle davanın öncelikle dava şartı yokluğundan reddi gerekmektedir. Zamanaşımı itirazında bulunuyoruz. Davacının tüm talepleri zamanaşımına uğramış olup taleplerinin reddi gerekmektedir.... plakalı araç 10.06.2022 - 10.06.2023 tarihleri arasını kapsayacak şekilde müvekkil şirket tarafından "..." poliçe numarasıyla Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası kapsamında sigortalanmıştır. Müvekkil sigorta şirketi tarafından ... hasar dosyası üzerinden; 29/12/2022 tarihinde 56.302,92TL... ANONİM ŞİRKETİNE, 29/09/2022 tarihinde 12.000,00TL...'ye ödeme yapılmıştır. Müvekkil şirketin kaza başına poliçe limiti 100.000 TL ile sınıdırlıdır. Yapılan bu ödemeler ile birlikte müvekkil sigorta şirketinin davacıya karşı herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır. Kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlıdır. Davacı yan meydana gelen kazada sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu iddia etmektedir. Gerçekleşen kazada sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmamaktadır. Bu sebeple mahkemenizce kusur konusunda rapor aldırılmasını talep etmekteyiz. Değer kaybı talep edilen aracın öncesinde uyuşmazlığa konu kazada oluşan hasarlar ile aynı parçalarında hasar mevcut olup olmadığı, hasara uğrayan parçaların değer kaybına etkisinin olup olmadığı, mini onarım gerektiren parçalardan olup olmadığı tespit edilmelidir. Hesaplamanın (Değişik:... ) karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve eklerindeki hesaplama yöntemine göre hesaplama yapılması gerekmektedir. Zira dava dilekçesinde belirtilen kararlar işbu dosya ile emsal olmayıp; söz konusu mevzuat değişikliğinin öncesine dayanmaktadır. Davanın reddine ve karşı tarafın yargılama giderleri ile vekalet ücreti ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesi " şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür. UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE : 1).Dava, haksız fiil nedeniyle oluşan Değer Kaybı ve Araçtan Mahrum Kalma Tazmini istemine ilişkin HMK md. 107 uyarınca açılmış olan Belirsiz Alacak Davasıdır. 2) Ticari uyuşmazlıklarda "Arabuluculuk" bir dava şartı olarak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesinde düzenlenmiş olup, “Bu Kanunun 4’üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmünü içermektedir. Davacının dava öncesi arabuluculuk bürosuna başvurduğu, ancak anlaşmanın sağlanamadığı, böylelikle dava şartı olarak düzenlenen zorunlu arabuluculuk yolunun tüketildiği ve dava şartının yerine getirilmiş olduğu dava dilekçesi ekinde dosyaya ibraz olunan arabuluculuk son oturum tutanağından anlaşılmaktadır. 3) Karayolları Trafik Kanunu'nun "14/4/2016 tarihli 6704 sayılı Kanunun 5 md. ile değişik "Doğrudan doğruya talep ve dava hakkı" başlıklı 97. maddesi; "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." hükmünü öngörmekte olup, dava dilekçesi ekinde yer alan 07/12/2022 tarihli e-posta çıktısının incelenmesinde davacı tarafça davalı sigorta şirketinin mail adresine e-posta yoluyla başvuru dilekçesinin gönderildiği ve böylelikle dava şartı olan Yazılı Başvuru şartının da sağlandığı görülmüştür. 4) Davaya konu trafik kazasının 09.09.2022 tarihinde, İzmir ili Bornova ilçesinde gerçekleştiği, ...in sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın kırmızı ışıkta duraksama halinde bulunan ...plaka sayılı araca çarpması ile kazanın vuku bulduğu dosyada mevcut Kaza Tespit Tutanağından anlaşılmaktadır. 5) Zarar gören ... plaka sayılı aracın kaza tarihinde Davacı ... adına tescilli olduğu; Zarar veren... plaka sayılı aracın ise davalı ... adına tescilli olduğu trafik tescil kayıtları ve ruhsat suretleri ile sabittir. 6) Zarar veren... plaka sayılı aracın 10.06.2022 - 10.06.2023 tarihlerini kapsar şekilde ... AŞ.'de Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) yani zorunlu trafik sigortası ile sigortalanmış olduğu celp olunan hasar dosyası içinde yer alan 503347988/0 no'lu poliçe sureti ile anlaşılmaktadır. Davaya konu trafik kazasının tarihi poliçede belirtilen risk periyodu içinde yer almaktadır. 7) Trafik kazaları sonucu uğranan zararlardan sorumluluk da haksız fiil sorumluluğu kapsamında yer almaktadır. Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır. Haksız fiil sorumluluğu; "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. TBK md. 49; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." TBK md. 50; "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü içermektedir. 8) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu; 91/1. Maddesinde; "İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (MMS) yaptırmaları zorunludur"; 85/1. Maddesinde; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."; 85/son maddesinde ise; "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-3 maddesinde; "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır." düzenlemesi ile sorumluluk sınırları gösterilmiştir. Yukarıda açıklanan ve alıntılanan hükümler doğrultusunda Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. 9) Zarar veren... plaka sayılı aracın 10.06.2022 - 10.06.2023 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile Davalı ... AŞ.'de sigortalıdır. Kaza 09.09.2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden sigorta şirketi sorumludur. Ancak sigortacının sorumluluğu, yukarıda izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlı olarak dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranındadır. Bu nedenle aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir. 10) Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmemiş olması nedeniyle tutanakta kusur tespitinin bulunmadığı görülmektedir. TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır. 11) 16/06/2023 tarihli Bilirkişi Raporunda; - Kusur Dağılımı Yönünden;... Plakalı Otomobil Sürücüsü ...'in; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/1-b Maddesinde belirtilen "Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar" kuralını ve 56/1-c'de yer alan "Araçlar arasındaki mesafe: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar" kuralı ile 84. Maddede trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller arasında sayılan "Arkadan Çarpma" kurallarını ihlal ettiği için bu kazanın oluşumunda ETKEN OLDUĞU kanaatine varılmıştır. ...Plakalı otomobil sürücüsü ...'nun; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununca kazaya etken bir hareketi bulunmadığından kazada ETKEN OLMADIĞI kanaatine varılmıştır. ... Plakalı otomobil sürücüsü ...'nin; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununca kazaya etken bir hareketi bulunmadığından kazada ETKEN OLMADIĞI olduğu kanaatine varılmıştır. - Maddi Zarar Tespiti Yönünden ise; ...plaka sayılı, 2020 model ...marka,... STREET 1.4 FIRE 95 HP tip, kaza anında 10.827 km'de bulunan, önceki tramer kaydında sel-su baskını 9.280,00-TL trameri olan aracın oluşan dava konusu kazada; Kaza tutanağı ve hasar fotoğrafları incelendiğinde hasar biçiminin ve boyutunun kazanın oluş şekli ile uyumlu olduğu, Hasar tutarı faturasının, 49.342,00-TL’sı nın orijinal yedek parça fiyatları alınmış olduğu, işçilik ve % 18 KDV dahil olarak hasarın oluş tarihinde, piyasa normallerinde olduğu, Değer kaybının iki şekilde hesap edilerek Sayın mahkemenin takdirine sunulmuştur; 04/12/2021-31679 Karayolları ZMSS genel şartları ve eklerine göre=51.941,00-TL'sı,Reel değer kaybı rapor tarihine göre ve kaza tarihine göre olmak üzere iki şekilde hesap edilmiştir; Yargıtay içtihatlarına göre aracın kazadan önceki fiyatı ile kazadan ve onarımdan sonraki değerleri arasındaki fark reel değer kaybı olarak alınır’ denilmekte, Dava konusu aracın serbest piyasada güncel değeri kazadan önceki hali ile 596.666,00-TL, kazadan sonraki hali ile 551.666,00-TL’sı (güncel değer kaybının 45.000,00-TL’sı olduğu,) olduğu değer kaybı oranının % 8 oranında gerçekleştiği kanaat edildiği, Yapılan piyasa araştırmasına göre kaza tarihinde dava konusu aracın, dava konusu kazadan dolayı 30.000,00-TL değer kaybı olduğu, Hasar miktarı = 49.342,00-TL, Değer kaybı = 30.000,00-TL’sı,Hasar toplam maliyeti= 79.342,00-TL’sıdır. Aracın rayiç değeri = 405.000,00-TL’sı,Toplam hasar maliyeti aracın rayiç değerinin (%19,50)'si tutarında olup, % 50'sını geçmediği için onarımı ekonomik olduğu kanaat edildiği, ... Eksperleri Derneği (TÜSED), 2022 yılı motorlu araçlar taban ekspertiz ücret tarifesine göre; Değer kaybı için ekspertiz ücretinin % 18 KDV dahil = 269,87-TL'sı olduğu" şeklinde görüş ve kanaatini bildirmişlerdir. 12) Mahkememizce yapılan değerlendirmede; kaza tespit raporunda ...'in açık ve net şekilde kazaya sebebiyet verenin kendisi olduğunu belirttiği görülmekte olup kazanın arkadan çarpma suretiyle gerçekleştiği hususu da gözetilerek bilirkişi raporlarındaki kusura ilişkin tespitlere itibar edilerek kaza oluşumunda sigortalı... plaka sayılı araç sürücüsünün % 100 ve Asli Kusurlu olduğu, zarar gören aracın kazaya etkisinin bulunmadığı ve Kusursuz olduğu, zararın tamamının poliçe limitlerini aşmamak kaydıyla sigortalı aracın ZMMS poliçesi ile sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğu kabul edilmiştir. Değer kaybı hesabı yapılırken 02.02.2021 tarihinde gerçekleşen sel baskını nedeniyle ...plaka sayılı aracın uğradığı hasarın da nazara alındığı, söz konusu hasarda değişen parçaların dava konusu kazada değişen parçalardan olmadığı ve değer kaybını etkileyen kaporta-boya ile ilgili olmadığı fakat tramerde 9.280,00-TL sel ve su baskını hasarı göründüğü için hasar kaydından dolayı değer kaybı taratacağı husunun da nazara alındığı, diğer hesaplarda usuli bir hataya rastlanmadığı anlaşılmakla, raporun denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu değerlendirmesiyle 16/06/2023 tarihli Bilirkişi Raporu Mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır. 13) Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda talebini arttırmış, harcını karşılamıştır. 14) Davacı tarafça dava öncesi davalı sigorta şirketine 07.12.2022 tarihinde mail yoluyla yazılı başvuru yapılmış olup aynı gün okunarak tebliğ olunduğunun kabulü ile tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü sonu olan 20/12/2022 tarihinde temerrüde düştüğünün kabulü gerekmektedir. 15) Her ne kadar davacı vekili dava dilekçesinde Avans Faizi talep etmiş ise de; davacının tacir olmaması ve aracın ruhsatında kullanım amacının "HUSUSİ" olduğunun belirtildiği görülmekle davalı Sigorta Şirketi yönünden temerrüt tarihi olarak tespit olunan tarihten itibaren Yasal Faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir. 16) Yargılama giderlerinin kapsamı HMK'nın 323. maddesinde açıklanmış olup, davacının talep ettiği Ekspertiz Ücreti yargılama giderleri içerisinde kaldığından işbu ücret yargılama giderlerine eklenmiştir. 17) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun sarf kararı ile arabuluculuk ücretinin hazine tarafından karşılandığı anlaşıldığından bu tutar yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-.Davanın KABULÜ ile; 30.000,00-TL Değer Kaybına ilişkin Maddi Tazminatın 100.000,00-TL poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine, temerrüt tarihi olan 20/12/2022 tarihinden itibaren Yasal Faiz işletilmesine, 2- Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 2.049,3‬0-TL harçtan peşin alınan 179,90-TL ve Tamamlama Harcı olarak alınan 512,00-TL'nin mahsubu ile bakiye 1.357,4‬0-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3- Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13, 14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 4- Davacı tarafından yatırılan 179,90-TL Başvurma Harcı, 179,90-TL Peşin Harç, 25,60-TL Vekalet Harcı olmak üzere toplam 385,40-TL ilk harç ile 512,00-TL Tamamlama Harcı olmak üzere toplam 897,40-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL Vekalet Ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6- Davacı tarafından yapılan 2.600,00-TL bilirkişi ücretinin ve 156,00-TL tebligat ve posta ücreti ile 269,87-TL Ekspertiz Ücreti olmak üzere toplam 3.025,87‬-TL Yargılama Giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7- Taraflarca yatırılan Gider Avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 Hafta İçerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yolu Açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 05/10/2023 Katip... Hakim ... E-imza E-imza