İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/469 E. 2023/357 K.

T.C. İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2022/469 Esas KARAR NO : 2023/357 DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ : 02/06/2022 KARAR TARİHİ : 27/04/2023 Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; 07.12.2022 tarihinde davalı ... Marmara Kimya San Tic A.ş. adına kayıtlı... plakalı aracın, İzmir İli, Kemalpaşa İlçesi, Yeni Mahalle mevkünde; davacıya ait ...plakalı araca asli ve tam kusuru ile hasar verdiğini, kazada tam ve asli kusurlu olan aracın, kaza tarihi itibariyle davalı ... Marmara Kimya San Tic A.ş. adına kayıtlı olduğunu ve diğer davalı ... A.Ş. tarafından ... nolu poliçe ile zorunlu trafik sigortalı olduğunu, davacı aracında meydana gelen zararın, aracın dava dışı kasko sigortacısı tarafından giderildiğini, ancak orijinal aracın piyasa değerinde yapılan tamirat ve bu kaydın Tramerde gözükecek olması nedeniyle ciddi düşüş olduğunu, bu düşüş nedeniyle değer kaybı zararı doğduğunu, bu zararın tazmini gerektiğini, değer kaybı zararından davalıların müteselsil sorumluluğunun bulunduğunu, müvekkili aracının onarımı boyunca aracından yararlanamadığından araç mahrumiyet zararı da doğduğunu, davalı Sigorta Şirketinin teminat kapsamında araç mahrumiyet zararı olmadığından buna ilişkin yalnızca kusurlu araç maliki davalıdan bu zarar kaleminin müvekkili hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50,00-TL değer kaybı tazminatının, davalılardan araç işleteni açısından kaza tarihinden, diğer davalı sigorta şirketi açısından dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, 50-TL araç mahrumiyet tazminatının, davalılardan yalnızca araç işleteninden kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri arasında vekâlet ücretine hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin de davalılardan sorumlulukları oranınca tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili, ıslah dilekçesi ile; 16.080,00 TL değer kaybı ve 2.500,00 TL araç mahrumiyet zararı olmak üzere toplam 18.580,00 TL tazminatın davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline, AAÜT M.16/2-c gereği arabuluculuk görüşmelerine katılma sebebiyle yargılama giderleri arasında vekalet ücretine hükmedilmesine, Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı vekili ... A.ş. cevap dilekçesinde özetle; dava dosyasına yetki itirazında bulunduğunu, yetkili ve görevli mahkemenin İstanbul(Çağlayan) Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davalı sigorta şirketinin temerrüde düşmediğini, davalı sigorta şirketine otomasyon kayıtlarında araç hasarının ödenmiş olduğu ve değer kaybına ilişkin başvurunun olmadığını, dava konu edilen olay nedeni ile istenilecek faiz türü yasal olup dava tarihinden itibaren istenilmesini, KDV alacağının devlet alacağı olup şahıs veya tüzel kişilere ait bir alacak olmadığını, davanın reddine karar verilmesi ile yargılama giderleri, masraf ve ücreti vekaletin davacıya üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. DELİLLER: Trafik kaza tutanağı, araç ruhsatları, sigorta poliçesi, hasar dosyası, fatura suretleri, bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir. Bilirkişi heyetinden alınan raporun sonuç kısmına göre; "... 3.1. TRAFİK KURALLARINI İHLAL YÖNÜNDEN: Bilirkişi Daire Başkanlığı tarafından Bilirkişinin uyacağı rehber ilkeler ve Bilirkişi Raporlarında bulunması gereken standartlar başlığında 07.09.2020 tarihinde 32 maddelik bir talimat yayımlanmıştır. Bu talimatın 27 maddesinde açıkça belirtilen " Kusurun tespiti normatif bir değerlendirmesiyle mümkündür ve sadece hakimin yetkisindedir. Bilirkişi münhasıran hakimin yetkisinde olan kusurluluk konusunda (asli tali kusurlu kusursuz yüzdelik kusur oranı) herhangi bir değerlendirme yapamaz. Aksi yöndeki tutum bilirkişilik görevinin sınırlarını aşmayı ve hakimin yerine geçmeye ifade eder" denilmektedir. Yine bu husus İzmir Bilirkişilik Bölge Kurulu tarafından da tarafımıza bildirilmiştir. Bu gerekçe ile tebliğ gününden itibaren raporlarda kusur dağılımı yapılmamaktadır. Bu hali ile; 3.1.1.... plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 56/c, 52/b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu kanaatine varıldığı. 3.1.2. ...plaka sayılı davacı taraf araç sürücüsü ... kazanın oluşumuna etken hatası olmadığı kanaatine varıldığı. 3.2. DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN : 3.2.1. Dava konusu...plakalı 2021 model... Sedan İcon 1.5 Blue DCI EDC 115 Faz2 otomobilin hasarlı olduğu anlaşılan parçalarının , dava konusu 07.12.2021 tarihli maddi hasarlı trafik kazası ile uyumlu olduğu, 3.2.2. Davaya konu ... plakalı 2021 model ...Sedan İcon 1.5 Blue DCI EDC 115 Faz2 otomobilin muadili olan otomobillerde 07.12.2021 tarihli kaza benzeri hasara uğradığı takdirde 16.080,00 TL. değer kaybı zararı meydana geleceği , 3.2.3. 07.12.2021 tarihli kaza ile ilgili davacıya ait ... plakalı 2021 model ... Sedan İcon 1.5 Blue DCI EDC 115 Faz2 otomobilde oluşan değer kaybı zararının 16.080,00 TL olduğu, kazaya karışan ve kazanın oluşumunda etken faktörleri olduğu değerlendirilen davalı sürücünün kullandığı... aracın davalılardan ... A.Ş. Nezdinde 16.03.2021-16.03.2022 tarihleri arasında... poliçe numarası ile ZMMS sigortalı olduğu , teminat limitinin araç başına 43.000 TL olduğu, 07.12.2021 tarihli kazanın oluşumunda Sayın Mahkemece davalı tarafça sigortalı araç sürücüne tam kusur takdir edilmesi halinde 16.080,00 TL değer kaybı zararından nihai takdir Sayın Mahkemede olmak davalı ... A.Ş. nin sorumlu olduğu , 3.3. İKAME ARAÇ BEDELİ TALEBİ YÖNÜNDEN : Davacıya ait ... plakalı 2021 model ...Sedan İcon 1.5 Blue DCI EDC 115 Faz2 otomobilin 07.12.2021 tarihli kaza nedeniyle onarımının sistemli bir çalışma ile 5 iş günü içerisinde tamamlanmasının mümkün olduğu, günlük 500 TL. bedel ile kiralanmasının mümkün olduğundan, 5 günlük araç ikame bedelinin 2.500 TL. olduğu , 07.12.2021 tarihli kazanın oluşumunda Sayın Mahkemece... plakalı araç sürücüne tam kusur takdir edilmesi halinde nihai takdir sayın Mahkemede olmak üzere 2.500 TL ikame araç bedelinden diğer davalının sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; 1-Dava, davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı, diğer davalı ... Marmara Kimya San.Tic.A.Ş.'nin maliki olduğu ... plaka sayılı araç arasında 07/12/2021 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle değer kaybı ve araç mahrumiyeti nedenlerine dayalı maddi tazminat davasıdır. 2-Davalı sigorta şirketi tarafından yetki itirazında bulunulmuş, davalı sigorta şirketinin temerrüde düşmediği, değer kaybına yönelik davacı başvurusu bulunmadığı savunulmuştur. Dava konusu kazanın mahkememiz yargı çevresi içerisinde yer alan İzmir ili Kemalpaşa ilçesinde meydana geldiği ve haksız fiilin meydana geldiği yer mahkemesinde tazminat davası açılabileceği gözetilerek yetki itirazının reddine karar verilmiştir. Karayolları Trafik Kanunu'nun 97.maddesi uyarınca trafik kazalarından kaynaklanan maddi tazminat istemlerinde dava öncesi sigorta şirketine yazılı başvuruda bulunulması özel nitelikte bir dava şartı olarak öngörülmüş olup, dosya kapsamında yapılan incelemede dava öncesi değer kaybı zararına yönelik bir davacı başvurusu bulunmadığı görülmüştür. Sigorta şirketine yazılı başvuru bulunulması hususundaki dava şartı yargılama sırasında tamamlanabilir bir dava şartı niteliğinde olup davacı tarafça yargılama sırasında davalı sigorta şirketinin kayıtlı elektronik posta adresine başvuruda bulunulması suretiyle dava şartı noksanlığının giderildiği görülmüştür. 3-Trafik kazaları sonucu uğranan zararın tazmini hususunda temel dayanak haksız fiil sorumluluğudur. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun; 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; 85/1. maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-3. maddesinde: “Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır. ” düzenlemesi ile sorumluluk sınırları gösterilmiştir. 4-Yukarıda açıklanan ve alıntılanan hükümler doğrultusunda Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. 5-Sigortacının sorumluluğu, yukarıda izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlıdır. Bu noktada aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir. 6-Haksız fiil sorumluluğu, "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. 49. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." 50. maddesi, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." 7-Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır. Yargısal içtihatlar ve doktrine göre haksız fiilin unsurları;-Fiil, davranış, -Fiilin hukuka aykırı olması -Zararın meydana gelmesi, -Kusur, -Fiil ve zarar arasında illiyet bağı bulunması, olarak sıralanmaktadır. Yine TBK'nın 50. maddesi ile "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmü düzenlemesi uyarınca zarar gören zararı ile zarar verenin kusurlu olduğunu ispatla mükellef kılınmıştır. 8-Mahkememizce dava konusu kazanın gerçekleşmesinde araç sürücülerinin kusurlarına ilişkin adli trafik bilirkişiden rapor alınmış, dosyaya sunulan 14/01/2023 tarihli bilirkişi raporunun kusura ilişkin bölümünde dava konusu kazanın davalı sigorta şirketinin sigortalısı ve diğer davalının maliki olduğu aracın sürücüsü dava dışı ...le meydana geldiği yönünde görüş bildirilmiştir. Rapora karşı davalı tarafça itirazlar sunulmuş ise de, kaza tespit tutanağı ve dosya kapsamında toplanan diğer delillerin incelenmesinde, dava konusu kazanın davalı tarafların sorumlusu olduğu aracın, davacıya ait araca arkadan çarpması suretiyle gerçekleştiği ve davacıya ait aracın sürücüsünün veya başkaca bir kimsenin kazanın oluşmasında kusuru bulunmadığı değerlendirildiğinden kazanın oluşumunda davalı taraf araç sürücüsü asli ve %100 oranında kusurlu kabul edilmiştir. 10-Davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı zararının ve araç mahrumiyeti zararının tespiti yönünden dosya araç hasarları konusunda uzman makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, dosyaya sunulan 14/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda davacıya ait aracın kaza öncesine göre kaza nedeniyle 16.080,00-TL değer kaybına uğrayacağı yönünde görüş bildirildiği görülmüştür. Davalı tarafça rapora karşı itirazlarda bulunulmuş ise de hasarlı aracın işlem gören parçaları, yaşı, modeli ve km bilgisi dikkate alındığında hesaplanan değer kaybı tazminatının dosya kapsamına uygun olduğu gözetilerek yeniden rapor alınmamış ve davacıya ait aracın 16.080,00-TL değer kaybına uğradığı kabul edilmiştir. Davacı tarafça aracın onarımda geçeceği süre için ikame araç zararı tazminatı talep edilmiştir. İkame araç zararının tazmini için taraflarca aracın kullanımından yoksun kalınan süre için araç kiralandığı ispat edilmek zorunda olmayıp, onarım süresince araçtan yoksun kalınmış olması zararın oluşması için yeterli kabul edilmektedir. Dosyaya sunulan bilirkişi raporunda davacıya ait aracın onarımının 5 iş günü sürebileceği ve günlüğü 500,00-TL'den toplam 2.500,00-TL ikame araç ücreti zararı oluşacağı yönünde görüş bildirilmiştir. Mahkememizce yapılan inceleme ve değerlendirmede aracın işlem gören parçaları ve kaza niteliği dikkate alındığından 5 iş günü onarım süresinin dosya kapsamına uygun olduğu, yine kaza tarihi itibariyle 5 günlük bir araç kiralamasında günlük 500,00-TL üzerinden sarfiyat yapılmasının piyasa koşullarına uygun olduğu gözetilerek 2.500,00-TL ikame araç ücreti zararı oluştuğu kabul edilmiştir. Dosyaya sunulan bilirkişi raporu ve dosya kapsamı dikkate alınarak bilirkişi raporu ile tespit edilen değer kaybı zararı ve ikame araç zararına yönelik bilirkişi tespiti mahkememizce de uygun bulunmakla hükme esas alınmış ve davacının değer artırım dilekçesi ile dava değerini bilirkişi raporu ile belirlenen miktara yükselttiği görülmüş olup mahkememizce değer artırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir. 11-Tespit edilen zararlara davalı araç maliki şirket yönünden haksız fiil tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketi yönünden ise dava öncesi yazılı başvuruda bulunulmamış olması nedeniyle dava tarihinden itibaren faiz işletilmiştir. Faiz türü olarak zarar veren aracın ticaret şirketi adına kayıtlı olduğu ve ticaret şirketine ait aracın ticari nitelikte olduğunun kabulü gerektiği gözetilerek avans faizine hükmedilmiştir. 12-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun sarf kararı ile 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin hazine tarafından karşılandığı anlaşıldığından bu tutar yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmiştir. Davacı tarafça arabuluculuk görüşmelerinde vekil olarak yer alınmasından dolayı A.A.Ü.T. 16/2. Maddesi uyarınca arabuluculuk vekalet ücretine hükmolunması talep edilmiş ise de bahsi geçen düzenlemede açık bir şekilde "akdi avukatlık ücretinin" düzenlendiği, akdi avukatlık ücreti ile tarafın kendisi ile vekili arasındaki ücrete ilişkin asgari ücretin belirlenmiş olduğu, bu ücretin karşı tarafa yükletileceğine dair bir değerlendirme yapılamayacağı gözetilerek arabuluculuk vekalet ücreti takdir edilmemiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ İLE, 16.080,00-TL değer kaybından kaynaklanan maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen, 2.500,00-TL araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi tazminatın davalı ... Marmara Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, tazminat miktarlarına davalı ... Marmara Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi yönünden haksız fiil tarihi 07/12/2021, davalı ... A.Ş. Yönünden dava tarihi 02/06/2022 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, 2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.269,19-TL harçtan peşin olarak alınan 80,70-TL ile ıslah harcı olarak alınan 320,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 868,49‬-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, (davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 834,34‬-TL ile sınırlıdır) 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70-TL ile ıslah harcı olarak yatırılan 320,00-TL toplamı 400,70-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafça sarf edilen 80,70-TL başvuru harcı ile 191,00-TL posta ve tebligat ücreti, 2.000,00-TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplam 2.271,7‬0-TL yargılama giderinin, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine, 6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine, 7-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından karşılandığı anlaşılan 1.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına, Dair, davacı vekilinin yüzene karşı, davalı ... A.Ş vekilinin e-duruşma yoluyla yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı takdirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/04/2023 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır